% Mahabharata: Santiparvan % Electronic text (C) Bhandarkar Oriental Research Institute, % Pune, India, 1999 % On the basis of the text entered by Muneo Tokunaga et al., % revised by John Smith, Cambridge, et al. ___________________________________________________________________ THIS TEXT FILE IS FOR REFERENCE PURPOSES ONLY! COPYRIGHT AND TERMS OF USAGE AS FOR SOURCE FILE. Text converted to Ronald E. Emmerick's encoding for WordPerfect 5.1 DOS and related utility programmes BHELA, CARAKA etc. (DOS versions): description character =ASCII long a à 195 long A ù 249 long i Å 197 long I ý 253 long u Æ 198 long U ô 244 vocalic r ­ 173 vocalic R ã 227 long vocalic r Ì 204 vocalic l Ê 202 long vocalic l Ë 203 velar n Ç 199 velar N § 167 palatal n ¤ 164 palatal N ¥ 165 retroflex t  194 retroflex T è 232 retroflex d ¬ 172 retroflex D Ö 214 retroflex n ï 239 retroflex N × 215 palatal s Ó 211 palatal S Á 193 retroflex s « 171 retroflex S å 229 anusvara æ 230 capital anusvara õ 245 visarga ÷ 247 capital visarga ê 234 Other characters of the REE encoding table are not included. Unless indicated otherwise, accents have been dropped in order to facilitate word search. For a comprehensive list of REE and other GRETIL encodings and formats see: www.sub.uni-goettingen.de/ebene_1/fiindolo/gretil/gretdiac.pdf and www.sub.uni-goettingen.de/ebene_1/fiindolo/gretil/gretdias.pdf ___________________________________________________________________ 12,001.000*0001_01 nÃrÃyaïaæ namask­tya naraæ caiva narottamam 12,001.000*0001_02 devÅæ sarasvatÅæ caiva tato jayam udÅrayet 12,001.000*0002_01 dvaipÃyanau«ÂhapuÂani÷s­tam aprameyaæ 12,001.000*0002_02 puïyaæ pavitram atha pÃpaharaæ Óivaæ ca 12,001.000*0002_03 yo bhÃrataæ samadhigacchati vÃcyamÃnaæ 12,001.000*0002_04 kiæ tasya pu«karajalair abhi«ecanena 12,001.000*0002_05 yo goÓataæ kaïa[na]kaÓ­Çgamayaæ dadÃti 12,001.000*0002_06 viprÃya vedavidu«e ca bahuÓrutÃya 12,001.000*0002_07 ekÃæ ca bhÃratakathÃæ Ó­ïuyÃt samagrÃæ 12,001.000*0002_08 tulyaæ phalaæ bhavati tasya ca tasya ceti 12,001.000*0003_01 vyÃsaæ vasi«ÂhanaptÃraæ Óakte÷ pautram akalma«am 12,001.000*0003_02 parÃÓarÃtmajaæ vande ÓukatÃtaæ taponidhim 12,001.000*0003_03 vyÃsÃya vi«ïurÆpÃya vyÃsarÆpÃya vi«ïave 12,001.000*0003_04 namo vai brahmanidhaye vÃsi«ÂhÃya namo nama÷ 12,001.000*0003_05 namo dharmÃya mahate nama÷ k­«ïÃya vedhase 12,001.000*0003_06 brÃhmaïebhyo namask­tya dharmÃn vak«yÃmi ÓÃÓvatÃn 12,001.000*0003_07 namo bhagavate tasmai vyÃsÃyÃmitatejase 12,001.000*0003_08 yasya prasÃdÃd vak«yÃmi nÃrÃyaïakathÃm imÃm 12,001.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,001.001a k­todakÃs te suh­dÃæ sarve«Ãæ pÃï¬unandanÃ÷ 12,001.001c viduro dh­tarëÂraÓ ca sarvÃÓ ca bharatastriya÷ 12,001.002a tatra te sumahÃtmÃno nyavasan kurunandanÃ÷ 12,001.002c Óaucaæ nivartayi«yanto mÃsam ekaæ bahi÷ purÃt 12,001.003a k­todakaæ tu rÃjÃnaæ dharmÃtmÃnaæ yudhi«Âhiram 12,001.003c abhijagmur mahÃtmÃna÷ siddhà brahmar«isattamÃ÷ 12,001.004a dvaipÃyano nÃradaÓ ca devalaÓ ca mahÃn ­«i÷ 12,001.004c devasthÃnaÓ ca kaïvaÓ ca te«Ãæ Ói«yÃÓ ca sattamÃ÷ 12,001.005a anye ca vedavidvÃæsa÷ k­tapraj¤Ã dvijÃtaya÷ 12,001.005c g­hasthÃ÷ snÃtakÃ÷ sarve dad­Óu÷ kurusattamam 12,001.006a abhigamya mahÃtmÃna÷ pÆjitÃÓ ca yathÃvidhi 12,001.006c Ãsane«u mahÃrhe«u viviÓus te mahar«aya÷ 12,001.007a pratig­hya tata÷ pÆjÃæ tatkÃlasad­ÓÅæ tadà 12,001.007c paryupÃsan yathÃnyÃyaæ parivÃrya yudhi«Âhiram 12,001.008a puïye bhÃgÅrathÅtÅre ÓokavyÃkulacetasam 12,001.008c ÃÓvÃsayanto rÃjÃnaæ viprÃ÷ ÓatasahasraÓa÷ 12,001.009a nÃradas tv abravÅt kÃle dharmÃtmÃnaæ yudhi«Âhiram 12,001.009c vicÃrya munibhi÷ sÃrdhaæ tatkÃlasad­Óaæ vaca÷ 12,001.010a bhavato bÃhuvÅryeïa prasÃdÃn mÃdhavasya ca 12,001.010c jiteyam avani÷ k­tsnà dharmeïa ca yudhi«Âhira 12,001.011a di«Âyà muktÃ÷ stha saægrÃmÃd asmÃl lokabhayaækarÃt 12,001.011c k«atradharmarataÓ cÃpi kaccin modasi pÃï¬ava 12,001.012a kaccic ca nihatÃmitra÷ prÅïÃsi suh­do n­pa 12,001.012c kaccic chriyam imÃæ prÃpya na tvÃæ Óoka÷ prabÃdhate 12,001.013 yudhi«Âhira uvÃca 12,001.013a vijiteyaæ mahÅ k­tsnà k­«ïabÃhubalÃÓrayÃt 12,001.013c brÃhmaïÃnÃæ prasÃdena bhÅmÃrjunabalena ca 12,001.014a idaæ tu me mahad du÷khaæ vartate h­di nityadà 12,001.014c k­tvà j¤Ãtik«ayam imaæ mahÃntaæ lobhakÃritam 12,001.015a saubhadraæ draupadeyÃæÓ ca ghÃtayitvà priyÃn sutÃn 12,001.015c jayo 'yam ajayÃkÃro bhagavan pratibhÃti me 12,001.016a kiæ nu vak«yati vÃr«ïeyÅ vadhÆr me madhusÆdanam 12,001.016c dvÃrakÃvÃsinÅ k­«ïam ita÷ pratigataæ harim 12,001.017a draupadÅ hataputreyaæ k­païà hatabÃndhavà 12,001.017c asmatpriyahite yuktà bhÆya÷ pŬayatÅva mÃm 12,001.018a idam anyac ca bhagavan yat tvÃæ vak«yÃmi nÃrada 12,001.018c mantrasaævaraïenÃsmi kuntyà du÷khena yojita÷ 12,001.019a yo 'sau nÃgÃyutabalo loke 'pratiratho raïe 12,001.019c siæhakhelagatir dhÅmÃn gh­ïÅ dÃnto yatavrata÷ 12,001.020a ÃÓrayo dhÃrtarëÂrÃïÃæ mÃnÅ tÅk«ïaparÃkrama÷ 12,001.020c amar«Å nityasaærambhÅ k«eptÃsmÃkaæ raïe raïe 12,001.021a ÓÅghrÃstraÓ citrayodhÅ ca k­tÅ cÃdbhutavikrama÷ 12,001.021c gƬhotpanna÷ suta÷ kuntyà bhrÃtÃsmÃkaæ ca sodara÷ 12,001.022a toyakarmaïi yaæ kuntÅ kathayÃm Ãsa sÆryajam 12,001.022c putraæ sarvaguïopetam avakÅrïaæ jale purà 12,001.022d*0004_01 ma¤jÆ«ÃyÃæ samÃdhÃya gaÇgÃsrotasy amajjayat 12,001.023a yaæ sÆtaputraæ loko 'yaæ rÃdheyaæ cÃpy amanyata 12,001.023c sa jye«Âhaputra÷ kuntyà vai bhrÃtÃsmÃkaæ ca mÃt­ja÷ 12,001.024a ajÃnatà mayà saækhye rÃjyalubdhena ghÃtita÷ 12,001.024c tan me dahati gÃtrÃïi tÆlarÃÓim ivÃnala÷ 12,001.025a na hi taæ veda pÃrtho 'pi bhrÃtaraæ ÓvetavÃhana÷ 12,001.025c nÃhaæ na bhÅmo na yamau sa tv asmÃn veda suvrata÷ 12,001.026a gatà kila p­thà tasya sakÃÓam iti na÷ Órutam 12,001.026c asmÃkaæ ÓamakÃmà vai tvaæ ca putro mamety atha 12,001.027a p­thÃyà na k­ta÷ kÃmas tena cÃpi mahÃtmanà 12,001.027c atipaÓcÃd idaæ mÃtary avocad iti na÷ Órutam 12,001.028a na hi Óak«yÃmy ahaæ tyaktuæ n­paæ duryodhanaæ raïe 12,001.028c anÃryaæ ca n­Óaæsaæ ca k­taghnaæ ca hi me bhavet 12,001.029a yudhi«Âhireïa saædhiæ ca yadi kuryÃæ mate tava 12,001.029c bhÅto raïe ÓvetavÃhÃd iti mÃæ maæsyate jana÷ 12,001.030a so 'haæ nirjitya samare vijayaæ sahakeÓavam 12,001.030c saædhÃsye dharmaputreïa paÓcÃd iti ca so 'bravÅt 12,001.031a tam avocat kila p­thà puna÷ p­thulavak«asam 12,001.031c caturïÃm abhayaæ dehi kÃmaæ yudhyasva phalgunam 12,001.032a so 'bravÅn mÃtaraæ dhÅmÃn vepamÃna÷ k­täjali÷ 12,001.032c prÃptÃn vi«ahyÃæÓ caturo na hani«yÃmi te sutÃn 12,001.033a pa¤caiva hi sutà mÃtar bhavi«yanti hi te dhruvam 12,001.033c sakarïà và hate pÃrthe sÃrjunà và hate mayi 12,001.034a taæ putrag­ddhinÅ bhÆyo mÃtà putram athÃbravÅt 12,001.034c bhrÃtÌïÃæ svasti kurvÅthà ye«Ãæ svasti cikÅr«asi 12,001.035a tam evam uktvà tu p­thà vis­jyopayayau g­hÃn 12,001.035c so 'rjunena hato vÅro bhrÃtà bhrÃtrà sahodara÷ 12,001.036a na caiva viv­to mantra÷ p­thÃyÃs tasya và mune 12,001.036c atha ÓÆro mahe«vÃsa÷ pÃrthenÃsau nipÃtita÷ 12,001.037a ahaæ tv aj¤Ãsi«aæ paÓcÃt svasodaryaæ dvijottama 12,001.037c pÆrvajaæ bhrÃtaraæ karïaæ p­thÃyà vacanÃt prabho 12,001.038a tena me dÆyate 'tÅva h­dayaæ bhrÃt­ghÃtina÷ 12,001.038c karïÃrjunasahÃyo 'haæ jayeyam api vÃsavam 12,001.039a sabhÃyÃæ kliÓyamÃnasya dhÃrtarëÂrair durÃtmabhi÷ 12,001.039c sahasotpatita÷ krodha÷ karïaæ d­«Âvà praÓÃmyati 12,001.040a yadà hy asya giro rÆk«Ã÷ Ó­ïomi kaÂukodayÃ÷ 12,001.040c sabhÃyÃæ gadato dyÆte duryodhanahitai«iïa÷ 12,001.041a tadà naÓyati me krodha÷ pÃdau tasya nirÅk«ya ha 12,001.041c kuntyà hi sad­Óau pÃdau karïasyeti matir mama 12,001.042a sÃd­Óyahetum anvicchan p­thÃyÃs tava caiva ha 12,001.042c kÃraïaæ nÃdhigacchÃmi kathaæ cid api cintayan 12,001.043a kathaæ nu tasya saægrÃme p­thivÅ cakram agrasat 12,001.043c kathaæ ca Óapto bhrÃtà me tat tvaæ vaktum ihÃrhasi 12,001.044a Órotum icchÃmi bhagavaæs tvatta÷ sarvaæ yathÃtatham 12,001.044c bhavÃn hi sarvavid vidvÃæl loke veda k­tÃk­tam 12,001.044d*0005_01 anÃgate vartamÃne trailokye nÃtra saæÓaya÷ 12,002.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,002.001a sa evam uktas tu munir nÃrado vadatÃæ vara÷ 12,002.001c kathayÃm Ãsa tat sarvaæ yathà Óapta÷ sa sÆtaja÷ 12,002.002a evam etan mahÃbÃho yathà vadasi bhÃrata 12,002.002c na karïÃrjunayo÷ kiæ cid avi«ahyaæ bhaved raïe 12,002.003a guhyam etat tu devÃnÃæ kathayi«yÃmi te n­pa 12,002.003c tan nibodha mahÃrÃja yathà v­ttam idaæ purà 12,002.004a k«atraæ svargaæ kathaæ gacchec chastrapÆtam iti prabho 12,002.004c saæghar«ajananas tasmÃt kanyÃgarbho vinirmita÷ 12,002.005a sa bÃlas tejasà yukta÷ sÆtaputratvam Ãgata÷ 12,002.005c cakÃrÃÇgirasÃæ Óre«Âhe dhanurvedaæ gurau tava 12,002.006a sa balaæ bhÅmasenasya phalgunasya ca lÃghavam 12,002.006c buddhiæ ca tava rÃjendra yamayor vinayaæ tathà 12,002.007a sakhyaæ ca vÃsudevena bÃlye gÃï¬ivadhanvana÷ 12,002.007c prajÃnÃm anurÃgaæ ca cintayÃno vyadahyata 12,002.008a sa sakhyam agamad bÃlye rÃj¤Ã duryodhanena vai 12,002.008c yu«mÃbhir nityasaædvi«Âo daivÃc cÃpi svabhÃvata÷ 12,002.009a vidyÃdhikam athÃlak«ya dhanurvede dhanaæjayam 12,002.009c droïaæ rahasy upÃgamya karïo vacanam abravÅt 12,002.010a brahmÃstraæ vettum icchÃmi sarahasyanivartanam 12,002.010b*0006_01 aho citraæ mahac citraæ viparÅtam idaæ jagat 12,002.010b*0006_02 yenÃpatrapate sÃdhur asÃdhus tena tu«yati 12,002.010c arjunena samo yuddhe bhaveyam iti me mati÷ 12,002.011a sama÷ putre«u ca sneha÷ Ói«ye«u ca tava dhruvam 12,002.011c tvatprasÃdÃn na mÃæ brÆyur ak­tÃstraæ vicak«aïÃ÷ 12,002.012a droïas tathokta÷ karïena sÃpek«a÷ phalgunaæ prati 12,002.012c daurÃtmyaæ cÃpi karïasya viditvà tam uvÃca ha 12,002.013a brahmÃstraæ brÃhmaïo vidyÃd yathÃvac caritavrata÷ 12,002.013c k«atriyo và tapasvÅ yo nÃnyo vidyÃt kathaæ cana 12,002.014a ity ukto 'ÇgirasÃæ Óre«Âham Ãmantrya pratipÆjya ca 12,002.014c jagÃma sahasà rÃmaæ mahendraæ parvataæ prati 12,002.015a sa tu rÃmam upÃgamya ÓirasÃbhipraïamya ca 12,002.015c brÃhmaïo bhÃrgavo 'smÅti gauraveïÃbhyagacchata 12,002.016a rÃmas taæ pratijagrÃha p­«Âvà gotrÃdi sarvaÓa÷ 12,002.016c u«yatÃæ svÃgataæ ceti prÅtimÃæÓ cÃbhavad bh­Óam 12,002.017a tatra karïasya vasato mahendre parvatottame 12,002.017c gandharvai rÃk«asair yak«air devaiÓ cÃsÅt samÃgama÷ 12,002.018a sa tatre«v astram akarod bh­guÓre«ÂhÃd yathÃvidhi 12,002.018c priyaÓ cÃbhavad atyarthaæ devagandharvarak«asÃm 12,002.019a sa kadà cit samudrÃnte vicarann ÃÓramÃntike 12,002.019c eka÷ kha¬gadhanu«pÃïi÷ paricakrÃma sÆtaja÷ 12,002.020a so 'gnihotraprasaktasya kasya cid brahmavÃdina÷ 12,002.020c jaghÃnÃj¤Ãnata÷ pÃrtha homadhenuæ yad­cchayà 12,002.021a tad aj¤Ãnak­taæ matvà brÃhmaïÃya nyavedayat 12,002.021c karïa÷ prasÃdayaæÓ cainam idam ity abravÅd vaca÷ 12,002.022a abuddhipÆrvaæ bhagavan dhenur e«Ã hatà tava 12,002.022c mayà tatra prasÃdaæ me kuru«veti puna÷ puna÷ 12,002.023a taæ sa vipro 'bravÅt kruddho vÃcà nirbhartsayann iva 12,002.023c durÃcÃra vadhÃrhas tvaæ phalaæ prÃpnuhi durmate 12,002.024a yena vispardhase nityaæ yadarthaæ ghaÂase 'niÓam 12,002.024c yudhyatas tena te pÃpa bhÆmiÓ cakraæ grasi«yati 12,002.025a tataÓ cakre mahÅgraste mÆrdhÃnaæ te vicetasa÷ 12,002.025c pÃtayi«yati vikramya Óatrur gaccha narÃdhama 12,002.026a yatheyaæ gaur hatà mƬha pramattena tvayà mama 12,002.026c pramattasyaivam evÃnya÷ Óiras te pÃtayi«yati 12,002.027a tata÷ prasÃdayÃm Ãsa punas taæ dvijasattamam 12,002.027c gobhir dhanaiÓ ca ratnaiÓ ca sa cainaæ punar abravÅt 12,002.028a nedaæ madvyÃh­taæ kuryÃt sarvaloko 'pi vai m­«Ã 12,002.028c gaccha và ti«Âha và yad và kÃryaæ te tat samÃcara 12,002.029a ity ukto brÃhmaïenÃtha karïo dainyÃd adhomukha÷ 12,002.029c rÃmam abhyÃgamad bhÅtas tad eva manasà smaran 12,003.001 nÃrada uvÃca 12,003.001a karïasya bÃhuvÅryeïa praÓrayeïa damena ca 12,003.001c tuto«a bh­guÓÃrdÆlo guruÓuÓrÆ«ayà tathà 12,003.002a tasmai sa vidhivat k­tsnaæ brahmÃstraæ sanivartanam 12,003.002c provÃcÃkhilam avyagraæ tapasvÅ sutapasvine 12,003.003a viditÃstras tata÷ karïo ramamÃïo ''Órame bh­go÷ 12,003.003c cakÃra vai dhanurvede yatnam adbhutavikrama÷ 12,003.004a tata÷ kadà cid rÃmas tu carann ÃÓramam antikÃt 12,003.004c karïena sahito dhÅmÃn upavÃsena karÓita÷ 12,003.005a su«vÃpa jÃmadagnyo vai visrambhotpannasauh­da÷ 12,003.005c karïasyotsaÇga ÃdhÃya Óira÷ klÃntamanà guru÷ 12,003.006a atha k­mi÷ Óle«mamayo mÃæsaÓoïitabhojana÷ 12,003.006c dÃruïo dÃruïasparÓa÷ karïasyÃbhyÃÓam Ãgamat 12,003.007a sa tasyorum athÃsÃdya bibheda rudhirÃÓana÷ 12,003.007c na cainam aÓakat k«eptuæ hantuæ vÃpi guror bhayÃt 12,003.008a saædaÓyamÃno 'pi tathà k­miïà tena bhÃrata 12,003.008c guruprabodhaÓaÇkÅ ca tam upaik«ata sÆtaja÷ 12,003.009a karïas tu vedanÃæ dhairyÃd asahyÃæ vinig­hya tÃm 12,003.009c akampann avyathaæÓ caiva dhÃrayÃm Ãsa bhÃrgavam 12,003.010a yadà tu rudhireïÃÇge parisp­«Âo bh­gÆdvaha÷ 12,003.010c tadÃbudhyata tejasvÅ saætaptaÓ cedam abravÅt 12,003.011a aho 'smy aÓucitÃæ prÃpta÷ kim idaæ kriyate tvayà 12,003.011c kathayasva bhayaæ tyaktvà yÃthÃtathyam idaæ mama 12,003.012a tasya karïas tadÃca«Âa k­miïà paribhak«aïam 12,003.012c dadarÓa rÃmas taæ cÃpi k­miæ sÆkarasaænibham 12,003.013a a«ÂapÃdaæ tÅk«ïadaæ«Âraæ sÆcÅbhir iva saæv­tam 12,003.013c romabhi÷ saæniruddhÃÇgam alarkaæ nÃma nÃmata÷ 12,003.014a sa d­«ÂamÃtro rÃmeïa k­mi÷ prÃïÃn avÃs­jat 12,003.014c tasminn evÃs­ksaæklinne tad adbhutam ivÃbhavat 12,003.015a tato 'ntarik«e dad­Óe viÓvarÆpa÷ karÃlavÃn 12,003.015c rÃk«aso lohitagrÅva÷ k­«ïÃÇgo meghavÃhana÷ 12,003.016a sa rÃmaæ präjalir bhÆtvà babhëe pÆrïamÃnasa÷ 12,003.016c svasti te bh­guÓÃrdÆla gami«yÃmi yathÃgatam 12,003.017a mok«ito narakÃd asmi bhavatà munisattama 12,003.017c bhadraæ ca te 'stu nandiÓ ca priyaæ me bhavatà k­tam 12,003.018a tam uvÃca mahÃbÃhur jÃmadagnya÷ pratÃpavÃn 12,003.018c kas tvaæ kasmÃc ca narakaæ pratipanno bravÅhi tat 12,003.019a so 'bravÅd aham Ãsaæ prÃg g­tso nÃma mahÃsura÷ 12,003.019c purà devayuge tÃta bh­gos tulyavayà iva 12,003.020a so 'haæ bh­go÷ sudayitÃæ bhÃryÃm apaharaæ balÃt 12,003.020c mahar«er abhiÓÃpena k­mibhÆto 'pataæ bhuvi 12,003.021a abravÅt tu sa mÃæ krodhÃt tava pÆrvapitÃmaha÷ 12,003.021c mÆtraÓle«mÃÓana÷ pÃpa nirayaæ pratipatsyase 12,003.022a ÓÃpasyÃnto bhaved brahmann ity evaæ tam athÃbruvam 12,003.022c bhavità bhÃrgave rÃma iti mÃm abravÅd bh­gu÷ 12,003.023a so 'ham etÃæ gatiæ prÃpto yathà nakuÓalaæ tathà 12,003.023c tvayà sÃdho samÃgamya vimukta÷ pÃpayonita÷ 12,003.024a evam uktvà namask­tya yayau rÃmaæ mahÃsura÷ 12,003.024c rÃma÷ karïaæ tu sakrodham idaæ vacanam abravÅt 12,003.025a atidu÷kham idaæ mƬha na jÃtu brÃhmaïa÷ sahet 12,003.025c k«atriyasyaiva te dhairyaæ kÃmayà satyam ucyatÃm 12,003.026a tam uvÃca tata÷ karïa÷ ÓÃpabhÅta÷ prasÃdayan 12,003.026c brahmak«atrÃntare sÆtaæ jÃtaæ mÃæ viddhi bhÃrgava 12,003.027a rÃdheya÷ karïa iti mÃæ pravadanti janà bhuvi 12,003.027c prasÃdaæ kuru me brahmann astralubdhasya bhÃrgava 12,003.028a pità gurur na saædeho vedavidyÃprada÷ prabhu÷ 12,003.028c ato bhÃrgava ity uktaæ mayà gotraæ tavÃntike 12,003.029a tam uvÃca bh­guÓre«Âha÷ saro«a÷ prahasann iva 12,003.029c bhÆmau nipatitaæ dÅnaæ vepamÃnaæ k­täjalim 12,003.030a yasmÃn mithyopacarito astralobhÃd iha tvayà 12,003.030c tasmÃd etad dhi te mƬha brahmÃstraæ pratibhÃsyati 12,003.031a anyatra vadhakÃlÃt te sad­Óena sameyu«a÷ 12,003.031c abrÃhmaïe na hi brahma dhruvaæ ti«Âhet kadà cana 12,003.032a gacchedÃnÅæ na te sthÃnam an­tasyeha vidyate 12,003.032c na tvayà sad­Óo yuddhe bhavità kÓatriyo bhuvi 12,003.033a evam uktas tu rÃmeïa nyÃyenopajagÃma sa÷ 12,003.033c duryodhanam upÃgamya k­tÃstro 'smÅti cÃbravÅt 12,004.001 nÃrada uvÃca 12,004.001a karïas tu samavÃpyaitad astraæ bhÃrgavanandanÃt 12,004.001c duryodhanena sahito mumude bharatar«abha 12,004.002a tata÷ kadà cid rÃjÃna÷ samÃjagmu÷ svayaævare 12,004.002c kaliÇgavi«aye rÃjan rÃj¤aÓ citrÃÇgadasya ca 12,004.003a ÓrÅmadrÃjapuraæ nÃma nagaraæ tatra bhÃrata 12,004.003c rÃjÃna÷ ÓataÓas tatra kanyÃrthaæ samupÃgaman 12,004.004a Órutvà duryodhanas tatra sametÃn sarvapÃrthivÃn 12,004.004c rathena käcanÃÇgena karïena sahito yayau 12,004.005a tata÷ svayaævare tasmin saæprav­tte mahotsave 12,004.005c samÃpetur n­pataya÷ kanyÃrthe n­pasattama 12,004.006a ÓiÓupÃlo jarÃsaædho bhÅ«mako vakra eva ca 12,004.006c kapotaromà nÅlaÓ ca rukmÅ ca d­¬havikrama÷ 12,004.007a s­gÃlaÓ ca mahÃrÃja strÅrÃjyÃdhipatiÓ ca ya÷ 12,004.007c aÓoka÷ Óatadhanvà ca bhojo vÅraÓ ca nÃmata÷ 12,004.008a ete cÃnye ca bahavo dak«iïÃæ diÓam ÃÓritÃ÷ 12,004.008c mlecchÃcÃryÃÓ ca rÃjÃna÷ prÃcyodÅcyÃÓ ca bhÃrata 12,004.009a käcanÃÇgadina÷ sarve baddhajÃmbÆnadasraja÷ 12,004.009c sarve bhÃsvaradehÃÓ ca vyÃghrà iva madotkaÂÃ÷ 12,004.010a tata÷ samupavi«Âe«u te«u rÃjasu bhÃrata 12,004.010c viveÓa raÇgaæ sà kanyà dhÃtrÅvar«adharÃnvità 12,004.011a tata÷ saæÓrÃvyamÃïe«u rÃj¤Ãæ nÃmasu bhÃrata 12,004.011c atyakrÃmad dhÃrtarëÂraæ sà kanyà varavarïinÅ 12,004.012a duryodhanas tu kauravyo nÃmar«ayata laÇghanam 12,004.012c pratya«edhac ca tÃæ kanyÃm asatk­tya narÃdhipÃn 12,004.013a sa vÅryamadamattatvÃd bhÅ«madroïÃv upÃÓrita÷ 12,004.013c ratham Ãropya tÃæ kanyÃm ÃjuhÃva narÃdhipÃn 12,004.014a tam anvayÃd rathÅ kha¬gÅ bhaddhagodhÃÇgulitravÃn 12,004.014c karïa÷ Óastrabh­tÃæ Óre«Âha÷ p­«Âhata÷ puru«ar«abha 12,004.015a tato vimarda÷ sumahÃn rÃj¤Ãm ÃsÅd yudhi«Âhira 12,004.015c saænahyatÃæ tanutrÃïi rathÃn yojayatÃm api 12,004.016a te 'bhyadhÃvanta saækruddhÃ÷ karïaduryodhanÃv ubhau 12,004.016c Óaravar«Ãïi mu¤canto meghÃ÷ parvatayor iva 12,004.017a karïas te«Ãm ÃpatatÃm ekaikena k«ureïa ha 12,004.017c dhanÆæ«i saÓarÃvÃpÃny apÃtayata bhÆtale 12,004.018a tato vidhanu«a÷ kÃæÓ cit kÃæÓ cid udyatakÃrmukÃn 12,004.018c kÃæÓ cid udvahato bÃïÃn rathaÓaktigadÃs tathà 12,004.019a lÃghavÃd ÃkulÅk­tya karïa÷ praharatÃæ vara÷ 12,004.019c hatasÆtÃæÓ ca bhÆyi«ÂhÃn avajigye narÃdhipÃn 12,004.020a te svayaæ tvarayanto 'ÓvÃn yÃhi yÃhÅti vÃdina÷ 12,004.020c vyapeyus te raïaæ hitvà rÃjÃno bhagnamÃnasÃ÷ 12,004.021a duryodhanas tu karïena pÃlyamÃno 'bhyayÃt tadà 12,004.021c h­«Âa÷ kanyÃm upÃdÃya nagaraæ nÃgasÃhvayam 12,005.001 nÃrada uvÃca 12,005.001a Ãvi«k­tabalaæ karïaæ j¤Ãtvà rÃjà tu mÃgadha÷ 12,005.001c Ãhvayad dvairathenÃjau jarÃsaædho mahÅpati÷ 12,005.002a tayo÷ samabhavad yuddhaæ divyÃstravidu«or dvayo÷ 12,005.002c yudhi nÃnÃpraharaïair anyonyam abhivar«ato÷ 12,005.003a k«ÅïabÃïau vidhanu«au bhagnakha¬gau mahÅæ gatau 12,005.003c bÃhubhi÷ samasajjetÃm ubhÃv api balÃnvitau 12,005.004a bÃhukaïÂakayuddhena tasya karïo 'tha yudhyata÷ 12,005.004c bibheda saædhiæ dehasya jarayà Óle«itasya ha 12,005.005a sa vikÃraæ ÓarÅrasya d­«Âvà n­patir Ãtmana÷ 12,005.005c prÅto 'smÅty abravÅt karïaæ vairam uts­jya bhÃrata 12,005.006a prÅtyà dadau sa karïÃya mÃlinÅæ nagarÅm atha 12,005.006c aÇge«u naraÓÃrdÆla sa rÃjÃsÅt sapatnajit 12,005.007a pÃlayÃm Ãsa campÃæ tu karïa÷ parabalÃrdana÷ 12,005.007c duryodhanasyÃnumate tavÃpi viditaæ tathà 12,005.008a evaæ ÓastrapratÃpena prathita÷ so 'bhavat k«itau 12,005.008c tvaddhitÃrthaæ surendreïa bhik«ito varmakuï¬ale 12,005.009a sa divye sahaje prÃdÃt kuï¬ale paramÃrcite 12,005.009c sahajaæ kavacaæ caiva mohito devamÃyayà 12,005.010a vimukta÷ kuï¬alÃbhyÃæ ca sahajena ca varmaïà 12,005.010c nihato vijayenÃjau vÃsudevasya paÓyata÷ 12,005.011a brÃhmaïasyÃbhiÓÃpena rÃmasya ca mahÃtmana÷ 12,005.011c kuntyÃÓ ca varadÃnena mÃyayà ca Óatakrato÷ 12,005.012a bhÅ«mÃvamÃnÃt saækhyÃyÃæ rathÃnÃm ardhakÅrtanÃt 12,005.012c ÓalyÃt tejovadhÃc cÃpi vÃsudevanayena ca 12,005.013a rudrasya devarÃjasya yamasya varuïasya ca 12,005.013c kuberadroïayoÓ caiva k­pasya ca mahÃtmana÷ 12,005.014a astrÃïi divyÃny ÃdÃya yudhi gÃï¬Åvadhanvanà 12,005.014c hato vaikartana÷ karïo divÃkarasamadyuti÷ 12,005.015a evaæ Óaptas tava bhrÃtà bahubhiÓ cÃpi va¤cita÷ 12,005.015c na Óocya÷ sa naravyÃghro yuddhe hi nidhanaæ gata÷ 12,006.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,006.001a etÃvad uktvà devar«ir virarÃma sa nÃrada÷ 12,006.001c yudhi«Âhiras tu rÃjar«ir dadhyau Óokaparipluta÷ 12,006.002a taæ dÅnamanasaæ vÅram adhovadanam Ãturam 12,006.002c ni÷Óvasantaæ yathà nÃgaæ paryaÓrunayanaæ tathà 12,006.003a kuntÅ ÓokaparÅtÃÇgÅ du÷khopahatacetanà 12,006.003c abravÅn madhurÃbhëà kÃle vacanam arthavat 12,006.004a yudhi«Âhira mahÃbÃho nainaæ Óocitum arhasi 12,006.004c jahi Óokaæ mahÃprÃj¤a Ó­ïu cedaæ vaco mama 12,006.005a yatita÷ sa mayà pÆrvaæ bhrÃtryaæ j¤Ãpayituæ tava 12,006.005c bhÃskareïa ca devena pitrà dharmabh­tÃæ vara 12,006.006a yad vÃcyaæ hitakÃmena suh­dà bhÆtim icchatà 12,006.006c tathà divÃkareïokta÷ svapnÃnte mama cÃgrata÷ 12,006.007a na cainam aÓakad bhÃnur ahaæ và snehakÃraïai÷ 12,006.007c purà pratyanunetuæ và netuæ vÃpy ekatÃæ tvayà 12,006.008a tata÷ kÃlaparÅta÷ sa vairasyoddhuk«aïe rata÷ 12,006.008c pratÅpakÃrÅ yu«mÃkam iti copek«ito mayà 12,006.009a ity ukto dharmarÃjas tu mÃtrà bëpÃkulek«aïa÷ 12,006.009c uvÃca vÃkyaæ dharmÃtmà ÓokavyÃkulacetana÷ 12,006.010a bhavatyà gƬhamantratvÃt pŬito 'smÅty uvÃca tÃm 12,006.010c ÓaÓÃpa ca mahÃtejÃ÷ sarvaloke«u ca striya÷ 12,006.010e na guhyaæ dhÃrayi«yantÅty atidu÷khasamanvita÷ 12,006.011a sa rÃjà putrapautrÃïÃæ saæbandhisuh­dÃæ tathà 12,006.011c smarann udvignah­dayo babhÆvÃsvasthacetana÷ 12,006.012a tata÷ ÓokaparÅtÃtmà sadhÆma iva pÃvaka÷ 12,006.012c nirvedam akarod dhÅmÃn rÃjà saætÃpapŬita÷ 12,007.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,007.001a yudhi«Âhiras tu dharmÃtmà ÓokavyÃkulacetana÷ 12,007.001c ÓuÓoca du÷khasaætapta÷ sm­tvà karïaæ mahÃratham 12,007.002a Ãvi«Âo du÷khaÓokÃbhyÃæ ni÷ÓvasaæÓ ca puna÷ puna÷ 12,007.002c d­«ÂvÃrjunam uvÃcedaæ vacanaæ ÓokakarÓita÷ 12,007.003a yad bhaik«am Ãcari«yÃma v­«ïyandhakapure vayam 12,007.003c j¤ÃtÅn ni«puru«Ãn k­tvà nemÃæ prÃpsyÃma durgatim 12,007.004a amitrà na÷ sam­ddhÃrthà v­ttÃrthÃ÷ kurava÷ kila 12,007.004c ÃtmÃnam Ãtmanà hatvà kiæ dharmaphalam Ãpnuma÷ 12,007.005a dhig astu k«Ãtram ÃcÃraæ dhig astu balam aurasam 12,007.005c dhig astv amar«aæ yenemÃm Ãpadaæ gamità vayam 12,007.006a sÃdhu k«amà dama÷ Óaucam avairodhyam amatsara÷ 12,007.006c ahiæsà satyavacanaæ nityÃni vanacÃriïÃm 12,007.007a vayaæ tu lobhÃn mohÃc ca stambhaæ mÃnaæ ca saæÓritÃ÷ 12,007.007c imÃm avasthÃm Ãpannà rÃjyaleÓabubhuk«ayà 12,007.008a trailokyasyÃpi rÃjyena nÃsmÃn kaÓ cit prahar«ayet 12,007.008c bÃndhavÃn nihatÃn d­«Âvà p­thivyÃm Ãmi«ai«iïa÷ 12,007.009a te vayaæ p­thivÅhetor avadhyÃn p­thivÅsamÃn 12,007.009c saæparityajya jÅvÃmo hÅnÃrthà hatabÃndhavÃ÷ 12,007.010a Ãmi«e g­dhyamÃnÃnÃm aÓunÃæ na÷ ÓunÃm iva 12,007.010c Ãmi«aæ caiva no na«Âam Ãmi«asya ca bhojina÷ 12,007.011a na p­thivyà sakalayà na suvarïasya rÃÓibhi÷ 12,007.011c na gavÃÓvena sarveïa te tyÃjyà ya ime hatÃ÷ 12,007.012a saæyuktÃ÷ kÃmamanyubhyÃæ krodhÃmar«asamanvitÃ÷ 12,007.012c m­tyuyÃnaæ samÃruhya gatà vaivasvatak«ayam 12,007.013a bahu kalyÃïam icchanta Åhante pitara÷ sutÃn 12,007.013c tapasà brahmacaryeïa vandanena titik«ayà 12,007.014a upavÃsais tathejyÃbhir vratakautukamaÇgalai÷ 12,007.014c labhante mÃtaro garbhÃæs tÃn mÃsÃn daÓa bibhrati 12,007.015a yadi svasti prajÃyante jÃtà jÅvanti và yadi 12,007.015c saæbhÃvità jÃtabalÃs te dadyur yadi na÷ sukham 12,007.015e iha cÃmutra caiveti k­païÃ÷ phalahetukÃ÷ 12,007.016a tÃsÃm ayaæ samÃrambho niv­tta÷ kevalo 'phala÷ 12,007.016c yad ÃsÃæ nihatÃ÷ putrà yuvÃno m­«Âakuï¬alÃ÷ 12,007.017a abhuktvà pÃrthivÃn bhogÃn ­ïÃny anavadÃya ca 12,007.017c pit­bhyo devatÃbhyaÓ ca gatà vaivasvatak«ayam 12,007.018a yadai«Ãm aÇga pitarau jÃtau kÃmamayÃv iva 12,007.018c saæjÃtabalarÆpe«u tadaiva nihatà n­pÃ÷ 12,007.019a saæyuktÃ÷ kÃmamanyubhyÃæ krodhahar«Ãsama¤jasÃ÷ 12,007.019c na te janmaphalaæ kiæ cid bhoktÃro jÃtu karhi cit 12,007.020a päcÃlÃnÃæ kurÆïÃæ ca hatà eva hi ye 'hatÃ÷ 12,007.020c te vayaæ tv adhamÃæl lokÃn prapadyema svakarmabhi÷ 12,007.021a vayam evÃsya lokasya vinÃÓe kÃraïaæ sm­tÃ÷ 12,007.021c dh­tarëÂrasya putreïa nik­tyà pratyapatsmahi 12,007.022a sadaiva nik­tipraj¤o dve«Âà mÃyopajÅvana÷ 12,007.022c mithyÃv­tta÷ sa satatam asmÃsv anapakÃri«u 12,007.023a aæÓakÃmà vayaæ te ca na cÃsmÃbhir na tair jitam 12,007.023c na tair bhukteyam avanir na nÃryo gÅtavÃditam 12,007.024a nÃmÃtyasamitau kathyaæ na ca ÓrutavatÃæ Órutam 12,007.024c na ratnÃni parÃrdhyÃni na bhÆr na draviïÃgama÷ 12,007.024d*0007_01 asmaddve«eïa saætapta÷ sukhaæ na smeha vindati 12,007.025a ­ddhim asmÃsu tÃæ d­«Âvà vivarïo hariïa÷ k­Óa÷ 12,007.025c dh­tarëÂrasya n­pate÷ saubalena nivedita÷ 12,007.026a taæ pità putrag­ddhitvÃd anumene 'naye sthitam 12,007.026c anavek«yaiva pitaraæ gÃÇgeyaæ viduraæ tathà 12,007.026e asaæÓayaæ dh­tarëÂro yathaivÃhaæ tathà gata÷ 12,007.027a aniyamyÃÓuciæ lubdhaæ putraæ kÃmavaÓÃnugam 12,007.027c patito yaÓaso dÅptÃd ghÃtayitvà sahodarÃn 12,007.028a imau v­ddhau ca ÓokÃgnau prak«ipya sa suyodhana÷ 12,007.028c asmatpradve«asaæyukta÷ pÃpabuddhi÷ sadaiva hi 12,007.029a ko hi bandhu÷ kulÅna÷ saæs tathà brÆyÃt suh­jjane 12,007.029c yathÃsÃv uktavÃn k«udro yuyutsur v­«ïisaænidhau 12,007.030a Ãtmano hi vayaæ do«Ãd vina«ÂÃ÷ ÓÃÓvatÅ÷ samÃ÷ 12,007.030c pradahanto diÓa÷ sarvÃs tejasà bhÃskarà iva 12,007.031a so 'smÃkaæ vairapuru«o durmantripragrahaæ gata÷ 12,007.031c duryodhanak­te hy etat kulaæ no vinipÃtitam 12,007.031e avadhyÃnÃæ vadhaæ k­tvà loke prÃptÃ÷ sma vÃcyatÃm 12,007.032a kulasyÃsyÃntakaraïaæ durmatiæ pÃpakÃriïam 12,007.032c rÃjà rëÂreÓvaraæ k­tvà dh­tarëÂro 'dya Óocati 12,007.033a hatÃ÷ ÓÆrÃ÷ k­taæ pÃpaæ vi«aya÷ svo vinÃÓita÷ 12,007.033c hatvà no vigato manyu÷ Óoko mÃæ rundhayaty ayam 12,007.034a dhanaæjaya k­taæ pÃpaæ kalyÃïenopahanyate 12,007.034b*0008_01 khyÃpanenÃnutÃpena dÃnena tapasÃpi và 12,007.034b*0008_02 niv­ttyà tÅrthagamanÃc chrutism­tijapena ca 12,007.034c tyÃgavÃæÓ ca puna÷ pÃpaæ nÃlaæ kartum iti Óruti÷ 12,007.035a tyÃgavä janmamaraïe nÃpnotÅti Órutir yadà 12,007.035c prÃptavartmà k­tamatir brahma saæpadyate tadà 12,007.036a sa dhanaæjaya nirdvaædvo munir j¤Ãnasamanvita÷ 12,007.036c vanam Ãmantrya va÷ sarvÃn gami«yÃmi paraætapa 12,007.037a na hi k­tsnatamo dharma÷ Óakya÷ prÃptum iti Óruti÷ 12,007.037c parigrahavatà tan me pratyak«am arisÆdana 12,007.038a mayà nis­«Âaæ pÃpaæ hi parigraham abhÅpsatà 12,007.038c janmak«ayanimittaæ ca Óakyaæ prÃptum iti Óruti÷ 12,007.039a sa parigraham uts­jya k­tsnaæ rÃjyaæ tathaiva ca 12,007.039c gami«yÃmi vinirmukto viÓoko vijvaras tathà 12,007.040a praÓÃdhi tvam imÃm urvÅæ k«emÃæ nihatakaïÂakÃm 12,007.040c na mamÃrtho 'sti rÃjyena na bhogair và kurÆttama 12,007.041a etÃvad uktvà vacanaæ dharmarÃjo yudhi«Âhira÷ 12,007.041c vyupÃramat tata÷ pÃrtha÷ kanÅyÃn pratyabhëata 12,008.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,008.001a athÃrjuna uvÃcedam adhik«ipta ivÃk«amÅ 12,008.001c abhinÅtataraæ vÃkyaæ d­¬havÃdaparÃkrama÷ 12,008.002a darÓayann aindrir ÃtmÃnam ugram ugraparÃkrama÷ 12,008.002c smayamÃno mahÃtejÃ÷ s­kkiïÅ saælihan muhu÷ 12,008.003a aho du÷kham aho k­cchram aho vaiklavyam uttamam 12,008.003c yat k­tvÃmÃnu«aæ karma tyajethÃ÷ Óriyam uttamÃm 12,008.004a ÓatrÆn hatvà mahÅæ labdhvà svadharmeïopapÃditÃm 12,008.004c hatÃmitra÷ kathaæ sarvaæ tyajethà buddhilÃghavÃt 12,008.005a klÅbasya hi kuto rÃjyaæ dÅrghasÆtrasya và puna÷ 12,008.005c kimarthaæ ca mahÅpÃlÃn avadhÅ÷ krodhamÆrchita÷ 12,008.006a yo hy ÃjijÅvi«ed bhaik«yaæ karmaïà naiva kena cit 12,008.006c samÃrambhÃn bubhÆ«eta hatasvastir akiæcana÷ 12,008.006e sarvaloke«u vikhyÃto na putrapaÓusaæhita÷ 12,008.007a kÃpÃlÅæ n­pa pÃpi«ÂhÃæ v­ttim ÃsthÃya jÅvata÷ 12,008.007c saætyajya rÃjyam ­ddhaæ te loko 'yaæ kiæ vadi«yati 12,008.008a sarvÃrambhÃn samuts­jya hatasvastir akiæcana÷ 12,008.008c kasmÃd ÃÓaæsase bhaik«yaæ cartuæ prÃk­tavat prabho 12,008.009a asmin rÃjakule jÃto jitvà k­tsnÃæ vasuædharÃm 12,008.009c dharmÃrthÃv akhilau hitvà vanaæ mau¬hyÃt prati«Âhase 12,008.010a yadÅmÃni havÅæ«Åha vimathi«yanty asÃdhava÷ 12,008.010c bhavatà viprahÅïÃni prÃptaæ tvÃm eva kilbi«am 12,008.011a Ãkiæcanyam anÃÓÃsyam iti vai nahu«o 'bravÅt 12,008.011c k­tyà n­Óaæsà hy adhane dhig astv adhanatÃm iha 12,008.012a aÓvastanam ­«ÅïÃæ hi vidyate veda tad bhavÃn 12,008.012c yaæ tv imaæ dharmam ity Ãhur dhanÃd e«a pravartate 12,008.013a dharmaæ saæharate tasya dhanaæ harati yasya ya÷ 12,008.013c hriyamÃïe dhane rÃjan vayaæ kasya k«amemahi 12,008.014a abhiÓastavat prapaÓyanti daridraæ pÃrÓvata÷ sthitam 12,008.014c dÃridryaæ pÃtakaæ loke kas tac chaæsitum arhati 12,008.015a patita÷ Óocyate rÃjan nirdhanaÓ cÃpi Óocyate 12,008.015c viÓe«aæ nÃdhigacchÃmi patitasyÃdhanasya ca 12,008.016a arthebhyo hi viv­ddhebhya÷ saæbh­tebhyas tatas tata÷ 12,008.016c kriyÃ÷ sarvÃ÷ pravartante parvatebhya ivÃpagÃ÷ 12,008.017a ardhÃd dharmaÓ ca kÃmaÓ ca svargaÓ caiva narÃdhipa 12,008.017c prÃïayÃtrà hi lokasya vinÃrthaæ na prasidhyati 12,008.018a arthena hi vihÅnasya puru«asyÃlpamedhasa÷ 12,008.018c vyucchidyante kriyÃ÷ sarvà grÅ«me kusarito yathà 12,008.019a yasyÃrthÃs tasya mitrÃïi yasyÃrthÃs tasya bÃndhavÃ÷ 12,008.019c yasyÃrthÃ÷ sa pumÃæl loke yasyÃrthÃ÷ sa ca paï¬ita÷ 12,008.020a adhanenÃrthakÃmena nÃrtha÷ Óakyo vivitsatà 12,008.020c arthair arthà nibadhyante gajair iva mahÃgajÃ÷ 12,008.021a dharma÷ kÃmaÓ ca svargaÓ ca har«a÷ krodha÷ Órutaæ dama÷ 12,008.021c arthÃd etÃni sarvÃïi pravartante narÃdhipa 12,008.022a dhanÃt kulaæ prabhavati dhanÃd dharma÷ pravartate 12,008.022c nÃdhanasyÃsty ayaæ loko na para÷ puru«ottama 12,008.023a nÃdhano dharmak­tyÃni yathÃvad anuti«Âhati 12,008.023c dhanÃd dhi dharma÷ sravati ÓailÃd girinadÅ yathà 12,008.024a ya÷ k­ÓÃÓva÷ k­Óagava÷ k­Óabh­tya÷ k­ÓÃtithi÷ 12,008.024c sa vai rÃjan k­Óo nÃma na ÓarÅrak­Óa÷ k­Óa÷ 12,008.025a avek«asva yathÃnyÃyaæ paÓya devÃsuraæ yathà 12,008.025c rÃjan kim anyaj j¤ÃtÅnÃæ vadhÃd ­dhyanti devatÃ÷ 12,008.026a na ced dhartavyam anyasya kathaæ tad dharmam Ãrabhet 12,008.026c etÃvÃn eva vede«u niÓcaya÷ kavibhi÷ k­ta÷ 12,008.027a adhyetavyà trayÅ vidyà bhavitavyaæ vipaÓcità 12,008.027c sarvathà dhanam ÃhÃryaæ ya«Âavyaæ cÃpi yatnata÷ 12,008.028a drohÃd devair avÃptÃni divi sthÃnÃni sarvaÓa÷ 12,008.028b*0009_01 drohÃt kim anyaj j¤ÃtÅnÃæ g­dhyante yena devatÃ÷ 12,008.028c iti devà vyavasità vedavÃdÃÓ ca ÓÃÓvatÃ÷ 12,008.029a adhÅyante tapasyanti yajante yÃjayanti ca 12,008.029c k­tsnaæ tad eva ca Óreyo yad apy Ãdadate 'nyata÷ 12,008.030a na paÓyÃmo 'napah­taæ dhanaæ kiæ cit kva cid vayam 12,008.030c evam eva hi rÃjÃno jayanti p­thivÅm imÃm 12,008.031a jitvà mamatvaæ bruvate putrà iva pitur dhane 12,008.031c rÃjar«ayo jitasvargà dharmo hy e«Ãæ nigadyate 12,008.032a yathaiva pÆrïÃd udadhe÷ syandanty Ãpo diÓo daÓa 12,008.032c evaæ rÃjakulÃd vittaæ p­thivÅæ pratiti«Âhati 12,008.033a ÃsÅd iyaæ dilÅpasya n­gasya nahu«asya ca 12,008.033c ambarÅ«asya mÃndhÃtu÷ p­thivÅ sà tvayi sthità 12,008.034a sa tvÃæ dravyamayo yaj¤a÷ saæprÃpta÷ sarvadak«iïa÷ 12,008.034c taæ cen na yajase rÃjan prÃptas tvaæ devakilbi«am 12,008.035a ye«Ãæ rÃjÃÓvamedhena yajate dak«iïÃvatà 12,008.035c upetya tasyÃvabh­thaæ pÆtÃ÷ sarve bhavanti te 12,008.036a viÓvarÆpo mahÃdeva÷ sarvamedhe mahÃmakhe 12,008.036c juhÃva sarvabhÆtÃni tathaivÃtmÃnam Ãtmanà 12,008.037a ÓÃÓvato 'yaæ bhÆtipatho nÃsyÃntam anuÓuÓruma 12,008.037c mahÃn dÃÓaratha÷ panthà mà rÃjan kÃpathaæ gama÷ 12,009.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,009.001a muhÆrtaæ tÃvad ekÃgro mana÷Órotre 'ntarÃtmani 12,009.001c dhÃrayitvÃpi te Órutvà rocatÃæ vacanaæ mama 12,009.002a sÃrthagamyam ahaæ mÃrgaæ na jÃtu tvatk­te puna÷ 12,009.002c gaccheyaæ tad gami«yÃmi hitvà grÃmyasukhÃny uta 12,009.003a k«emyaÓ caikÃkinà gamya÷ panthÃ÷ ko 'stÅti p­ccha mÃm 12,009.003c atha và necchasi pra«Âum ap­cchann api me Ó­ïu 12,009.004a hitvà grÃmyasukhÃcÃraæ tapyamÃno mahat tapa÷ 12,009.004c araïye phalamÆlÃÓÅ cari«yÃmi m­gai÷ saha 12,009.005a juhvÃno 'gniæ yathÃkÃlam ubhau kÃlÃv upasp­Óan 12,009.005c k­Óa÷ parimitÃhÃraÓ carmacÅrajaÂÃdhara÷ 12,009.006a ÓÅtavÃtÃtapasaha÷ k«utpipÃsÃÓramak«ama÷ 12,009.006c tapasà vidhid­«Âena ÓarÅram upaÓo«ayan 12,009.007a mana÷karïasukhà nityaæ Ó­ïvann uccÃvacà gira÷ 12,009.007c muditÃnÃm araïye«u vasatÃæ m­gapak«iïÃm 12,009.008a Ãjighran peÓalÃn gandhÃn phullÃnÃæ v­k«avÅrudhÃm 12,009.008c nÃnÃrÆpÃn vane paÓyan ramaïÅyÃn vanaukasa÷ 12,009.009a vÃnaprasthajanasyÃpi darÓanaæ kulavÃsina÷ 12,009.009c nÃpriyÃïy Ãcari«yÃmi kiæ punar grÃmavÃsinÃm 12,009.010a ekÃntaÓÅlÅ vim­Óan pakvÃpakvena vartayan 12,009.010c pitÌn devÃæÓ ca vanyena vÃgbhir adbhiÓ ca tarpayan 12,009.011a evam ÃraïyaÓÃstrÃïÃm ugram ugrataraæ vidhim 12,009.011c sevamÃna÷ pratÅk«i«ye dehasyÃsya samÃpanam 12,009.012a atha vaiko 'ham ekÃham ekaikasmin vanaspatau 12,009.012c caran bhaik«yaæ munir muï¬a÷ k«apayi«ye kalevaram 12,009.013a pÃæsubhi÷ samavacchanna÷ ÓÆnyÃgÃrapratiÓraya÷ 12,009.013c v­k«amÆlaniketo và tyaktasarvapriyÃpriya÷ 12,009.014a na Óocan na prah­«yaæÓ ca tulyanindÃtmasaæstuti÷ 12,009.014c nirÃÓÅr nirmamo bhÆtvà nirdvaædvo ni«parigraha÷ 12,009.015a ÃtmÃrÃma÷ prasannÃtmà ja¬ÃndhabadhirÃk­ti÷ 12,009.015c akurvÃïa÷ parai÷ kÃæ cit saævidaæ jÃtu kena cit 12,009.016a jaÇgamÃjaÇgamÃn sarvÃn navihiæsaæÓ caturvidhÃn 12,009.016c prajÃ÷ sarvÃ÷ svadharmasthÃ÷ sama÷ prÃïabh­ta÷ prati 12,009.017a na cÃpy avahasan kaæ cin na kurvan bhrukuÂÅæ kva cit 12,009.017c prasannavadano nityaæ sarvendriyasusaæyata÷ 12,009.018a ap­cchan kasya cin mÃrgaæ vrajan yenaiva kena cit 12,009.018c na deÓaæ na diÓaæ kÃæ cid gantum icchan viÓe«ata÷ 12,009.019a gamane nirapek«aÓ ca paÓcÃd anavalokayan 12,009.019c ­ju÷ praïihito gacchaæs trasasthÃvaravarjaka÷ 12,009.020a svabhÃvas tu prayÃty agre prabhavanty aÓanÃny api 12,009.020c dvaædvÃni ca viruddhÃni tÃni sarvÃïy acintayan 12,009.021a alpaæ vÃsvÃdu và bhojyaæ pÆrvÃlÃbhena jÃtu cit 12,009.021c anye«v api caraæl lÃbham alÃbhe sapta pÆrayan 12,009.022a vidhÆme nyastamusale vyaÇgÃre bhuktavaj jane 12,009.022c atÅtapÃtrasaæcÃre kÃle vigatabhik«uke 12,009.023a ekakÃlaæ caran bhaik«yaæ g­he dve caiva pa¤ca ca 12,009.023c sp­hÃpÃÓÃn vimucyÃhaæ cari«yÃmi mahÅm imÃm 12,009.023d*0010_01 alÃbhe sati và lÃbhe samadarÓÅ mahÃtapÃ÷ 12,009.024a na jijÅvi«uvat kiæ cin na mumÆr«uvad Ãcaran 12,009.024c jÅvitaæ maraïaæ caiva nÃbhinandan na ca dvi«an 12,009.025a vÃsyaikaæ tak«ato bÃhuæ candanenaikam uk«ata÷ 12,009.025c nÃkalyÃïaæ na kalyÃïaæ cintayann ubhayos tayo÷ 12,009.026a yÃ÷ kÃÓ cij jÅvatà ÓakyÃ÷ kartum abhyudayakriyÃ÷ 12,009.026c sarvÃs tÃ÷ samabhityajya nime«Ãdivyavasthita÷ 12,009.027a te«u nityam asaktaÓ ca tyaktasarvendriyakriya÷ 12,009.027c suparityaktasaækalpa÷ sunirïiktÃtmakalma«a÷ 12,009.028a vimukta÷ sarvasaÇgebhyo vyatÅta÷ sarvavÃgurÃ÷ 12,009.028c na vaÓe kasya cit ti«Âhan sadharmà mÃtariÓvana÷ 12,009.029a vÅtarÃgaÓ carann evaæ tu«Âiæ prÃpsyÃmi ÓÃÓvatÅm 12,009.029c t­«ïayà hi mahat pÃpam aj¤ÃnÃd asmi kÃrita÷ 12,009.030a kuÓalÃkuÓalÃny eke k­tvà karmÃïi mÃnavÃ÷ 12,009.030c kÃryakÃraïasaæÓli«Âaæ svajanaæ nÃma bibhrati 12,009.031a Ãyu«o 'nte prahÃyedaæ k«ÅïaprÃyaæ kalevaram 12,009.031c pratig­hïÃti tat pÃpaæ kartu÷ karmaphalaæ hi tat 12,009.032a evaæ saæsÃracakre 'smin vyÃviddhe rathacakravat 12,009.032c sameti bhÆtagrÃmo 'yaæ bhÆtagrÃmeïa kÃryavÃn 12,009.033a janmam­tyujarÃvyÃdhivedanÃbhir upadrutam 12,009.033c asÃram imam asvantaæ saæsÃraæ tyajata÷ sukham 12,009.034a diva÷ patatsu deve«u sthÃnebhyaÓ ca mahar«i«u 12,009.034c ko hi nÃma bhavenÃrthÅ bhavet kÃraïatattvavit 12,009.035a k­tvà hi vividhaæ karma tat tad vividhalak«aïam 12,009.035c pÃrthivair n­pati÷ svalpai÷ kÃraïair eva badhyate 12,009.036a tasmÃt praj¤Ãm­tam idaæ cirÃn mÃæ pratyupasthitam 12,009.036c tat prÃpya prÃrthaye sthÃnam avyayaæ ÓÃÓvataæ dhruvam 12,009.037a etayà satataæ v­ttyà carann evaæprakÃrayà 12,009.037c dehaæ saæsthÃpayi«yÃmi nirbhayaæ mÃrgam Ãsthita÷ 12,010.001 bhÅma uvÃca 12,010.001a Órotriyasyeva te rÃjan mandakasyÃvipaÓcita÷ 12,010.001c anuvÃkahatÃbuddhir nai«Ã tattvÃrthadarÓinÅ 12,010.002a Ãlasye k­tacittasya rÃjadharmÃnasÆyata÷ 12,010.002c vinÃÓe dhÃrtarëÂrÃïÃæ kiæ phalaæ bharatar«abha 12,010.003a k«amÃnukampà kÃruïyam Ãn­Óaæsyaæ na vidyate 12,010.003c k«Ãtram Ãcarato mÃrgam api bandhos tvadantare 12,010.004a yadÅmÃæ bhavato buddhiæ vidyÃma vayam Åd­ÓÅm 12,010.004c Óastraæ naiva grahÅ«yÃmo na vadhi«yÃma kaæ cana 12,010.005a bhaik«yam evÃcari«yÃma ÓarÅrasyà vimok«aïÃt 12,010.005c na cedaæ dÃruïaæ yuddham abhavi«yan mahÅk«itÃm 12,010.006a prÃïasyÃnnam idaæ sarvam iti vai kavayo vidu÷ 12,010.006c sthÃvaraæ jaÇgamaæ caiva sarvaæ prÃïasya bhojanam 12,010.007a ÃdadÃnasya ced rÃjyaæ ye ke cit paripanthina÷ 12,010.007c hantavyÃs ta iti prÃj¤Ã÷ k«atradharmavido vidu÷ 12,010.008a te sado«Ã hatÃsmÃbhÅ rÃjyasya paripanthina÷ 12,010.008c tÃn hatvà bhuÇk«va dharmeïa yudhi«Âhira mahÅm imÃm 12,010.009a yathà hi puru«a÷ khÃtvà kÆpam aprÃpya codakam 12,010.009c paÇkadigdho nivarteta karmedaæ nas tathopamam 12,010.010a yathÃruhya mahÃv­k«am apah­tya tato madhu 12,010.010c aprÃÓya nidhanaæ gacchet karmedaæ nas tathopamam 12,010.011a yathà mahÃntam adhvÃnam ÃÓayà puru«a÷ patan 12,010.011c sa nirÃÓo nivarteta karmedaæ nas tathopamam 12,010.012a yathà ÓatrÆn ghÃtayitvà puru«a÷ kurusattama 12,010.012c ÃtmÃnaæ ghÃtayet paÓcÃt karmedaæ nas tathÃvidham 12,010.013a yathÃnnaæ k«udhito labdhvà na bhu¤jÅta yad­cchayà 12,010.013c kÃmÅ ca kÃminÅæ labdhvà karmedaæ nas tathÃvidham 12,010.014a vayam evÃtra garhyà hi ye vayaæ mandacetasa÷ 12,010.014c tvÃæ rÃjann anugacchÃmo jye«Âho 'yam iti bhÃrata 12,010.015a vayaæ hi bÃhubalina÷ k­tavidyà manasvina÷ 12,010.015c klÅbasya vÃkye ti«ÂhÃmo yathaivÃÓaktayas tathà 12,010.016a agatÅn kÃgatÅn asmÃn na«ÂÃrthÃn arthasiddhaye 12,010.016c kathaæ vai nÃnupaÓyeyur janÃ÷ paÓyanti yÃd­Óam 12,010.017a ÃpatkÃle hi saænyÃsa÷ kartavya iti Ói«yate 12,010.017c jarayÃbhiparÅtena Óatrubhir vyaæsitena ca 12,010.018a tasmÃd iha k­tapraj¤Ãs tyÃgaæ na paricak«ate 12,010.018c dharmavyatikramaæ cedaæ manyante sÆk«madarÓina÷ 12,010.019a kathaæ tasmÃt samutpannas tanni«Âhas tad upÃÓraya÷ 12,010.019c tad eva nindann ÃsÅta Óraddhà vÃnyatra g­hyate 12,010.020a Óriyà vihÅnair adhanair nÃstikai÷ saæpravartitam 12,010.020c vedavÃdasya vij¤Ãnaæ satyÃbhÃsam ivÃn­tam 12,010.021a Óakyaæ tu mauï¬yam ÃsthÃya bibhratÃtmÃnam Ãtmanà 12,010.021c dharmacchadma samÃsthÃya Ãsituæ na tu jÅvitum 12,010.022a Óakyaæ punar araïye«u sukham ekena jÅvitum 12,010.022c abibhratà putrapautrÃn devar«Ån atithÅn pitÌn 12,010.023a neme m­gÃ÷ svargajito na varÃhà na pak«iïa÷ 12,010.023c athaitena prakÃreïa puïyam Ãhur na tä janÃ÷ 12,010.024a yadi saænyÃsata÷ siddhiæ rÃjan kaÓ cid avÃpnuyÃt 12,010.024c parvatÃÓ ca drumÃÓ caiva k«ipraæ siddhim avÃpnuyu÷ 12,010.025a ete hi nityasaænyÃsà d­Óyante nirupadravÃ÷ 12,010.025c aparigrahavantaÓ ca satataæ cÃtmacÃriïa÷ 12,010.026a atha ced ÃtmabhÃgye«u nÃnye«Ãæ siddhim aÓnute 12,010.026c tasmÃt karmaiva kartavyaæ nÃsti siddhir akarmaïa÷ 12,010.027a audakÃ÷ s­«ÂayaÓ caiva jantava÷ siddhim Ãpnuyu÷ 12,010.027c ye«Ãm Ãtmaiva bhartavyo nÃnya÷ kaÓ cana vidyate 12,010.027d*0011_01 te 'pi vai puru«Ã loke parvatÃnÃm ihopamÃ÷ 12,010.028a avek«asva yathà svai÷ svai÷ karmabhir vyÃp­taæ jagat 12,010.028c tasmÃt karmaiva kartavyaæ nÃsti siddhir akarmaïa÷ 12,011.001 arjuna uvÃca 12,011.001a atraivodÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,011.001c tÃpasai÷ saha saævÃdaæ Óakrasya bharatar«abha 12,011.002a ke cid g­hÃn parityajya vanam abhyagaman dvijÃ÷ 12,011.002c ajÃtaÓmaÓravo mandÃ÷ kule jÃtÃ÷ pravavraju÷ 12,011.003a dharmo 'yam iti manvÃnà brahmacarye vyavasthitÃ÷ 12,011.003c tyaktvà g­hÃn pitÌæÓ caiva tÃn indro 'nvak­pÃyata 12,011.004a tÃn Ãbabhëe bhagavÃn pak«Å bhÆtvà hiraïmaya÷ 12,011.004c sudu«karaæ manu«yaiÓ ca yat k­taæ vighasÃÓibhi÷ 12,011.005a puïyaæ ca bata karmai«Ãæ praÓastaæ caiva jÅvitam 12,011.005c saæsiddhÃs te gatiæ mukhyÃæ prÃptà dharmaparÃyaïÃ÷ 12,011.006 ­«aya Æcu÷ 12,011.006a aho batÃyaæ Óakunir vighasÃÓÃn praÓaæsati 12,011.006c asmÃn nÆnam ayaæ ÓÃsti vayaæ ca vighasÃÓina÷ 12,011.007 Óakunir uvÃca 12,011.007a nÃhaæ yu«mÃn praÓaæsÃmi paÇkadigdhÃn rajasvalÃn 12,011.007c ucchi«Âabhojino mandÃn anye vai vighasÃÓina÷ 12,011.008 ­«aya Æcu÷ 12,011.008a idaæ Óreya÷ param iti vayam evÃbhyupÃsmahe 12,011.008c Óakune brÆhi yac chreyo bh­Óaæ vai ÓraddadhÃma te 12,011.009 Óakunir uvÃca 12,011.009a yadi mÃæ nÃbhiÓaÇkadhvaæ vibhajyÃtmÃnam Ãtmanà 12,011.009c tato 'haæ va÷ pravak«yÃmi yÃthÃtathyaæ hitaæ vaca÷ 12,011.010 ­«aya Æcu÷ 12,011.010a Ó­ïumas te vacas tÃta panthÃno viditÃs tava 12,011.010c niyoge caiva dharmÃtman sthÃtum icchÃma ÓÃdhi na÷ 12,011.011 Óakunir uvÃca 12,011.011a catu«padÃæ gau÷ pravarà lohÃnÃæ käcanaæ varam 12,011.011c ÓabdÃnÃæ pravaro mantro brÃhmaïo dvipadÃæ vara÷ 12,011.012a mantro 'yaæ jÃtakarmÃdi brÃhmaïasya vidhÅyate 12,011.012c jÅvato yo yathÃkÃlaæ ÓmaÓÃnanidhanÃd iti 12,011.013a karmÃïi vaidikÃny asya svargya÷ panthÃs tv anuttama÷ 12,011.013c atha sarvÃïi karmÃïi mantrasiddhÃni cak«ate 12,011.014a ÃmnÃyad­¬havÃdÅni tathà siddhir ihe«yate 12,011.014c mÃsÃrdhamÃsà ­tava ÃdityaÓaÓitÃrakam 12,011.015a Åhante sarvabhÆtÃni tad ­taæ karmasaÇginÃm 12,011.015c siddhik«etram idaæ puïyam ayam evÃÓramo mahÃn 12,011.016a atha ye karma nindanto manu«yÃ÷ kÃpathaæ gatÃ÷ 12,011.016c mƬhÃnÃm arthahÅnÃnÃæ te«Ãm enas tu vidyate 12,011.017a devavaæÓÃn pit­vaæÓÃn brahmavaæÓÃæÓ ca ÓÃÓvatÃn 12,011.017c saætyajya mƬhà vartante tato yÃnty aÓrutÅpatham 12,011.018a etad vo 'stu tapo yuktaæ dadÃnÅty ­«icoditam 12,011.018c tasmÃt tad adhyavasatas tapasvi tapa ucyate 12,011.019a devavaæÓÃn pit­vaæÓÃn brahmavaæÓÃæÓ ca ÓÃÓvatÃn 12,011.019c saævibhajya guroÓ caryÃæ tad vai du«karam ucyate 12,011.020a devà vai du«karaæ k­tvà vibhÆtiæ paramÃæ gatÃ÷ 12,011.020c tasmÃd gÃrhasthyam udvo¬huæ du«karaæ prabravÅmi va÷ 12,011.021a tapa÷ Óre«Âhaæ prajÃnÃæ hi mÆlam etan na saæÓaya÷ 12,011.021c kuÂumbavidhinÃnena yasmin sarvaæ prati«Âhitam 12,011.022a etad vidus tapo viprà dvaædvÃtÅtà vimatsarÃ÷ 12,011.022c tasmÃd vanaæ madhyamaæ ca loke«u tapa ucyate 12,011.023a durÃdhar«aæ padaæ caiva gacchanti vighasÃÓina÷ 12,011.023c sÃyaæprÃtar vibhajyÃnnaæ svakuÂumbe yathÃvidhi 12,011.024a dattvÃtithibhyo devebhya÷ pit­bhya÷ svajanasya ca 12,011.024c avaÓi«ÂÃni ye 'Ónanti tÃn Ãhur vighasÃÓina÷ 12,011.025a tasmÃt svadharmam ÃsthÃya suvratÃ÷ satyavÃdina÷ 12,011.025c lokasya guravo bhÆtvà te bhavanty anupask­tÃ÷ 12,011.026a tridivaæ prÃpya Óakrasya svargaloke vimatsarÃ÷ 12,011.026c vasanti ÓÃÓvatÅr var«Ã janà du«karakÃriïa÷ 12,011.027a tatas te tad vaca÷ Órutvà tasya dharmÃrthasaæhitam 12,011.027c uts­jya nÃstikagatiæ gÃrhasthyaæ dharmam ÃÓritÃ÷ 12,011.028a tasmÃt tvam api durdhar«a dhairyam Ãlambya ÓÃÓvatam 12,011.028c praÓÃdhi p­thivÅæ k­tsnÃæ hatÃmitrÃæ narottama 12,012.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,012.001a arjunasya vaca÷ Órutvà nakulo vÃkyam abravÅt 12,012.001c rÃjÃnam abhisaæprek«ya sarvadharmabh­tÃæ varam 12,012.002a anurudhya mahÃprÃj¤o bhrÃtuÓ cittam ariædama÷ 12,012.002c vyƬhorasko mahÃbÃhus tÃmrÃsyo mitabhëità 12,012.003a viÓÃkhayÆpe devÃnÃæ sarve«Ãm agnayaÓ citÃ÷ 12,012.003c tasmÃd viddhi mahÃrÃja devÃn karmapathi sthitÃn 12,012.004a anÃstikÃn ÃstikÃnÃæ prÃïadÃ÷ pitaraÓ ca ye 12,012.004c te 'pi karmaiva kurvanti vidhiæ paÓyasva pÃrthiva 12,012.004e vedavÃdÃpaviddhÃæs tu tÃn viddhi bh­ÓanÃstikÃn 12,012.005a na hi vedoktam uts­jya vipra÷ sarve«u karmasu 12,012.005c devayÃnena nÃkasya p­«Âham Ãpnoti bhÃrata 12,012.006a atyÃÓramÃn ayaæ sarvÃn ity Ãhur vedaniÓcayÃ÷ 12,012.006c brÃhmaïÃ÷ ÓrutisaæpannÃs tÃn nibodha janÃdhipa 12,012.007a vittÃni dharmalabdhÃni kratumukhye«v avÃs­jan 12,012.007c k­tÃtmasu mahÃrÃja sa vai tyÃgÅ sm­to nara÷ 12,012.008a anavek«ya sukhÃdÃnaæ tathaivordhvaæ prati«Âhita÷ 12,012.008c ÃtmatyÃgÅ mahÃrÃja sa tyÃgÅ tÃmasa÷ prabho 12,012.009a aniketa÷ paripatan v­k«amÆlÃÓrayo muni÷ 12,012.009c apÃcaka÷ sadà yogÅ sa tyÃgÅ pÃrtha bhik«uka÷ 12,012.010a krodhahar«Ãv anÃd­tya paiÓunyaæ ca viÓÃæ pate 12,012.010c vipro vedÃn adhÅte ya÷ sa tyÃgÅ gurupÆjaka÷ 12,012.011a ÃÓramÃæs tulayà sarvÃn dh­tÃn Ãhur manÅ«iïa÷ 12,012.011c ekatas te trayo rÃjan g­hasthÃÓrama ekata÷ 12,012.012a samÅk«ate tu yo 'rthaæ vai kÃmaæ svargaæ ca bhÃrata 12,012.012c ayaæ panthà mahar«ÅïÃm iyaæ lokavidÃæ gati÷ 12,012.013a iti ya÷ kurute bhÃvaæ sa tyÃgÅ bharatar«abha 12,012.013c na ya÷ parityajya g­hÃn vanam eti vimƬhavat 12,012.014a yadà kÃmÃn samÅk«eta dharmavaitaæsiko 'n­ju÷ 12,012.014c athainaæ m­tyupÃÓena kaïÂhe badhnÃti m­tyurà12,012.015a abhimÃnak­taæ karma naitat phalavad ucyate 12,012.015c tyÃgayuktaæ mahÃrÃja sarvam eva mahÃphalam 12,012.016a Óamo damas tapo dÃnaæ satyaæ Óaucam athÃrjavam 12,012.016c yaj¤o dh­tiÓ ca dharmaÓ ca nityam Ãr«o vidhi÷ sm­ta÷ 12,012.017a pit­devÃtithik­te samÃrambho 'tra Óasyate 12,012.017c atraiva hi mahÃrÃja trivarga÷ kevalaæ phalam 12,012.018a etasmin vartamÃnasya vidhau viprani«evite 12,012.018c tyÃgina÷ pras­tasyeha nocchittir vidyate kva cit 12,012.019a as­jad dhi prajà rÃjan prajÃpatir akalma«a÷ 12,012.019c mÃæ yak«yantÅti ÓÃntÃtmà yaj¤air vividhadak«iïai÷ 12,012.020a vÅrudhaÓ caiva v­k«ÃæÓ ca yaj¤Ãrthaæ ca tathau«adhÅ÷ 12,012.020c paÓÆæÓ caiva tathà medhyÃn yaj¤ÃrthÃni havÅæ«i ca 12,012.021a g­hasthÃÓramiïas tac ca yaj¤akarma virodhakam 12,012.021c tasmÃd gÃrhasthyam eveha du«karaæ durlabhaæ tathà 12,012.022a tat saæprÃpya g­hasthà ye paÓudhÃnyasamanvitÃ÷ 12,012.022c na yajante mahÃrÃja ÓÃÓvataæ te«u kilbi«am 12,012.023a svÃdhyÃyayaj¤Ã ­«ayo j¤Ãnayaj¤Ãs tathÃpare 12,012.023c athÃpare mahÃyaj¤Ãn manasaiva vitanvate 12,012.023d@001_0001 idam anyan mahÃrÃja vidvadbhi÷ kathitaæ mama 12,012.023d@001_0002 bhÆmir agniÓ ca vÃyuÓ ca na cÃpo na divÃkara÷ 12,012.023d@001_0003 nak«atrÃïi na candraÓ ca na diÓa÷ kÃla eva ca 12,012.023d@001_0004 Óabda÷ sparÓaÓ ca rÆpaæ ca na gandho na rasa÷ kva cit 12,012.023d@001_0005 na ca santi pramÃïÃni yai÷ prameyaæ prasÃdhyate 12,012.023d@001_0006 pratyak«am anumÃnaæ ca nopamÃnam athÃgama÷ 12,012.023d@001_0007 nÃrthÃpattir na caitihyaæ d­«ÂÃnto na ca saæÓaya÷ 12,012.023d@001_0008 na kva cin nirïayo rÃjan nÃdharmo dharma eva ca 12,012.023d@001_0009 tiryak ca sthÃvaraæ caiva na devà na ca mÃnu«Ã÷ 12,012.023d@001_0010 varïÃÓramavibhÃgaÓ ca na ca kartà na karmak­t 12,012.023d@001_0011 na cÃrthaÓ ca vibhÆtiÓ ca na cÃrthasya vice«Âitam 12,012.023d@001_0012 tamobhÆtam idaæ sarvam anÃlokaæ jagan n­pa 12,012.023d@001_0013 na cÃtmà vidyamÃno 'pi manasà yogam ­cchati 12,012.023d@001_0014 acetanaæ manas tv ÃsÅd Ãtmà eva sacetana÷ 12,012.023d@001_0015 ÅÓvaraÓ cetanas tv ekas tenedaæ gahanÅk­tam 12,012.023d@001_0016 mantrÃÓ ca cetanà rÃjan na ca dehena yojitÃ÷ 12,012.023d@001_0017 te ca viÓvas­jo nÃma ­«ayo mantradevatÃ÷ 12,012.023d@001_0018 caitanyam ÅÓvarÃt prÃpya brahmÃï¬aæ tair vinirmitam 12,012.023d@001_0019 i«Âvà viÓvas­jaæ yaj¤aæ nirmita÷ prapitÃmaha÷ 12,012.023d@001_0020 s­«Âis tena samÃrabdhà prasÃdÃd ÅÓvarasya ca 12,012.023d@001_0021 caitanyam ÅÓvarasyaitad yenedaæ cetanaæ jagat 12,012.023d@001_0022 yogena ca samÃvi«Âaæ jagat k­tsnaæ ca Óaæbhunà 12,012.023d@001_0023 dharmaÓ cÃrthaÓ ca kÃmaÓ ca ukto mok«aÓ ca saæk«aye 12,012.023d@001_0024 brahmaïa÷ parameÓasya ÅÓvareïa yad­cchayà 12,012.023d@001_0025 aj¤o jantur anÅÓaÓ ca bhÃjanaæ sukhadu÷khayo÷ 12,012.023d@001_0026 ÅÓvaraprerito gacchet svargaæ và Óvabhram eva và 12,012.023d@001_0027 pradhÃnaæ puru«aæ caiva ÃtmÃnaæ sarvadehinÃm 12,012.023d@001_0028 manasà vi«ayaæ caiva cetanena pracoditÃ÷ 12,012.023d@001_0029 sukhadu÷khena yujyante karmabhiÓ ca pracoditÃ÷ 12,012.023d@001_0030 varïÃÓramavibhÃgaÓ ca ÅÓvareïa pravartita÷ 12,012.023d@001_0031 sadevÃsuragandharvaæ tenedaæ nirmitaæ jagat 12,012.023d@001_0032 tvaæ cÃnye ca mahÃrÃja ÅÓvarasya vaÓe sthitÃ÷ 12,012.023d@001_0033 jÅvante ca mriyante ca na svatantrÃ÷ kathaæ cana 12,012.023d@001_0034 hitvà hitvà ca bhÆtÃni hatvà sarvam idaæ jagat 12,012.023d@001_0035 yajate karmaïà devaæ na sa pÃpena lipyate 12,012.023d@001_0036 hiæsÃtmakÃni karmÃïi sarve«Ãæ g­hamedhinÃm 12,012.023d@001_0037 devatÃnÃm ­«ÅïÃæ ca te ca yÃnti parÃæ gatim 12,012.023d@001_0038 pÃtitÃ÷ Óatrava÷ pÆrvaæ sarvatra vasudhÃdhipai÷ 12,012.023d@001_0039 prajÃnÃæ hitakÃmaiÓ ca ÃtmanaÓ ca hitai«ibhi÷ 12,012.023d@001_0040 yadi tatra bhavet pÃpaæ kathaæ te svargam ÃsthitÃ÷ 12,012.023d@001_0041 na prÃptà narakaæ rÃjan ve«ÂitÃ÷ pÃpakarmabhi÷ 12,012.024a evaæ dÃnasamÃdhÃnaæ mÃrgam Ãti«Âhato n­pa 12,012.024c dvijÃter brahmabhÆtasya sp­hayanti divaukasa÷ 12,012.025a sa ratnÃni vicitrÃïi saæbh­tÃni tatas tata÷ 12,012.025c makhe«v anabhisaætyajya nÃstikyam abhijalpasi 12,012.025e kuÂumbam Ãsthite tyÃgaæ na paÓyÃmi narÃdhipa 12,012.026a rÃjasÆyÃÓvamedhe«u sarvamedhe«u và puna÷ 12,012.026c ya cÃnye kratavas tÃta brÃhmaïair abhipÆjitÃ÷ 12,012.026e tair yajasva mahÃrÃja Óakro devapatir yathà 12,012.027a rÃj¤a÷ pramÃdado«eïa dasyubhi÷ parimu«yatÃm 12,012.027c aÓaraïya÷ prajÃnÃæ ya÷ sa rÃjà kalir ucyate 12,012.028a aÓvÃn gÃÓ caiva dÃsÅÓ ca kareïÆÓ ca svalaæk­tÃ÷ 12,012.028c grÃmä janapadÃæÓ caiva k«etrÃïi ca g­hÃïi ca 12,012.029a apradÃya dvijÃtibhyo mÃtsaryÃvi«Âacetasa÷ 12,012.029c vayaæ te rÃjakalayo bhavi«yÃmo viÓÃæ pate 12,012.030a adÃtÃro 'ÓaraïyÃÓ ca rÃjakilbi«abhÃgina÷ 12,012.030c du÷khÃnÃm eva bhoktÃro na sukhÃnÃæ kadà cana 12,012.031a ani«Âvà ca mahÃyaj¤air ak­tvà ca pit­svadhÃm 12,012.031c tÅrthe«v anabhisaætyajya pravraji«yasi ced atha 12,012.032a chinnÃbhram iva gantÃsi vilayaæ mÃruteritam 12,012.032c lokayor ubhayor bhra«Âo hy antarÃle vyavasthita÷ 12,012.033a antar bahiÓ ca yat kiæ cin manovyÃsaÇgakÃrakam 12,012.033c parityajya bhavet tyÃgÅ na yo hitvà prati«Âhate 12,012.034a etasmin vartamÃnasya vidhau viprani«evite 12,012.034c brÃhmaïasya mahÃrÃja nocchittir vidyate kva cit 12,012.035a nihatya ÓatrÆæs tarasà sam­ddhÃn; Óakro yathà daityabalÃni saækhye 12,012.035c ka÷ pÃrtha Óocen nirata÷ svadharme; pÆrvai÷ sm­te pÃrthiva Ói«Âaju«Âe 12,012.035d*0012_01 na cÃpi Óociti hatÃ÷ svadharme 12,012.035d*0012_02 pÆrvai÷ k­te pÃrthivamukhyamukhyai÷ 12,012.036a k«Ãtreïa dharmeïa parÃkrameïa; jitvà mahÅæ mantravidbhya÷ pradÃya 12,012.036c nÃkasya p­«Âhe 'si narendra gantÃ; na Óocitavyaæ bhavatÃdya pÃrtha 12,013.001 sahadeva uvÃca 12,013.001a na bÃhyaæ dravyam uts­jya siddhir bhavati bhÃrata 12,013.001c ÓÃrÅraæ dravyam uts­jya siddhir bhavati và na và 12,013.002a bÃhyadravyavimuktasya ÓÃrÅre«u ca g­dhyata÷ 12,013.002c yo dharmo yat sukhaæ và syÃd dvi«atÃæ tat tathÃstu na÷ 12,013.003a ÓÃrÅraæ dravyam uts­jya p­thivÅm anuÓÃsata÷ 12,013.003c yo dharmo yat sukhaæ và syÃt suh­dÃæ tat tathÃstu na÷ 12,013.004a dvyak«aras tu bhaven m­tyus tryak«araæ brahma ÓÃÓvatam 12,013.004c mameti ca bhaven m­tyur na mameti ca ÓÃÓvatam 12,013.005a brahmam­tyÆ ca tau rÃjann Ãtmany eva samÃÓritau 12,013.005c ad­ÓyamÃnau bhÆtÃni yodhayetÃm asaæÓayam 12,013.006a avinÃÓo 'sya sattvasya niyato yadi bhÃrata 12,013.006c bhittvà ÓarÅraæ bhÆtÃnÃæ na hiæsà pratipatsyate 12,013.007a athÃpi ca sahotpatti÷ sattvasya pralayas tathà 12,013.007c na«Âe ÓarÅre na«Âaæ syÃd v­thà ca syÃt kriyÃpatha÷ 12,013.008a tasmÃd ekÃntam uts­jya pÆrvai÷ pÆrvataraiÓ ca ya÷ 12,013.008c panthà ni«evita÷ sadbhi÷ sa ni«evyo vijÃnatà 12,013.008d*0013_01 svÃyaæbhuvena manunà tathÃnyaiÓ cakravartibhi÷ 12,013.008d*0013_02 yady ayaæ hy adhama÷ panthÃ÷ kasmÃt tais tair ni«evita÷ 12,013.008d*0013_03 k­tatretÃdiyuktÃni guïavanti ca bhÃrata 12,013.008d*0013_04 yugÃni bahuÓas taiÓ ca bhukteyam avanir n­pa 12,013.009a labdhvÃpi p­thivÅæ k­tsnÃæ sahasthÃvarajaÇgamÃm 12,013.009c na bhuÇkte yo n­pa÷ samyaÇ ni«phalaæ tasya jÅvitam 12,013.010a atha và vasato rÃjan vane vanyena jÅvata÷ 12,013.010c dravye«u yasya mamatà m­tyor Ãsye sa vartate 12,013.011a bÃhyÃbhyantarabhÆtÃnÃæ svabhÃvaæ paÓya bhÃrata 12,013.011c ye tu paÓyanti tadbhÃvaæ mucyante mahato bhayÃt 12,013.012a bhavÃn pità bhavÃn mÃtà bhavÃn bhrÃtà bhavÃn guru÷ 12,013.012c du÷khapralÃpÃn Ãrtasya tasmÃn me k«antum arhasi 12,013.013a tathyaæ và yadi vÃtathyaæ yan mayaitat prabhëitam 12,013.013c tad viddhi p­thivÅpÃla bhaktyà bharatasattama 12,014.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,014.001a avyÃharati kaunteye dharmarÃje yudhi«Âhire 12,014.001c bhrÃtÌïÃæ bruvatÃæ tÃæs tÃn vividhÃn vedaniÓcayÃn 12,014.002a mahÃbhijanasaæpannà ÓrÅmaty Ãyatalocanà 12,014.002c abhyabhëata rÃjendraæ draupadÅ yo«itÃæ varà 12,014.003a ÃsÅnam ­«abhaæ rÃj¤Ãæ bhrÃt­bhi÷ parivÃritam 12,014.003c siæhaÓÃrdÆlasad­Óair vÃraïair iva yÆthapam 12,014.004a abhimÃnavatÅ nityaæ viÓe«eïa yudhi«Âhire 12,014.004c lÃlità satataæ rÃj¤Ã dharmaj¤Ã dharmadarÓinÅ 12,014.005a Ãmantrya vipulaÓroïÅ sÃmnà paramavalgunà 12,014.005c bhartÃram abhisaæprek«ya tato vacanam abravÅt 12,014.006a ime te bhrÃtara÷ pÃrtha Óu«yanta stokakà iva 12,014.006c vÃvÃÓyamÃnÃs ti«Âhanti na cainÃn abhinandase 12,014.007a nandayaitÃn mahÃrÃja mattÃn iva mahÃdvipÃn 12,014.007c upapannena vÃkyena satataæ du÷khabhÃgina÷ 12,014.008a kathaæ dvaitavane rÃjan pÆrvam uktvà tathà vaca÷ 12,014.008c bhrÃtÌn etÃn sma sahitä ÓÅtavÃtÃtapÃrditÃn 12,014.009a vayaæ duryodhanaæ hatvà m­dhe bhok«yÃma medinÅm 12,014.009c saæpÆrïÃæ sarvakÃmÃnÃm Ãhave vijayai«iïa÷ 12,014.010a virathÃæÓ ca rathÃn k­tvà nihatya ca mahÃgajÃn 12,014.010c saæstÅrya ca rathair bhÆmiæ sasÃdibhir ariædamÃ÷ 12,014.011a yajatÃæ vividhair yaj¤ai÷ sam­ddhair Ãptadak«iïai÷ 12,014.011c vanavÃsak­taæ du÷khaæ bhavi«yati sukhÃya na÷ 12,014.012a ity etÃn evam uktvà tvaæ svayaæ dharmabh­tÃæ vara 12,014.012c katham adya punar vÅra vinihaæsi manÃæsy uta 12,014.013a na klÅbo vasudhÃæ bhuÇkte na klÅbo dhanam aÓnute 12,014.013c na klÅbasya g­he putrà matsyÃ÷ paÇka ivÃsate 12,014.014a nÃdaï¬a÷ k«atriyo bhÃti nÃdaï¬o bhÆtim aÓnute 12,014.014c nÃdaï¬asya prajà rÃj¤a÷ sukham edhanti bhÃrata 12,014.014d@002_0001 sadevÃsuragandharvair apsarobhir vibhÆ«itam 12,014.014d@002_0002 rak«obhir guhyakair nÃgair manu«yaiÓ ca vibhÆ«itam 12,014.014d@002_0003 trivargeïa ca saæpÆrïaæ trivargasyÃgamena ca 12,014.014d@002_0004 daï¬enÃbhyÃh­taæ sarvaæ jagad bhogÃya kalpate 12,014.014d@002_0005 svayaæbhuvaæ mahÅpÃla Ãgamaæ Ó­ïu ÓÃÓvatam 12,014.014d@002_0006 viprÃïÃæ viditaÓ cÃyaæ tava caiva viÓÃæ pate 12,014.014d@002_0007 arÃjake hi loke 'smin sarvato vidrute bhayÃt 12,014.014d@002_0008 rak«Ãrtham asya lokasya rÃjÃnam as­jat prabhu÷ 12,014.014d@002_0009 mahÃkÃyaæ mahÃvÅryaæ pÃlane jagata÷ k«amam 12,014.014d@002_0010 anilÃgniyamÃrkÃïÃm indrasya varuïasya ca 12,014.014d@002_0011 candravitteÓayoÓ caiva mÃtrà nirh­tya ÓÃÓvatÅ÷ 12,014.014d@002_0012 yasmÃd e«Ãæ surendrÃïÃæ saæbhavaty aæÓato n­pa÷ 12,014.014d@002_0013 tasmÃd abhibhavaty e«a sarvabhÆtÃni tejasà 12,014.014d@002_0014 tapaty Ãdityavac caiva cak«Ææ«i ca manÃæsi ca 12,014.014d@002_0015 na cainaæ bhuvi Óaknoti kaÓ cid apy abhivÅk«itum 12,014.014d@002_0016 so 'gnir bhavati vÃyuÓ ca so 'rka÷ somaÓ ca dharmarà12,014.014d@002_0017 sa kubera÷ sa varuïa÷ sa mahendra÷ pratÃpavÃn 12,014.014d@002_0018 pitÃmahasya devasya vi«ïo÷ Óarvasya caiva hi 12,014.014d@002_0019 ­«ÅïÃæ caiva sarve«Ãæ tasmiæs teja÷ prati«Âhitam 12,014.014d@002_0020 bÃlo 'pi nÃvamantavyo manu«ya iti bhÆmipa÷ 12,014.014d@002_0021 mahatÅ devatà hy e«Ã nararÆpeïa ti«Âhati 12,014.014d@002_0022 ekam eva dahaty agnir naraæ durupasarpiïam 12,014.014d@002_0023 kulaæ dahati rÃjÃgni÷ sapaÓudravyasaæcayam 12,014.014d@002_0024 dh­tarëÂrakulaæ dagdhaæ krodhodbhÆtena vahninà 12,014.014d@002_0025 pratyak«am etal lokasya saæÓayo na hi vidyate 12,014.014d@002_0026 kulajo v­ttasaæpanno dhÃrmikaÓ ca mahÅpati÷ 12,014.014d@002_0027 prajÃnÃæ pÃlane yukta÷ pÆjyate daivatair api 12,014.014d@002_0028 kÃryaæ yo 'vek«ya Óaktiæ ca deÓakÃlau ca tattvata÷ 12,014.014d@002_0029 kurute dharmasiddhyarthaæ vaiÓvarÆpyaæ puna÷ puna÷ 12,014.014d@002_0030 tasya prasÃde padmà ÓrÅr vijayaÓ ca parÃkrame 12,014.014d@002_0031 m­tyuÓ ca vasati krodhe sarvatejomayo hi sa÷ 12,014.014d@002_0032 taæ yas tu dve«Âi saæmohÃt sa vinaÓyati mÃnava÷ 12,014.014d@002_0033 tasya hy ÃÓu vinÃÓÃya rÃjÃpi kurute mana÷ 12,014.014d@002_0034 tasmÃd dharmaæ yam i«Âe«u sa vyavasyati pÃrthiva÷ 12,014.014d@002_0035 ani«Âaæ cÃpy ani«Âe«u tad dharmaæ na vicÃlayet 12,014.014d@002_0036 tasyÃrthe sarvabhÆtÃnÃæ goptÃraæ dharmam Ãtmajam 12,014.014d@002_0037 brahmatejomayaæ daï¬am as­jat pÆrvam ÅÓvara÷ 12,014.014d@002_0038 tasya sarvÃïi bhÆtÃni sthÃvarÃïi carÃïi ca 12,014.014d@002_0039 bhayÃd bhogÃya kalpante dharmÃn na vicalanti ca 12,014.014d@002_0040 deÓakÃlau ca Óaktiæ ca kÃryaæ cÃvek«ya tattvata÷ 12,014.014d@002_0041 yathÃrhata÷ saæpraïayen nare«v anyÃyavarti«u 12,014.014d@002_0042 sa rÃjà puru«o daï¬a÷ sa netà ÓÃsità ca sa÷ 12,014.014d@002_0043 varïÃnÃm ÃÓramÃïÃæ ca dharmaprabhur athÃvyaya÷ 12,014.014d@002_0044 daï¬a÷ ÓÃsti prajÃ÷ sarvà daï¬a evÃbhirak«ati 12,014.014d@002_0045 daï¬a÷ supte«u jÃgarti daï¬aæ dharmaæ vidur budhÃ÷ 12,014.014d@002_0046 susamÅk«ya dh­to daï¬a÷ sarvà ra¤jayati prajÃ÷ 12,014.014d@002_0047 asamÅk«ya praïÅtas tu vinÃÓayati sarvata÷ 12,014.014d@002_0048 yadi na praïayed rÃjà daï¬aæ daï¬ye«v atandrita÷ 12,014.014d@002_0049 ÓÆle matsyÃn ivÃdhak«yan durbalÃn balavattarÃ÷ 12,014.014d@002_0050 kÃko 'dyÃc ca puro¬ÃÓaæ Óvà caivÃvalihed dhavi÷ 12,014.014d@002_0051 svÃmitvaæ na kva cic ca syÃt prapadyetÃdharottaram 12,014.014d@002_0052 sarvo daï¬ajito loko durlabhas tu Óucir nara÷ 12,014.014d@002_0053 daï¬asya hi bhayÃt sarvaæ jagad bhogÃya kalpate 12,014.014d@002_0054 devadÃnavagandharvà rak«Ãæsi patagoragÃ÷ 12,014.014d@002_0055 te 'pi bhogÃya kalpante daï¬enaivÃbhipŬitÃ÷ 12,014.014d@002_0056 dÆ«yeyu÷ sarvavarïÃÓ ca bhidyeran sarvasetava÷ 12,014.014d@002_0057 sarvalokaprakopaÓ ca bhaved daï¬asya vibhramÃt 12,014.014d@002_0058 yatra ÓyÃmo lohitÃk«o daï¬aÓ carati pÃpahà 12,014.014d@002_0059 prajÃs tatra na muhyanti netà cet sÃdhu paÓyati 12,014.014d@002_0060 Ãhus tasya praïetÃraæ rÃjÃnaæ satyavÃdinam 12,014.014d@002_0061 samÅk«yakÃriïaæ prÃj¤aæ dharmakÃmÃrthakovidam 12,014.014d@002_0062 taæ rÃjà praïayan samyak svargÃyÃbhipravartate 12,014.014d@002_0063 kÃmÃtmà vi«ayÅ k«udro daï¬enaiva nihanyate 12,014.014d@002_0064 daï¬o hi sumahÃtejà durdharaÓ cÃk­tÃtmabhi÷ 12,014.014d@002_0065 dharmÃd vicalitaæ hanti n­pam eva sabÃndhavam 12,014.014d@002_0066 tato durgaæ ca rëÂraæ ca lokaæ ca sacarÃcaram 12,014.014d@002_0067 antarik«agatÃæÓ caiva munÅn devÃæÓ ca hiæsati 12,014.014d@002_0068 so 'sahÃyena mƬhena lubdhenÃk­tabuddhinà 12,014.014d@002_0069 aÓakyo nyÃyato netuæ vi«ayÃæÓ caiva sevatà 12,014.014d@002_0070 Óucinà satyasaædhena nÅtiÓÃstrÃnusÃriïà 12,014.014d@002_0071 daï¬a÷ praïetuæ Óakyo hi susahÃyena dhÅmatà 12,014.014d@002_0072 svarëÂre nyÃyavartÅ syÃd bh­Óaæ daï¬aÓ ca Óatru«u 12,014.014d@002_0073 suh­t svajihma÷ snigdhe«u brÃhmaïe«u k«amÃnvita÷ 12,014.014d@002_0074 evaæv­ttasya rÃj¤as tu Óilo¤chenÃpi jÅvata÷ 12,014.014d@002_0075 vistÅryeta yaÓo loke tailabindhur ivÃmbhasi 12,014.014d@002_0076 atas tu viparÅtasya n­pater ak­tÃtmana÷ 12,014.014d@002_0077 saæk«ipyeta yaÓo loke gh­tabindur ivÃmbhasi 12,014.014d@002_0078 devadevena rudreïa brahmaïà ca mahÅpate 12,014.014d@002_0079 vi«ïunà caiva devena Óakreïa ca mahÃtmanà 12,014.014d@002_0080 lokapÃlaiÓ ca bhÆtaiÓ ca pÃï¬avaiÓ ca mahÃtmabhi÷ 12,014.014d@002_0081 dharmÃd vicalità rÃjan dhÃrtarëÂrà nipÃtitÃ÷ 12,014.014d@002_0082 adhÃrmikà durÃcÃrÃ÷ sasainyà vinipÃtitÃ÷ 12,014.014d@002_0083 tÃn nihatya na do«as te svalpo 'pi jagatÅpate 12,014.014d@002_0084 chalena mÃyayà vÃtha k«atradharmeïa và n­pa 12,014.015a mitratà sarvabhÆte«u dÃnam adhyayanaæ tapa÷ 12,014.015c brÃhmaïasyai«a dharma÷ syÃn na rÃj¤o rÃjasattama 12,014.016a asatÃæ prati«edhaÓ ca satÃæ ca paripÃlanam 12,014.016c e«a rÃj¤Ãæ paro dharma÷ samare cÃpalÃyanam 12,014.017a yasmin k«amà ca krodhaÓ ca dÃnÃdÃne bhayÃbhaye 12,014.017c nigrahÃnugrahau cobhau sa vai dharmavid ucyate 12,014.018a na Órutena na dÃnena na sÃntvena na cejyayà 12,014.018c tvayeyaæ p­thivÅ labdhà notkocena tathÃpy uta 12,014.019a yat tad balam amitrÃïÃæ tathà vÅrasamudyatam 12,014.019c hastyaÓvarathasaæpannaæ tribhir aÇgair mahattaram 12,014.020a rak«itaæ droïakarïÃbhyÃm aÓvatthÃmnà k­peïa ca 12,014.020c tat tvayà nihataæ vÅra tasmÃd bhuÇk«va vasuædharÃm 12,014.021a jambÆdvÅpo mahÃrÃja nÃnÃjanapadÃyuta÷ 12,014.021c tvayà puru«aÓÃrdÆla daï¬ena m­dita÷ prabho 12,014.022a jambÆdvÅpena sad­Óa÷ krau¤cadvÅpo narÃdhipa 12,014.022c apareïa mahÃmeror daï¬ena m­ditas tvayà 12,014.023a krau¤cadvÅpena sad­Óa÷ ÓÃkadvÅpo narÃdhipa 12,014.023c pÆrveïa tu mahÃmeror daï¬ena m­ditas tvayà 12,014.024a uttareïa mahÃmero÷ ÓÃkadvÅpena saæmita÷ 12,014.024c bhadrÃÓva÷ puru«avyÃghra daï¬ena m­ditas tvayà 12,014.025a dvÅpÃÓ ca sÃntaradvÅpà nÃnÃjanapadÃlayÃ÷ 12,014.025c vigÃhya sÃgaraæ vÅra daï¬ena m­ditÃs tvayà 12,014.026a etÃny apratimÃni tvaæ k­tvà karmÃïi bhÃrata 12,014.026c na prÅyase mahÃrÃja pÆjyamÃno dvijÃtibhi÷ 12,014.027a sa tvaæ bhrÃtÌn imÃn d­«Âvà pratinandasva bhÃrata 12,014.027c ­«abhÃn iva saæmattÃn gajendrÃn ÆrjitÃn iva 12,014.028a amarapratimÃ÷ sarve ÓatrusÃhÃ÷ paraætapÃ÷ 12,014.028c eko 'pi hi sukhÃyai«Ãæ k«ama÷ syÃd iti me mati÷ 12,014.029a kiæ puna÷ puru«avyÃghrÃ÷ patayo me narar«abhÃ÷ 12,014.029c samastÃnÅndriyÃïÅva ÓarÅrasya vice«Âane 12,014.030a an­taæ mÃbravÅc chvaÓrÆ÷ sarvaj¤Ã sarvadarÓinÅ 12,014.030c yudhi«Âhiras tvÃæ päcÃli sukhe dhÃsyaty anuttame 12,014.031a hatvà rÃjasahasrÃïi bahÆny ÃÓuparÃkrama÷ 12,014.031c tad vyarthaæ saæprapaÓyÃmi mohÃt tava janÃdhipa 12,014.032a ye«Ãm unmattako jye«Âha÷ sarve tasyopacÃriïa÷ 12,014.032c tavonmÃdena rÃjendra sonmÃdÃ÷ sarvapÃï¬avÃ÷ 12,014.033a yadi hi syur anunmattà bhrÃtaras te janÃdhipa 12,014.033c baddhvà tvÃæ nÃstikai÷ sÃrdhaæ praÓÃseyur vasuædharÃm 12,014.034a kurute mƬham evaæ hi ya÷ Óreyo nÃdhigacchati 12,014.034c dhÆpair a¤janayogaiÓ ca nasyakarmabhir eva ca 12,014.034e bhe«ajai÷ sa cikitsya÷ syÃd ya unmÃrgeïa gacchati 12,014.034f*0014_01 unmattir apanetavyà tava rÃjan yad­cchayà 12,014.035a sÃhaæ sarvÃdhamà loke strÅïÃæ bharatasattama 12,014.035c tathà vinik­tÃmitrair yÃham icchÃmi jÅvitum 12,014.035d@003_0001 dh­tarëÂrasutà rÃjan nityam utpathagÃmina÷ 12,014.035d@003_0002 tÃd­ÓÃnÃæ vadhe do«aæ nÃhaæ paÓyÃmi karhi cit 12,014.035d@003_0003 imÃæÓ coÓanasà gÅtä Ólokä Ó­ïu narÃdhipa 12,014.035d@003_0004 ÃtmahantÃrthahantà ca bandhuhantà vi«aprada÷ 12,014.035d@003_0005 Ãtharvaïena hantà ca yaÓ ca bhÃryÃæ parÃm­Óet 12,014.035d@003_0006 nirdo«aæ vadham ete«Ãæ «aïïÃm apy ÃtatÃyinÃm 12,014.035d@003_0007 brahmà provÃca bhagavÃn bhÃrgavÃya mahÃtmane 12,014.035d@003_0008 brahmak«atraviÓÃæ rÃjan satpathe vartatÃm api 12,014.035d@003_0009 prasahyÃgÃram Ãgamya hantÃraæ garadaæ tathà 12,014.035d@003_0010 abhak«yÃpeyadÃtÃram agnidaæ ca niÓÃtayet 12,014.035d@003_0011 mÃrga e«a mahÅpÃnÃæ gobrÃhmaïavadhe«u ca 12,014.035d@003_0012 keÓagrahe ca nÃrÅïÃm api yudhyet pitÃmaham 12,014.035d@003_0013 brahmÃïaæ devadeveÓaæ kiæ puna÷ pÃpakÃriïam 12,014.035d@003_0014 gobrÃhmaïÃrthe vyasane ca rÃj¤Ãæ 12,014.035d@003_0015 rëÂropamarde svaÓarÅraheto÷ 12,014.035d@003_0016 strÅïÃæ ca vikru«ÂarutÃni Órutvà 12,014.035d@003_0017 vipro 'pi yudhyeta mahÃprabhÃva÷ 12,014.035d@003_0018 dharmÃd vicalitaæ vipraæ nihanyÃd ÃtatÃyinam 12,014.035d@003_0019 tasyÃnyatra vadhaæ vidvÃn manasÃpi na cintayet 12,014.035d@003_0020 gobrÃhmaïavadhe v­ttaæ mantratrÃïÃrtham eva ca 12,014.035d@003_0021 na hanyÃt k«atriyo vipraæ svakuÂumbasya cÃtyaye 12,014.035d@003_0022 taskareïa n­Óaæsena dharmÃt pracalitena ca 12,014.035d@003_0023 k«atrabandhu÷ paraæ Óaktyà yudhyed vipreïa saæyuge 12,014.035d@003_0024 ÃtatÃyinam ÃyÃntam api vedÃntagaæ raïe 12,014.035d@003_0025 jighÃæsantaæ jighÃæsÅyÃn na tena bhrÆïahà bhavet 12,014.035d@003_0026 brÃhmaïa÷ k«atriyo vaiÓya÷ ÓÆdro vÃpy antyajo 'tha và 12,014.035d@003_0027 na hanyÃd brÃhmaïaæ ÓÃntaæ t­ïenÃpi kadà cana 12,014.035d@003_0028 brÃhmaïÃyÃvaguryeta sp­«Âe gurutaraæ bhavet 12,014.035d@003_0029 var«ÃïÃæ triÓataæ pÃpa÷ prati«ÂhÃæ nÃdhigacchati 12,014.035d@003_0030 sahasraæ tv eva var«Ãïi nihatya narake patet 12,014.035d@003_0031 tasmÃn naivÃpaguryÃd dhi naiva Óastraæ nipÃtayet 12,014.035d@003_0032 Óoïitaæ yÃvata÷ pÃæsÆn g­hïÃtÅti hi dhÃraïà 12,014.035d@003_0033 tÃvatÅ÷ sa samÃ÷ pÃpo narake parivartate 12,014.035d@003_0034 tvagasthibhedaæ viprasya ya÷ kuryÃt kÃrayeta và 12,014.035d@003_0035 brahmahà sa tu vij¤eya÷ prÃyaÓcittÅ narÃdhama÷ 12,014.035d@003_0036 Órotriyaæ brÃhmaïaæ hatvà tathÃtreyÅæ ca brÃhmaïÅm 12,014.035d@003_0037 caturviæÓativar«Ãïi cared brahmahaïo vratam 12,014.035d@003_0038 dviguïà brahmahatyeyaæ sarvai÷ proktà manÅ«ibhi÷ 12,014.035d@003_0039 prÃyaÓcittam akurvÃïaæ k­tÃÇkaæ vipravÃsayet 12,014.035d@003_0040 brÃhmaïaæ k«atriyaæ vaiÓyaæ ÓÆdraæ và ghÃtayen n­pa÷ 12,014.035d@003_0041 brahmaghnaæ taskaraæ caiva mà bhÆdevaæ cari«yati 12,014.035d@003_0042 chittvà hastau ca pÃdau nÃsiko«Âhau ca bhÆpati÷ 12,014.035d@003_0043 brahmaghnaæ cottamaæ pÃpaæ netroddhÃreïa yojayet 12,014.035d@003_0044 ÓÆdrasyai«a sm­to daï¬as tadvad rÃjanyavaiÓyayo÷ 12,014.035d@003_0045 prÃyaÓcittam akurvÃïaæ brÃhmaïaæ tu pravÃsayet 12,014.035d@003_0046 k«atriyaæ vaiÓyaÓÆdrau và Óastreïaiva tu ghÃtayet 12,014.035d@003_0047 brahmaghnÃn brÃhmaïÃn rÃjà k­tÃÇkÃn vipravÃsayet 12,014.035d@003_0048 vikalendriyÃæs trivarïÃæÓ ca caï¬Ãlai÷ saha vÃsayet 12,014.035d@003_0049 taiÓ ca ya÷ saæpibet kaÓ cit sa piban brahmahà bhavet 12,014.035d@003_0050 pretÃnÃæ na ca deyÃni piï¬adÃnÃni kena cit 12,014.035d@003_0051 k­«ïavarïà virÆpà ca nirïÅtà lambamÆrdhajà 12,014.035d@003_0052 dunoty ad­«Âà kartÃraæ brahmahatyeti tÃæ vidu÷ 12,014.035d@003_0053 brahmaghnena pibantaÓ ca viprà deÓÃ÷ purÃïi ca 12,014.035d@003_0054 acirÃd eva pŬyante durbhik«avyÃdhitaskarai÷ 12,014.035d@003_0055 brÃhmaïaæ pÃpakarmÃïaæ viprÃïÃm ÃtatÃyinam 12,014.035d@003_0056 k«atriyaæ vaiÓyaÓÆdrau ca netroddhÃreïa yojayet 12,014.035d@003_0057 durbalÃnÃæ balaæ rÃjà balino ye ca sÃdhava÷ 12,014.035d@003_0058 balinÃæ durbalÃnÃæ ca pÃpÃnÃæ m­tyur i«yate 12,014.035d@003_0059 sado«am api yo hanyÃd aÓrÃvya jagatÅpate÷ 12,014.035d@003_0060 durbalaæ balavantaæ và sa parÃjayam arhati 12,014.035d@003_0061 rÃjÃj¤Ãæ prìvivÃkaæ ca necched yaÓ cÃpi ni«patet 12,014.035d@003_0062 sÃk«iïaæ sÃdhuvÃkyaæ ca jitaæ tam api nirdiÓet 12,014.035d@003_0063 bandhanÃn ni«pated yaÓ ca pratibhÆr na dadÃti ca 12,014.035d@003_0064 kulajaÓ ca dhanìhyaÓ ca sa parÃjayam arhati 12,014.035d@003_0065 rÃjÃj¤ayà samÃhÆto yo na gacchet sabhÃæ nara÷ 12,014.035d@003_0066 balavantam upÃÓritya sÃyudha÷ sa parÃjita÷ 12,014.035d@003_0067 taæ daï¬ena vinirjitya mahÃsÃhasikaæ naram 12,014.035d@003_0068 viyuktadehasarvasvaæ paralokaæ visarjayet 12,014.035d@003_0069 m­tasyÃpi na deyÃni piï¬adÃnÃni kena cit 12,014.035d@003_0070 dattvà daï¬aæ prayaccheta madhyamaæ pÆrvasÃhasam 12,014.035d@003_0071 kulastrÅvyabhicÃraæ ca rëÂrasya ca vimardanam 12,014.035d@003_0072 brahmahatyÃæ ca cauryaæ ca rÃjadrohaæ ca pa¤camam 12,014.035d@003_0073 mahÃnti pÃtakÃny Ãhur ­«aya÷ pÃtakÃni ha 12,014.035d@003_0074 yuddhÃd anyatra hiæsÃyÃæ surÃpasya ca kÅrtane 12,014.035d@003_0075 mahÃntaæ gurutalpe ca mitradrohe ca pÃtakam 12,014.035d@003_0076 na kathaæ cid upek«eta mahÃsÃhasikaæ naram 12,014.035d@003_0077 sarvasvam apah­tyÃÓu tata÷ prÃïair viyojayet 12,014.035d@003_0078 tri«u varïe«u yo daï¬a÷ praïÅto brahmaïà purà 12,014.035d@003_0079 mahÃsÃhasikaæ vipraæ k­tÃÇkaæ vipravÃsayet 12,014.035d@003_0080 sÃhasro và bhaved daï¬a÷ käcano dehani«kraya÷ 12,014.035d@003_0081 caturïÃm eva varïÃnÃm evam ÃhoÓanÃ÷ kavi÷ 12,014.035d@003_0082 nÃrÅïÃæ bÃlav­ddhÃnÃæ go÷ pÃte ca mahÃmati÷ 12,014.035d@003_0083 pÃpÃnÃæ durvinÅtÃnÃæ prÃïÃntaæ ca b­haspati÷ 12,014.035d@003_0084 daï¬am Ãha mahÃbhÃga sarve«Ãæ cÃtatÃyinÃm 12,014.035d@003_0085 sarve«Ãæ pÃpabuddhÅnÃæ pÃpaæ karmeha kurvatÃm 12,014.035d@003_0086 dh­tarëÂrasya putrÃïÃæ daï¬o nirdo«a i«yate 12,014.035d@003_0087 saubalasya ca durbuddhe÷ karïasya ca durÃtmana÷ 12,014.035d@003_0088 paÓyatÃæ caiva ÓÆrÃïÃæ yÃhaæ dyÆte sabhÃæ tadà 12,014.035d@003_0089 rajasvalà samÃnÅtà bhavatÃæ paÓyatÃæ n­pa 12,014.035d@003_0090 vÃsasaikena saævÅtà bhavaddo«eïa bhÆpate 12,014.035d@003_0091 mà bhÆd dharmavilopas te dh­tarëÂrakulak«ayÃt 12,014.035d@003_0092 krodhÃgninà tu dagdhaæ ca sapaÓudravyasaæcayam 12,014.035d@003_0093 sÃham evaævidhaæ du÷khaæ saæprÃptà tava hetunà 12,014.035d@003_0094 Ãdityasya prasÃdena na ca prÃïair viyojità 12,014.035d@003_0095 rak«ità devadevena jagata÷ kÃlahetunà 12,014.035d@003_0096 divÃkareïa devena vivastrà na k­tà tadà 12,014.036a ete«Ãæ yatamÃnÃnÃm utpadyante tu saæpada÷ 12,014.036c tvaæ tu sarvÃæ mahÅæ labdhvà kuru«e svayam Ãpadam 12,014.037a yathÃstÃæ saæmatau rÃj¤Ãæ p­thivyÃæ rÃjasattamau 12,014.037c mÃndhÃtà cÃmbarÅ«aÓ ca tathà rÃjan virÃjase 12,014.038a praÓÃdhi p­thivÅæ devÅæ prajà dharmeïa pÃlayan 12,014.038c saparvatavanadvÅpÃæ mà rÃjan vimanà bhava 12,014.039a yajasva vividhair yaj¤air juhvann agnÅn prayaccha ca 12,014.039c purÃïi bhogÃn vÃsÃæsi dvijÃtibhyo n­pottama 12,015.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,015.001a yÃj¤asenyà vaca÷ Órutvà punar evÃrjuno 'bravÅt 12,015.001c anumÃnya mahÃbÃhuæ jye«Âhaæ bhrÃtaram ÅÓvaram 12,015.002a daï¬a÷ ÓÃsti prajÃ÷ sarvà daï¬a evÃbhirak«ati 12,015.002c daï¬a÷ supte«u jÃgarti daï¬aæ dharmaæ vidur budhÃ÷ 12,015.003a dharmaæ saærak«ate daï¬as tathaivÃrthaæ narÃdhipa 12,015.003c kÃmaæ saærak«ate daï¬as trivargo daï¬a ucyate 12,015.004a daï¬ena rak«yate dhÃnyaæ dhanaæ daï¬ena rak«yate 12,015.004c etad vidvann upÃdatsva svabhÃvaæ paÓya laukikam 12,015.005a rÃjadaï¬abhayÃd eke pÃpÃ÷ pÃpaæ na kurvate 12,015.005c yamadaï¬abhayÃd eke paralokabhayÃd api 12,015.006a parasparabhayÃd eke pÃpÃ÷ pÃpaæ na kurvate 12,015.006c evaæ sÃæsiddhike loke sarvaæ daï¬e prati«Âhitam 12,015.007a daï¬asyaiva bhayÃd eke na khÃdanti parasparam 12,015.007c andhe tamasi majjeyur yadi daï¬o na pÃlayet 12,015.008a yasmÃd adÃntÃn damayaty aÓi«ÂÃn daï¬ayaty api 12,015.008c damanÃd daï¬anÃc caiva tasmÃd daï¬aæ vidur budhÃ÷ 12,015.008d*0015_01 paralokabhayÃd ete pÃpÃ÷ pÃpaæ na kurvate 12,015.009a vÃci daï¬o brÃhmaïÃnÃæ k«atriyÃïÃæ bhujÃrpaïam 12,015.009c dÃnadaï¬a÷ sm­to vaiÓyo nirdaï¬a÷ ÓÆdra ucyate 12,015.010a asaæmohÃya martyÃnÃm arthasaærak«aïÃya ca 12,015.010c maryÃdà sthÃpità loke daï¬asaæj¤Ã viÓÃæ pate 12,015.011a yatra ÓyÃmo lohitÃk«o daï¬aÓ carati sÆn­ta÷ 12,015.011c prajÃs tatra na muhyanti netà cet sÃdhu paÓyati 12,015.012a brahmacÃrÅ g­hasthaÓ ca vÃnaprastho 'tha bhik«uka÷ 12,015.012c daï¬asyaiva bhayÃd ete manu«yà vartmani sthitÃ÷ 12,015.013a nÃbhÅto yajate rÃjan nÃbhÅto dÃtum icchati 12,015.013c nÃbhÅta÷ puru«a÷ kaÓ cit samaye sthÃtum icchati 12,015.014a nÃcchittvà paramarmÃïi nÃk­tvà karma dÃruïam 12,015.014c nÃhatvà matsyaghÃtÅva prÃpnoti mahatÅæ Óriyam 12,015.015a nÃghnata÷ kÅrtir astÅha na vittaæ na puna÷ prajÃ÷ 12,015.015c indro v­travadhenaiva mahendra÷ samapadyata 12,015.015d*0016_01 mÃhendraæ ca grahaæ lebhe lokÃnÃæ ceÓvaro 'bhavat 12,015.016a ya eva devà hantÃras tÃæl loko 'rcayate bh­Óam 12,015.016c hantà rudras tathà skanda÷ Óakro 'gnir varuïo yama÷ 12,015.017a hantà kÃlas tathà vÃyur m­tyur vaiÓravaïo ravi÷ 12,015.017c vasavo maruta÷ sÃdhyà viÓvedevÃÓ ca bhÃrata 12,015.018a etÃn devÃn namasyanti pratÃpapraïatà janÃ÷ 12,015.018c na brahmÃïaæ na dhÃtÃraæ na pÆ«Ãïaæ kathaæ cana 12,015.019a madhyasthÃn sarvabhÆte«u dÃntä ÓamaparÃyaïÃn 12,015.019c yajante mÃnavÃ÷ ke cit praÓÃntÃ÷ sarvakarmasu 12,015.020a na hi paÓyÃmi jÅvantaæ loke kaæ cid ahiæsayà 12,015.020c sattvai÷ sattvÃni jÅvanti durbalair balavattarÃ÷ 12,015.021a nakulo mÆ«akÃn atti bi¬Ãlo nakulaæ tathà 12,015.021c bi¬Ãlam atti Óvà rÃja¤ ÓvÃnaæ vyÃlam­gas tathà 12,015.022a tÃn atti puru«a÷ sarvÃn paÓya dharmo yathÃgata÷ 12,015.022c prÃïasyÃnnam idaæ sarvaæ jaÇgamaæ sthÃvaraæ ca yat 12,015.023a vidhÃnaæ devavihitaæ tatra vidvÃn na muhyati 12,015.023c yathà s­«Âo 'si rÃjendra tathà bhavitum arhasi 12,015.024a vinÅtakrodhahar«Ã hi mandà vanam upÃÓritÃ÷ 12,015.024c vinà vadhaæ na kurvanti tÃpasÃ÷ prÃïayÃpanam 12,015.025a udake bahava÷ prÃïÃ÷ p­thivyÃæ ca phale«u ca 12,015.025c na ca kaÓ cin na tÃn hanti kim anyat prÃïayÃpanÃt 12,015.026a sÆk«mayonÅni bhÆtÃni tarkagamyÃni kÃni cit 12,015.026c pak«maïo 'pi nipÃtena ye«Ãæ syÃt skandhaparyaya÷ 12,015.027a grÃmÃn ni«kramya munayo vigatakrodhamatsarÃ÷ 12,015.027c vane kuÂumbadharmÃïo d­Óyante parimohitÃ÷ 12,015.028a bhÆmiæ bhittvau«adhÅÓ chittvà v­k«ÃdÅn aï¬ajÃn paÓÆn 12,015.028c manu«yÃs tanvate yaj¤Ãæs te svargaæ prÃpnuvanti ca 12,015.029a daï¬anÅtyÃæ praïÅtÃyÃæ sarve sidhyanty upakramÃ÷ 12,015.029c kaunteya sarvabhÆtÃnÃæ tatra me nÃsti saæÓaya÷ 12,015.030a daï¬aÓ cen na bhavel loke vyanaÓi«yann imÃ÷ prajÃ÷ 12,015.030c ÓÆle matsyÃn ivÃpak«yan durbalÃn balavattarÃ÷ 12,015.031a satyaæ cedaæ brahmaïà pÆrvam uktaæ; daï¬a÷ prajà rak«ati sÃdhu nÅta÷ 12,015.031c paÓyÃgnayaÓ ca pratiÓÃmyanty abhÅtÃ÷; saætarjità daï¬abhayÃj jvalanti 12,015.031d*0017_01 yadi na praïayed rÃjan daï¬aæ daï¬ye«v atandrita÷ 12,015.032a andhaæ tama ivedaæ syÃn na praj¤Ãyeta kiæ cana 12,015.032c daï¬aÓ cen na bhavel loke vibhajan sÃdhvasÃdhunÅ 12,015.033a ye 'pi saæbhinnamaryÃdà nÃstikà vedanindakÃ÷ 12,015.033c te 'pi bhogÃya kalpante daï¬enopanipŬitÃ÷ 12,015.034a sarvo daï¬ajito loko durlabho hi Óucir nara÷ 12,015.034c daï¬asya hi bhayÃd bhÅto bhogÃyeha prakalpate 12,015.035a cÃturvarïyÃpramohÃya sunÅtanayanÃya ca 12,015.035c daï¬o vidhÃtrà vihito dharmÃrthÃv abhirak«itum 12,015.036a yadi daï¬Ãn na bibhyeyur vayÃæsi ÓvÃpadÃni ca 12,015.036c adyu÷ paÓÆn manu«yÃæÓ ca yaj¤ÃrthÃni havÅæ«i ca 12,015.037a na brahmacÃry adhÅyÅta kalyÃïÅ gaur na duhyate 12,015.037c na kanyodvahanaæ gacched yadi daï¬o na pÃlayet 12,015.038a viÓvalopa÷ pravarteta bhidyeran sarvasetava÷ 12,015.038c mamatvaæ na prajÃnÅyur yadi daï¬o na pÃlayet 12,015.039a na saævatsarasatrÃïi ti«Âheyur akutobhayÃ÷ 12,015.039c vidhivad dak«iïÃvanti yadi daï¬o na pÃlayet 12,015.040a careyur nÃÓrame dharmaæ yathoktaæ vidhim ÃÓritÃ÷ 12,015.040c na vidyÃæ prÃpnuyÃt kaÓ cid yadi daï¬o na pÃlayet 12,015.041a na co«Ârà na balÅvardà nÃÓvÃÓvataragardabhÃ÷ 12,015.041c yuktà vaheyur yÃnÃni yadi daï¬o na pÃlayet 12,015.042a na pre«yà vacanaæ kuryur na bÃlo jÃtu karhi cit 12,015.042c ti«Âhet pit­mate dharme yadi daï¬o na pÃlayet 12,015.043a daï¬e sthitÃ÷ prajÃ÷ sarvà bhayaæ daï¬aæ vidur budhÃ÷ 12,015.043c daï¬e svargo manu«yÃïÃæ loko 'yaæ ca prati«Âhita÷ 12,015.044a na tatra kÆÂaæ pÃpaæ và va¤canà vÃpi d­«yate 12,015.044c yatra daï¬a÷ suvihitaÓ caraty arivinÃÓana÷ 12,015.045a havi÷ Óvà prapibed dh­«Âo daï¬aÓ cen nodyato bhavet 12,015.045c haret kÃka÷ puro¬ÃÓaæ yadi daï¬o na pÃlayet 12,015.046a yad idaæ dharmato rÃjyaæ vihitaæ yady adharmata÷ 12,015.046c kÃryas tatra na Óoko vai bhuÇk«va bhogÃn yajasva ca 12,015.047a sukhena dharmaæ ÓrÅmantaÓ caranti ÓucivÃsasa÷ 12,015.047c saævasanta÷ priyair dÃrair bhu¤jÃnÃÓ cÃnnam uttamam 12,015.048a arthe sarve samÃrambhÃ÷ samÃyattà na saæÓaya÷ 12,015.048c sa ca daï¬e samÃyatta÷ paÓya daï¬asya gauravam 12,015.049a lokayÃtrÃrtham eveha dharmapravacanaæ k­tam 12,015.049c ahiæsà sÃdhuhiæseti ÓreyÃn dharmaparigraha÷ 12,015.050a nÃtyantaguïavÃn kaÓ cin na cÃpy atyantanirguïa÷ 12,015.050c ubhayaæ sarvakÃrye«u d­Óyate sÃdhv asÃdhu ca 12,015.051a paÓÆnÃæ v­«aïaæ chittvà tato bhindanti nastakÃn 12,015.051c k­«anti bahavo bhÃrÃn badhnanti damayanti ca 12,015.052a evaæ paryÃkule loke vipathe jarjarÅk­te 12,015.052c tais tair nyÃyair mahÃrÃja purÃïaæ dharmam Ãcara 12,015.053a yaja dehi prajà rak«a dharmaæ samanupÃlaya 12,015.053c amiträ jahi kaunteya mitrÃïi paripÃlaya 12,015.054a mà ca te nighnata÷ ÓatrÆn manyur bhavatu bhÃrata 12,015.054c na tatra kilbi«aæ kiæ cit kartur bhavati bhÃrata 12,015.055a ÃtatÃyÅ hi yo hanyÃd ÃtatÃyinam Ãgatam 12,015.055c na tena bhrÆïahà sa syÃn manyus taæ manyum ­cchati 12,015.056a avadhya÷ sarvabhÆtÃnÃm antarÃtmà na saæÓaya÷ 12,015.056c avadhye cÃtmani kathaæ vadhyo bhavati kena cit 12,015.057a yathà hi puru«a÷ ÓÃlÃæ puna÷ saæpraviÓen navÃm 12,015.057c evaæ jÅva÷ ÓarÅrÃïi tÃni tÃni prapadyate 12,015.058a dehÃn purÃïÃn uts­jya navÃn saæpratipadyate 12,015.058c evaæ m­tyumukhaæ prÃhur ye janÃs tattvadarÓina÷ 12,016.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,016.001a arjunasya vaca÷ Órutvà bhÅmaseno 'tyamar«aïa÷ 12,016.001c dhairyam ÃsthÃya tejasvÅ jye«Âhaæ bhrÃtaram abravÅt 12,016.002a rÃjan viditadharmo 'si na te 'sty aviditaæ bhuvi 12,016.002c upaÓik«Ãma te v­ttaæ sadaiva na ca Óaknuma÷ 12,016.003a na vak«yÃmi na vak«yÃmÅty evaæ me manasi sthitam 12,016.003c atidu÷khÃt tu vak«yÃmi tan nibodha janÃdhipa 12,016.004a bhavatas tu pramohena sarvaæ saæÓayitaæ k­tam 12,016.004c viklavatvaæ ca na÷ prÃptam abalatvaæ tathaiva ca 12,016.005a kathaæ hi rÃjà lokasya sarvaÓÃstraviÓÃrada÷ 12,016.005c moham Ãpadyate dainyÃd yathà kupuru«as tathà 12,016.006a ÃgatiÓ ca gatiÓ caiva lokasya vidità tava 12,016.006c ÃyatyÃæ ca tadÃtve ca na te 'sty aviditaæ prabho 12,016.007a evaæ gate mahÃrÃja rÃjyaæ prati janÃdhipa 12,016.007c hetum atra pravak«yÃmi tad ihaikamanÃ÷ Ó­ïu 12,016.008a dvividho jÃyate vyÃdhi÷ ÓÃrÅro mÃnasas tathà 12,016.008c parasparaæ tayor janma nirdvaædvaæ nopalabhyate 12,016.009a ÓÃrÅrÃj jÃyate vyÃdhir mÃnaso nÃtra saæÓaya÷ 12,016.009c mÃnasÃj jÃyate vyÃdhi÷ ÓÃrÅra iti niÓcaya÷ 12,016.010a ÓÃrÅramÃnase du÷khe yo 'tÅte anuÓocati 12,016.010c du÷khena labhate du÷khaæ dvÃv anarthau prapadyate 12,016.011a ÓÅto«ïe caiva vÃyuÓ ca traya÷ ÓÃrÅrajà guïÃ÷ 12,016.011c te«Ãæ guïÃnÃæ sÃmyaæ ca tad Ãhu÷ svasthalak«aïam 12,016.012a te«Ãm anyatamotseke vidhÃnam upadi«yate 12,016.012c u«ïena bÃdhyate ÓÅtaæ ÓÅteno«ïaæ prabÃdhyate 12,016.012d*0018_01 ubhÃbhyÃæ vadhyate vÃyur vidhÃnam idam ucyate 12,016.013a sattvaæ rajas tamaÓ caiva mÃnasÃ÷ syus trayo guïÃ÷ 12,016.013b*0019_01 rajasà ÓÃmyate sattvaæ raja÷ sattvena ÓÃmyati 12,016.013c har«eïa bÃdhyate Óoko har«a÷ Óokena bÃdhyate 12,016.014a kaÓ cit sukhe vartamÃno du÷khasya smartum icchati 12,016.014c kaÓ cid du÷khe vartamÃna÷ sukhasya smartum icchati 12,016.015a sa tvaæ na du÷khÅ du÷khasya na sukhÅ ca sukhasya ca 12,016.015c na du÷khÅ sukhajÃtasya na sukhÅ du÷khajasya và 12,016.016a smartum arhasi kauravya di«Âaæ tu balavattaram 12,016.016c atha và te svabhÃvo 'yaæ yena pÃrthiva k­«yase 12,016.017a d­«Âvà sabhÃgatÃæ k­«ïÃm ekavastrÃæ rajasvalÃm 12,016.017c mi«atÃæ pÃï¬uputrÃïÃæ na tasya smartum arhasi 12,016.018a pravrÃjanaæ ca nagarÃd ajinaiÓ ca nivÃsanam 12,016.018c mahÃraïyanivÃsaÓ ca na tasya smartum arhasi 12,016.019a jaÂÃsurÃt parikleÓaæ citrasenena cÃhavam 12,016.019c saindhavÃc ca parikleÓaæ kathaæ vism­tavÃn asi 12,016.019e punar aj¤ÃtacaryÃyÃæ kÅcakena padà vadham 12,016.019f*0020_01 draupadyà rÃjaputryÃÓ ca kathaæ vism­tavÃn asi 12,016.019f*0021_01 balavanto vayaæ rÃjan devair api sudurjayÃ÷ 12,016.019f*0021_02 kathaæ bh­tyatvam Ãpannà virÃÂanagare smara 12,016.020a yac ca te droïabhÅ«mÃbhyÃæ yuddham ÃsÅd ariædama 12,016.020c manasaikena te yuddham idaæ ghoram upasthitam 12,016.021a yatra nÃsti Óarai÷ kÃryaæ na mitrair na ca bandhubhi÷ 12,016.021c Ãtmanaikena yoddhavyaæ tat te yuddham upasthitam 12,016.022a tasminn anirjite yuddhe prÃïÃn yadi ha mok«yase 12,016.022c anyaæ dehaæ samÃsthÃya punas tenaiva yotsyase 12,016.022d*0022_01 yo hy anìhya÷ sa patitas tad ucchi«Âaæ yad alpakam 12,016.022d*0022_02 bahv apathyaæ balavato na kiæ cit trÃyate dhanam 12,016.023a tasmÃd adyaiva gantavyaæ yuddhasya bharatar«abha 12,016.023b*0023_01 pÃram avyaktarÆpasya vyaktaæ tyaktvà svakarmabhi÷ 12,016.023b*0023_02 tasminn anirjite yuddhe kÃm avasthÃæ gami«yasi 12,016.023c etaj jitvà mahÃrÃja k­tak­tyo bhavi«yasi 12,016.024a etÃæ buddhiæ viniÓcitya bhÆtÃnÃm Ãgatiæ gatim 12,016.024c pit­paitÃmahe v­tte ÓÃdhi rÃjyaæ yathocitam 12,016.025a di«Âyà duryodhana÷ pÃpo nihata÷ sÃnugo yudhi 12,016.025c draupadyÃ÷ keÓapak«asya di«Âyà tvaæ padavÅæ gata÷ 12,016.026a yajasva vÃjimedhena vidhivad dak«iïÃvatà 12,016.026c vayaæ te kiækarÃ÷ pÃrtha vÃsudevaÓ ca vÅryavÃn 12,017.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,017.001a asaæto«a÷ pramÃdaÓ ca mado rÃgo 'praÓÃntatà 12,017.001c balaæ moho 'bhimÃnaÓ ca udvegaÓ cÃpi sarvaÓa÷ 12,017.002a ebhi÷ pÃpmabhir Ãvi«Âo rÃjyaæ tvam abhikÃÇk«asi 12,017.002c nirÃmi«o vinirmukta÷ praÓÃnta÷ susukhÅ bhava 12,017.003a ya imÃm akhilÃæ bhÆmiæ Ói«yÃd eko mahÅpati÷ 12,017.003c tasyÃpy udaram evaikaæ kim idaæ tvaæ praÓaæsasi 12,017.004a nÃhnà pÆrayituæ Óakyà na mÃsena narar«abha 12,017.004c apÆryÃæ pÆrayann icchÃm Ãyu«Ãpi na ÓaknuyÃt 12,017.005a yatheddha÷ prajvalaty agnir asamiddha÷ praÓÃmyati 12,017.005c alpÃhÃratayà tv agniæ Óamayaudaryam utthitam 12,017.005d*0024_01 Ãtmodarak­te 'thÃj¤a÷ karoti vighasaæ bahu 12,017.005e jayodaraæ p­thivyà te Óreyo nirjitayà jitam 12,017.006a mÃnu«Ãn kÃmabhogÃæs tvam aiÓvaryaæ ca praÓaæsasi 12,017.006c abhogino 'balÃÓ caiva yÃnti sthÃnam anuttamam 12,017.007a yogak«emau ca rëÂrasya dharmÃdharmau tvayi sthitau 12,017.007c mucyasva mahato bhÃrÃt tyÃgam evÃbhisaæÓraya 12,017.008a ekodarak­te vyÃghra÷ karoti vighasaæ bahu 12,017.008c tam anye 'py upajÅvanti mandavegaæcarà m­gÃ÷ 12,017.009a vi«ayÃn pratisaæh­tya saænyÃsaæ kurute yati÷ 12,017.009c na ca tu«yanti rÃjÃna÷ paÓya buddhyantaraæ yathà 12,017.010a patrÃhÃrair aÓmakuÂÂair dantolÆkhalikais tathà 12,017.010c abbhak«air vÃyubhak«aiÓ ca tair ayaæ narako jita÷ 12,017.011a yaÓ cemÃæ vasudhÃæ k­tsnÃæ praÓÃsed akhilÃæ n­pa÷ 12,017.011c tulyÃÓmakäcano yaÓ ca sa k­tÃrtho na pÃrthiva÷ 12,017.012a saækalpe«u nirÃrambho nirÃÓo nirmamo bhava 12,017.012c viÓokaæ sthÃnam Ãti«Âha iha cÃmutra cÃvyayam 12,017.013a nirÃmi«Ã na Óocanti Óocasi tvaæ kim Ãmi«am 12,017.013c parityajyÃmi«aæ sarvaæ m­«ÃvÃdÃt pramok«yase 12,017.014a panthÃnau pit­yÃnaÓ ca devayÃnaÓ ca viÓrutau 12,017.014c ÅjÃnÃ÷ pit­yÃnena devayÃnena mok«iïa÷ 12,017.015a tapasà brahmacaryeïa svÃdhyÃyena ca pÃvitÃ÷ 12,017.015c vimucya dehÃn vai bhÃnti m­tyor avi«ayaæ gatÃ÷ 12,017.016a Ãmi«aæ bandhanaæ loke karmehoktaæ tathÃmi«am 12,017.016c tÃbhyÃæ vimukta÷ pÃÓÃbhyÃæ padam Ãpnoti tatparam 12,017.017a api gÃthÃm imÃæ gÅtÃæ janakena vadanty uta 12,017.017c nirdvaædvena vimuktena mok«aæ samanupaÓyatà 12,017.018a anantaæ bata me vittaæ yasya me nÃsti kiæ cana 12,017.018c mithilÃyÃæ pradÅptÃyÃæ na me dahyati kiæ cana 12,017.019a praj¤ÃprÃsÃdam Ãruhya naÓocyä Óocato janÃn 12,017.019c jagatÅsthÃn ivÃdristho mandabuddhÅn avek«ate 12,017.020a d­Óyaæ paÓyati ya÷ paÓyan sa cak«u«mÃn sa buddhimÃn 12,017.020c aj¤ÃtÃnÃæ ca vij¤ÃnÃt saæbodhÃd buddhir ucyate 12,017.021a yas tu vÃcaæ vijÃnÃti bahumÃnam iyÃt sa vai 12,017.021c brahmabhÃvaprasÆtÃnÃæ vaidyÃnÃæ bhÃvitÃtmanÃm 12,017.022a yadà bhÆtap­thagbhÃvam ekastham anupaÓyati 12,017.022c tata eva ca vistÃraæ brahma saæpadyate tadà 12,017.023a te janÃs tÃæ gatiæ yÃnti nÃvidvÃæso 'lpacetasa÷ 12,017.023c nÃbuddhayo nÃtapasa÷ sarvaæ buddhau prati«Âhitam 12,018.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,018.001a tÆ«ïÅæbhÆtaæ tu rÃjÃnaæ punar evÃrjuno 'bravÅt 12,018.001c saætapta÷ Óokadu÷khÃbhyÃæ rÃj¤o vÃkÓalyapŬita÷ 12,018.002a kathayanti purÃv­ttam itihÃsam imaæ janÃ÷ 12,018.002c videharÃj¤a÷ saævÃdaæ bhÃryayà saha bhÃrata 12,018.003a uts­jya rÃjyaæ bhaik«Ãrthaæ k­tabuddhiæ janeÓvaram 12,018.003c videharÃjaæ mahi«Å du÷khità pratyabhëata 12,018.004a dhanÃny apatyaæ mitrÃïi ratnÃni vividhÃni ca 12,018.004c panthÃnaæ pÃvanaæ hitvà janako mauï¬yam Ãsthita÷ 12,018.005a taæ dadarÓa priyà bhÃryà bhaik«yav­ttim akiæcanam 12,018.005c dhÃnÃmu«Âim upÃsÅnaæ nirÅhaæ gatamatsaram 12,018.006a tam uvÃca samÃgamya bhartÃram akutobhayam 12,018.006c kruddhà manasvinÅ bhÃryà vivikte hetumad vaca÷ 12,018.007a katham uts­jya rÃjyaæ svaæ dhanadhÃnyasamÃcitam 12,018.007c kÃpÃlÅæ v­ttim ÃsthÃya dhÃnÃmu«Âir vane 'cara÷ 12,018.008a pratij¤Ã te 'nyathà rÃjan vice«Âà cÃnyathà tava 12,018.008c yad rÃjyaæ mahad uts­jya svalpe tu«yasi pÃrthiva 12,018.009a naitenÃtithayo rÃjan devar«ipitaras tathà 12,018.009c Óakyam adya tvayà bhartuæ moghas te 'yaæ pariÓrama÷ 12,018.010a devatÃtithibhiÓ caiva pit­bhiÓ caiva pÃrthiva 12,018.010c sarvair etai÷ parityakta÷ parivrajasi ni«kriya÷ 12,018.011a yas tvaæ traividyav­ddhÃnÃæ brÃhmaïÃnÃæ sahasraÓa÷ 12,018.011c bhartà bhÆtvà ca lokasya so 'dyÃnyair bh­tim icchasi 12,018.012a Óriyaæ hitvà pradÅptÃæ tvaæ Óvavat saæprati vÅk«yase 12,018.012c aputrà jananÅ te 'dya kausalyà cÃpatis tvayà 12,018.013a aÓÅtir dharmakÃmÃs tvÃæ k«atriyÃ÷ paryupÃsate 12,018.013c tvadÃÓÃm abhikÃÇk«antya÷ k­païÃ÷ phalahetukÃ÷ 12,018.014a tÃÓ ca tvaæ viphalÃ÷ kurvan kÃæl lokÃn nu gami«yasi 12,018.014c rÃjan saæÓayite mok«e paratantre«u dehi«u 12,018.015a naiva te 'sti paro loko nÃpara÷ pÃpakarmaïa÷ 12,018.015c dharmyÃn dÃrÃn parityajya yas tvam icchasi jÅvitum 12,018.016a srajo gandhÃn alaækÃrÃn vÃsÃæsi vividhÃni ca 12,018.016c kimartham abhisaætyajya parivrajasi ni«kriya÷ 12,018.017a nipÃnaæ sarvabhÆtÃnÃæ bhÆtvà tvaæ pÃvanaæ mahat 12,018.017c ìhyo vanaspatir bhÆtvà so 'dyÃnyÃn paryupÃsase 12,018.018a khÃdanti hastinaæ nyÃse kravyÃdà bahavo 'py uta 12,018.018c bahava÷ k­mayaÓ caiva kiæ punas tvÃm anarthakam 12,018.019a ya imÃæ kuï¬ikÃæ bhindyÃt trivi«Âabdhaæ ca te haret 12,018.019c vÃsaÓ cÃpaharet tasmin kathaæ te mÃnasaæ bhavet 12,018.020a yas tv ayaæ sarvam uts­jya dhÃnÃmu«Âiparigraha÷ 12,018.020c yadÃnena samaæ sarvaæ kim idaæ mama dÅyate 12,018.020e dhÃnÃmu«Âir ihÃrthaÓ cet pratij¤Ã te vinaÓyati 12,018.021a kà vÃhaæ tava ko me tvaæ ko 'dya te mayy anugraha÷ 12,018.021c praÓÃdhi p­thivÅæ rÃjan yatra te 'nugraho bhavet 12,018.021e prÃsÃdaæ Óayanaæ yÃnaæ vÃsÃæsy ÃbharaïÃni ca 12,018.022a Óriyà nirÃÓair adhanais tyaktamitrair akiæcanai÷ 12,018.022c saukhikai÷ saæbh­tÃn arthÃn ya÷ saætyajasi kiæ nu tat 12,018.023a yo 'tyantaæ pratig­hïÅyÃd yaÓ ca dadyÃt sadaiva hi 12,018.023c tayos tvam antaraæ viddhi ÓreyÃæs tÃbhyÃæ ka ucyate 12,018.024a sadaiva yÃcamÃne«u satsu dambhavivarji«u 12,018.024c ete«u dak«iïà dattà dÃvÃgnÃv iva durhutam 12,018.025a jÃtavedà yathà rÃjann ÃdagdhvaivopaÓÃmyati 12,018.025c sadaiva yÃcamÃno vai tathà ÓÃmyati na dvija÷ 12,018.026a satÃæ ca vedà annaæ ca loke 'smin prak­tir dhruvà 12,018.026c na ced dÃtà bhaved dÃtà kuta÷ syur mok«akÃÇk«iïa÷ 12,018.027a annÃd g­hasthà loke 'smin bhik«avas tata eva ca 12,018.027c annÃt prÃïa÷ prabhavati annada÷ prÃïado bhavet 12,018.028a g­hasthebhyo 'bhinirv­ttà g­hasthÃn eva saæÓritÃ÷ 12,018.028c prabhavaæ ca prati«ÂhÃæ ca dÃntà nindanta Ãsate 12,018.029a tyÃgÃn na bhik«ukaæ vidyÃn na mauï¬yÃn na ca yÃcanÃt 12,018.029c ­jus tu yo 'rthaæ tyajati taæ sukhaæ viddhi bhik«ukam 12,018.030a asakta÷ saktavad gacchan ni÷saÇgo muktabandhana÷ 12,018.030c sama÷ Óatrau ca mitre ca sa vai mukto mahÅpate 12,018.031a parivrajanti dÃnÃrthaæ muï¬Ã÷ këÃyavÃsasa÷ 12,018.031c sità bahuvidhai÷ pÃÓai÷ saæcinvanto v­thÃmi«am 12,018.032a trayÅæ ca nÃma vÃrtÃæ ca tyaktvà putrÃæs tyajanti ye 12,018.032c trivi«Âabdhaæ ca vÃsaÓ ca pratig­hïanty abuddhaya÷ 12,018.033a ani«ka«Ãye këÃyam ÅhÃrtham iti viddhi tat 12,018.033c dharmadhvajÃnÃæ muï¬ÃnÃæ v­ttyartham iti me mati÷ 12,018.034a këÃyair ajinaiÓ cÅrair nagnÃn muï¬Ã¤ jaÂÃdharÃn 12,018.034c bibhrat sÃdhÆn mahÃrÃja jaya lokä jitendriya÷ 12,018.035a agnyÃdheyÃni gurvarthÃn kratÆn sapaÓudak«iïÃn 12,018.035c dadÃty aharaha÷ pÆrvaæ ko nu dharmataras tata÷ 12,018.036a tattvaj¤o janako rÃjà loke 'sminn iti gÅyate 12,018.036c so 'py ÃsÅn mohasaæpanno mà mohavaÓam anvagÃ÷ 12,018.037a evaæ dharmam anukrÃntaæ sadà dÃnaparair narai÷ 12,018.037c Ãn­Óaæsyaguïopetai÷ kÃmakrodhavivarjitÃ÷ 12,018.038a pÃlayanta÷ prajÃÓ caiva dÃnam uttamam ÃsthitÃ÷ 12,018.038c i«ÂÃæl lokÃn avÃpsyÃmo brahmaïyÃ÷ satyavÃdina÷ 12,018.038c*0025_01 **** **** guruv­ddhopacÃyina÷ 12,018.038c*0025_02 devatÃtithibh­tyÃnÃæ nirvapanto yathÃvidhi 12,018.038c*0025_03 sthÃnam i«Âam avÃpsyÃmo 12,019.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,019.001a vedÃhaæ tÃta ÓÃstrÃïi aparÃïi parÃïi ca 12,019.001c ubhayaæ vedavacanaæ kuru karma tyajeti ca 12,019.002a ÃkulÃni ca ÓÃstrÃïi hetubhiÓ citritÃni ca 12,019.002c niÓcayaÓ caiva yanmÃtro vedÃhaæ taæ yathÃvidhi 12,019.003a tvaæ tu kevalam astraj¤o vÅravratam anu«Âhita÷ 12,019.003c ÓÃstrÃrthaæ tattvato gantuæ na samartha÷ kathaæ cana 12,019.004a ÓÃstrÃrthasÆk«madarÓÅ yo dharmaniÓcayakovida÷ 12,019.004c tenÃpy evaæ na vÃcyo 'haæ yadi dharmaæ prapaÓyasi 12,019.005a bhrÃt­sauh­dam ÃsthÃya yad uktaæ vacanaæ tvayà 12,019.005c nyÃyyaæ yuktaæ ca kaunteya prÅto 'haæ tena te 'rjuna 12,019.005d*0026_01 mameÓvarasamaæ sattvaæ brahmaïà caiva yat samam 12,019.005d*0026_02 vÃsudevasamaæ caiva na bhÆtaæ na bhavi«yati 12,019.005d*0026_03 tathà tvaæ yaudhamukhye«u sattvaæ paramam ucyate 12,019.005d*0026_04 balam indre ca vÃyau ca balaæ yac ca janÃrdane 12,019.005d*0026_05 tad balaæ bhÅmasene ca tvayi cÃrjuna vidyate 12,019.005d*0026_06 tvatsamaÓ citrayodhÅ ca dÆrapÃtÅ ca pÃï¬ava 12,019.005d*0026_07 divyÃstreïa ca saæpanna÷ ko vÃnyas tvatsamo nara÷ 12,019.006a yuddhadharme«u sarve«u kriyÃïÃæ naipuïe«u ca 12,019.006c na tvayà sad­Óa÷ kaÓ cit tri«u loke«u vidyate 12,019.006d*0027_01 dhÃrmikaæ dharmayuktaæ ca ni÷Óe«aæ j¤Ãyate mayà 12,019.007a dharmasÆk«maæ tu yad vÃkyaæ tatra du«prataraæ tvayà 12,019.007c dhanaæjaya na me buddhim abhiÓaÇkitum arhasi 12,019.008a yuddhaÓÃstravid eva tvaæ na v­ddhÃ÷ sevitÃs tvayà 12,019.008c samÃsavistaravidÃæ na te«Ãæ vetsi niÓcayam 12,019.009a tapas tyÃgo vidhir iti niÓcayas tÃta dhÅmatÃm 12,019.009c paraæ paraæ jyÃya e«Ãæ sai«Ã nai÷ÓreyasÅ gati÷ 12,019.010a na tv etan manyase pÃrtha na jyÃyo 'sti dhanÃd iti 12,019.010c atra te vartayi«yÃmi yathà naitat pradhÃnata÷ 12,019.011a tapa÷svÃdhyÃyaÓÅlà hi d­Óyante dhÃrmikà janÃ÷ 12,019.011c ­«ayas tapasà yuktà ye«Ãæ lokÃ÷ sanÃtanÃ÷ 12,019.012a ajÃtaÓmaÓravo dhÅrÃs tathÃnye vanavÃsina÷ 12,019.012c anantà adhanà eva svÃdhyÃyena divaæ gatÃ÷ 12,019.013a uttareïa tu panthÃnam Ãryà vi«ayanigrahÃt 12,019.013c abuddhijaæ tamas tyaktvà lokÃæs tyÃgavatÃæ gatÃ÷ 12,019.014a dak«iïena tu panthÃnaæ yaæ bhÃsvantaæ prapaÓyasi 12,019.014c ete kriyÃvatÃæ lokà ye ÓmaÓÃnÃni bhejire 12,019.015a anirdeÓyà gati÷ sà tu yÃæ prapaÓyanti mok«iïa÷ 12,019.015c tasmÃt tyÃga÷ pradhÃne«Âa÷ sa tu du÷kha÷ praveditum 12,019.016a anus­tya tu ÓÃstrÃïi kavaya÷ samavasthitÃ÷ 12,019.016c apÅha syÃd apÅha syÃt sÃrÃsÃradid­k«ayà 12,019.017a vedavÃdÃn atikramya ÓÃstrÃïy ÃraïyakÃni ca 12,019.017c vipÃÂya kadalÅskandhaæ sÃraæ dad­Óire na te 12,019.018a athaikÃntavyudÃsena ÓarÅre pa¤cabhautike 12,019.018c icchÃdve«asamÃyuktam ÃtmÃnaæ prÃhur iÇgitai÷ 12,019.019a agrÃhyaÓ cak«u«Ã so 'pi anirdeÓyaæ ca tad girà 12,019.019c karmahetupuraskÃraæ bhÆte«u parivartate 12,019.020a kalyÃïagocaraæ k­tvà manas t­«ïÃæ nig­hya ca 12,019.020c karmasaætatim uts­jya syÃn nirÃlambana÷ sukhÅ 12,019.021a asminn evaæ sÆk«magamye mÃrge sadbhir ni«evite 12,019.021c katham artham anarthìhyam arjuna tvaæ praÓaæsasi 12,019.022a pÆrvaÓÃstravido hy evaæ janÃ÷ paÓyanti bhÃrata 12,019.022c kriyÃsu niratà nityaæ dÃne yaj¤e ca karmaïi 12,019.023a bhavanti sudurÃvartà hetumanto 'pi paï¬itÃ÷ 12,019.023c d­¬hapÆrvaÓrutà mƬhà naitad astÅti vÃdina÷ 12,019.024a am­tasyÃvamantÃro vaktÃro janasaæsadi 12,019.024c caranti vasudhÃæ k­tsnÃæ vÃvadÆkà bahuÓrutÃ÷ 12,019.025a yÃn vayaæ nÃbhijÃnÅma÷ kas tä j¤Ãtum ihÃrhati 12,019.025c evaæ prÃj¤Ãn sataÓ cÃpi mahata÷ ÓÃstravittamÃn 12,019.026a tapasà mahad Ãpnoti buddhyà vai vindate mahat 12,019.026c tyÃgena sukham Ãpnoti sadà kaunteya dharmavit 12,020.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,020.001a tasmin vÃkyÃntare vaktà devasthÃno mahÃtapÃ÷ 12,020.001c abhinÅtataraæ vÃkyam ity uvÃca yudhi«Âhiram 12,020.002a yad vaca÷ phalgunenoktaæ na jyÃyo 'sti dhanÃd iti 12,020.002c atra te vartayi«yÃmi tad ekÃgramanÃ÷ Ó­ïu 12,020.003a ajÃtaÓatro dharmeïa k­tsnà te vasudhà jità 12,020.003c tÃæ jitvà na v­thà rÃjaæs tvaæ parityaktum arhasi 12,020.004a catu«padÅ hi ni÷ÓreïÅ karmaïy e«Ã prati«Âhità 12,020.004c tÃæ krameïa mahÃbÃho yathÃvaj jaya pÃrthiva 12,020.005a tasmÃt pÃrtha mahÃyaj¤air yajasva bahudak«iïai÷ 12,020.005c svÃdhyÃyayaj¤Ã ­«ayo j¤Ãnayaj¤Ãs tathÃpare 12,020.006a karmani«ÂhÃæs tu budhyethÃs taponi«ÂhÃæÓ ca bhÃrata 12,020.006c vaikhÃnasÃnÃæ rÃjendra vacanaæ ÓrÆyate yathà 12,020.007a Åhate dhanahetor yas tasyÃnÅhà garÅyasÅ 12,020.007c bhÆyÃn do«a÷ pravardheta yas taæ dhanam apÃÓrayet 12,020.008a k­cchrÃc ca dravyasaæhÃraæ kurvanti dhanakÃraïÃt 12,020.008c dhanena t­«ito 'buddhyà bhrÆïahatyÃæ na budhyate 12,020.009a anarhate yad dadÃti na dadÃti yad arhate 12,020.009c anarhÃrhÃparij¤ÃnÃd dÃnadharmo 'pi du«kara÷ 12,020.010a yaj¤Ãya s­«ÂÃni dhanÃni dhÃtrÃ; ya«ÂÃdi«Âa÷ puru«o rak«ità ca 12,020.010c tasmÃt sarvaæ yaj¤a evopayojyaæ; dhanaæ tato 'nantara eva kÃma÷ 12,020.011a yaj¤air indro vividhair annavadbhir; devÃn sarvÃn abhyayÃn mahaujÃ÷ 12,020.011c tenendratvaæ prÃpya vibhrÃjate 'sau; tasmÃd yaj¤e sarvam evopayojyam 12,020.012a mahÃdeva÷ sarvamedhe mahÃtmÃ; hutvÃtmÃnaæ devadevo vibhÆta÷ 12,020.012c viÓvÃæl lokÃn vyÃpya vi«Âabhya kÅrtyÃ; virocate dyutimÃn k­ttivÃsÃ÷ 12,020.013a Ãvik«ita÷ pÃrthivo vai marutta÷; sv­ddhyà martyo yo 'jayad devarÃjam 12,020.013c yaj¤e yasya ÓrÅ÷ svayaæ saænivi«ÂÃ; yasmin bhÃï¬aæ käcanaæ sarvam ÃsÅt 12,020.014a hariÓcandra÷ pÃrthivendra÷ Órutas te; yaj¤air i«Âvà puïyak­d vÅtaÓoka÷ 12,020.014c ­ddhyà Óakraæ yo 'jayan mÃnu«a÷ saæs; tasmÃd yaj¤e sarvam evopayojyam 12,021.001 devasthÃna uvÃca 12,021.001a atraivodÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,021.001c indreïa samaye p­«Âo yad uvÃca b­haspati÷ 12,021.002a saæto«o vai svargatama÷ saæto«a÷ paramaæ sukham 12,021.002c tu«Âer na kiæ cit parata÷ susamyak pariti«Âhati 12,021.003a yadà saæharate kÃmÃn kÆrmo 'ÇgÃnÅva sarvaÓa÷ 12,021.003c tadÃtmajyotir Ãtmaiva svÃtmanaiva prasÅdati 12,021.004a na bibheti yadà cÃyaæ yadà cÃsmÃn na bibhyati 12,021.004c kÃmadve«au ca jayati tadÃtmÃnaæ prapaÓyati 12,021.005a yadÃsau sarvabhÆtÃnÃæ na krudhyati na du«yati 12,021.005c karmaïà manasà vÃcà brahma saæpadyate tadà 12,021.006a evaæ kaunteya bhÆtÃni taæ taæ dharmaæ tathà tathà 12,021.006c tadà tadà prapaÓyanti tasmÃd budhyasva bhÃrata 12,021.007a anye Óamaæ praÓaæsanti vyÃyÃmam apare tathà 12,021.007c naikaæ na cÃparaæ ke cid ubhayaæ ca tathÃpare 12,021.008a yaj¤am eke praÓaæsanti saænyÃsam apare janÃ÷ 12,021.008c dÃnam eke praÓaæsanti ke cid eva pratigraham 12,021.008e ke cit sarvaæ parityajya tÆ«ïÅæ dhyÃyanta Ãsate 12,021.009a rÃjyam eke praÓaæsanti sarve«Ãæ paripÃlanam 12,021.009c hatvà bhittvà ca chittvà ca ke cid ekÃntaÓÅlina÷ 12,021.010a etat sarvaæ samÃlokya budhÃnÃm e«a niÓcaya÷ 12,021.010c adroheïaiva bhÆtÃnÃæ yo dharma÷ sa satÃæ mata÷ 12,021.011a adroha÷ satyavacanaæ saævibhÃgo dh­ti÷ k«amà 12,021.011c prajana÷ sve«u dÃre«u mÃrdavaæ hrÅr acÃpalam 12,021.012a dhanaæ dharmapradhÃne«Âaæ manu÷ svÃyaæbhuvo 'bravÅt 12,021.012c tasmÃd evaæ prayatnena kaunteya paripÃlaya 12,021.013a yo hi rÃjye sthita÷ ÓaÓvad vaÓÅ tulyapriyÃpriya÷ 12,021.013c k«atriyo yaj¤aÓi«ÂÃÓÅ rÃjaÓÃstrÃrthatattvavit 12,021.014a asÃdhunigraharata÷ sÃdhÆnÃæ pragrahe rata÷ 12,021.014c dharme vartmani saæsthÃpya prajà varteta dharmavit 12,021.015a putrasaækrÃmitaÓrÅs tu vane vanyena vartayan 12,021.015c vidhinà ÓrÃmaïenaiva kuryÃt kÃlam atandrita÷ 12,021.016a ya evaæ vartate rÃjà rÃjadharmaviniÓcita÷ 12,021.016c tasyÃyaæ ca paraÓ caiva loka÷ syÃt saphalo n­pa 12,021.016e nirvÃïaæ tu sudu«pÃraæ bahuvighnaæ ca me matam 12,021.017a evaæ dharmam anukrÃntÃ÷ satyadÃnatapa÷parÃ÷ 12,021.017c Ãn­Óaæsyaguïair yuktÃ÷ kÃmakrodhavivarjitÃ÷ 12,021.018a prajÃnÃæ pÃlane yuktà damam uttamam ÃsthitÃ÷ 12,021.018c gobrÃhmaïÃrthaæ yuddhena saæprÃptà gatim uttamÃm 12,021.019a evaæ rudrÃ÷ savasavas tathÃdityÃ÷ paraætapa 12,021.019c sÃdhyà rÃjar«isaæghÃÓ ca dharmam etaæ samÃÓritÃ÷ 12,021.019e apramattÃs tata÷ svargaæ prÃptÃ÷ puïyai÷ svakarmabhi÷ 12,022.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,022.001a tasmin vÃkyÃntare vÃkyaæ punar evÃrjuno 'bravÅt 12,022.001c vi«aïïamanasaæ jye«Âham idaæ bhrÃtaram ÅÓvaram 12,022.002a k«atradharmeïa dharmaj¤a prÃpya rÃjyam anuttamam 12,022.002c jitvà cÃrÅn naraÓre«Âha tapyate kiæ bhavÃn bh­Óam 12,022.003a k«atriyÃïÃæ mahÃrÃja saægrÃme nidhanaæ sm­tam 12,022.003c viÓi«Âaæ bahubhir yaj¤ai÷ k«atradharmam anusmara 12,022.004a brÃhmaïÃnÃæ tapas tyÃga÷ pretyadharmavidhi÷ sm­ta÷ 12,022.004c k«atriyÃïÃæ ca vihitaæ saægrÃme nidhanaæ vibho 12,022.005a k«atradharmo mahÃraudra÷ Óastranitya iti sm­ta÷ 12,022.005c vadhaÓ ca bharataÓre«Âha kÃle Óastreïa saæyuge 12,022.006a brÃhmaïasyÃpi ced rÃjan k«atradharmeïa ti«Âhata÷ 12,022.006c praÓastaæ jÅvitaæ loke k«atraæ hi brahmasaæsthitam 12,022.007a na tyÃgo na punar yÃc¤Ã na tapo manujeÓvara 12,022.007c k«atriyasya vidhÅyante na parasvopajÅvanam 12,022.008a sa bhavÃn sarvadharmaj¤a÷ sarvÃtmà bharatar«abha 12,022.008c rÃjà manūŠnipuïo loke d­«ÂaparÃvara÷ 12,022.009a tyaktvà saætÃpajaæ Óokaæ daæÓito bhava karmaïi 12,022.009c k«atriyasya viÓe«eïa h­dayaæ vajrasaæhatam 12,022.010a jitvÃrÅn k«atradharmeïa prÃpya rÃjyam akaïÂakam 12,022.010c vijitÃtmà manu«yendra yaj¤adÃnaparo bhava 12,022.011a indro vai brahmaïa÷ putra÷ karmaïà k«atriyo 'bhavat 12,022.011c j¤ÃtÅnÃæ pÃpav­ttÅnÃæ jaghÃna navatÅr nava 12,022.012a tac cÃsya karma pÆjyaæ hi praÓasyaæ ca viÓÃæ pate 12,022.012c tena cendratvam Ãpede devÃnÃm iti na÷ Órutam 12,022.013a sa tvaæ yaj¤air mahÃrÃja yajasva bahudak«iïai÷ 12,022.013c yathaivendro manu«yendra cirÃya vigatajvara÷ 12,022.014a mà tvam evaægate kiæ cit k«atriyar«abha ÓocithÃ÷ 12,022.014c gatÃs te k«atradharmeïa ÓastrapÆtÃ÷ parÃæ gatim 12,022.015a bhavitavyaæ tathà tac ca yad v­ttaæ bharatar«abha 12,022.015c di«Âaæ hi rÃjaÓÃrdÆla na Óakyam ativartitum 12,023.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,023.001a evam uktas tu kaunteyo gu¬ÃkeÓena bhÃrata 12,023.001c novÃca kiæ cit kauravyas tato dvaipÃyano 'bravÅt 12,023.002a bÅbhatsor vacanaæ samyak satyam etad yudhi«Âhira 12,023.002c ÓÃstrad­«Âa÷ paro dharma÷ sm­to gÃrhasthya ÃÓrama÷ 12,023.003a svadharmaæ cara dharmaj¤a yathÃÓÃstraæ yathÃvidhi 12,023.003c na hi gÃrhasthyam uts­jya tavÃraïyaæ vidhÅyate 12,023.004a g­hasthaæ hi sadà devÃ÷ pitara ­«ayas tathà 12,023.004c bh­tyÃÓ caivopajÅvanti tÃn bhajasva mahÅpate 12,023.005a vayÃæsi paÓavaÓ caiva bhÆtÃni ca mahÅpate 12,023.005c g­hasthair eva dhÃryante tasmÃj jye«ÂhÃÓramo g­hÅ 12,023.006a so 'yaæ caturïÃm ete«Ãm ÃÓramÃïÃæ durÃcara÷ 12,023.006c taæ carÃvimanÃ÷ pÃrtha duÓcaraæ durbalendriyai÷ 12,023.007a vedaj¤Ãnaæ ca te k­tsnaæ tapaÓ ca caritaæ mahat 12,023.007c pit­paitÃmahe rÃjye dhuram udvo¬hum arhasi 12,023.008a tapo yaj¤as tathà vidyà bhaik«am indriyanigraha÷ 12,023.008c dhyÃnam ekÃntaÓÅlatvaæ tu«Âir dÃnaæ ca Óaktita÷ 12,023.009a brÃhmaïÃnÃæ mahÃrÃja ce«ÂÃ÷ saæsiddhikÃrikÃ÷ 12,023.009c k«atriyÃïÃæ ca vak«yÃmi tavÃpi viditaæ puna÷ 12,023.010a yaj¤o vidyà samutthÃnam asaæto«a÷ Óriyaæ prati 12,023.010c daï¬adhÃraïam atyugraæ prajÃnÃæ paripÃlanam 12,023.011a vedaj¤Ãnaæ tathà k­tsnaæ tapa÷ sucaritaæ tathà 12,023.011c draviïopÃrjanaæ bhÆri pÃtre«u pratipÃdanam 12,023.012a etÃni rÃj¤Ãæ karmÃïi suk­tÃni viÓÃæ pate 12,023.012c imaæ lokam amuæ lokaæ sÃdhayantÅti na÷ Órutam 12,023.013a te«Ãæ jyÃyas tu kaunteya daï¬adhÃraïam ucyate 12,023.013c balaæ hi k«atriye nityaæ bale daï¬a÷ samÃhita÷ 12,023.014a etÃÓ ce«ÂÃ÷ k«atriyÃïÃæ rÃjan saæsiddhikÃrikÃ÷ 12,023.014c api gÃthÃm imÃæ cÃpi b­haspatir abhëata 12,023.015a bhÆmir etau nigirati sarpo bilaÓayÃn iva 12,023.015c rÃjÃnaæ cÃviroddhÃraæ brÃhmaïaæ cÃpravÃsinam 12,023.016a sudyumnaÓ cÃpi rÃjar«i÷ ÓrÆyate daï¬adhÃraïÃt 12,023.016c prÃptavÃn paramÃæ siddhiæ dak«a÷ prÃcetaso yathà 12,024.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,024.001a bhagavan karmaïà kena sudyumno vasudhÃdhipa÷ 12,024.001c saæsiddhiæ paramÃæ prÃpta÷ Órotum icchÃmi taæ n­pam 12,024.002 vyÃsa uvÃca 12,024.002a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,024.002c ÓaÇkhaÓ ca likhitaÓ cÃstÃæ bhrÃtarau saæyatavratau 12,024.003a tayor ÃvasathÃv ÃstÃæ ramaïÅyau p­thak p­thak 12,024.003c nityapu«paphalair v­k«air upetau bÃhudÃm anu 12,024.004a tata÷ kadà cil likhita÷ ÓaÇkhasyÃÓramam Ãgamat 12,024.004c yad­cchayÃpi ÓaÇkho 'tha ni«krÃnto 'bhavad ÃÓramÃt 12,024.005a so 'bhigamyÃÓramaæ bhrÃtu÷ ÓaÇkhasya likhitas tadà 12,024.005c phalÃni ÓÃtayÃm Ãsa samyak pariïatÃny uta 12,024.006a tÃny upÃdÃya visrabdho bhak«ayÃm Ãsa sa dvija÷ 12,024.006c tasmiæÓ ca bhak«ayaty eva ÓaÇkho 'py ÃÓramam Ãgamat 12,024.007a bhak«ayantaæ tu taæ d­«Âvà ÓaÇkho bhrÃtaram abravÅt 12,024.007c kuta÷ phalÃny avÃptÃni hetunà kena khÃdasi 12,024.008a so 'bravÅd bhrÃtaraæ jye«Âham upasp­ÓyÃbhivÃdya ca 12,024.008c ita eva g­hÅtÃni mayeti prahasann iva 12,024.009a tam abravÅt tadà ÓaÇkhas tÅvrakopasamanvita÷ 12,024.009c steyaæ tvayà k­tam idaæ phalÃny Ãdadatà svayam 12,024.009e gaccha rÃjÃnam ÃsÃdya svakarma prathayasva vai 12,024.009f*0028_01 likhito 'tha tadà gatvà bhrÃtur vÃkyena codita÷ 12,024.009f*0028_02 sudyumnavi«ayaæ rÃjann uvÃcedaæ sudu÷khita÷ 12,024.010a adattÃdÃnam evedaæ k­taæ pÃrthivasattama 12,024.010c stenaæ mÃæ tvaæ viditvà ca svadharmam anupÃlaya 12,024.010e ÓÅghraæ dhÃraya caurasya mama daï¬aæ narÃdhipa 12,024.011a ity uktas tasya vacanÃt sudyumnaæ vasudhÃdhipam 12,024.011c abhyagacchan mahÃbÃho likhita÷ saæÓitavrata÷ 12,024.012a sudyumnas tv antapÃlebhya÷ Órutvà likhitam Ãgatam 12,024.012c abhyagacchat sahÃmÃtya÷ padbhyÃm eva nareÓvara÷ 12,024.013a tam abravÅt samÃgatya sa rÃjà brahmavittamam 12,024.013c kim Ãgamanam Ãcak«va bhagavan k­tam eva tat 12,024.014a evam ukta÷ sa viprar«i÷ sudyumnam idam abravÅt 12,024.014c pratiÓrau«i kari«yeti Órutvà tat kartum arhasi 12,024.015a anis­«ÂÃni guruïà phalÃni puru«ar«abha 12,024.015c bhak«itÃni mayà rÃjaæs tatra mÃæ ÓÃdhi mÃciram 12,024.016 sudyumna uvÃca 12,024.016a pramÃïaæ cen mato rÃjà bhavato daï¬adhÃraïe 12,024.016c anuj¤ÃyÃm api tathà hetu÷ syÃd brÃhmaïar«abha 12,024.017a sa bhavÃn abhyanuj¤Ãta÷ Óucikarmà mahÃvrata÷ 12,024.017c brÆhi kÃmÃn ato 'nyÃæs tvaæ kari«yÃmi hi te vaca÷ 12,024.018 vyÃsa uvÃca 12,024.018a chandyamÃno 'pi brahmar«i÷ pÃrthivena mahÃtmanà 12,024.018c nÃnyaæ vai varayÃm Ãsa tasmÃd daï¬Ãd ­te varam 12,024.019a tata÷ sa p­thivÅpÃlo likhitasya mahÃtmana÷ 12,024.019c karau pracchedayÃm Ãsa dh­tadaï¬o jagÃma sa÷ 12,024.020a sa gatvà bhrÃtaraæ ÓaÇkham ÃrtarÆpo 'bravÅd idam 12,024.020c dh­tadaï¬asya durbhuddher bhagavan k«antum arhasi 12,024.021 ÓaÇkha uvÃca 12,024.021a na kupye tava dharmaj¤a na ca dÆ«ayase mama 12,024.021b*0029_01 sunirmalaæ kulaæ brahmann asmi¤ jagati viÓrutam 12,024.021c dharmas tu te vyatikrÃntas tatas te ni«k­ti÷ k­tà 12,024.022a sa gatvà bÃhudÃæ ÓÅghraæ tarpayasva yathÃvidhi 12,024.022c devÃn pitÌn ­«ÅæÓ caiva mà cÃdharme mana÷ k­thÃ÷ 12,024.022d*0030_01 brahmahatyÃæ surÃpÃnaæ steyaæ gurvaÇganÃgamam 12,024.022d*0030_02 mahÃnti pÃtakÃny Ãhu÷ saæyogaæ caiva tai÷ saha 12,024.022d*0030_03 na steyasad­Óaæ brahman mahÃpÃtakam asty uta 12,024.022d*0030_04 jagaty asmin mahÃbhÃga brahmahatyÃsamaæ hi tat 12,024.022d*0030_05 sarvapÃtakinÃæ brahman daï¬a÷ ÓÃrÅra ucyate 12,024.022d*0030_06 taskarasya viÓe«eïa nÃnyo daï¬o vidhÅyate 12,024.022d*0030_07 brÃhmaïa÷ k«atriyo vÃpi vaiÓya÷ ÓÆdro 'tha và dvija÷ 12,024.022d*0030_08 sarve kÃmak­te pÃpe hantavyà na vicÃraïà 12,024.022d*0030_09 rÃjabhir dh­tadaï¬Ã vai k­tvà pÃpÃni mÃnavÃ÷ 12,024.022d*0030_10 nirmalÃ÷ svargam ÃyÃnti santa÷ suk­tino yathà 12,024.022d*0030_11 uddh­taæ na÷ kulaæ brahman rÃj¤Ã daï¬e dh­te tvayi 12,024.023 vyÃsa uvÃca 12,024.023a tasya tad vacanaæ Órutvà ÓaÇkhasya likhitas tadà 12,024.023c avagÃhyÃpagÃæ puïyÃm udakÃrthaæ pracakrame 12,024.024a prÃdurÃstÃæ tatas tasya karau jalajasaænibhau 12,024.024c tata÷ sa vismito bhrÃtur darÓayÃm Ãsa tau karau 12,024.025a tatas tam abravÅc chaÇkhas tapasedaæ k­taæ mayà 12,024.025c mà ca te 'tra viÓaÇkà bhÆd daivam eva vidhÅyate 12,024.026 likhita uvÃca 12,024.026a kiæ nu nÃhaæ tvayà pÆta÷ pÆrvam eva mahÃdyute 12,024.026c yasya te tapaso vÅryam Åd­Óaæ dvijasattama 12,024.027 ÓaÇkha uvÃca 12,024.027a evam etan mayà kÃryaæ nÃhaæ daï¬adharas tava 12,024.027c sa ca pÆto narapatis tvaæ cÃpi pit­bhi÷ saha 12,024.028 vyÃsa uvÃca 12,024.028a sa rÃjà pÃï¬avaÓre«Âha Óre«Âho vai tena karmaïà 12,024.028c prÃptavÃn paramÃæ siddhiæ dak«a÷ prÃcetaso yathà 12,024.029a e«a dharma÷ k«atriyÃïÃæ prajÃnÃæ paripÃlanam 12,024.029c utpathe 'smin mahÃrÃja mà ca Óoke mana÷ k­thÃ÷ 12,024.030a bhrÃtur asya hitaæ vÃkyaæ Ó­ïu dharmaj¤asattama 12,024.030c daï¬a eva hi rÃjendra k«atradharmo na muï¬anam 12,025.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,025.001a punar eva mahar«is taæ k­«ïadvaipÃyano 'bravÅt 12,025.001c ajÃtaÓatruæ kaunteyam idaæ vacanam arthavat 12,025.002a araïye vasatÃæ tÃta bhrÃtÌïÃæ te tapasvinÃm 12,025.002c manorathà mahÃrÃja ye tatrÃsan yudhi«Âhira 12,025.003a tÃn ime bharataÓre«Âha prÃpnuvantu mahÃrathÃ÷ 12,025.003c praÓÃdhi p­thivÅæ pÃrtha yayÃtir iva nÃhu«a÷ 12,025.004a araïye du÷khavasatir anubhÆtà tapasvibhi÷ 12,025.004c du÷khasyÃnte naravyÃghrÃ÷ sukhaæ tv anubhavantv ime 12,025.005a dharmam arthaæ ca kÃmaæ ca bhrÃt­bhi÷ saha bhÃrata 12,025.005c anubhÆya tata÷ paÓcÃt prasthÃtÃsi viÓÃæ pate 12,025.006a atithÅnÃæ ca pitÌïÃæ devatÃnÃæ ca bhÃrata 12,025.006c Ãn­ïyaæ gaccha kaunteya tata÷ svargaæ gami«yasi 12,025.007a sarvamedhÃÓvamedhÃbhyÃæ yajasva kurunandana 12,025.007c tata÷ paÓcÃn mahÃrÃja gami«yasi parÃæ gatim 12,025.008a bhrÃtÌæÓ ca sarvÃn kratubhi÷ saæyojya bahudak«iïai÷ 12,025.008c saæprÃpta÷ kÅrtim atulÃæ pÃï¬aveya bhavi«yasi 12,025.009a vidma te puru«avyÃghra vacanaæ kurunandana 12,025.009c Ó­ïu mac ca yathà kurvan dharmÃn na cyavate n­pa÷ 12,025.010a ÃdadÃnasya ca dhanaæ nigrahaæ ca yudhi«Âhira 12,025.010c samÃnaæ dharmakuÓalÃ÷ sthÃpayanti nareÓvara 12,025.010d*0031_01 pratyak«am anumÃnaæ ca upamÃnaæ tathÃgama÷ 12,025.010d*0031_02 arthÃpattis tathaitihyaæ saæÓayo nirïayas tathà 12,025.010d*0031_03 ÃkÃro hÅÇgitaÓ caiva gatiÓ ce«Âà ca bhÃrata 12,025.010d*0031_04 pratij¤Ã caiva hetuÓ ca d­«ÂÃntopanayas tathà 12,025.010d*0031_05 uktir nigamanaæ te«Ãæ prameyaæ ca prayojanam 12,025.010d*0031_06 etÃni sÃdhanÃny Ãhur bahuvargaprasiddhaye 12,025.010d*0031_07 pratyak«am anumÃnaæ ca sarve«Ãæ yonir i«yate 12,025.010d*0031_08 pramÃïaj¤o hi Óaknoti daï¬ayonau vicak«aïa÷ 12,025.010d*0031_09 apramÃïavatà nÅto daï¬o hanyÃn mahÅpatim 12,025.011a deÓakÃlapratÅk«e yo dasyor darÓayate n­pa÷ 12,025.011c ÓÃstrajÃæ buddhim ÃsthÃya nainasà sa hi yujyate 12,025.012a ÃdÃya bali«a¬bhÃgaæ yo rëÂraæ nÃbhirak«ati 12,025.012c pratig­hïÃti tat pÃpaæ caturthÃæÓena pÃrthiva÷ 12,025.013a nibodha ca yathÃti«Âhan dharmÃn na cyavate n­pa÷ 12,025.013c nigrahÃd dharmaÓÃstrÃïÃm anurudhyann apetabhÅ÷ 12,025.013e kÃmakrodhÃv anÃd­tya piteva samadarÓana÷ 12,025.014a daivenopahate rÃjà karmakÃle mahÃdyute 12,025.014c pramÃdayati tat karma na tatrÃhur atikramam 12,025.015a tarasà buddhipÆrvaæ và nigrÃhyà eva Óatrava÷ 12,025.015c pÃpai÷ saha na saædadhyÃd rëÂraæ païyaæ na kÃrayet 12,025.016a ÓÆrÃÓ cÃryÃÓ ca satkÃryà vidvÃæsaÓ ca yudhi«Âhira 12,025.016c gomato dhaninaÓ caiva paripÃlyà viÓe«ata÷ 12,025.017a vyavahÃre«u dharmye«u niyojyÃÓ ca bahuÓrutÃ÷ 12,025.017b*0032_01 pramÃïaj¤Ã mahÅpÃla nyÃyaÓÃstrÃvalambina÷ 12,025.017b*0032_02 vedÃrthatattvavid rÃjaæs tarkaÓÃstrabahuÓruta÷ 12,025.017b*0032_03 mantre ca vyavahÃre ca niyoktavyo vijÃnatà 12,025.017b*0032_04 tarkaÓÃstrak­tà buddhir dharmaÓÃstrak­tà ca yà 12,025.017b*0032_05 daï¬anÅtik­tà caiva trailokyam api sÃdhayet 12,025.017b*0032_06 niyojyà vedatattvaj¤Ã yaj¤akarmasu pÃrthiva 12,025.017b*0032_07 vedaj¤Ã ye ca ÓÃstraj¤Ãs te ca rÃjan subuddhaya÷ 12,025.017b*0032_08 ÃnvÅk«ikÅtrayÅvÃrtÃdaï¬anÅti«u pÃragÃ÷ 12,025.017b*0032_09 te tu sarvatra yoktavyÃs te ca buddhe÷ parÃæ gatÃ÷ 12,025.017c guïayukte 'pi naikasmin viÓvasyÃc ca vicak«aïa÷ 12,025.018a arak«ità durvinÅto mÃnÅ stabdho 'bhyasÆyaka÷ 12,025.018c enasà yujyate rÃjà durdÃnta iti cocyate 12,025.019a ye 'rak«yamÃïà hÅyante daivenopahate n­pe 12,025.019c taskaraiÓ cÃpi hanyante sarvaæ tad rÃjakilbi«am 12,025.020a sumantrite sunÅte ca vidhivac copapÃdite 12,025.020c pauru«e karmaïi k­te nÃsty adharmo yudhi«Âhira 12,025.021a vipadyante samÃrambhÃ÷ sidhyanty api ca daivata÷ 12,025.021c k­te puru«akÃre tu naina÷ sp­Óati pÃrthivam 12,025.022a atra te rÃjaÓÃrdÆla vartayi«ye kathÃm imÃm 12,025.022c yad v­ttaæ pÆrvarÃjar«er hayagrÅvasya pÃrthiva 12,025.023a ÓatrÆn hatvà hatasyÃjau ÓÆrasyÃkli«Âakarmaïa÷ 12,025.023c asahÃyasya dhÅrasya nirjitasya yudhi«Âhira 12,025.024a yat karma vai nigrahe ÓÃtravÃïÃæ; yogaÓ cÃgrya÷ pÃlane mÃnavÃnÃm 12,025.024c k­tvà karma prÃpya kÅrtiæ suyuddhe; vÃjigrÅvo modate devaloke 12,025.025a saætyaktÃtmà samare«v ÃtatÃyÅ; ÓastraiÓ chinno dasyubhir ardyamÃna÷ 12,025.025c aÓvagrÅva÷ karmaÓÅlo mahÃtmÃ; saæsiddhÃtmà modate devaloke 12,025.026a dhanur yÆpo raÓanà jyà Óara÷ sruk; sruva÷ kha¬go rudhiraæ yatra cÃjyam 12,025.026c ratho vedÅ kÃmago yuddham agniÓ; cÃturhotraæ caturo vÃjimukhyÃ÷ 12,025.027a hutvà tasmin yaj¤avahnÃv athÃrÅn; pÃpÃn mukto rÃjasiæhas tarasvÅ 12,025.027c prÃïÃn hutvà cÃvabh­the raïe sa; vÃjigrÅvo modate devaloke 12,025.028a rëÂraæ rak«an buddhipÆrvaæ nayena; saætyaktÃtmà yaj¤aÓÅlo mahÃtmà 12,025.028c sarvÃæl lokÃn vyÃpya kÅrtyà manasvÅ; vÃjigrÅvo modate devaloke 12,025.029a daivÅæ siddhiæ mÃnu«Åæ daï¬anÅtiæ; yoganyÃyai÷ pÃlayitvà mahÅæ ca 12,025.029c tasmÃd rÃjà dharmaÓÅlo mahÃtmÃ; hayagrÅvo modate svargaloke 12,025.030a vidvÃæs tyÃgÅ ÓraddadhÃna÷ k­taj¤as; tyaktvà lokaæ mÃnu«aæ karma k­tvà 12,025.030c medhÃvinÃæ vidu«Ãæ saæmatÃnÃæ; tanutyajÃæ lokam Ãkramya rÃjà 12,025.031a samyag vedÃn prÃpya ÓÃstrÃïy adhÅtya; samyag rëÂraæ pÃlayitvà mahÃtmà 12,025.031c cÃturvarïyaæ sthÃpayitvà svadharme; vÃjigrÅvo modate devaloke 12,025.032a jitvà saægrÃmÃn pÃlayitvà prajÃÓ ca; somaæ pÅtvà tarpayitvà dvijÃgryÃn 12,025.032c yuktyà daï¬aæ dhÃrayitvà prajÃnÃæ; yuddhe k«Åïo modate devaloke 12,025.033a v­ttaæ yasya ÓlÃghanÅyaæ manu«yÃ÷; santo vidvÃæsaÓ cÃrhayanty arhaïÅyÃ÷ 12,025.033c svargaæ jitvà vÅralokÃæÓ ca gatvÃ; siddhiæ prÃpta÷ puïyakÅrtir mahÃtmà 12,026.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,026.001a dvaipÃyanavaca÷ Órutvà kupite ca dhanaæjaye 12,026.001c vyÃsam Ãmantrya kaunteya÷ pratyuvÃca yudhi«Âhira÷ 12,026.002a na pÃrthivam idaæ rÃjyaæ na ca bhogÃ÷ p­thagvidhÃ÷ 12,026.002c prÅïayanti mano me 'dya Óoko mÃæ nardayaty ayam 12,026.003a Órutvà ca vÅrahÅnÃnÃm aputrÃïÃæ ca yo«itÃm 12,026.003c paridevayamÃnÃnÃæ ÓÃntiæ nopalabhe mune 12,026.004a ity ukta÷ pratyuvÃcedaæ vyÃso yogavidÃæ vara÷ 12,026.004c yudhi«Âhiraæ mahÃprÃj¤aæ dharmaj¤o vedapÃraga÷ 12,026.005a na karmaïà labhyate cintayà vÃ; nÃpy asya dÃtà puru«asya kaÓ cit 12,026.005c paryÃyayogÃd vihitaæ vidhÃtrÃ; kÃlena sarvaæ labhate manu«ya÷ 12,026.006a na buddhiÓÃstrÃdhyayanena Óakyaæ; prÃptuæ viÓe«air manujair akÃle 12,026.006c mÆrkho 'pi prÃpnoti kadà cid arthÃn; kÃlo hi kÃryaæ prati nirviÓe«a÷ 12,026.007a nÃbhÆtikÃle ca phalaæ dadÃti; Óilpaæ na mantrÃÓ ca tathau«adhÃni 12,026.007c tÃny eva kÃlena samÃhitÃni; sidhyanti cedhyanti ca bhÆtikÃle 12,026.008a kÃlena ÓÅghrÃ÷ pravivÃnti vÃtÃ÷; kÃlena v­«Âir jaladÃn upaiti 12,026.008c kÃlena padmotpalavaj jalaæ ca; kÃlena pu«yanti nagà vane«u 12,026.009a kÃlena k­«ïÃÓ ca sitÃÓ ca rÃtrya÷; kÃlena candra÷ paripÆrïabimba÷ 12,026.009c nÃkÃlata÷ pu«paphalaæ nagÃnÃæ; nÃkÃlavegÃ÷ sarito vahanti 12,026.010a nÃkÃlamattÃ÷ khagapannagÃÓ ca; m­gadvipÃ÷ ÓailamahÃgrahÃÓ ca 12,026.010c nÃkÃlata÷ strÅ«u bhavanti garbhÃ; nÃyÃnty akÃle ÓiÓiro«ïavar«Ã÷ 12,026.011a nÃkÃlato mriyate jÃyate vÃ; nÃkÃlato vyÃharate ca bÃla÷ 12,026.011c nÃkÃlato yauvanam abhyupaiti; nÃkÃlato rohati bÅjam uptam 12,026.012a nÃkÃlato bhÃnur upaiti yogaæ; nÃkÃlato 'staæ girim abhyupaiti 12,026.012c nÃkÃlato vardhate hÅyate ca; candra÷ samudraÓ ca mahormimÃlÅ 12,026.013a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,026.013c gÅtaæ rÃj¤Ã senajità du÷khÃrtena yudhi«Âhira 12,026.014a sarvÃn evai«a paryÃyo martyÃn sp­Óati dustara÷ 12,026.014c kÃlena paripakvà hi mriyante sarvamÃnavÃ÷ 12,026.015a ghnanti cÃnyÃn narà rÃjaæs tÃn apy anye narÃs tathà 12,026.015c saæj¤ai«Ã laukikÅ rÃjan na hinasti na hanyate 12,026.016a hantÅti manyate kaÓ cin na hantÅty api cÃpare 12,026.016c svabhÃvatas tu niyatau bhÆtÃnÃæ prabhavÃpyayau 12,026.017a na«Âe dhane và dÃre và putre pitari và m­te 12,026.017c aho ka«Âam iti dhyÃya¤ ÓokasyÃpacitiæ caret 12,026.018a sa kiæ Óocasi mƬha÷ sa¤ Óocya÷ kim anuÓocasi 12,026.018c paÓya du÷khe«u du÷khÃni bhaye«u ca bhayÃny api 12,026.019a ÃtmÃpi cÃyaæ na mama sarvÃpi p­thivÅ mama 12,026.019c yathà mama tathÃnye«Ãm iti paÓyan na muhyati 12,026.020a ÓokasthÃnasahasrÃïi har«asthÃnaÓatÃni ca 12,026.020c divase divase mƬham ÃviÓanti na paï¬itam 12,026.021a evam etÃni kÃlena priyadve«yÃïi bhÃgaÓa÷ 12,026.021c jÅve«u parivartante du÷khÃni ca sukhÃni ca 12,026.022a du÷kham evÃsti na sukhaæ tasmÃt tad upalabhyate 12,026.022c t­«ïÃrtiprabhavaæ du÷khaæ du÷khÃrtiprabhavaæ sukham 12,026.023a sukhasyÃnantaraæ du÷khaæ du÷khasyÃnantaraæ sukham 12,026.023c na nityaæ labhate du÷khaæ na nityaæ labhate sukham 12,026.024a sukham ante hi du÷khÃnÃæ du÷kham ante sukhasya ca 12,026.024b*0033_01 sukham eva hi du÷khÃntaæ kadà cid du÷khata÷ sukham 12,026.024c tasmÃd etad dvayaæ jahyÃd ya icchec chÃÓvataæ sukham 12,026.024d*0034_01 sukhÃntaprabhavaæ du÷khaæ du÷khÃntaprabhavaæ sukham 12,026.025a yan nimittaæ bhavec chokas tÃpo và du÷khamÆrchita÷ 12,026.025c ÃyÃso vÃpi yan mÆlas tad ekÃÇgam api tyajet 12,026.026a sukhaæ và yadi và du÷khaæ priyaæ và yadi vÃpriyam 12,026.026c prÃptaæ prÃptam upÃsÅta h­dayenÃparÃjita÷ 12,026.027a Å«ad apy aÇga dÃrÃïÃæ putrÃïÃæ và carÃpriyam 12,026.027c tato j¤Ãsyasi ka÷ kasya kena và katham eva và 12,026.028a ye ca mƬhatamà loke ye ca buddhe÷ paraæ gatÃ÷ 12,026.028c ta eva sukham edhante madhya÷ kleÓena yujyate 12,026.029a ity abravÅn mahÃprÃj¤o yudhi«Âhira sa senajit 12,026.029c parÃvaraj¤o lokasya dharmavit sukhadu÷khavit 12,026.030a sukhÅ parasya yo du÷khe na jÃtu sa sukhÅ bhavet 12,026.030c du÷khÃnÃæ hi k«ayo nÃsti jÃyate hy aparÃt param 12,026.031a sukhaæ ca du÷khaæ ca bhavÃbhavau ca; lÃbhÃlÃbhau maraïaæ jÅvitaæ ca 12,026.031c paryÃyaÓa÷ sarvam iha sp­Óanti; tasmÃd dhÅro naiva h­«yen na kupyet 12,026.032a dÅk«Ãæ yaj¤e pÃlanaæ yuddham Ãhur; yogaæ rëÂre daï¬anÅtyà ca samyak 12,026.032c vittatyÃgaæ dak«iïÃnÃæ ca yaj¤e; samyag j¤Ãnaæ pÃvanÃnÅti vidyÃt 12,026.033a rak«an rëÂraæ buddhipÆrvaæ nayena; saætyaktÃtmà yaj¤aÓÅlo mahÃtmà 12,026.033c sarvÃæl lokÃn dharmamÆrtyà caraæÓ cÃpy; Ærdhvaæ dehÃn modate devaloke 12,026.034a jitvà saægrÃmÃn pÃlayitvà ca rëÂraæ; somaæ pÅtvà vardhayitvà prajÃÓ ca 12,026.034c yuktyà daï¬aæ dhÃrayitvà prajÃnÃæ; yuddhe k«Åïo modate devaloke 12,026.034d*0035_01 yajanti yaj¤Ãn vijayanti rÃjyaæ 12,026.034d*0035_02 rak«anti rëÂrÃïi priyÃïi cai«Ãm 12,026.035a samyag vedÃn prÃpya ÓÃstrÃïy adhÅtya; samyag rëÂraæ pÃlayitvà ca rÃjà 12,026.035c cÃturvarïyaæ sthÃpayitvà svadharme; pÆtÃtmà vai modate devaloke 12,026.036a yasya v­ttaæ namasyanti svargasthasyÃpi mÃnavÃ÷ 12,026.036c paurajÃnapadÃmÃtyÃ÷ sa rÃjà rÃjasattama÷ 12,026.036d@004_0001 asminn eva prakaraïe dhanaæjayam udÃradhÅ÷ 12,026.036d@004_0002 abhinÅtataraæ vÃkyam ity uvÃca yudhi«Âhira÷ 12,026.036d@004_0003 yad etan manyase pÃrtha na jyÃyo 'sti dhanÃd iti 12,026.036d@004_0004 na svargo na sukhaæ na ÓrÅr nirdhanasyeti tan m­«Ã 12,026.036d@004_0005 svÃdhyÃyayaj¤asaæsiddhà d­Óyante bahavo janÃ÷ 12,026.036d@004_0006 taporatÃÓ ca munayo ye«Ãæ lokÃ÷ sanÃtanÃ÷ 12,026.036d@004_0007 ­«ÅïÃæ samayaæ ÓaÓvad ye rak«anti dhanaæjaya 12,026.036d@004_0008 ÃÓritÃ÷ sarvadharmaj¤Ãs tÃn devà brÃhmaïÃn vidu÷ 12,026.036d@004_0009 svÃdhyÃyani«ÂhÃæÓ ca munŤ j¤Ãnani«ÂhÃæs tathÃparÃn 12,026.036d@004_0010 budhyethÃ÷ saætataæ cÃpi karmani«ÂhÃn dhanaæjaya 12,026.036d@004_0011 j¤Ãnani«Âhe«u kÃryÃïi prati«ÂhÃpyÃni pÃï¬ava 12,026.036d@004_0012 vaikhÃnasÃnÃæ vacanaæ yathà no viditaæ purà 12,026.036d@004_0013 ajÃÓ ca p­ÓnayaÓ caiva sikatÃÓ caiva bhÃrata 12,026.036d@004_0014 aruïÃ÷ ketavaÓ caiva svÃdhyÃyena divaæ gatÃ÷ 12,026.036d@004_0015 avÃpyaitÃni karmÃïi vedoktÃni dhanaæjaya 12,026.036d@004_0016 dÃnam adhyayanaæ yaj¤o nigrahaÓ caiva durgraha÷ 12,026.036d@004_0017 dak«iïena ca panthÃnam aryamïo ye divaæ gatÃ÷ 12,026.036d@004_0018 etÃn kriyÃvatÃæ lokÃn uktavÃn pÆrvam apy aham 12,026.036d@004_0019 uttareïa tu panthÃnaæ niyamÃdyaæ prapaÓyasi 12,026.036d@004_0020 ete tyÃgavatÃæ lokà bhÃnti pÃrtha sanÃtanÃ÷ 12,026.036d@004_0021 tatrottarÃæ gatiæ pÃrtha praÓaæsanti purÃvida÷ 12,026.036d@004_0022 saæto«Ãt svargagamanaæ saæto«a÷ paramaæ sukham 12,026.036d@004_0023 tu«Âer na kiæ cit parata÷ sà samyak pratiti«Âhati 12,026.036d@004_0024 vinÅtakrodhahar«asya satataæ siddhir uttamà 12,026.036d@004_0025 atrÃpy udÃharantÅmà gÃthà gÅtà yayÃtinà 12,026.036d@004_0026 yÃbhi÷ pratyÃharet kÃmÃn kÆrmo 'ÇgÃnÅva sarvaÓa÷ 12,026.036d@004_0027 yadà cÃyaæ na bibheti yadà cÃsmÃn na bibhyati 12,026.036d@004_0028 yadà necchati na dve«Âi brahma saæpadyate tadà 12,026.036d@004_0029 yadà na bhÃvaæ kurute sarvabhÆte«u pÃpakam 12,026.036d@004_0030 karmaïà manasà vÃcà brahma saæpadyate tadà 12,026.036d@004_0031 vinÅtamÃnamohasya bahusaÇgavivarjina÷ 12,026.036d@004_0032 tadÃtmajyoti«a÷ sÃdhor nirvÃïam upapadyate 12,026.036d@004_0033 idaæ tu Ó­ïu me pÃrtha bruvata÷ saæyatendriya÷ 12,026.036d@004_0034 dharmam anye v­ttam anye dhanam Åhanti cÃpare 12,026.036d@004_0035 dhanahetor ya Åheta tasyÃnÅhà garÅyasÅ 12,026.036d@004_0036 bhÆyÃn do«o hi vitte«u yaÓ ca dharmas tadÃÓraya÷ 12,026.036d@004_0037 pratyak«am anupaÓyÃmas tvam api dra«Âum arhasi 12,026.036d@004_0038 varjanaæ varjanÅyÃnÃm ÅhamÃnena du«karam 12,026.036d@004_0039 ye vittam abhipadyante samyak te«u sudurlabham 12,026.036d@004_0040 druhyata÷ praiti tat prÃhu÷ pratikÆlaæ yathÃtatham 12,026.036d@004_0041 yas tu saæbhinnav­tta÷ syÃd vÅtaÓokabhayo nara÷ 12,026.036d@004_0042 alpena t­«ito druhyan bhrÆïahatyÃæ na budhyate 12,026.036d@004_0043 du«yanty Ãdadato bh­tyà nityaæ dasyubhayÃd iva 12,026.036d@004_0044 durlabhaæ ca dhanaæ prÃpya bh­Óaæ dattvÃnutapyate 12,026.036d@004_0045 adhana÷ kasya kiæ vÃcyo vimukta÷ sarvata÷ sukhÅ 12,026.036d@004_0046 devasvam upag­hyaiva dhanena na sukhÅ bhavet 12,026.036d@004_0047 atra gÃthÃæ yaj¤agÅtÃæ kÅrtayanti purÃvida÷ 12,026.036d@004_0048 trayÅm upÃÓritÃæ loke yaj¤asaæstarakÃrikÃm 12,026.036d@004_0049 yaj¤Ãya s­«ÂÃni dhanÃni dhÃtrà 12,026.036d@004_0050 yaj¤Ãya s­«Âa÷ puru«o rak«ità ca 12,026.036d@004_0051 tasmÃt sarvaæ yaj¤a evopayojyaæ 12,026.036d@004_0052 dhanaæ na kÃmÃya hitaæ praÓastam 12,026.036d@004_0053 etasyÃrthe ca kaunteya dhanaæ dhanavatÃæ vara 12,026.036d@004_0054 dhÃtà dadÃti martyebhyo yaj¤Ãrtham iti viddhi tat 12,026.036d@004_0055 tasmÃd budhyanti puru«Ã na hi tat kasya cid dhruvam 12,026.036d@004_0056 ÓraddadhÃnas tato loke dadyÃc caiva yajeta ca 12,026.036d@004_0057 labdhasya tyÃgam evÃhur na bhogaæ na ca saæk«ayam 12,026.036d@004_0058 tasya kiæ saæcayenÃrtha÷ kÃrye jyÃyasi ti«Âhati 12,026.036d@004_0059 ye svadharmÃd apetebhya÷ prayacchanty alpabuddhaya÷ 12,026.036d@004_0060 Óataæ var«Ãïi te pretya purÅ«aæ bhu¤jate janÃ÷ 12,026.036d@004_0061 anarhate yad dadÃti na dadÃti yad arhate 12,026.036d@004_0062 arhÃnarhÃparij¤ÃnÃd dÃnadharmo 'pi du«kara÷ 12,026.036d@004_0063 labdhÃnÃæ dravyajÃtÃnÃæ boddhavyau dvÃv atikramau 12,026.036d@004_0064 apÃtre pratipattiÓ ca pÃtre cÃpratipÃdanam 12,027.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,027.001a abhimanyau hate bÃle draupadyÃs tanaye«u ca 12,027.001c dh­«Âadyumne virÃÂe ca drupade ca mahÅpatau 12,027.002a vasu«eïe ca dharmaj¤e dh­«Âaketau ca pÃrthive 12,027.002c tathÃnye«u narendre«u nÃnÃdeÓye«u saæyuge 12,027.003a na vimu¤cati mÃæ Óoko j¤ÃtighÃtinam Ãturam 12,027.003c rÃjyakÃmukam aty ugraæ svavaæÓocchedakÃrakam 12,027.004a yasyÃÇke krŬamÃnena mayà vai parivartitam 12,027.004c sa mayà rÃjyalubdhena gÃÇgeyo vinipÃtita÷ 12,027.005a yadà hy enaæ vighÆrïantam apaÓyaæ pÃrthasÃyakai÷ 12,027.005c kampamÃnaæ yathà vajrai÷ prek«amÃïaæ Óikhaï¬inam 12,027.006a jÅrïaæ siæham iva prÃæÓuæ narasiæhaæ pitÃmaham 12,027.006c kÅryamÃïaæ Óarais tÅk«ïair d­«Âvà me vyathitaæ mana÷ 12,027.007a prÃÇmukhaæ sÅdamÃnaæ ca rathÃd apacyutaæ Óarai÷ 12,027.007c ghÆrïamÃnaæ yathà Óailaæ tadà me kaÓmalo 'bhavat 12,027.008a ya÷ sa bÃïadhanu«pÃïir yodhayÃm Ãsa bhÃrgavam 12,027.008c bahÆny ahÃni kauravya÷ kuruk«etre mahÃm­dhe 12,027.009a sametaæ pÃrthivaæ k«atraæ vÃrÃïasyÃæ nadÅsuta÷ 12,027.009c kanyÃrtham Ãhvayad vÅro rathenaikena saæyuge 12,027.010a yena cogrÃyudho rÃjà cakravartÅ durÃsada÷ 12,027.010c dagdha÷ ÓastrapratÃpena sa mayà yudhi ghÃtita÷ 12,027.011a svayaæ m­tyuæ rak«amÃïa÷ päcÃlyaæ ya÷ Óikhaï¬inam 12,027.011c na bÃïai÷ pÃtayÃm Ãsa so 'rjunena nipÃtita÷ 12,027.012a yadainaæ patitaæ bhÆmÃv apaÓyaæ rudhirok«itam 12,027.012c tadaivÃviÓad aty ugro jvaro me munisattama 12,027.012e yena saævardhità bÃlà yena sma parirak«itÃ÷ 12,027.013a sa mayà rÃjyalubdhena pÃpena gurughÃtinà 12,027.013c alpakÃlasya rÃjyasya k­te mƬhena ghÃtita÷ 12,027.014a ÃcÃryaÓ ca mahe«vÃsa÷ sarvapÃrthivapÆjita÷ 12,027.014c abhigamya raïe mithyà pÃpenokta÷ sutaæ prati 12,027.015a tan me dahati gÃtrÃïi yan mÃæ gurur abhëata 12,027.015c satyavÃkyo hi rÃjaæs tvaæ yadi jÅvati me suta÷ 12,027.015e satyaæ mà marÓayan vipro mayi tat parip­«ÂavÃn 12,027.016a ku¤jaraæ cÃntaraæ k­tvà mithyopacaritaæ mayà 12,027.016c subh­Óaæ rÃjyalubdhena pÃpena gurughÃtinà 12,027.017a satyaka¤cukam ÃsthÃya mayokto gurur Ãhave 12,027.017c aÓvatthÃmà hata iti ku¤jare vinipÃtite 12,027.017e kÃn nu lokÃn gami«yÃmi k­tvà tat karma dÃruïam 12,027.018a aghÃtayaæ ca yat karïaæ samare«v apalÃyinam 12,027.018c jye«Âhaæ bhrÃtaram aty ugraæ ko matta÷ pÃpak­ttama÷ 12,027.019a abhimanyuæ ca yad bÃlaæ jÃtaæ siæham ivÃdri«u 12,027.019c prÃveÓayam ahaæ lubdho vÃhinÅæ droïapÃlitÃm 12,027.020a tadÃprabh­ti bÅbhatsuæ na Óaknomi nirÅk«itum 12,027.020c k­«ïaæ ca puï¬arÅkÃk«aæ kilbi«Å bhrÆïahà yathà 12,027.021a draupadÅæ cÃpy adu÷khÃrhÃæ pa¤caputravinÃk­tÃm 12,027.021c ÓocÃmi p­thivÅæ hÅnÃæ pa¤cabhi÷ parvatair iva 12,027.022a so 'ham Ãgaskara÷ pÃpa÷ p­thivÅnÃÓakÃraka÷ 12,027.022c ÃsÅna evam evedaæ Óo«ayi«ye kalevaram 12,027.023a prÃyopavi«Âaæ jÃnÅdhvam adya mÃæ gurughÃtinam 12,027.023c jÃti«v anyÃsv api yathà na bhaveyaæ kulÃntak­t 12,027.023d*0036_01 nopabhok«ye varÃn bhogÃn rÃjyaæ tatparicchadÃn 12,027.024a na bhok«ye na ca pÃnÅyam upayok«ye kathaæ cana 12,027.024c Óo«ayi«ye priyÃn prÃïÃn ihastho 'haæ tapodhana 12,027.025a yathe«Âaæ gamyatÃæ kÃmam anujÃne prasÃdya va÷ 12,027.025c sarve mÃm anujÃnÅta tyak«yÃmÅdaæ kalevaram 12,027.026 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,027.026a tam evaævÃdinaæ pÃrthaæ bandhuÓokena vihvalam 12,027.026c maivam ity abravÅd vyÃso nig­hya munisattama÷ 12,027.027a ativelaæ mahÃrÃja na Óokaæ kartum arhasi 12,027.027c punar uktaæ pravak«yÃmi di«Âam etad iti prabho 12,027.028a saæyogà viprayogÃÓ ca jÃtÃnÃæ prÃïinÃæ dhruvam 12,027.028c budbudà iva toye«u bhavanti na bhavanti ca 12,027.029a sarve k«ayÃntà nicayÃ÷ patanÃntÃ÷ samucchrayÃ÷ 12,027.029c saæyogà viprayogÃntà maraïÃntaæ hi jÅvitam 12,027.030a sukhaæ du÷khÃntam Ãlasyaæ dÃk«yaæ du÷khaæ sukhodayam 12,027.030c bhÆti÷ ÓrÅr hrÅr dh­ti÷ siddhir nÃdak«e nivasanty uta 12,027.031a nÃlaæ sukhÃya suh­do nÃlaæ du÷khÃya durh­da÷ 12,027.031c na ca praj¤Ãlam arthebhyo na sukhebhyo 'py alaæ dhanam 12,027.032a yathà s­«Âo 'si kaunteya dhÃtrà karmasu tat kuru 12,027.032c ata eva hi siddhis te neÓas tvam Ãtmanà n­pa 12,028.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,028.001a j¤ÃtiÓokÃbhitaptasya prÃïÃn abhyutsis­k«ata÷ 12,028.001c jye«Âhasya pÃï¬uputrasya vyÃsa÷ Óokam apÃnudat 12,028.002 vyÃsa uvÃca 12,028.002a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,028.002c aÓmagÅtaæ naravyÃghra tan nibodha yudhi«Âhira 12,028.003a aÓmÃnaæ brÃhmaïaæ prÃj¤aæ vaideho janako n­pa÷ 12,028.003c saæÓayaæ paripapraccha du÷khaÓokaparipluta÷ 12,028.004 janaka uvÃca 12,028.004a Ãgame yadi vÃpÃye j¤ÃtÅnÃæ draviïasya ca 12,028.004c nareïa pratipattavyaæ kalyÃïaæ katham icchatà 12,028.005 aÓmovÃca 12,028.005a utpannam imam ÃtmÃnaæ narasyÃnantaraæ tata÷ 12,028.005c tÃni tÃny abhivartante du÷khÃni ca sukhÃni ca 12,028.006a te«Ãm anyatarÃpattau yad yad evopasevate 12,028.006c tat tad dhi cetanÃm asya haraty abhram ivÃnila÷ 12,028.007a abhijÃto 'smi siddho 'smi nÃsmi kevalamÃnu«a÷ 12,028.007c ity evaæ hetubhis tasya tribhiÓ cittaæ prasicyati 12,028.008a sa prasiktamanà bhogÃn vis­jya pit­saæcitÃn 12,028.008c parik«Åïa÷ parasvÃnÃm ÃdÃnaæ sÃdhu manyate 12,028.009a tam atikrÃntamaryÃdam ÃdadÃnam asÃæpratam 12,028.009c prati«edhanti rÃjÃno lubdhà m­gam ive«ubhi÷ 12,028.010a ye ca viæÓativar«Ã và triæÓadvar«ÃÓ ca mÃnavÃ÷ 12,028.010c pareïa te var«aÓatÃn na bhavi«yanti pÃrthiva 12,028.011a te«Ãæ paramadu÷khÃnÃæ buddhyà bhe«ajam ÃdiÓet 12,028.011c sarvaprÃïabh­tÃæ v­ttaæ prek«amÃïas tatas tata÷ 12,028.012a mÃnasÃnÃæ punar yonir du÷khÃnÃæ cittavibhrama÷ 12,028.012c ani«ÂopanipÃto và t­tÅyaæ nopapadyate 12,028.013a evam etÃni du÷khÃni tÃni tÃnÅha mÃnavam 12,028.013c vividhÃny upavartante tathà sÃæsparÓakÃni ca 12,028.014a jarÃm­tyÆ ha bhÆtÃni khÃditÃrau v­kÃv iva 12,028.014c balinÃæ durbalÃnÃæ ca hrasvÃnÃæ mahatÃm api 12,028.015a na kaÓ cij jÃtv atikrÃmej jarÃm­tyÆ ha mÃnava÷ 12,028.015c api sÃgaraparyantÃæ vijityemÃæ vasuædharÃm 12,028.016a sukhaæ và yadi và du÷khaæ bhÆtÃnÃæ paryupasthitam 12,028.016c prÃptavyam avaÓai÷ sarvaæ parihÃro na vidyate 12,028.017a pÆrve vayasi madhye vÃpy uttame và narÃdhipa 12,028.017c avarjanÅyÃs te 'rthà vai kÃÇk«itÃÓ ca tato 'nyathà 12,028.018a supriyair viprayogaÓ ca saæprayogas tathÃpriyai÷ 12,028.018c arthÃnarthau sukhaæ du÷khaæ vidhÃnam anuvartate 12,028.019a prÃdurbhÃvaÓ ca bhÆtÃnÃæ dehanyÃsas tathaiva ca 12,028.019c prÃptivyÃyÃmayogaÓ ca sarvam etat prati«Âhitam 12,028.020a gandhavarïarasasparÓà nivartante svabhÃvata÷ 12,028.020c tathaiva sukhadu÷khÃni vidhÃnam anuvartate 12,028.021a Ãsanaæ Óayanaæ yÃnam utthÃnaæ pÃnabhojanam 12,028.021c niyataæ sarvabhÆtÃnÃæ kÃlenaiva bhavanty uta 12,028.022a vaidyÃÓ cÃpy ÃturÃ÷ santi balavanta÷ sudurbalÃ÷ 12,028.022c strÅmantaÓ ca tathà «aï¬hà vicitra÷ kÃlaparyaya÷ 12,028.023a kule janma tathà vÅryam Ãrogyaæ dhairyam eva ca 12,028.023c saubhÃgyam upabhogaÓ ca bhavitavyena labhyate 12,028.024a santi putrÃ÷ subahavo daridrÃïÃm anicchatÃm 12,028.024c bahÆnÃm icchatÃæ nÃsti sam­ddhÃnÃæ vice«ÂatÃm 12,028.025a vyÃdhir agnir jalaæ Óastraæ bubhuk«Ã ÓvÃpadaæ vi«am 12,028.025c rajjvà ca maraïaæ jantor uccÃcca patanaæ tathà 12,028.026a niryÃïaæ yasya yad di«Âaæ tena gacchati hetunà 12,028.026c d­Óyate nÃbhyatikrÃmann atikrÃnto na và puna÷ 12,028.027a d­Óyate hi yuvaiveha vinaÓyan vasumÃn nara÷ 12,028.027c daridraÓ ca parikli«Âa÷ Óatavar«o janÃdhipa 12,028.028a akiæcanÃÓ ca d­Óyante puru«ÃÓ cirajÅvina÷ 12,028.028c sam­ddhe ca kule jÃtà vinaÓyanti pataægavat 12,028.029a prÃyeïa ÓrÅmatÃæ loke bhoktuæ Óaktir na vidyate 12,028.029c këÂhÃny api hi jÅryante daridrÃïÃæ narÃdhipa 12,028.030a aham etat karomÅti manyate kÃlacodita÷ 12,028.030c yad yad i«Âam asaæto«Ãd durÃtmà pÃpam Ãcaran 12,028.031a striyo 'k«Ã m­gayà pÃnaæ prasaÇgÃn nindità budhai÷ 12,028.031c d­Óyante cÃpi bahava÷ saæprasaktà bahuÓrutÃ÷ 12,028.032a iti kÃlena sarvÃrthÃnÅpsitÃnÅpsitÃni ca 12,028.032c sp­Óanti sarvabhÆtÃni nimittaæ nopalabhyate 12,028.033a vÃyum ÃkÃÓam agniæ ca candrÃdityÃv aha÷k«ape 12,028.033c jyotÅæ«i sarita÷ ÓailÃn ka÷ karoti bibharti và 12,028.034a ÓÅtam u«ïaæ tathà var«aæ kÃlena parivartate 12,028.034c evam eva manu«yÃïÃæ sukhadu÷khe narar«abha 12,028.035a nau«adhÃni na ÓÃstrÃïi na homà na punar japÃ÷ 12,028.035c trÃyante m­tyunopetaæ jarayà vÃpi mÃnavam 12,028.036a yathà këÂhaæ ca këÂhaæ ca sameyÃtÃæ mahodadhau 12,028.036c sametya ca vyatÅyÃtÃæ tadvad bhÆtasamÃgama÷ 12,028.037a ye cÃpi puru«ai÷ strÅbhir gÅtavÃdyair upasthitÃ÷ 12,028.037c ye cÃnÃthÃ÷ parÃnnÃdÃ÷ kÃlas te«u samakriya÷ 12,028.038a mÃt­pit­sahasrÃïi putradÃraÓatÃni ca 12,028.038c saæsÃre«v anubhÆtÃni kasya te kasya và vayam 12,028.039a naivÃsya kaÓ cid bhavità nÃyaæ bhavati kasya cit 12,028.039c pathi saægatam evedaæ dÃrabandhusuh­dgaïai÷ 12,028.040a kvÃsaæ kvÃsmi gami«yÃmi ko nv ahaæ kim ihÃsthita÷ 12,028.040c kasmÃt kam anuÓoceyam ity evaæ sthÃpayen mana÷ 12,028.040e anitye priyasaævÃse saæsÃre cakravad gatau 12,028.040f*0037_01 pathi saægatam evaitad bhrÃtà mÃtà pità sakhà 12,028.041a na d­«ÂapÆrvaæ pratyak«aæ paralokaæ vidur budhÃ÷ 12,028.041c ÃgamÃæs tv anatikramya ÓraddhÃtavyaæ bubhÆ«atà 12,028.042a kurvÅta pit­daivatyaæ dharmÃïi ca samÃcaret 12,028.042c yajec ca vidvÃn vidhivat trivargaæ cÃpy anuvrajet 12,028.043a saænimajjaj jagad idaæ gambhÅre kÃlasÃgare 12,028.043c jarÃm­tyumahÃgrÃhe na kaÓ cid avabudhyate 12,028.044a Ãyurvedam adhÅyÃnÃ÷ kevalaæ saparigraham 12,028.044c d­Óyante bahavo vaidyà vyÃdhibhi÷ samabhiplutÃ÷ 12,028.045a te pibanta÷ ka«ÃyÃæÓ ca sarpÅæ«i vividhÃni ca 12,028.045c na m­tyum ativartante velÃm iva mahodadhi÷ 12,028.046a rasÃyanavidaÓ caiva suprayuktarasÃyanÃ÷ 12,028.046c d­Óyante jarayà bhagnà nagà nÃgair ivottamai÷ 12,028.047a tathaiva tapasopetÃ÷ svÃdhyÃyÃbhyasane ratÃ÷ 12,028.047c dÃtÃro yaj¤aÓÅlÃÓ ca na taranti jarÃntakau 12,028.048a na hy ahÃni nivartante na mÃsà na puna÷ samÃ÷ 12,028.048c jÃtÃnÃæ sarvabhÆtÃnÃæ na pak«Ã na puna÷ k«apÃ÷ 12,028.049a so 'yaæ vipulam adhvÃnaæ kÃlena dhruvam adhruva÷ 12,028.049c naro 'vaÓa÷ samabhyeti sarvabhÆtani«evitam 12,028.050a deho và jÅvato 'bhyeti jÅvo vÃbhyeti dehata÷ 12,028.050c pathi saægatam evedaæ dÃrair anyaiÓ ca bandhubhi÷ 12,028.051a nÃyam atyantasaævÃso labhyate jÃtu kena cit 12,028.051c api svena ÓarÅreïa kim utÃnyena kena cit 12,028.052a kva nu te 'dya pità rÃjan kva nu te 'dya pitÃmaha÷ 12,028.052c na tvaæ paÓyasi tÃn adya na tvÃæ paÓyanti te 'pi ca 12,028.053a na hy eva puru«o dra«Âà svargasya narakasya và 12,028.053c Ãgamas tu satÃæ cak«ur n­pate tam ihÃcara 12,028.054a caritabrahmacaryo hi prajÃyeta yajeta ca 12,028.054c pit­devamahar«ÅïÃm Ãn­ïyÃyÃnasÆyaka÷ 12,028.055a sa yaj¤aÓÅla÷ prajane nivi«Âa÷; prÃg brahmacÃrÅ pravibhaktapak«a÷ 12,028.055c ÃrÃdhayan svargam imaæ ca lokaæ; paraæ ca muktvà h­dayavyalÅkam 12,028.056a samyag ghi dharmaæ carato n­pasya; dravyÃïi cÃpy Ãharato yathÃvat 12,028.056c prav­ttacakrasya yaÓo 'bhivardhate; sarve«u loke«u carÃcare«u 12,028.057 vyÃsa uvÃca 12,028.057a ity evam Ãj¤Ãya videharÃjo; vÃkyaæ samagraæ paripÆrïahetu÷ 12,028.057c aÓmÃnam Ãmantrya viÓuddhabuddhir; yayau g­haæ svaæ prati ÓÃntaÓoka÷ 12,028.058a tathà tvam apy acyuta mu¤ca Óokam; utti«Âha Óakropama har«am ehi 12,028.058c k«Ãtreïa dharmeïa mahÅ jità te; tÃæ bhuÇk«va kuntÅsuta mà vi«ÃdÅ÷ 12,029.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,029.001a avyÃharati kaunteye dharmaputre yudhi«Âhire 12,029.001c gu¬ÃkeÓo h­«ÅkeÓam abhyabhëata pÃï¬ava÷ 12,029.002*0038_01 ÓokadÃvÃnalajala ÓokakÆpaprapÆraka 12,029.002*0038_02 ÓokavallÅkuÂhÃrÃdya ÓokanÃÓanakÅrtana 12,029.002a j¤ÃtiÓokÃbhisaætapto dharmarÃja÷ paraætapa÷ 12,029.002c e«a ÓokÃrïave magnas tam ÃÓvÃsaya mÃdhava 12,029.003a sarve sma te saæÓayitÃ÷ punar eva janÃrdana 12,029.003c asya Óokaæ mahÃbÃho praïÃÓayitum arhasi 12,029.004a evam uktas tu govindo vijayena mahÃtmanà 12,029.004c paryavartata rÃjÃnaæ puï¬arÅkek«aïo 'cyuta÷ 12,029.005a anatikramaïÅyo hi dharmarÃjasya keÓava÷ 12,029.005c bÃlyÃt prabh­ti govinda÷ prÅtyà cÃbhyadhiko 'rjunÃt 12,029.006a saæprag­hya mahÃbÃhur bhujaæ candanabhÆ«itam 12,029.006c Óailastambhopamaæ Óaurir uvÃcÃbhivinodayan 12,029.007a ÓuÓubhe vadanaæ tasya sudaæ«Âraæ cÃrulocanam 12,029.007c vyÃkoÓam iva vispa«Âaæ padmaæ sÆryavibodhitam 12,029.008a mà k­thÃ÷ puru«avyÃghra Óokaæ tvaæ gÃtraÓo«aïam 12,029.008c na hi te sulabhà bhÆyo ye hatÃsmin raïÃjire 12,029.009a svapnalabdhà yathà lÃbhà vitathÃ÷ pratibodhane 12,029.009c evaæ te k«atriyà rÃjan ye vyatÅtà mahÃraïe 12,029.010a sarve hy abhimukhÃ÷ ÓÆrà vigatà raïaÓobhina÷ 12,029.010c nai«Ãæ kaÓ cit p­«Âhato và palÃyan vÃpi pÃtita÷ 12,029.011a sarve tyaktvÃtmana÷ prÃïÃn yuddhvà vÅrà mahÃhave 12,029.011c ÓastrapÆtà divaæ prÃptà na tä Óocitum arhasi 12,029.011d*0039_01 k«atradharmaratÃ÷ ÓÆrà vedavedÃÇgapÃragÃ÷ 12,029.011d*0039_02 prÃptà vÅragatiæ puïyÃæ na tä Óocitum arhasi 12,029.012a atraivodÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,029.012c s­¤jayaæ putraÓokÃrtaæ yathÃyaæ prÃha nÃrada÷ 12,029.013a sukhadu÷khair ahaæ tvaæ ca prajÃ÷ sarvÃÓ ca s­¤jaya 12,029.013c avimuktaæ cari«yÃmas tatra kà paridevanà 12,029.014a mahÃbhÃgyaæ paraæ rÃj¤Ãæ kÅrtyamÃnaæ mayà ӭïu 12,029.014c gacchÃvadhÃnaæ n­pate tato du÷khaæ prahÃsyasi 12,029.015a m­tÃn mahÃnubhÃvÃæs tvaæ Órutvaiva tu mahÅpatÅn 12,029.015c ÓrutvÃpanaya saætÃpaæ Ó­ïu vistaraÓaÓ ca me 12,029.015d*0040_01 krÆragrahÃbhiÓamanam Ãyurvardhanam uttamam 12,029.015d*0040_02 agrimÃïÃæ k«itibhujÃm upÃdÃnaæ manoharam 12,029.016a Ãvik«itaæ maruttaæ me m­taæ s­¤jaya ÓuÓruhi 12,029.016c yasya sendrÃ÷ savaruïà b­haspatipurogamÃ÷ 12,029.016e devà viÓvas­jo rÃj¤o yaj¤am Åyur mahÃtmana÷ 12,029.017a ya÷ spardhÃm anayac chakraæ devarÃjaæ Óatakratum 12,029.017c Óakrapriyai«Å yaæ vidvÃn pratyÃca«Âa b­haspati÷ 12,029.017e saævarto yÃjayÃm Ãsa yaæ pŬÃrthaæ b­haspate÷ 12,029.018a yasmin praÓÃsati satÃæ n­patau n­pasattama 12,029.018c ak­«Âapacyà p­thivÅ vibabhau caityamÃlinÅ 12,029.019a Ãvik«itasya vai satre viÓve devÃ÷ sabhÃsada÷ 12,029.019c maruta÷ parive«ÂÃra÷ sÃdhyÃÓ cÃsan mahÃtmana÷ 12,029.020a marudgaïà maruttasya yat somam apibanta te 12,029.020c devÃn manu«yÃn gandharvÃn atyaricyanta dak«iïÃ÷ 12,029.021a sa cen mamÃra s­¤jaya caturbhadrataras tvayà 12,029.021c putrÃt puïyataraÓ caiva mà putram anutapyathÃ÷ 12,029.021d*0041_01 ayajvÃnam adak«iïyam adhiÓvaityety upÃharat 12,029.022a suhotraæ ced vaitithinaæ m­taæ s­¤jaya ÓuÓruma 12,029.022c yasmai hiraïyaæ vav­«e magahvÃn parivatsaram 12,029.023a satyanÃmà vasumatÅ yaæ prÃpyÃsÅj janÃdhipa 12,029.023c hiraïyam avahan nadyas tasmi¤ janapadeÓvare 12,029.024a kÆrmÃn karkaÂakÃn nakrÃn makarä ÓiæÓukÃn api 12,029.024c nadÅ«v apÃtayad rÃjan maghavà lokapÆjita÷ 12,029.025a hairaïyÃn patitÃn d­«Âvà matsyÃn makarakacchapÃn 12,029.025c sahasraÓo 'tha ÓataÓas tato 'smayata vaitithi÷ 12,029.026a tad dhiraïyam aparyantam Ãv­ttaæ kurujÃÇgale 12,029.026c ÅjÃno vitate yaj¤e brÃhmaïebhya÷ samÃhita÷ 12,029.027a sa cen mamÃra s­¤jaya caturbhadrataras tvayà 12,029.027c putrÃt puïyataraÓ caiva mà putram anutapyathÃ÷ 12,029.027e adak«iïam ayajvÃnaæ Óvaitya saæÓÃmya mà Óuca÷ 12,029.028a aÇgaæ b­hadrathaæ caiva m­taæ ÓuÓruma s­¤jaya 12,029.028c ya÷ sahasraæ sahasrÃïÃæ ÓvetÃn aÓvÃn avÃs­jat 12,029.029a sahasraæ ca sahasrÃïÃæ kanyà hemavibhÆ«itÃ÷ 12,029.029c ÅjÃno vitate yaj¤e dak«iïÃm atyakÃlayat 12,029.029d*0042_01 ya sahasraæ sahasrÃïÃæ gajÃnÃm atipadminÃm 12,029.029d*0042_02 ÅjÃno vitate yaj¤e dak«iïÃm atyakÃlayat 12,029.030a Óataæ ÓatasahasrÃïÃæ v­«ÃïÃæ hemamÃlinÃm 12,029.030c gavÃæ sahasrÃnucaraæ dak«iïÃm atyakÃlayat 12,029.031a aÇgasya yajamÃnasya tadà vi«ïupade girau 12,029.031c amÃdyad indra÷ somena dak«iïÃbhir dvijÃtaya÷ 12,029.032a yasya yaj¤e«u rÃjendra Óatasaækhye«u vai puna÷ 12,029.032c devÃn manu«yÃn gandharvÃn atyaricyanta dak«iïÃ÷ 12,029.033a na jÃto janità cÃnya÷ pumÃn yas tat pradÃsyati 12,029.033c yad aÇga÷ pradadau vittaæ somasaæsthÃsu saptasu 12,029.034a sa cen mamÃra s­¤jaya caturbhadrataras tvayà 12,029.034c putrÃt puïyataraÓ caiva mà putram anutapyathÃ÷ 12,029.035a Óibim auÓÅnaraæ caiva m­taæ ÓuÓruma s­¤jaya 12,029.035c ya imÃæ p­thivÅæ k­tsnÃæ carmavat samave«Âayat 12,029.036a mahatà rathagho«eïa p­thivÅm anunÃdayan 12,029.036c ekacchatrÃæ mahÅæ cakre jaitreïaikarathena ya÷ 12,029.037a yÃvad adya gavÃÓvaæ syÃd Ãraïyai÷ paÓubhi÷ saha 12,029.037c tÃvatÅ÷ pradadau gÃ÷ sa Óibir auÓÅnaro 'dhvare 12,029.038a nodyantÃraæ dhuraæ tasya kaæ cin mene prajÃpati÷ 12,029.038c na bhÆtaæ na bhavi«yantaæ sarvarÃjasu bhÃrata 12,029.038e anyatrauÓÅnarÃc chaibyÃd rÃjar«er indravikramÃt 12,029.039a sa cen mamÃra s­¤jaya caturbhadrataras tvayà 12,029.039c putrÃt puïyataraÓ caiva mà putram anutapyathÃ÷ 12,029.039e adak«iïam ayajvÃnaæ taæ vai saæÓÃmya mà Óuca÷ 12,029.040a bharataæ caiva dau÷«antiæ m­taæ s­¤jaya ÓuÓruma 12,029.040c ÓÃkuntaliæ mahe«vÃsaæ bhÆridraviïatejasam 12,029.041a yo baddhvà triæÓato hy aÓvÃn devebhyo yamunÃm anu 12,029.041c sarasvatÅæ viæÓatiæ ca gaÇgÃm anu caturdaÓa 12,029.042a aÓvamedhasahasreïa rÃjasÆyaÓatena ca 12,029.042c i«ÂavÃn sa mahÃtejà dau÷«antir bharata÷ purà 12,029.043a bharatasya mahat karma sarvarÃjasu pÃrthivÃ÷ 12,029.043c khaæ martyà iva bÃhubhyÃæ nÃnugantum aÓaknuvan 12,029.044a paraæ sahasrÃd yo baddhvà hayÃn vedÅæ vicitya ca 12,029.044c sahasraæ yatra padmÃnÃæ kaïvÃya bharato dadau 12,029.045a sa cen mamÃra s­¤jaya caturbhadrataras tvayà 12,029.045c putrÃt puïyataraÓ caiva mà putram anutapyathÃ÷ 12,029.046a rÃmaæ dÃÓarathiæ caiva m­taæ ÓuÓruma s­¤jaya 12,029.046c yo 'nvakampata vai nityaæ prajÃ÷ putrÃn ivaurasÃn 12,029.047a vidhavà yasya vi«aye nÃnÃthÃ÷ kÃÓ canÃbhavan 12,029.047c sarvasyÃsÅt pit­samo rÃmo rÃjyaæ yadÃnvaÓÃt 12,029.048a kÃlavar«ÃÓ ca parjanyÃ÷ sasyÃni rasavanti ca 12,029.048c nityaæ subhik«am evÃsÅd rÃme rÃjyaæ praÓÃsati 12,029.049a prÃïino nÃpsu majjanti nÃnarthe pÃvako 'dahat 12,029.049c na vyÃlajaæ bhayaæ cÃsÅd rÃme rÃjyaæ praÓÃsati 12,029.050a Ãsan var«asahasrÃïi tathà putrasahasrikÃ÷ 12,029.050c arogÃ÷ sarvasiddhÃrthÃ÷ prajà rÃme praÓÃsati 12,029.051a nÃnyonyena vivÃdo 'bhÆt strÅïÃm api kuto n­ïÃm 12,029.051c dharmanityÃ÷ prajÃÓ cÃsan rÃme rÃjyaæ praÓÃsati 12,029.051d*0043_01 saætu«ÂÃ÷ sarvasiddhÃrthà nirbhayÃ÷ svairacÃriïa÷ 12,029.051d*0043_02 narÃ÷ satyavratÃÓ cÃsan rÃme rÃjyaæ praÓÃsati 12,029.052a nityapu«paphalÃÓ caiva pÃdapà nirupadravÃ÷ 12,029.052c sarvà droïadughà gÃvo rÃme rÃjyaæ praÓÃsati 12,029.053a sa caturdaÓa var«Ãïi vane pro«ya mahÃtapÃ÷ 12,029.053b*0044_01 jaghÃna rÃk«asaæ rÃma÷ paulastyaæ lokakaïÂakam 12,029.053c daÓÃÓvamedhä jÃrÆthyÃn ÃjahÃra nirargalÃn 12,029.054a ÓyÃmo yuvà lohitÃk«o mattavÃraïavikrama÷ 12,029.054b*0045_01 ÃjÃnubÃhu÷ sumukho hariskandho mahÃbhuja÷ 12,029.054c daÓa var«asahasrÃïi rÃmo rÃjyam akÃrayat 12,029.054e*0046_01 **** **** daÓavar«aÓatÃni ca 12,029.054e*0046_02 ayodhyÃdhipatir bhÆtvà 12,029.055a sa cen mamÃra s­¤jaya caturbhadrataras tvayà 12,029.055c putrÃt puïyataraÓ caiva mà putram anutapyathÃ÷ 12,029.056a bhagÅrathaæ ca rÃjÃnaæ m­taæ ÓuÓruma s­¤jaya 12,029.056c yasyendro vitate yaj¤e somaæ pÅtvà madotkaÂa÷ 12,029.057a asurÃïÃæ sahasrÃïi bahÆni surasattama÷ 12,029.057c ajayad bÃhuvÅryeïa bhagavÃn pÃkaÓÃsana÷ 12,029.058a ya÷ sahasraæ sahasrÃïÃæ kanyà hemavibhÆ«itÃ÷ 12,029.058c ÅjÃno vitate yaj¤e dak«iïÃm atyakÃlayat 12,029.059a sarvà rathagatÃ÷ kanyà rathÃ÷ sarve caturyuja÷ 12,029.059c rathe rathe Óataæ nÃgÃ÷ padmino hemamÃlina÷ 12,029.060a sahasram aÓvà ekaikaæ hastinaæ p­«Âhato 'nvayu÷ 12,029.060c gavÃæ sahasram aÓve 'Óve sahasraæ gavy ajÃvikam 12,029.061a upahvare nivasato yasyÃÇke ni«asÃda ha 12,029.061c gaÇgà bhÃgÅrathÅ tasmÃd urvaÓÅ hy abhavat purà 12,029.062a bhÆridak«iïam ik«vÃkuæ yajamÃnaæ bhagÅratham 12,029.062c trilokapathagà gaÇgà duhit­tvam upeyu«Å 12,029.063a sa cen mamÃra s­¤jaya caturbhadrataras tvayà 12,029.063c putrÃt puïyataraÓ caiva mà putram anutapyathÃ÷ 12,029.064a dilÅpaæ caivailavilaæ m­taæ ÓuÓruma s­¤jaya 12,029.064c yasya karmÃïi bhÆrÅïi kathayanti dvijÃtaya÷ 12,029.065a imÃæ vai vasusaæpannÃæ vasudhÃæ vasudhÃdhipa÷ 12,029.065c dadau tasmin mahÃyaj¤e brÃhmaïebhya÷ samÃhita÷ 12,029.066a tasyeha yajamÃnasya yaj¤e yaj¤e purohita÷ 12,029.066c sahasraæ vÃraïÃn haimÃn dak«iïÃm atyakÃlayat 12,029.067a yasya yaj¤e mahÃn ÃsÅd yÆpa÷ ÓrÅmÃn hiraïmaya÷ 12,029.067c taæ devÃ÷ karma kurvÃïÃ÷ Óakrajye«Âhà upÃÓrayan 12,029.068a ca«Ãlo yasya sauvarïas tasmin yÆpe hiraïmaye 12,029.068c nan­tur devagandharvÃ÷ «aÂsahasrÃïi saptadhà 12,029.069a avÃdayat tatra vÅïÃæ madhye viÓvÃvasu÷ svayam 12,029.069c sarvabhÆtÃny amanyanta mama vÃdayatÅty ayam 12,029.070a etad rÃj¤o dilÅpasya rÃjÃno nÃnucakrire 12,029.070c yat striyo hemasaæpannÃ÷ pathi mattÃ÷ sma Óerate 12,029.071a rÃjÃnam ugradhanvÃnaæ dilÅpaæ satyavÃdinam 12,029.071c ye 'paÓyan sumahÃtmÃnaæ te 'pi svargajito narÃ÷ 12,029.072a traya÷ Óabdà na jÅryante dilÅpasya niveÓane 12,029.072c svÃdhyÃyagho«o jyÃgho«o dÅyatÃm iti caiva hi 12,029.073a sa cen mamÃra s­¤jaya caturbhadrataras tvayà 12,029.073c putrÃt puïyataraÓ caiva mà putram anutapyathÃ÷ 12,029.074a mÃndhÃtÃraæ yauvanÃÓvaæ m­taæ ÓuÓruma s­¤jaya 12,029.074c yaæ devà maruto garbhaæ pitu÷ pÃrÓvÃd apÃharan 12,029.075a saæv­ddho yuvanÃÓvasya jaÂhare yo mahÃtmana÷ 12,029.075c p­«ad Ãjyodbhava÷ ÓrÅmÃæs trilokavijayÅ n­pa÷ 12,029.076a yaæ d­«Âvà pitur utsaÇge ÓayÃnaæ devarÆpiïam 12,029.076c anyonyam abruvan devÃ÷ kam ayaæ dhÃsyatÅti vai 12,029.077a mÃm eva dhÃsyatÅty evam indro abhyavapadyata 12,029.077c mÃndhÃteti tatas tasya nÃma cakre Óatakratu÷ 12,029.078a tatas tu payaso dhÃrÃæ pu«Âihetor mahÃtmana÷ 12,029.078c tasyÃsye yauvanÃÓvasya pÃïir indrasya cÃsravat 12,029.079a taæ piban pÃïim indrasya samÃm ahnà vyavardhata 12,029.079c sa ÃsÅd dvÃdaÓasamo dvÃdaÓÃhena pÃrthiva 12,029.080a tam iyaæ p­thivÅ sarvà ekÃhnà samapadyata 12,029.080c dharmÃtmÃnaæ mahÃtmÃnaæ ÓÆram indrasamaæ yudhi 12,029.081a ya ÃÇgÃraæ hi n­patiæ maruttam asitaæ gayam 12,029.081c aÇgaæ b­hadrathaæ caiva mÃndhÃtà samare 'jayat 12,029.082a yauvanÃÓvo yadÃÇgÃraæ samare samayodhayat 12,029.082c visphÃrair dhanu«o devà dyaur abhedÅti menire 12,029.083a yata÷ sÆrya udeti sma yatra ca pratiti«Âhati 12,029.083c sarvaæ tad yauvanÃÓvasya mÃndhÃtu÷ k«etram ucyate 12,029.084a aÓvamedhaÓatene«Âvà rÃjasÆyaÓatena ca 12,029.084c adadÃd rohitÃn matsyÃn brÃhmaïebhyo mahÅpati÷ 12,029.085a hairaïyÃn yojanotsedhÃn ÃyatÃn daÓayojanam 12,029.085c atiriktÃn dvijÃtibhyo vyabhajann itare janÃ÷ 12,029.086a sa cen mamÃra s­¤jaya caturbhadrataras tvayà 12,029.086c putrÃt puïyataraÓ caiva mà putram anutapyathÃ÷ 12,029.087a yayÃtiæ nÃhu«aæ caiva m­taæ ÓuÓruma s­¤jaya 12,029.087c ya imÃæ p­thivÅæ sarvÃæ vijitya sahasÃgarÃm 12,029.088a ÓamyÃpÃtenÃbhyatÅyÃd vedÅbhiÓ citrayan n­pa 12,029.088c ÅjÃna÷ kratubhi÷ puïyai÷ paryagacchad vasuædharÃm 12,029.089a i«Âvà kratusahasreïa vÃjimedhaÓatena ca 12,029.089c tarpayÃm Ãsa devendraæ tribhi÷ käcanaparvatai÷ 12,029.090a vyƬhe devÃsure yuddhe hatvà daiteyadÃnavÃn 12,029.090c vyabhajat p­thivÅæ k­tsnÃæ yayÃtir nahu«Ãtmaja÷ 12,029.091a ante«u putrÃn nik«ipya yadudruhyupurogamÃn 12,029.091c pÆruæ rÃjye 'bhi«icya sve sadÃra÷ prasthito vanam 12,029.092a sa cen mamÃra s­¤jaya caturbhadrataras tvayà 12,029.092c putrÃt puïyataraÓ caiva mà putram anutapyathÃ÷ 12,029.093a ambarÅ«aæ ca nÃbhÃgaæ m­taæ ÓuÓruma s­¤jaya 12,029.093c yaæ prajà vavrire puïyaæ goptÃraæ n­pasattama 12,029.094a ya÷ sahasraæ sahasrÃïÃæ rÃj¤Ãm ayuta yÃjinÃm 12,029.094c ÅjÃno vitate yaj¤e brÃhmaïebhya÷ samÃhita÷ 12,029.095a naitat pÆrve janÃÓ cakrur na kari«yanti cÃpare 12,029.095c ity ambarÅ«aæ nÃbhÃgam anvamodanta dak«iïÃ÷ 12,029.096a Óataæ rÃjasahasrÃïi Óataæ rÃjaÓatÃni ca 12,029.096c sarve 'Óvamedhair ÅjÃnÃs te 'bhyayur dak«iïÃyanam 12,029.097a sa cen mamÃra s­¤jaya caturbhadrataras tvayà 12,029.097c putrÃt puïyataraÓ caiva mà putram anutapyathÃ÷ 12,029.098a ÓaÓabinduæ caitrarathaæ m­taæ ÓuÓruma s­¤jaya 12,029.098c yasya bhÃryÃsahasrÃïÃæ Óatam ÃsÅn mahÃtmana÷ 12,029.099a sahasraæ tu sahasrÃïÃæ yasyÃsa¤ ÓÃÓabindava÷ 12,029.099c hiraïyakavacÃ÷ sarve sarve cottamadhanvina÷ 12,029.100a Óataæ kanyà rÃjaputram ekaikaæ p­«Âhato 'nvayu÷ 12,029.100c kanyÃæ kanyÃæ Óataæ nÃgà nÃgaæ nÃgaæ Óataæ rathÃ÷ 12,029.101a rathaæ rathaæ Óataæ cÃÓvà deÓajà hemamÃlina÷ 12,029.101c aÓvam aÓvaæ Óataæ gÃvo gÃæ gÃæ tadvad ajÃvikam 12,029.102a etad dhanam aparyantam aÓvamedhe mahÃmakhe 12,029.102c ÓaÓabindur mahÃrÃja brÃhmaïebhya÷ samÃdiÓat 12,029.103a sa cen mamÃra s­¤jaya caturbhadrataras tvayà 12,029.103c putrÃt puïyataraÓ caiva mà putram anutapyathÃ÷ 12,029.104a gayam ÃmÆrtarayasaæ m­taæ ÓuÓruma s­¤jaya 12,029.104c ya÷ sa var«aÓataæ rÃjà hutaÓi«ÂÃÓano 'bhavat 12,029.105a yasmai vahnir varÃn prÃdÃt tato vavre varÃn gaya÷ 12,029.105c dadato me 'k«ayà cÃstu dharme Óraddhà ca vardhatÃm 12,029.106a mano me ramatÃæ satye tvatprasÃdÃd dhutÃÓana 12,029.106c lebhe ca kÃmÃæs tÃn sarvÃn pÃvakÃd iti na÷ Órutam 12,029.107a darÓena paurïamÃsena cÃturmÃsyai÷ puna÷ puna÷ 12,029.107c ayajat sa mahÃtejÃ÷ sahasraæ parivatsarÃn 12,029.108a Óataæ gavÃæ sahasrÃïi Óatam aÓvaÓatÃni ca 12,029.108c utthÃyotthÃya vai prÃdÃt sahasraæ parivatsarÃn 12,029.109a tarpayÃm Ãsa somena devÃn vittair dvijÃn api 12,029.109c pitÌn svadhÃbhi÷ kÃmaiÓ ca striya÷ svÃ÷ puru«ar«abha 12,029.110a sauvarïÃæ p­thivÅæ k­tvà daÓavyÃmÃæ dvirÃyatÃm 12,029.110c dak«iïÃm adadad rÃjà vÃjimedhamahÃmakhe 12,029.111a yÃvatya÷ sikatà rÃjan gaÇgÃyÃ÷ puru«ar«abha 12,029.111c tÃvatÅr eva gÃ÷ prÃdÃd ÃmÆrtarayaso gaya÷ 12,029.112a sa cen mamÃra s­¤jaya caturbhadrataras tvayà 12,029.112c putrÃt puïyataraÓ caiva mà putram anutapyathÃ÷ 12,029.113a rantidevaæ ca sÃÇk­tyaæ m­taæ ÓuÓruma s­¤jaya 12,029.113c samyag ÃrÃdhya ya÷ Óakraæ varaæ lebhe mahÃyaÓÃ÷ 12,029.114a annaæ ca no bahu bhaved atithÅæÓ ca labhemahi 12,029.114c Óraddhà ca no mà vyagaman mà ca yÃci«ma kaæ cana 12,029.115a upÃti«Âhanta paÓava÷ svayaæ taæ saæÓitavratam 12,029.115c grÃmyÃraïyà mahÃtmÃnaæ rantidevaæ yaÓasvinam 12,029.116a mahÃnadÅ carmarÃÓer utkledÃt susruve yata÷ 12,029.116c tataÓ carmaïvatÅty evaæ vikhyÃtà sà mahÃnadÅ 12,029.117a brÃhmaïebhyo dadau ni«kÃn sadasi pratate n­pa÷ 12,029.117c tubhyaæ tubhyaæ ni«kam iti yatrÃkroÓanti vai dvijÃ÷ 12,029.117e sahasraæ tubhyam ity uktvà brÃhmaïÃn sma prapadyate 12,029.118a anvÃhÃryopakaraïaæ dravyopakaraïaæ ca yat 12,029.118c ghaÂÃ÷ sthÃlya÷ kaÂÃhÃÓ ca pÃtryaÓ ca piÂharà api 12,029.118e na tat kiæ cid asauvarïaæ rantidevasya dhÅmata÷ 12,029.119a sÃÇk­te rantidevasya yÃæ rÃtrim avasad g­he 12,029.119c Ãlabhyanta Óataæ gÃva÷ sahasrÃïi ca viæÓati÷ 12,029.120a tatra sma sÆdÃ÷ kroÓanti sum­«Âamaïikuï¬alÃ÷ 12,029.120c sÆpabhÆyi«Âham aÓnÅdhvaæ nÃdya mÃæsaæ yathà purà 12,029.121a sa cen mamÃra s­¤jaya caturbhadrataras tvayà 12,029.121c putrÃt puïyataraÓ caiva mà putram anutapyathÃ÷ 12,029.122a sagaraæ ca mahÃtmÃnaæ m­taæ ÓuÓruma s­¤jaya 12,029.122c aik«vÃkaæ puru«avyÃghram atimÃnu«avikramam 12,029.123a «a«Âi÷ putrasahasrÃïi yaæ yÃntaæ p­«Âhato 'nvayu÷ 12,029.123c nak«atrarÃjaæ var«Ãnte vyabhre jyotirgaïà iva 12,029.124a ekacchatrà mahÅ yasya praïatà hy abhavat purà 12,029.124c yo 'Óvamedhasahasreïa tarpayÃm Ãsa devatÃ÷ 12,029.125a ya÷ prÃdÃt käcanastambhaæ prÃsÃdaæ sarvakäcanam 12,029.125c pÆrïaæ padmadalÃk«ÅïÃæ strÅïÃæ Óayanasaækulam 12,029.126a dvijÃtibhyo 'nurÆpebhya÷ kÃmÃn uccÃvacÃæs tathà 12,029.126c yasyÃdeÓena tad vittaæ vyabhajanta dvijÃtaya÷ 12,029.127a khÃnayÃm Ãsa ya÷ kopÃt p­thivÅæ sÃgarÃÇkitÃm 12,029.127c yasya nÃmnà samudraÓ ca sÃgaratvam upÃgata÷ 12,029.128a sa cen mamÃra s­¤jaya caturbhadrataras tvayà 12,029.128c putrÃt puïyataraÓ caiva mà putram anutapyathÃ÷ 12,029.129a rÃjÃnaæ ca p­thuæ vainyaæ m­taæ ÓuÓruma s­¤jaya 12,029.129c yam abhya«i¤can saæbhÆya mahÃraïye mahar«aya÷ 12,029.130a prathayi«yati vai lokÃn p­thur ity eva Óabdita÷ 12,029.130c k«atÃc ca nas trÃyatÅti sa tasmÃt k«atriya÷ sm­ta÷ 12,029.131a p­thuæ vainyaæ prajà d­«Âvà raktÃ÷ smeti yad abruvan 12,029.131c tato rÃjeti nÃmÃsya anurÃgÃd ajÃyata 12,029.132a ak­«Âapacyà p­thivÅ puÂake puÂake madhu 12,029.132c sarvà droïadughà gÃvo vainyasyÃsan praÓÃsata÷ 12,029.133a arogÃ÷ sarvasiddhÃrthà manu«yà akutobhayÃ÷ 12,029.133c yathÃbhikÃmam avasan k«etre«u ca g­he«u ca 12,029.134a Ãpa÷ saæstambhire yasya samudrasya yiyÃsata÷ 12,029.134c saritaÓ cÃnudÅryanta dhvajasaÇgaÓ ca nÃbhavat 12,029.135a hairaïyÃæs trinalotsedhÃn parvatÃn ekaviæÓatim 12,029.135c brÃhmaïebhyo dadau rÃjà yo 'Óvamedhe mahÃmakhe 12,029.136a sa cen mamÃra s­¤jaya caturbhadrataras tvayà 12,029.136c putrÃt puïyataraÓ caiva mà putram anutapyathÃ÷ 12,029.137a kiæ vai tÆ«ïÅæ dhyÃyasi s­¤jaya tvaæ; na me rÃjan vÃcam imÃæ Ó­ïo«i 12,029.137c na cen moghaæ vipralaptaæ mayedaæ; pathyaæ mumÆr«or iva samyag uktam 12,029.138 s­¤jaya uvÃca 12,029.138a Ó­ïomi te nÃrada vÃcam etÃæ; vicitrÃrthÃæ srajam iva puïyagandhÃm 12,029.138c rÃjar«ÅïÃæ puïyak­tÃæ mahÃtmanÃæ; kÅrtyà yuktÃæ ÓokanirïÃÓanÃrtham 12,029.139a na te moghaæ vipralaptaæ mahar«e; d­«Âvaiva tvÃæ nÃradÃhaæ viÓoka÷ 12,029.139c ÓuÓrÆ«e te vacanaæ brahmavÃdin; na te t­pyÃmy am­tasyeva pÃnÃt 12,029.140a amoghadarÓin mama cet prasÃdaæ; sutÃghadagdhasya vibho prakuryÃ÷ 12,029.140c m­tasya saæjÅvanam adya me syÃt; tava prasÃdÃt sutasaægamaÓ ca 12,029.141 nÃrada uvÃca 12,029.141a yas te putro dayito 'yaæ viyÃta÷; svarïa«ÂhÅvÅ yam adÃt parvatas te 12,029.141c punas te taæ putram ahaæ dadÃmi; hiraïyanÃbhaæ var«asahasriïaæ ca 12,030.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,030.001a sa kathaæ käcana«ÂhÅvÅ s­¤jayasya suto 'bhavat 12,030.001c parvatena kimarthaæ ca datta÷ kena mamÃra ca 12,030.002a yadà var«asahasrÃyus tadà bhavati mÃnava÷ 12,030.002c katham aprÃptakaumÃra÷ s­¤jayasya suto m­ta÷ 12,030.003a utÃho nÃmamÃtraæ vai suvarïa«ÂhÅvino 'bhavat 12,030.003c tathyaæ và käcana«ÂhÅvÅty etad icchÃmi veditum 12,030.004 vÃsudeva uvÃca 12,030.004a atra te kathayi«yÃmi yathà v­ttaæ janeÓvara 12,030.004c nÃrada÷ parvataÓ caiva prÃg ­«Å lokapÆjitau 12,030.005a mÃtulo bhÃgineyaÓ ca devalokÃd ihÃgatau 12,030.005c vihartukÃmau saæprÅtyà mÃnu«ye«u purà prabhÆ 12,030.006a havi÷pavitrabhojyena devabhojyena caiva ha 12,030.006c nÃrado mÃtulaÓ caiva bhÃgineyaÓ ca parvata÷ 12,030.007a tÃv ubhau tapasopetÃv avanÅtalacÃriïau 12,030.007c bhu¤jÃnau mÃnu«Ãn bhogÃn yathÃvat paryadhÃvatÃm 12,030.008a prÅtimantau mudà yuktau samayaæ tatra cakratu÷ 12,030.008c yo bhaved dh­di saækalpa÷ Óubho và yadi vÃÓubha÷ 12,030.008e anyonyasya sa Ãkhyeyo m­«Ã ÓÃpo 'nyathà bhavet 12,030.009a tau tatheti pratij¤Ãya mahar«Å lokapÆjitau 12,030.009c s­¤jayaæ Óvaityam abhyetya rÃjÃnam idam Æcatu÷ 12,030.010a ÃvÃæ bhavati vatsyÃva÷ kaæ cit kÃlaæ hitÃya te 12,030.010c yathÃvat p­thivÅpÃla Ãvayo÷ praguïÅbhava 12,030.010e tatheti k­tvà tau rÃjà satk­tyopacacÃra ha 12,030.011a tata÷ kadà cit tau rÃjà mahÃtmÃnau tathÃgatau 12,030.011c abravÅt paramaprÅta÷ suteyaæ varavarïinÅ 12,030.012a ekaiva mama kanyai«Ã yuvÃæ paricari«yati 12,030.012c darÓanÅyÃnavadyÃÇgÅ ÓÅlav­ttasamanvità 12,030.012e sukumÃrÅ kumÃrÅ ca padmaki¤jalkasaænibhà 12,030.013a paramaæ saumya ity uktas tÃbhyÃæ rÃjà ÓaÓÃsa tÃm 12,030.013c kanye viprÃv upacara devavat pit­vac ca ha 12,030.014a sà tu kanyà tathety uktvà pitaraæ dharmacÃriïÅ 12,030.014c yathÃnideÓaæ rÃj¤as tau satk­tyopacacÃra ha 12,030.015a tasyÃs tathopacÃreïa rÆpeïÃpratimena ca 12,030.015c nÃradaæ h­cchayas tÆrïaæ sahasaivÃnvapadyata 12,030.016a vav­dhe ca tatas tasya h­di kÃmo mahÃtmana÷ 12,030.016c yathà Óuklasya pak«asya prav­ttÃv u¬uràchanai÷ 12,030.017a na ca taæ bhÃgineyÃya parvatÃya mahÃtmane 12,030.017c ÓaÓaæsa manmathaæ tÅvraæ vrŬamÃna÷ sa dharmavit 12,030.018a tapasà ceÇgitenÃtha parvato 'tha bubodha tat 12,030.018c kÃmÃrtaæ nÃradaæ kruddha÷ ÓaÓÃpainaæ tato bh­Óam 12,030.019a k­tvà samayam avyagro bhavÃn vai sahito mayà 12,030.019c yo bhaved dh­di saækalpa÷ Óubho và yadi vÃÓubha÷ 12,030.020a anyonyasya sa Ãkhyeya iti tad vai m­«Ã k­tam 12,030.020c bhavatà vacanaæ brahmaæs tasmÃd etad vadÃmy aham 12,030.021a na hi kÃmaæ pravartantaæ bhavÃn Ãca«Âa me purà 12,030.021c sukumÃryÃæ kumÃryÃæ te tasmÃd e«a ÓapÃmy aham 12,030.022a brahmavÃdÅ gurur yasmÃt tapasvÅ brÃhmaïaÓ ca san 12,030.022c akÃr«Å÷ samayabhraæÓam ÃvÃbhyÃæ ya÷ k­to mitha÷ 12,030.023a Óapsye tasmÃt susaækruddho bhavantaæ taæ nibodha me 12,030.023c sukumÃrÅ ca te bhÃryà bhavi«yati na saæÓaya÷ 12,030.024a vÃnaraæ caiva kanyà tvÃæ vivÃhÃt prabh­ti prabho 12,030.024c saædrak«yanti narÃÓ cÃnye svarÆpeïa vinÃk­tam 12,030.025a sa tad vÃkyaæ tu vij¤Ãya nÃrada÷ parvatÃt tadà 12,030.025c aÓapat tam api krodhÃd bhÃgineyaæ sa mÃtula÷ 12,030.026a tapasà brahmacaryeïa satyena ca damena ca 12,030.026c yukto 'pi dharmanityaÓ ca na svargavÃsam Ãpsyasi 12,030.027a tau tu Óaptvà bh­Óaæ kruddhau parasparam amar«aïau 12,030.027c pratijagmatur anyonyaæ kruddhÃv iva gajottamau 12,030.028a parvata÷ p­thivÅæ k­tsnÃæ vicacÃra mahÃmuni÷ 12,030.028c pÆjyamÃno yathÃnyÃyaæ tejasà svena bhÃrata 12,030.029a atha tÃm alabhat kanyÃæ nÃrada÷ s­¤jayÃtmajÃm 12,030.029c dharmeïa dharmapravara÷ sukumÃrÅm aninditÃm 12,030.030a sà tu kanyà yathÃÓÃpaæ nÃradaæ taæ dadarÓa ha 12,030.030c pÃïigrahaïamantrÃïÃæ prayogÃd eva vÃnaram 12,030.031a sukumÃrÅ ca devar«iæ vÃnarapratimÃnanam 12,030.031c naivÃvamanyata tadà prÅtimaty eva cÃbhavat 12,030.032a upatasthe ca bhartÃraæ na cÃnyaæ manasÃpy agÃt 12,030.032c devaæ muniæ và yak«aæ và patitve pativatsalà 12,030.033a tata÷ kadà cid bhagavÃn parvato 'nusasÃra ha 12,030.033c vanaæ virahitaæ kiæ cit tatrÃpaÓyat sa nÃradam 12,030.034a tato 'bhivÃdya provÃca nÃradaæ parvatas tadà 12,030.034c bhavÃn prasÃdaæ kurutÃæ svargÃdeÓÃya me prabho 12,030.035a tam uvÃca tato d­«Âvà parvataæ nÃradas tadà 12,030.035c k­täjalim upÃsÅnaæ dÅnaæ dÅnatara÷ svayam 12,030.036a tvayÃhaæ prathamaæ Óapto vÃnaras tvaæ bhavi«yasi 12,030.036c ity uktena mayà paÓcÃc chaptas tvam api matsarÃt 12,030.036e adyaprabh­ti vai vÃsaæ svarge nÃvÃpsyasÅti ha 12,030.037a tava naitad dhi sad­Óaæ putrasthÃne hi me bhavÃn 12,030.037c nivartayetÃæ tau ÓÃpam anyo 'nyena tadà munÅ 12,030.038a ÓrÅsam­ddhaæ tadà d­«Âvà nÃradaæ devarÆpiïam 12,030.038c sukumÃrÅ pradudrÃva parapaty abhiÓaÇkayà 12,030.039a tÃæ parvatas tato d­«Âvà pradravantÅm aninditÃm 12,030.039c abravÅt tava bhartai«a nÃtra kÃryà vicÃraïà 12,030.040a ­«i÷ paramadharmÃtmà nÃrado bhagavÃn prabhu÷ 12,030.040c tavaivÃbhedyah­dayo mà te bhÆd atra saæÓaya÷ 12,030.041a sÃnunÅtà bahuvidhaæ parvatena mahÃtmanà 12,030.041c ÓÃpado«aæ ca taæ bhartu÷ Órutvà svÃæ prak­tiæ gatà 12,030.041e parvato 'tha yayau svargaæ nÃrado 'tha yayau g­hÃn 12,030.042a pratyak«akarmà sarvasya nÃrado 'yaæ mahÃn ­«i÷ 12,030.042c e«a vak«yati vai p­«Âo yathà v­ttaæ narottama 12,031.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,031.001a tato rÃjà pÃï¬usuto nÃradaæ pratyabhëata 12,031.001c bhagava¤ Órotum icchÃmi suvarïa«ÂhÅvisaæbhavam 12,031.002a evam ukta÷ sa ca munir dharmarÃjena nÃrada÷ 12,031.002c Ãcacak«e yathà v­ttaæ suvarïa«ÂhÅvinaæ prati 12,031.003a evam etan mahÃrÃja yathÃyaæ keÓavo 'bravÅt 12,031.003c kÃryasyÃsya tu yac che«aæ tat te vak«yÃmi p­cchata÷ 12,031.004a ahaæ ca parvataÓ caiva svasrÅyo me mahÃmuni÷ 12,031.004c vastukÃmÃv abhigatau s­¤jayaæ jayatÃæ varam 12,031.005a tatra saæpÆjitau tena vidhid­«Âena karmaïà 12,031.005c sarvakÃmai÷ suvihitau nivasÃvo 'sya veÓmani 12,031.006a vyatikrÃntÃsu var«Ãsu samaye gamanasya ca 12,031.006c parvato mÃm uvÃcedaæ kÃle vacanam arthavat 12,031.007a ÃvÃm asya narendrasya g­he paramapÆjitau 12,031.007c u«itau samaye brahmaæÓ cintyatÃm atra sÃæpratam 12,031.008a tato 'ham abruvaæ rÃjan parvataæ ÓubhadarÓanam 12,031.008c sarvam etat tvayi vibho bhÃgineyopapadyate 12,031.009a vareïa chandyatÃæ rÃjà labhatÃæ yad yad icchati 12,031.009c Ãvayos tapasà siddhiæ prÃpnotu yadi manyase 12,031.010a tata ÃhÆya rÃjÃnaæ s­¤jayaæ ÓubhadarÓanam 12,031.010c parvato 'numataæ vÃkyam uvÃca munipuægava÷ 12,031.011a prÅtau svo n­pa satkÃrais tava hy Ãrjavasaæbh­tai÷ 12,031.011c ÃvÃbhyÃm abhyanuj¤Ãto varaæ n­vara cintaya 12,031.012a devÃnÃm avihiæsÃyÃæ yad bhaven mÃnu«ak«amam 12,031.012c tad g­hÃïa mahÃrÃja pÆjÃrho nau mato bhavÃn 12,031.013 s­¤jaya uvÃca 12,031.013a prÅtau bhavantau yadi me k­tam etÃvatà mama 12,031.013c e«a eva paro lÃbho nirv­tto me mahÃphala÷ 12,031.014 nÃrada uvÃca 12,031.014a tam evaævÃdinaæ bhÆya÷ parvata÷ pratyabhëata 12,031.014c v­ïÅ«va rÃjan saækalpo yas te h­di ciraæ sthita÷ 12,031.015 s­¤jaya uvÃca 12,031.015a abhÅpsÃmi sutaæ vÅraæ vÅryavantaæ d­¬havratam 12,031.015c Ãyu«mantaæ mahÃbhÃgaæ devarÃjasamadyutim 12,031.016 parvata uvÃca 12,031.016a bhavi«yaty e«a te kÃmo na tv Ãyu«mÃn bhavi«yati 12,031.016c devarÃjÃbhibhÆtyarthaæ saækalpo hy e«a te h­di 12,031.017a suvarïa«ÂhÅvanÃc caiva svarïa«ÂhÅvÅ bhavi«yati 12,031.017c rak«yaÓ ca devarÃjÃt sa devarÃjasamadyuti÷ 12,031.018 nÃrada uvÃca 12,031.018a tac chrutvà s­¤jayo vÃkyaæ parvatasya mahÃtmana÷ 12,031.018c prasÃdayÃm Ãsa tadà naitad evaæ bhaved iti 12,031.019a Ãyu«mÃn me bhavet putro bhavatas tapasà mune 12,031.019c na ca taæ parvata÷ kiæ cid uvÃcendravyapek«ayà 12,031.020a tam ahaæ n­patiæ dÅnam abruvaæ punar eva tu 12,031.020c smartavyo 'haæ mahÃrÃja darÓayi«yÃmi te sm­ta÷ 12,031.021a ahaæ te dayitaæ putraæ pretarÃjavaÓaæ gatam 12,031.021c punar dÃsyÃmi tad rÆpaæ mà Óuca÷ p­thivÅpate 12,031.022a evam uktvà tu n­patiæ prayÃtau svo yathepsitam 12,031.022c s­¤jayaÓ ca yathÃkÃmaæ praviveÓa svamandiram 12,031.023a s­¤jayasyÃtha rÃjar«e÷ kasmiæÓ cit kÃlaparyaye 12,031.023c jaj¤e putro mahÃvÅryas tejasà prajvalann iva 12,031.024a vav­dhe sa yathÃkÃlaæ sarasÅva mahotpalam 12,031.024c babhÆva käcana«ÂhÅvÅ yathÃrthaæ nÃma tasya tat 12,031.025a tad adbhutatamaæ loke paprathe kurusattama 12,031.025c bubudhe tac ca devendro varadÃnaæ mahÃtmano÷ 12,031.026a tatas tv abhibhavÃd bhÅto b­haspatimate sthita÷ 12,031.026c kumÃrasyÃntaraprek«Å babhÆva balav­trahà 12,031.027a codayÃm Ãsa vajraæ sa divyÃstraæ mÆrtisaæsthitam 12,031.027c vyÃghro bhÆtvà jahÅmaæ tvaæ rÃjaputram iti prabho 12,031.028a viv­ddha÷ kila vÅryeïa mÃm e«o 'bhibhavi«yati 12,031.028c s­¤jayasya suto vajra yathainaæ parvato dadau 12,031.029a evam uktas tu Óakreïa vajra÷ parapuraæjaya÷ 12,031.029c kumÃrasyÃntaraprek«Å nityam evÃnvapadyata 12,031.030a s­¤jayo 'pi sutaæ prÃpya devarÃjasamadyutim 12,031.030c h­«Âa÷ sÃnta÷puro rÃjà vananityo 'bhavat tadà 12,031.031a tato bhÃgÅrathÅtÅre kadà cid vananirjhare 12,031.031c dhÃtrÅdvitÅyo bÃla÷ sa krŬÃrthaæ paryadhÃvata 12,031.032a pa¤cavar«akadeÓÅyo bÃlo nÃgendravikrama÷ 12,031.032c sahasotpatitaæ vyÃghram ÃsasÃda mahÃbala÷ 12,031.033a tena caiva vini«pi«Âo vepamÃno n­pÃtmaja÷ 12,031.033c vyasu÷ papÃta medinyÃæ tato dhÃtrÅ vicukruÓe 12,031.034a hatvà tu rÃjaputraæ sa tatraivÃntaradhÅyata 12,031.034c ÓÃrdÆlo devarÃjasya mÃyayÃntarhitas tadà 12,031.035a dhÃtryÃs tu ninadaæ Órutvà rudatyÃ÷ paramÃrtavat 12,031.035c abhyadhÃvata taæ deÓaæ svayam eva mahÅpati÷ 12,031.036a sa dadarÓa gatÃsuæ taæ ÓayÃnaæ pÅtaÓoïitam 12,031.036c kumÃraæ vigatÃnandaæ niÓÃkaram iva cyutam 12,031.037a sa tam utsaÇgam Ãropya paripŬitavak«asam 12,031.037c putraæ rudhirasaæsiktaæ paryadevayad Ãtura÷ 12,031.038a tatas tà mÃtaras tasya rudantya÷ ÓokakarÓitÃ÷ 12,031.038c abhyadhÃvanta taæ deÓaæ yatra rÃjà sa s­¤jaya÷ 12,031.039a tata÷ sa rÃjà sasmÃra mÃm antargatamÃnasa÷ 12,031.039c tac cÃhaæ cintitaæ j¤Ãtvà gatavÃæs tasya darÓanam 12,031.040a sa mayaitÃni vÃkyÃni ÓrÃvita÷ ÓokalÃlasa÷ 12,031.040c yÃni te yaduvÅreïa kathitÃni mahÅpate 12,031.041a saæjÅvitaÓ cÃpi mayà vÃsavÃnumate tadà 12,031.041c bhavitavyaæ tathà tac ca na tac chakyam ato 'nyathà 12,031.042a ata Ærdhvaæ kumÃra÷ sa svarïa«ÂhÅvÅ mahÃyaÓÃ÷ 12,031.042c cittaæ prasÃdayÃm Ãsa pitur mÃtuÓ ca vÅryavÃn 12,031.043a kÃrayÃm Ãsa rÃjyaæ sa pitari svargate vibhu÷ 12,031.043c var«ÃïÃm ekaÓatavat sahasraæ bhÅmavikrama÷ 12,031.044a tata i«Âvà mahÃyaj¤air bahubhir bhÆridak«iïai÷ 12,031.044c tarpayÃm Ãsa devÃæÓ ca pitÌæÓ caiva mahÃdyuti÷ 12,031.045a utpÃdya ca bahÆn putrÃn kulasaætÃnakÃriïa÷ 12,031.045c kÃlena mahatà rÃjan kÃladharmam upeyivÃn 12,031.046a sa tvaæ rÃjendra saæjÃtaæ Óokam etan nivartaya 12,031.046c yathà tvÃæ keÓava÷ prÃha vyÃsaÓ ca sumahÃtapÃ÷ 12,031.047a pit­paitÃmahaæ rÃjyam ÃsthÃya duram udvaha 12,031.047c i«Âvà puïyair mahÃyaj¤air i«ÂÃæl lokÃn avÃpsyasi 12,032.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,032.001a tÆ«ïÅæbhÆtaæ tu rÃjÃnaæ ÓocamÃnaæ yudhi«Âhiram 12,032.001c tapasvÅ dharmatattvaj¤a÷ k­«ïadvaipÃyano 'bravÅt 12,032.002a prajÃnÃæ pÃlanaæ dharmo rÃj¤Ãæ rÃjÅvalocana 12,032.002c dharma÷ pramÃïaæ lokasya nityaæ dharmÃnuvartanam 12,032.003a anuti«Âhasva vai rÃjan pit­paitÃmahaæ padam 12,032.003c brÃhmaïe«u ca yo dharma÷ sa nityo vedaniÓcita÷ 12,032.004a tat pramÃïaæ pramÃïÃnÃæ ÓÃÓvataæ bharatar«abha 12,032.004c tasya dharmasya k­tsnasya k«atriya÷ parirak«ità 12,032.005a tathà ya÷ pratihanty asya ÓÃsanaæ vi«aye nara÷ 12,032.005c sa bÃhubhyÃæ vinigrÃhyo lokayÃtrÃvighÃtaka÷ 12,032.006a pramÃïam apramÃïaæ ya÷ kuryÃn mohavaÓaæ gata÷ 12,032.006c bh­tyo và yadi và putras tapasvÅ vÃpi kaÓ cana 12,032.006e pÃpÃn sarvair upÃyais tÃn niyacched ghÃtayeta và 12,032.007a ato 'nyathà vartamÃno rÃjà prÃpnoti kilbi«am 12,032.007c dharmaæ vinaÓyamÃnaæ hi yo na rak«et sa dharmahà 12,032.008a te tvayà dharmahantÃro nihatÃ÷ sapadÃnugÃ÷ 12,032.008c svadharme vartamÃnas tvaæ kiæ nu Óocasi pÃï¬ava 12,032.008e rÃjà hi hanyÃd dadyÃc ca prajà rak«ec ca dharmata÷ 12,032.009 yudhi«Âhira uvÃca 12,032.009a na te 'bhiÓaÇke vacanaæ yad bravÅ«i tapodhana 12,032.009c aparok«o hi te dharma÷ sarvadharmabh­tÃæ vara 12,032.010a mayà hy avadhyà bahavo ghÃtità rÃjyakÃraïÃt 12,032.010c tÃny akÃryÃïi me brahman dahanti ca tapanti ca 12,032.011 vyÃsa uvÃca 12,032.011a ÅÓvaro và bhavet kartà puru«o vÃpi bhÃrata 12,032.011c haÂho và vartate loke karmajaæ và phalaæ sm­tam 12,032.012a ÅÓvareïa niyuktà hi sÃdhv asÃdhu ca pÃrthiva 12,032.012c kurvanti puru«Ã÷ karma phalam ÅÓvaragÃmi tat 12,032.013a yathà hi puru«aÓ chindyÃd v­k«aæ paraÓunà vane 12,032.013c chettur eva bhavet pÃpaæ paraÓor na kathaæ cana 12,032.014a atha và tad upÃdÃnÃt prÃpnuyu÷ karmaïa÷ phalam 12,032.014c daï¬aÓastrak­taæ pÃpaæ puru«e tan na vidyate 12,032.015a na caitad i«Âaæ kaunteya yad anyena phalaæ k­tam 12,032.015c prÃpnuyÃd iti tasmÃc ca ÅÓvare tan niveÓaya 12,032.016a atha và puru«a÷ kartà karmaïo÷ ÓubhapÃpayo÷ 12,032.016c na paraæ vidyate tasmÃd evam anyac chubhaæ kuru 12,032.017a na hi kaÓ cit kva cid rÃjan di«ÂÃt pratinivartate 12,032.017c daï¬aÓastrak­taæ pÃpaæ puru«e tan na vidyate 12,032.018a yadi và manyase rÃjan haÂhe lokaæ prati«Âhitam 12,032.018c evam apy aÓubhaæ karma na bhÆtaæ na bhavi«yati 12,032.019a athÃbhipattir lokasya kartavyà ÓubhapÃpayo÷ 12,032.019c abhipannatamaæ loke rÃj¤Ãm udyatadaï¬anam 12,032.020a athÃpi loke karmÃïi samÃvartanta bhÃrata 12,032.020c ÓubhÃÓubhaphalaæ ceme prÃpnuvantÅti me mati÷ 12,032.021a evaæ satyaæ ÓubhÃdeÓaæ karmaïas tat phalaæ dhruvam 12,032.021c tyaja tad rÃjaÓÃrdÆla maivaæ Óoke mana÷ k­thÃ÷ 12,032.022a svadharme vartamÃnasya sÃpavÃde 'pi bhÃrata 12,032.022c evam ÃtmaparityÃgas tava rÃjan na Óobhana÷ 12,032.023a vihitÃnÅha kaunteya prÃyaÓcittÃni karmiïÃm 12,032.023c ÓarÅravÃæs tÃni kuryÃd aÓarÅra÷ parÃbhavet 12,032.024a tad rÃja¤ jÅvamÃnas tvaæ prÃyaÓcittaæ cari«yasi 12,032.024c prÃyaÓcittam ak­tvà tu pretya taptÃsi bhÃrata 12,033.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,033.001a hatÃ÷ putrÃÓ ca pautrÃÓ ca bhrÃtara÷ pitaras tathà 12,033.001c ÓvaÓurà guravaÓ caiva mÃtulÃ÷ sapitÃmahÃ÷ 12,033.002a k«atriyÃÓ ca mahÃtmÃna÷ saæbandhisuh­das tathà 12,033.002c vayasyà j¤ÃtayaÓ caiva bhrÃtaraÓ ca pitÃmaha 12,033.003a bahavaÓ ca manu«yendrà nÃnÃdeÓasamÃgatÃ÷ 12,033.003c ghÃtità rÃjyalubdhena mayaikena pitÃmaha 12,033.004a tÃæs tÃd­ÓÃn ahaæ hatvà dharmanityÃn mahÅk«ita÷ 12,033.004c asak­t somapÃn vÅrÃn kiæ prÃpsyÃmi tapodhana 12,033.005a dahyÃmy aniÓam adyÃhaæ cintayÃna÷ puna÷ puna÷ 12,033.005c hÅnÃæ pÃrthivasiæhais tai÷ ÓrÅmadbhi÷ p­thivÅm imÃm 12,033.006a d­«Âvà j¤Ãtivadhaæ ghoraæ hatÃæÓ ca ÓataÓa÷ parÃn 12,033.006c koÂiÓaÓ ca narÃn anyÃn paritapye pitÃmaha 12,033.007a kà nu tÃsÃæ varastrÅïÃm avasthÃdya bhavi«yati 12,033.007c vihÅnÃnÃæ svatanayai÷ patibhir bhrÃt­bhis tathà 12,033.008a asmÃn antakarÃn ghorÃn pÃï¬avÃn v­«ïisaæhitÃn 12,033.008c ÃkroÓantya÷ k­Óà dÅnà nipatantyaÓ ca bhÆtale 12,033.009a apaÓyantya÷ pitÌn bhrÃtÌn patÅn putrÃæÓ ca yo«ita÷ 12,033.009c tyaktvà prÃïÃn priyÃn sarvà gami«yanti yamak«ayam 12,033.010a vatsalatvÃd dvijaÓre«Âha tatra me nÃsti saæÓaya÷ 12,033.010c vyaktaæ sauk«myÃc ca dharmasya prÃpsyÃma÷ strÅvadhaæ vayam 12,033.011a te vayaæ suh­do hatvà k­tvà pÃpam anantakam 12,033.011c narake nipati«yÃmo hy adha÷Óirasa eva ca 12,033.012a ÓarÅrÃïi vimok«yÃmas tapasogreïa sattama 12,033.012c ÃÓramÃæÓ ca viÓe«Ãæs tvaæ mamÃcak«va pitÃmaha 12,034.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,034.001a yudhi«Âhirasya tad vÃkyaæ Órutvà dvaipÃyanas tadà 12,034.001c samÅk«ya nipuïaæ buddhyà ­«i÷ provÃca pÃï¬avam 12,034.002a mà vi«Ãdaæ k­thà rÃjan k«atradharmam anusmara 12,034.002c svadharmeïa hatà hy ete k«atriyÃ÷ k«atriyar«abha 12,034.003a kÃÇk«amÃïÃ÷ Óriyaæ k­tsnÃæ p­thivyÃæ ca mahad yaÓa÷ 12,034.003c k­tÃntavidhisaæyuktÃ÷ kÃlena nidhanaæ gatÃ÷ 12,034.004a na tvaæ hantà na bhÅmo 'pi nÃrjuno na yamÃv api 12,034.004c kÃla÷ paryÃyadharmeïa prÃïÃn Ãdatta dehinÃm 12,034.005a na yasya mÃtÃpitarau nÃnugrÃhyo 'sti kaÓ cana 12,034.005c karmasÃk«Å prajÃnÃæ yas tena kÃlena saæh­tÃ÷ 12,034.006a hetumÃtram idaæ tasya kÃlasya puru«ar«abha 12,034.006c yad dhanti bhÆtair bhÆtÃni tad asmai rÆpam aiÓvaram 12,034.007a karmamÆrtyÃtmakaæ viddhi sÃk«iïaæ ÓubhapÃpayo÷ 12,034.007c sukhadu÷khaguïodarkaæ kÃlaæ kÃlaphalapradam 12,034.008a te«Ãm api mahÃbÃho karmÃïi paricintaya 12,034.008c vinÃÓahetukÃritve yais te kÃlavaÓaæ gatÃ÷ 12,034.009a ÃtmanaÓ ca vijÃnÅhi niyamavrataÓÅlatÃm 12,034.009c yadà tvam Åd­Óaæ karma vidhinÃkramya kÃrita÷ 12,034.010a tva«Âreva vihitaæ yantraæ yathà sthÃpayitur vaÓe 12,034.010c karmaïà kÃlayuktena tathedaæ bhrÃmyate jagat 12,034.011a puru«asya hi d­«ÂvemÃm utpattim animittata÷ 12,034.011c yad­cchayà vinÃÓaæ ca Óokahar«Ãv anarthakau 12,034.012a vyalÅkaæ cÃpi yat tv atra cittavaitaæsikaæ tava 12,034.012c tadartham i«yate rÃjan prÃyaÓcittaæ tad Ãcara 12,034.013a idaæ ca ÓrÆyate pÃrtha yuddhe devÃsure purà 12,034.013c asurà bhrÃtaro jye«Âhà devÃÓ cÃpi yavÅyasa÷ 12,034.014a te«Ãm api ÓrÅnimittaæ mahÃn ÃsÅt samucchraya÷ 12,034.014c yuddhaæ var«asahasrÃïi dvÃtriæÓad abhavat kila 12,034.015a ekÃrïavÃæ mahÅæ k­tvà rudhireïa pariplutÃm 12,034.015c jaghnur daityÃæs tadà devÃs tridivaæ caiva lebhire 12,034.016a tathaiva p­thivÅæ labdhvà brÃhmaïà vedapÃragÃ÷ 12,034.016c saæÓrità dÃnavÃnÃæ vai sÃhyÃrthe darpamohitÃ÷ 12,034.017a ÓÃlÃv­kà iti khyÃtÃs tri«u loke«u bhÃrata 12,034.017c a«ÂÃÓÅtisahasrÃïi te cÃpi vibudhair hatÃ÷ 12,034.018a dharmavyucchittim icchanto ye 'dharmasya pravartakÃ÷ 12,034.018c hantavyÃs te durÃtmÃno devair daityà ivolbaïÃ÷ 12,034.019a ekaæ hatvà yadi kule Ói«ÂÃnÃæ syÃd anÃmayam 12,034.019c kulaæ hatvÃtha rëÂraæ và na tad v­ttopaghÃtakam 12,034.020a adharmarÆpo dharmo hi kaÓ cid asti narÃdhipa 12,034.020c dharmaÓ cÃdharmarÆpo 'sti tac ca j¤eyaæ vipaÓcità 12,034.021a tasmÃt saæstambhayÃtmÃnaæ ÓrutavÃn asi pÃï¬ava 12,034.021c devai÷ pÆrvagataæ mÃrgam anuyÃto 'si bhÃrata 12,034.022a na hÅd­Óà gami«yanti narakaæ pÃï¬avar«abha 12,034.022c bhrÃtÌn ÃÓvÃsayaitÃæs tvaæ suh­daÓ ca paraætapa 12,034.023a yo hi pÃpasamÃrambhe kÃrye tadbhÃvabhÃvita÷ 12,034.023c kurvann api tathaiva syÃt k­tvà ca nirapatrapa÷ 12,034.024a tasmiæs tat kalu«aæ sarvaæ samÃptam iti Óabditam 12,034.024c prÃyaÓcittaæ na tasyÃsti hrÃso và pÃpakarmaïa÷ 12,034.025a tvaæ tu ÓuklÃbhijÃtÅya÷ parado«eïa kÃrita÷ 12,034.025c anicchamÃna÷ karmedaæ k­tvà ca paritapyase 12,034.026a aÓvamedho mahÃyaj¤a÷ prÃyaÓcittam udÃh­tam 12,034.026c tam Ãhara mahÃrÃja vipÃpmaivaæ bhavi«yasi 12,034.027a marudbhi÷ saha jitvÃrÅn maghavÃn pÃkaÓÃsana÷ 12,034.027c ekaikaæ kratum Ãh­tya Óatak­tva÷ Óatakratu÷ 12,034.028a pÆtapÃpmà jitasvargo lokÃn prÃpya sukhodayÃn 12,034.028c marudgaïav­ta÷ Óakra÷ ÓuÓubhe bhÃsayan diÓa÷ 12,034.029a svargaloke mahÅyantam apsarobhi÷ ÓacÅpatim 12,034.029c ­«aya÷ paryupÃsante devÃÓ ca vibudheÓvaram 12,034.030a so 'yaæ tvam iha saækrÃnto vikrameïa vasuædharÃm 12,034.030c nirjitÃÓ ca mahÅpÃlà vikrameïa tvayÃnagha 12,034.031a te«Ãæ purÃïi rëÂrÃïi gatvà rÃjan suh­dv­ta÷ 12,034.031c bhrÃtÌn putrÃæÓ ca pautrÃæÓ ca sve sve rÃjye 'bhi«ecaya 12,034.032a bÃlÃn api ca garbhasthÃn sÃntvÃni samudÃcaran 12,034.032c ra¤jayan prak­tÅ÷ sarvÃ÷ paripÃhi vasuædharÃm 12,034.033a kumÃro nÃsti ye«Ãæ ca kanyÃs tatrÃbhi«ecaya 12,034.033c kÃmÃÓayo hi strÅvarga÷ Óokam evaæ prahÃsyati 12,034.034a evam ÃÓvÃsanaæ k­tvà sarvarëÂre«u bhÃrata 12,034.034c yajasva vÃjimedhena yathendro vijayÅ purà 12,034.035a aÓocyÃs te mahÃtmÃna÷ k«atriyÃ÷ k«atriyar«abha 12,034.035c svakarmabhir gatà nÃÓaæ k­tÃntabalamohitÃ÷ 12,034.036a avÃpta÷ k«atradharmas te rÃjyaæ prÃptam akalma«am 12,034.036c carasva dharmaæ kaunteya ÓreyÃn ya÷ pretya bhÃvika÷ 12,035.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,035.001a kÃni k­tveha karmÃïi prÃyaÓcittÅyate nara÷ 12,035.001c kiæ k­tvà caiva mucyeta tan me brÆhi pitÃmaha 12,035.002 vyÃsa uvÃca 12,035.002a akurvan vihitaæ karma prati«iddhÃni cÃcaran 12,035.002c prÃyaÓcittÅyate hy evaæ naro mithyà ca vartayan 12,035.003a sÆryeïÃbhyudito yaÓ ca brahmacÃrÅ bhavaty uta 12,035.003c tathà sÆryÃbhinirmukta÷ kunakhÅ ÓyÃvadann api 12,035.004a parivitti÷ parivettà brahmojjho yaÓ ca kutsaka÷ 12,035.004c didhi«Æpatis tathà ya÷ syÃd agredidhi«ur eva ca 12,035.005a avakÅrïÅ bhaved yaÓ ca dvijÃtivadhakas tathà 12,035.005c atÅrthe brahmaïas tyÃgÅ tÅrthe cÃpratipÃdaka÷ 12,035.006a grÃmayÃjÅ ca kaunteya rÃj¤aÓ ca parivikrayÅ 12,035.006c ÓÆdrastrÅvadhako yaÓ ca pÆrva÷ pÆrvas tu garhita÷ 12,035.007a v­thÃpaÓusamÃlambhÅ vanadÃhasya kÃraka÷ 12,035.007c an­tenopacartà ca pratiroddhà guros tathà 12,035.008a yaÓ cÃgnÅn apavidhyeta tathaiva brahmavikrayÅ 12,035.008c etÃny enÃæsi sarvÃïi vyutkrÃntasamayaÓ ca ya÷ 12,035.009a akÃryÃïy api vak«yÃmi yÃni tÃni nibodha me 12,035.009c lokavedaviruddhÃni tÃny ekÃgramanÃ÷ Ó­ïu 12,035.010a svadharmasya parityÃga÷ paradharmasya ca kriyà 12,035.010c ayÃjyayÃjanaæ caiva tathÃbhak«yasya bhak«aïam 12,035.011a ÓaraïÃgatasaætyÃgo bh­tyasyÃbharaïaæ tathà 12,035.011c rasÃnÃæ vikrayaÓ cÃpi tiryagyonivadhas tathà 12,035.012a ÃdhÃnÃdÅni karmÃïi ÓaktimÃn na karoti ya÷ 12,035.012c aprayacchaæÓ ca sarvÃïi nityaæ deyÃni bhÃrata 12,035.013a dak«iïÃnÃm adÃnaæ ca brÃhmaïasvÃbhimarÓanam 12,035.013c sarvÃïy etÃny akÃryÃïi prÃhur dharmavido janÃ÷ 12,035.014a pitrà vibhajate putro yaÓ ca syÃd gurutalpaga÷ 12,035.014c aprajÃyann adharmeïa bhavaty Ãdharmiko jana÷ 12,035.015a uktÃny etÃni karmÃïi vistareïetareïa ca 12,035.015c yÃni kurvann akurvaæÓ ca prÃyaÓcittÅyate jana÷ 12,035.016a etÃny eva tu karmÃïi kriyamÃïÃni mÃnavÃn 12,035.016c ye«u ye«u nimitte«u na limpanty atha tac ch­ïu 12,035.017a prag­hya Óastram ÃyÃntam api vedÃntagaæ raïe 12,035.017c jighÃæsantaæ nihatyÃjau na tena brahmahà bhavet 12,035.018a api cÃpy atra kaunteya mantro vede«u paÂhyate 12,035.018c vedapramÃïavihitaæ taæ dharmaæ prabravÅmi te 12,035.019a apetaæ brÃhmaïaæ v­ttÃd yo hanyÃd ÃtatÃyinam 12,035.019c na tena brahmahà sa syÃn manyus taæ manyum ­cchati 12,035.020a prÃïÃtyaye tathÃj¤ÃnÃd Ãcaran madirÃm api 12,035.020c acodito dharmapara÷ puna÷ saæskÃram arhati 12,035.021a etat te sarvam ÃkhyÃtaæ kaunteyÃbhak«yabhak«aïam 12,035.021c prÃyaÓcittavidhÃnena sarvam etena Óudhyati 12,035.022a gurutalpaæ hi gurvarthe na dÆ«ayati mÃnavam 12,035.022c uddÃlaka÷ Óvetaketuæ janayÃm Ãsa Ói«yata÷ 12,035.023a steyaæ kurvaæs tu gurvartham Ãpatsu na nibadhyate 12,035.023c bahuÓa÷ kÃmakÃreïa na ced ya÷ saæpravartate 12,035.024a anyatra brÃhmaïasvebhya ÃdadÃno na du«yati 12,035.024c svayam aprÃÓità yaÓ ca na sa pÃpena lipyate 12,035.025a prÃïatrÃïe 'n­taæ vÃcyam Ãtmano và parasya và 12,035.025c gurvarthe strÅ«u caiva syÃd vivÃhakaraïe«u ca 12,035.026a nÃvartate vrataæ svapne Óukramok«e kathaæ cana 12,035.026c Ãjyahoma÷ samiddhe 'gnau prÃyaÓcittaæ vidhÅyate 12,035.027a pÃrivittyaæ ca patite nÃsti pravrajite tathà 12,035.027c bhik«ite pÃradÃryaæ ca na tad dharmasya dÆ«akam 12,035.028a v­thÃpaÓusamÃlambhaæ naiva kuryÃn na kÃrayet 12,035.028c anugraha÷ paÓÆïÃæ hi saæskÃro vidhicodita÷ 12,035.029a anarhe brÃhmaïe dattam aj¤ÃnÃt tan na dÆ«akam 12,035.029c sakÃraïaæ tathà tÅrthe 'tÅrthe và pratipÃdanam 12,035.030a striyas tathÃpacÃriïyo ni«k­ti÷ syÃd adÆ«ikà 12,035.030c api sà pÆyate tena na tu bhartà pradu«yate 12,035.031a tattvaæ j¤Ãtvà tu somasya vikraya÷ syÃd adÆ«aka÷ 12,035.031c asamarthasya bh­tyasya visarga÷ syÃd ado«avÃn 12,035.031e vanadÃho gavÃm arthe kriyamÃïo na dÆ«aka÷ 12,035.032a uktÃny etÃni karmÃïi yÃni kurvan na du«yati 12,035.032c prÃyaÓcittÃni vak«yÃmi vistareïaiva bhÃrata 12,035.032d*0047_01 yÃni k­tvà nara÷ pÆto bhavi«yati narÃdhipa 12,036.001 vyÃsa uvÃca 12,036.001a tapasà karmabhiÓ caiva pradÃnena ca bhÃrata 12,036.001c punÃti pÃpaæ puru«a÷ pÆtaÓ cen na pravartate 12,036.002a ekakÃlaæ tu bhu¤jÃnaÓ caran bhaik«aæ svakarmak­t 12,036.002c kapÃlapÃïi÷ khaÂvÃÇgÅ brahmacÃrÅ sadotthita÷ 12,036.003a anasÆyur adha÷ÓÃyÅ karma loke prakÃÓayan 12,036.003c pÆrïair dvÃdaÓabhir var«air brahmahà vipramucyate 12,036.003d*0048_01 lak«ya÷ Óastrabh­tÃæ và syÃd vidu«Ãm icchayÃtmana÷ 12,036.003d*0048_02 prÃsyed ÃtmÃnam agnau và samiddhe trir avÃkÓirÃ÷ 12,036.003d*0048_03 japan vÃnyatamaæ vedaæ yojanÃnÃæ Óataæ vrajet 12,036.003d*0048_04 sarvasvaæ và vedavide brÃhmaïÃyopapÃdayet 12,036.003d*0048_05 dhanaæ và jÅvanÃyÃlaæ g­haæ và saparicchadam 12,036.003d*0048_06 mucyate brahmahatyÃyà goptà gobrÃhmaïasya ca 12,036.004a «a¬bhir var«ai÷ k­cchrabhojÅ brahmahà pÆyate nara÷ 12,036.004c mÃse mÃse samaÓnaæs tu tribhir var«ai÷ pramucyate 12,036.005a saævatsareïa mÃsÃÓÅ pÆyate nÃtra saæÓaya÷ 12,036.005c tathaivoparaman rÃjan svalpenÃpi pramucyate 12,036.006a kratunà cÃÓvamedhena pÆyate nÃtra saæÓaya÷ 12,036.006c ya cÃsyÃvabh­the snÃnti ke cid evaævidhà narÃ÷ 12,036.007a te sarve pÆtapÃpmÃno bhavantÅti parà Óruti÷ 12,036.007c brÃhmaïÃrthe hato yuddhe mucyate brahmahatyayà 12,036.008a gavÃæ Óatasahasraæ tu pÃtrebhya÷ pratipÃdayan 12,036.008c brahmahà vipramucyeta sarvapÃpebhya eva ca 12,036.009a kapilÃnÃæ sahasrÃïi yo dadyÃt pa¤caviæÓatim 12,036.009c dogdhrÅïÃæ sa ca pÃpebhya÷ sarvebhyo vipramucyate 12,036.010a gosahasraæ savatsÃnÃæ dogdhrÅïÃæ prÃïasaæÓaye 12,036.010c sÃdhubhyo vai daridrebhyo dattvà mucyeta kilbi«Ãt 12,036.011a Óataæ tai yas tu kÃmbojÃn brÃhmaïebhya÷ prayacchati 12,036.011c niyatebhyo mahÅpÃla sa ca pÃpÃt pramucyate 12,036.012a manorathaæ tu yo dadyÃd ekasmà api bhÃrata 12,036.012c na kÅrtayeta dattvà ya÷ sa ca pÃpÃt pramucyate 12,036.013a surÃpÃnaæ sak­t pÅtvà yo 'gnivarïÃæ pibed dvija÷ 12,036.013c sa pÃvayaty athÃtmÃnam iha loke paratra ca 12,036.014a meruprapÃtaæ prapata¤ jvalanaæ và samÃviÓan 12,036.014c mahÃprasthÃnam Ãti«Âhan mucyate sarvakilbi«ai÷ 12,036.015a b­haspatisavene«Âvà surÃpo brÃhmaïa÷ puna÷ 12,036.015c samitiæ brÃhmaïair gacched iti vai brÃhmaïÅ Óruti÷ 12,036.016a bhÆmipradÃnaæ kuryÃd ya÷ surÃæ pÅtvà vimatsara÷ 12,036.016c punar na ca pibed rÃjan saæsk­ta÷ Óudhyate nara÷ 12,036.017a gurutalpÅ ÓilÃæ taptÃm ÃyasÅm adhisaæviÓet 12,036.017c pÃïÃv ÃdhÃya và Óephaæ pravrajed ÆrdhvadarÓana÷ 12,036.018a ÓarÅrasya vimok«eïa mucyate karmaïo 'ÓubhÃt 12,036.018c karmabhyo vipramucyante yattÃ÷ saævatsaraæ striya÷ 12,036.019a mahÃvrataæ cared yas tu dadyÃt sarvasvam eva tu 12,036.019c gurvarthe và hato yuddhe sa mucyet karmaïo 'ÓubhÃt 12,036.020a an­tenopacartà ca pratiroddhà guros tathà 12,036.020c upah­tya priyaæ tasmai tasmÃt pÃpÃt pramucyate 12,036.021a avakÅrïinimittaæ tu brahmahatyÃvrataæ caret 12,036.021c kharacarmavÃsÃ÷ «aïmÃsaæ tathà mucyeta kilbi«Ãt 12,036.022a paradÃrÃpahÃrÅ ca parasyÃpaharan vasu 12,036.022c saævatsaraæ vratÅ bhÆtvà tathà mucyeta kilbi«Ãt 12,036.023a steyaæ tu yasyÃpaharet tasmai dadyÃt samaæ vasu 12,036.023c vividhenÃbhyupÃyena tena mucyeta kilbi«Ãt 12,036.024a k­cchrÃd dvÃdaÓarÃtreïa svabhyastena daÓÃvaram 12,036.024c parivettà bhavet pÆta÷ parivittiÓ ca bhÃrata 12,036.025a niveÓyaæ tu bhavet tena sadà tÃrayità pitÌn 12,036.025c na tu striyà bhaved do«o na tu sà tena lipyate 12,036.026a bhajane hy ­tunà Óuddhaæ cÃturmÃsyaæ vidhÅyate 12,036.026c striyas tena viÓudhyanti iti dharmavido vidu÷ 12,036.027a striyas tv ÃÓaÇkitÃ÷ pÃpair nopagamyà hi jÃnatà 12,036.027c rajasà tà viÓudhyante bhasmanà bhÃjanaæ yathà 12,036.027d*0049_01 pÃdajocchi«ÂakÃæsyaæ ca gavÃghrÃtam athÃpi và 12,036.027d*0049_02 gaï¬Æ«occhi«Âam api và viÓuddhyed daÓabhis tu tat 12,036.028a catu«pÃt sakalo dharmo brÃhmaïÃnÃæ vidhÅyate 12,036.028c pÃdÃvak­«Âo rÃjanye tathà dharmo vidhÅyate 12,036.029a tathà vaiÓye ca ÓÆdre ca pÃda÷ pÃdo vidhÅyate 12,036.029c vidyÃd evaævidhenai«Ãæ gurulÃghavaniÓcayam 12,036.030a tiryagyonivadhaæ k­tvà drumÃæÓ chittvetarÃn bahÆn 12,036.030c trirÃtraæ vÃyubhak«a÷ syÃt karma ca prathayen nara÷ 12,036.031a agamyÃgamane rÃjan prÃyaÓcittaæ vidhÅyate 12,036.031c Ãrdravastreïa «aïmÃsaæ vihÃryaæ bhasmaÓÃyinà 12,036.032a e«a eva tu sarve«Ãm akÃryÃïÃæ vidhir bhavet 12,036.032c brÃhmaïoktena vidhinà d­«ÂÃntÃgamahetubhi÷ 12,036.033a sÃvitrÅm apy adhÅyÃna÷ Óucau deÓe mitÃÓana÷ 12,036.033c ahiæsro 'mandako 'jalpan mucyate sarvakilbi«ai÷ 12,036.034a aha÷su satataæ ti«Âhed abhyÃkÃÓaæ niÓi svapet 12,036.034c trir ahnas trir niÓÃyÃÓ ca savÃsà jalam ÃviÓet 12,036.035a strÅÓÆdrapatitÃæÓ cÃpi nÃbhibhëed vratÃnvita÷ 12,036.035c pÃpÃny aj¤Ãnata÷ k­tvà mucyed evaævrato dvija÷ 12,036.036a ÓubhÃÓubhaphalaæ pretya labhate bhÆtasÃk«ika÷ 12,036.036c atiricyet tayor yat tu tat kartà labhate phalam 12,036.037a tasmÃd dÃnena tapasà karmaïà ca Óubhaæ phalam 12,036.037c vardhayed aÓubhaæ k­tvà yathà syÃd atirekavÃn 12,036.038a kuryÃc chubhÃni karmÃïi nimitte pÃpakarmaïÃm 12,036.038c dadyÃn nityaæ ca vittÃni tathà mucyeta kilbi«Ãt 12,036.039a anurÆpaæ hi pÃpasya prÃyaÓcittam udÃh­tam 12,036.039c mahÃpÃtakavarjaæ tu prÃyaÓcittaæ vidhÅyate 12,036.040a bhak«yÃbhak«ye«u sarve«u vÃcyÃvÃcye tathaiva ca 12,036.040c aj¤Ãnaj¤Ãnayo rÃjan vihitÃny anujÃnate 12,036.041a jÃnatà tu k­taæ pÃpaæ guru sarvaæ bhavaty uta 12,036.041c aj¤ÃnÃt skhalite do«e prÃyaÓcittaæ vidhÅyate 12,036.042a Óakyate vidhinà pÃpaæ yathoktena vyapohitum 12,036.042c Ãstike ÓraddadhÃne tu vidhir e«a vidhÅyate 12,036.043a nÃstikÃÓraddadhÃne«u puru«e«u kadà cana 12,036.043c dambhado«apradhÃne«u vidhir e«a na d­Óyate 12,036.044a Ói«ÂÃcÃraÓ ca Ói«ÂaÓ ca dharmo dharmabh­tÃæ vara 12,036.044c sevitavyo naravyÃghra pretya ceha sukhÃrthinà 12,036.045a sa rÃjan mok«yase pÃpÃt tena pÆrveïa hetunà 12,036.045c trÃïÃrthaæ và vadhenai«Ãm atha và n­pakarmaïà 12,036.046a atha và te gh­ïà kà cit prÃyaÓcittaæ cari«yasi 12,036.046c mà tv evÃnÃryaju«Âena karmaïà nidhanaæ gama÷ 12,037.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,037.001a evam ukto bhagavatà dharmarÃjo yudhi«Âhira÷ 12,037.001c cintayitvà muhÆrtaæ tu pratyuvÃca tapodhanam 12,037.002a kiæ bhak«yaæ kim abhak«yaæ ca kiæ ca deyaæ praÓasyate 12,037.002c kiæ ca pÃtram apÃtraæ và tan me brÆhi pitÃmaha 12,037.003 vyÃsa uvÃca 12,037.003a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,037.003c siddhÃnÃæ caiva saævÃdaæ manoÓ caiva prajÃpate÷ 12,037.004a siddhÃs tapovrataparÃ÷ samÃgamya purà vibhum 12,037.004c dharmaæ papracchur ÃsÅnam ÃdikÃle prajÃpatim 12,037.005a katham annaæ kathaæ dÃnaæ katham adhyayanaæ tapa÷ 12,037.005c kÃryÃkÃryaæ ca na÷ sarvaæ Óaæsa vai tvaæ prajÃpate 12,037.006a tair evam ukto bhagavÃn manu÷ svÃyaæbhuvo 'bravÅt 12,037.006c ÓuÓrÆ«adhvaæ yathÃv­ttaæ dharmaæ vyÃsasamÃsata÷ 12,037.006d*0050_01 anÃdeÓe japo homa upavÃsas tathaiva ca 12,037.006d*0050_02 Ãtmaj¤Ãnaæ puïyanadyo yatra prÃyaÓ ca tatparÃ÷ 12,037.006d*0050_03 anÃdi«Âaæ tathaitÃni puïyÃni dharaïÅbh­ta÷ 12,037.006d*0050_04 suvarïaprÃÓanam api ratnÃdisnÃnam eva ca 12,037.006d*0050_05 devasthÃnÃbhigamanam ÃjyaprÃÓanam eva ca 12,037.006d*0050_06 etÃni medhyaæ puru«aæ kurvanty ÃÓu na saæÓaya÷ 12,037.006d*0050_07 na garveïa bhavet prÃj¤a÷ kadà cid api mÃnava÷ 12,037.006d*0050_08 dÅrgham Ãyur athecchan hi trirÃtraæ co«ïapo bhavet 12,037.007a adattasyÃnupÃdÃnaæ dÃnam adhyayanaæ tapa÷ 12,037.007c ahiæsà satyam akrodha÷ k«amejyà dharmalak«aïam 12,037.008a ya eva dharma÷ so 'dharmo 'deÓe 'kÃle prati«Âhita÷ 12,037.008c ÃdÃnam an­taæ hiæsà dharmo vyÃvasthika÷ sm­ta÷ 12,037.009a dvividhau cÃpy ubhÃv etau dharmÃdharmau vijÃnatÃm 12,037.009c aprav­tti÷ prav­ttiÓ ca dvaividhyaæ lokavedayo÷ 12,037.010a aprav­tter amartyatvaæ martyatvaæ karmaïa÷ phalam 12,037.010c aÓubhasyÃÓubhaæ vidyÃc chubhasya Óubham eva ca 12,037.011a etayoÓ cobhayo÷ syÃtÃæ ÓubhÃÓubhatayà tathà 12,037.011c daivaæ ca daivayuktaæ ca prÃïaÓ ca pralayaÓ ca ha 12,037.012a aprek«ÃpÆrvakaraïÃd aÓubhÃnÃæ Óubhaæ phalam 12,037.012c Ærdhvaæ bhavati saædehÃd iha d­«ÂÃrtham eva và 12,037.012e aprek«ÃpÆrvakaraïÃt prÃyaÓcittaæ vidhÅyate 12,037.013a krodhamohak­te caiva d­«ÂÃntÃgamahetubhi÷ 12,037.013c ÓarÅrÃïÃm upakleÓo manasaÓ ca priyÃpriye 12,037.013e tad au«adhaiÓ ca mantraiÓ ca prÃyaÓcittaiÓ ca ÓÃmyati 12,037.013f*0051_01 upavÃsam ekarÃtraæ daï¬otsarge narÃdhipa÷ 12,037.013f*0051_02 viÓudhyed ÃtmaÓuddhyarthaæ trirÃtraæ tu purohita÷ 12,037.013f*0051_03 k«ayaæ Óokaæ prakurvÃïo na mriyeta yadà nara÷ 12,037.013f*0051_04 ÓastrÃdibhir upÃvi«ÂÃs trirÃtraæ tatra nirdiÓet 12,037.014a jÃtiÓreïyadhivÃsÃnÃæ kuladharmÃæÓ ca sarvata÷ 12,037.014c varjayen na hi taæ dharmaæ ye«Ãæ dharmo na vidyate 12,037.015a daÓa và vedaÓÃstraj¤Ãs trayo và dharmapÃÂhakÃ÷ 12,037.015c yad brÆyu÷ kÃrya utpanne sa dharmo dharmasaæÓaye 12,037.016a aruïà m­ttikà caiva tathà caiva pipÅlakÃ÷ 12,037.016c Óle«mÃtakas tathà viprair abhak«yaæ vi«am eva ca 12,037.017a abhak«yà brÃhmaïair matsyÃ÷ Óakalair ye vivarjitÃ÷ 12,037.017c catu«pÃt kacchapÃd anyo maï¬Ækà jalajÃÓ ca ye 12,037.018a bhÃsà haæsÃ÷ suparïÃÓ ca cakravÃkà bakÃ÷ plavÃ÷ 12,037.018c kaÇko madguÓ ca g­dhrÃÓ ca kÃkolÆkaæ tathaiva ca 12,037.019a kravyÃdÃ÷ pak«iïa÷ sarve catu«pÃdÃÓ ca daæ«Âriïa÷ 12,037.019c ye«Ãæ cobhayato dantÃÓ caturdaæ«ÂrÃÓ ca sarvaÓa÷ 12,037.020a e¬akÃÓvakharo«ÂrÅïÃæ sÆtikÃnÃæ gavÃm api 12,037.020c mÃnu«ÅïÃæ m­gÅïÃæ ca na pibed brÃhmaïa÷ paya÷ 12,037.021a pretÃnnaæ sÆtikÃnnaæ ca yac ca kiæ cid anirdaÓam 12,037.021c abhojyaæ cÃpy apeyaæ ca dhenvà dugdham anirdaÓam 12,037.021d*0052_01 rÃjÃnnaæ teja Ãdatte ÓÆdrÃnnaæ brahmavarcasam 12,037.021d*0052_02 Ãyu÷ suvarïakÃrÃnnam avÅrÃyÃÓ ca yo«ita÷ 12,037.021d*0052_03 vi«Âhà vÃrdhu«ikasyÃnnaæ gaïikÃnnam athendriyam 12,037.021d*0052_04 m­«yanti ye copapatiæ strÅjitÃnÃæ ca sarvaÓa÷ 12,037.021d*0052_05 dÅk«itasya kadaryasya kratuvikrayikasya ca 12,037.022a tak«ïaÓ carmÃvakartuÓ ca puæÓ calyà rajakasya ca 12,037.022c cikitsakasya yac cÃnnam abhojyaæ rak«iïas tathà 12,037.023a gaïagrÃmÃbhiÓastÃnÃæ raÇgastrÅjÅvinaÓ ca ye 12,037.023c parivittinapuæ«Ãæ ca bandidyÆtavidÃæ tathà 12,037.024a vÃryamÃïÃh­taæ cÃnnaæ Óuktaæ paryu«itaæ ca yat 12,037.024c surÃnugatam ucchi«Âam abhojyaæ Óe«itaæ ca yat 12,037.025a pi«ÂamÃæsek«uÓÃkÃnÃæ vikÃrÃ÷ payasas tathà 12,037.025c saktudhÃnÃkarambhÃÓ ca nopabhojyÃÓ cirasthitÃ÷ 12,037.026a pÃyasaæ k­saraæ mÃæsam apÆpÃÓ ca v­thà k­tÃ÷ 12,037.026c abhojyÃÓ cÃpy abhak«yÃÓ ca brÃhmaïair g­hamedhibhi÷ 12,037.027a devÃn pitÌn manu«yÃæÓ ca munÅn g­hyÃÓ ca devatÃ÷ 12,037.027c pÆjayitvà tata÷ paÓcÃd g­hastho bhoktum arhati 12,037.028a yathà pravrajito bhik«ur g­hastha÷ svag­he vaset 12,037.028c evaæv­tta÷ priyair dÃrai÷ saævasan dharmam ÃpnuyÃt 12,037.029a na dadyÃd yaÓase dÃnaæ na bhayÃn nopakÃriïe 12,037.029c na n­ttagÅtaÓÅle«u hÃsake«u ca dhÃrmika÷ 12,037.030a na matte naiva conmatte na stene na cikitsake 12,037.030c na vÃgghÅne vivarïe và nÃÇgahÅne na vÃmane 12,037.031a na durjane dau«kule và vratair và yo na saæsk­ta÷ 12,037.031c aÓrotriye m­taæ dÃnaæ brÃhmaïe 'brahmavÃdini 12,037.032a asamyak caiva yad dattam asamyak ca pratigraha÷ 12,037.032c ubhayo÷ syÃd anarthÃya dÃtur ÃdÃtur eva ca 12,037.033a yathà khadiram Ãlambya ÓilÃæ vÃpy arïavaæ taran 12,037.033c majjate majjate tadvad dÃtà yaÓ ca pratÅcchaka÷ 12,037.034a këÂhair Ãrdrair yathà vahnir upastÅrïo na dÅpyate 12,037.034c tapa÷svÃdhyÃyacÃritrair evaæ hÅna÷ pratigrahÅ 12,037.035a kapÃle yadvad Ãpa÷ syu÷ Óvad­tau và yathà paya÷ 12,037.035c ÃÓrayasthÃnado«eïa v­ttahÅne tathà Órutam 12,037.036a nirmantro nirvrato ya÷ syÃd aÓÃstraj¤o 'nasÆyaka÷ 12,037.036c anukroÓÃt pradÃtavyaæ dÅne«v evaæ nare«v api 12,037.037a na vai deyam anukroÓÃd dÅnÃyÃpy apakÃriïe 12,037.037c ÃptÃcaritam ity eva dharma ity eva và puna÷ 12,037.038a ni«kÃraïaæ sma tad dattaæ brÃhmaïe dharmavarjite 12,037.038c bhaved apÃtrado«eïa na me 'trÃsti vicÃraïà 12,037.039a yathà dÃrumayo hastÅ yathà carmamayo m­ga÷ 12,037.039c brÃhmaïaÓ cÃnadhÅyÃnas trayas te nÃmadhÃrakÃ÷ 12,037.040a yathà «aï¬ho 'phala÷ strÅ«u yathà gaur gavi cÃphalà 12,037.040c Óakunir vÃpy apak«a÷ syÃn nirmantro brÃhmaïas tathà 12,037.041a grÃmadhÃnyaæ yathÃ ÓÆnyaæ yathà kÆpaÓ ca nirjala÷ 12,037.041c yathà hutam anagnau ca tathaiva syÃn nirÃk­tau 12,037.042a devatÃnÃæ pitÌïÃæ ca havyakavyavinÃÓana÷ 12,037.042c Óatrur arthaharo mÆrkho na lokÃn prÃptum arhati 12,037.043a etat te kathitaæ sarvaæ yathà v­ttaæ yudhi«Âhira 12,037.043c samÃsena mahad dhy etac chrotavyaæ bharatar«abha 12,038.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,038.001a Órotum icchÃmi bhagavan vistareïa mahÃmune 12,038.001c rÃjadharmÃn dvijaÓre«Âha cÃturvarïyasya cÃkhilÃn 12,038.002a Ãpatsu ca yathà nÅtir vidhÃtavyà mahÅk«ità 12,038.002c dharmyam Ãlambya panthÃnaæ vijayeyaæ kathaæ mahÅm 12,038.003a prÃyaÓcittakathà hy e«Ã bhak«yÃbhak«yavivardhità 12,038.003c kautÆhalÃnupravaïà har«aæ janayatÅva me 12,038.004a dharmacaryà ca rÃjyaæ ca nityam eva virudhyate 12,038.004c yena muhyati me cetaÓ cintayÃnasya nityaÓa÷ 12,038.005 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,038.005a tam uvÃca mahÃtejà vyÃso vedavidÃæ vara÷ 12,038.005c nÃradaæ samabhiprek«ya sarvaæ jÃnan purÃtanam 12,038.006a Órotum icchasi ced dharmÃn akhilena yudhi«Âhira 12,038.006c praihi bhÅ«maæ mahÃbÃho v­ddhaæ kurupitÃmaham 12,038.007a sa te sarvarahasye«u saæÓayÃn manasi sthitÃn 12,038.007c chettà bhÃgÅrathÅputra÷ sarvaj¤a÷ sarvadharmavit 12,038.008a janayÃm Ãsa yaæ devÅ divyà tripathagà nadÅ 12,038.008c sÃk«Ãd dadarÓa yo devÃn sarvä ÓakrapurogamÃn 12,038.009a b­haspatipurogÃæÓ ca devar«Ån asak­t prabhu÷ 12,038.009c to«ayitvopacÃreïa rÃjanÅtim adhÅtavÃn 12,038.010a uÓanà veda yac chÃstraæ devÃsuragurur dvija÷ 12,038.010c tac ca sarvaæ savaiyÃkhyaæ prÃptavÃn kurusattama÷ 12,038.011a bhÃrgavÃc cyavanÃc cÃpi vedÃn aÇgopab­æhitÃn 12,038.011c pratipede mahÃbuddhir vasi«ÂhÃc ca yatavratÃt 12,038.012a pitÃmahasutaæ jye«Âhaæ kumÃraæ dÅptatejasam 12,038.012c adhyÃtmagatitattvaj¤am upÃÓik«ata ya÷ purà 12,038.013a mÃrkaï¬eyamukhÃt k­tsnaæ yatidharmam avÃptavÃn 12,038.013c rÃmÃd astrÃïi ÓakrÃc ca prÃptavÃn bharatar«abha 12,038.014a m­tyur Ãtmecchayà yasya jÃtasya manuje«v api 12,038.014c tathÃnapatyasya sata÷ puïyalokà divi ÓrutÃ÷ 12,038.015a yasya brahmar«aya÷ puïyà nityam Ãsan sabhÃsada÷ 12,038.015c yasya nÃviditaæ kiæ cij j¤Ãnaj¤eye«u vidyate 12,038.016a sa te vak«yati dharmaj¤a÷ sÆk«madharmÃrthatattvavit 12,038.016c tam abhyehi purà prÃïÃn sa vimu¤cati dharmavit 12,038.017a evam uktas tu kaunteyo dÅrghapraj¤o mahÃdyuti÷ 12,038.017c uvÃca vadatÃæ Óre«Âhaæ vyÃsaæ satyavatÅsutam 12,038.018a vaiÓasaæ sumahat k­tvà j¤ÃtÅnÃæ lomahar«aïam 12,038.018c Ãgask­t sarvalokasya p­thivÅnÃÓakÃraka÷ 12,038.019a ghÃtayitvà tam evÃjau chalenÃjihmayodhinam 12,038.019c upasaæpra«Âum arhÃmi tam ahaæ kena hetunà 12,038.020a tatas taæ n­patiÓre«Âhaæ cÃturvarïyahitepsayà 12,038.020c punar Ãha mahÃbÃhur yaduÓre«Âho mahÃdyuti÷ 12,038.021a nedÃnÅm atinirbandhaæ Óoke kartum ihÃrhasi 12,038.021c yad Ãha bhagavÃn vyÃsas tat kuru«va n­pottama 12,038.022a brÃhmaïÃs tvÃæ mahÃbÃho bhrÃtaraÓ ca mahaujasa÷ 12,038.022c parjanyam iva gharmÃrtà ÃÓaæsÃnà upÃsate 12,038.023a hataÓi«ÂÃÓ ca rÃjÃna÷ k­tsnaæ caiva samÃgatam 12,038.023c cÃturvarïyaæ mahÃrÃja rëÂraæ te kurujÃÇgalam 12,038.024a priyÃrtham api caite«Ãæ brÃhmaïÃnÃæ mahÃtmanÃm 12,038.024c niyogÃd asya ca guror vyÃsasyÃmitatejasa÷ 12,038.025a suh­dÃæ cÃsmad ÃdÅnÃæ draupadyÃÓ ca paraætapa 12,038.025c kuru priyam amitraghna lokasya ca hitaæ kuru 12,038.026a evam uktas tu k­«ïena rÃjà rÃjÅvalocana÷ 12,038.026c hitÃrthaæ sarvalokasya samuttasthau mahÃtapÃ÷ 12,038.027a so 'nunÅto naravyÃghro vi«ÂaraÓravasà svayam 12,038.027c dvaipÃyanena ca tathà devasthÃnena ji«ïunà 12,038.028a etaiÓ cÃnyaiÓ ca bahubhir anunÅto yudhi«Âhira÷ 12,038.028c vyajahÃn mÃnasaæ du÷khaæ saætÃpaæ ca mahÃmanÃ÷ 12,038.029a ÓrutavÃkya÷ Órutanidhi÷ ÓrutaÓravyaviÓÃrada÷ 12,038.029c vyavasya manasa÷ ÓÃntim agacchat pÃï¬unandana÷ 12,038.030a sa tai÷ pariv­to rÃjà nak«atrair iva candramÃ÷ 12,038.030c dh­tarëÂraæ purask­tya svapuraæ praviveÓa ha 12,038.031a pravivik«u÷ sa dharmaj¤a÷ kuntÅputro yudhi«Âhira÷ 12,038.031c arcayÃm Ãsa devÃæÓ ca brÃhmaïÃæÓ ca sahasraÓa÷ 12,038.032a tato rathaæ navaæ Óubhraæ kambalÃjinasaæv­tam 12,038.032c yuktaæ «o¬aÓabhir gobhi÷ pÃï¬urai÷ Óubhalak«aïai÷ 12,038.033a mantrair abhyarcita÷ puïyai÷ stÆyamÃno mahar«ibhi÷ 12,038.033c Ãruroha yathà deva÷ somo 'm­tamayaæ ratham 12,038.034a jagrÃha raÓmÅn kaunteyo bhÅmo bhÅmaparÃkrama÷ 12,038.034c arjuna÷ pÃï¬uraæ chatraæ dhÃrayÃm Ãsa bhÃnumat 12,038.035a dhriyamÃïaæ tu tac chatraæ pÃï¬uraæ tasya mÆrdhani 12,038.035c ÓuÓubhe tÃrakÃrÃjasitam abhram ivÃmbare 12,038.036a cÃmaravyajane cÃsya vÅrau jag­hatus tadà 12,038.036c candraraÓmiprabhe Óubhre mÃdrÅputrÃv alaæk­te 12,038.037a te pa¤ca ratham ÃsthÃya bhrÃtara÷ samalaæk­tÃ÷ 12,038.037c bhÆtÃnÅva samastÃni rÃjan dad­Óire tadà 12,038.038a ÃsthÃya tu rathaæ Óubhraæ yuktam aÓvair mahÃjavai÷ 12,038.038c anvayÃt p­«Âhato rÃjan yuyutsu÷ pÃï¬avÃgrajam 12,038.039a rathaæ hemamayaæ Óubhraæ sainyasugrÅvayojitam 12,038.039c saha sÃtyakinà k­«ïa÷ samÃsthÃyÃnvayÃt kurÆn 12,038.040a narayÃnena tu jye«Âha÷ pità pÃrthasya bhÃrata 12,038.040c agrato dharmarÃjasya gÃndhÃrÅsahito yayau 12,038.041a kurustriyaÓ ca tÃ÷ sarvÃ÷ kuntÅ k­«ïà ca draupadÅ 12,038.041c yÃnair uccÃvacair jagmur vidureïa purask­tÃ÷ 12,038.042a tato rathÃÓ ca bahulà nÃgÃÓ ca samalaæk­tÃ÷ 12,038.042c pÃdÃtÃÓ ca hayÃÓ caiva p­«Âhata÷ samanuvrajan 12,038.043a tato vaitÃlikai÷ sÆtair mÃgadhaiÓ ca subhëitai÷ 12,038.043c stÆyamÃno yayau rÃjà nagaraæ nÃgasÃhvayam 12,038.044a tat prayÃïaæ mahÃbÃhor babhÆvÃpratimaæ bhuvi 12,038.044c ÃkulÃkulam uts­«Âaæ h­«Âapu«ÂajanÃnvitam 12,038.045a abhiyÃne tu pÃrthasya narair nagaravÃsibhi÷ 12,038.045c nagaraæ rÃjamÃrgaÓ ca yathÃvat samalaæk­tam 12,038.046a pÃï¬ureïa ca mÃlyena patÃkÃbhiÓ ca vedibhi÷ 12,038.046c saæv­to rÃjamÃrgaÓ ca dhÆpanaiÓ ca sudhÆpita÷ 12,038.047a atha cÆrïaiÓ ca gandhÃnÃæ nÃnÃpu«pai÷ priyaÇgubhi÷ 12,038.047c mÃlyadÃmabhir Ãsaktai rÃjaveÓmÃbhisaæv­tam 12,038.048a kumbhÃÓ ca nagaradvÃri vÃripÆrïà d­¬hà navÃ÷ 12,038.048c kanyÃ÷ sumanasaÓ chÃgÃ÷ sthÃpitÃs tatra tatra ha 12,038.049a tathà svalaæk­tadvÃraæ nagaraæ pÃï¬unandana÷ 12,038.049c stÆyamÃna÷ Óubhair vÃkyai÷ praviveÓa suh­dv­ta÷ 12,039.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,039.001a praveÓane tu pÃrthÃnÃæ janasya puravÃsina÷ 12,039.001c did­k«ÆïÃæ sahasrÃïi samÃjagmur bahÆny atha 12,039.002a sa rÃjamÃrga÷ ÓuÓubhe samalaæk­tacatvara÷ 12,039.002c yathà candrodaye rÃjan vardhamÃno mahodadhi÷ 12,039.003a g­hÃïi rÃjamÃrge tu ratnavanti b­hanti ca 12,039.003c prÃkampanteva bhÃreïa strÅïÃæ pÆrïÃni bhÃrata 12,039.004a tÃ÷ Óanair iva savrŬaæ praÓaÓaæsur yudhi«Âhiram 12,039.004c bhÅmasenÃrjunau caiva mÃdrÅputrau ca pÃï¬avau 12,039.005a dhanyà tvam asi päcÃli yà tvaæ puru«asattamÃn 12,039.005c upati«Âhasi kalyÃïi mahar«Ån iva gautamÅ 12,039.006a tava karmÃïy amoghÃni vratacaryà ca bhÃmini 12,039.006c iti k­«ïÃæ mahÃrÃja praÓaÓaæsus tadà striya÷ 12,039.007a praÓaæsÃvacanais tÃsÃæ mitha÷ÓabdaiÓ ca bhÃrata 12,039.007c prÅtijaiÓ ca tadà Óabdai÷ puram ÃsÅt samÃkulam 12,039.008a tam atÅtya yathÃyuktaæ rÃjamÃrgaæ yudhi«Âhira÷ 12,039.008c alaæk­taæ ÓobhamÃnam upÃyÃd rÃjaveÓma ha 12,039.009a tata÷ prak­taya÷ sarvÃ÷ paurajÃnapadÃs tathà 12,039.009c Æcu÷ kathÃ÷ karïasukhÃ÷ samupetya tatas tata÷ 12,039.010a di«Âyà jayasi rÃjendra ÓatrƤ ÓatrunisÆdana 12,039.010c di«Âyà rÃjyaæ puna÷ prÃptaæ dharmeïa ca balena ca 12,039.011a bhava nas tvaæ mahÃrÃja rÃjeha ÓaradÃæ Óatam 12,039.011c prajÃ÷ pÃlaya dharmeïa yathendras tridivaæ n­pa 12,039.012a evaæ rÃjakuladvÃri maÇgalair abhipÆjita÷ 12,039.012c ÃÓÅrvÃdÃn dvijair uktÃn pratig­hya samantata÷ 12,039.013a praviÓya bhavanaæ rÃjà devarÃjag­hopamam 12,039.013c Órutvà vijayasaæyuktaæ rathÃt paÓcÃd avÃtarat 12,039.014a praviÓyÃbhyantaraæ ÓrÅmÃn daivatÃny abhigamya ca 12,039.014c pÆjayÃm Ãsa ratnaiÓ ca gandhair mÃlyaiÓ ca sarvaÓa÷ 12,039.015a niÓcakrÃma tata÷ ÓrÅmÃn punar eva mahÃyaÓÃ÷ 12,039.015c dadarÓa brÃhmaïÃæÓ caiva so 'bhirÆpÃn upasthitÃn 12,039.016a sa saæv­tas tadà viprair ÃÓÅrvÃdavivak«ubhi÷ 12,039.016c ÓuÓubhe vimalaÓ candras tÃrÃgaïav­to yathà 12,039.017a tÃn sa saæpÆjayÃm Ãsa kaunteyo vidhivad dvijÃn 12,039.017c dhaumyaæ guruæ purask­tya jye«Âhaæ pitaram eva ca 12,039.017d*0053_01 praviveÓa sabhÃæ rÃjà sudharmÃæ vÃsavo yathà 12,039.018a sumanomodakai ratnair hiraïyena ca bhÆriïà 12,039.018c gobhir vastraiÓ ca rÃjendra vividhaiÓ ca kim icchakai÷ 12,039.019a tata÷ puïyÃhagho«o 'bhÆd divaæ stabdhveva bhÃrata 12,039.019c suh­dÃæ har«ajanana÷ puïya÷ ÓrutisukhÃvaha÷ 12,039.020a haæsavan nedu«Ãæ rÃjan dvijÃnÃæ tatra bhÃratÅ 12,039.020c ÓuÓruve vedavidu«Ãæ pu«kalÃrthapadÃk«arà 12,039.021a tato dundubhinirgho«a÷ ÓaÇkhÃnÃæ ca manorama÷ 12,039.021c jayaæ pravadatÃæ tatra svana÷ prÃdurabhÆn n­pa 12,039.022a ni÷Óabde ca sthite tatra tato viprajane puna÷ 12,039.022c rÃjÃnaæ brÃhmaïacchadmà cÃrvÃko rÃk«aso 'bravÅt 12,039.023a tatra duryodhanasakhà bhik«urÆpeïa saæv­ta÷ 12,039.023c sÃækhya÷ ÓikhÅ tridaï¬Å ca dh­«Âo vigatasÃdhvasa÷ 12,039.024a v­ta÷ sarvais tadà viprair ÃÓÅrvÃdavivak«ubhi÷ 12,039.024c paraæsahasrai rÃjendra taponiyamasaæsthitai÷ 12,039.025a sa du«Âa÷ pÃpam ÃÓaæsan pÃï¬avÃnÃæ mahÃtmanÃm 12,039.025c anÃmantryaiva tÃn viprÃæs tam uvÃca mahÅpatim 12,039.026a ime prÃhur dvijÃ÷ sarve samÃropya vaco mayi 12,039.026c dhig bhavantaæ kun­patiæ j¤ÃtighÃtinam astu vai 12,039.027a kiæ te rÃjyena kaunteya k­tvemaæ j¤Ãtisaæk«ayam 12,039.027c ghÃtayitvà gurÆæÓ caiva m­taæ Óreyo na jÅvitam 12,039.028a iti te vai dvijÃ÷ Órutvà tasya ghorasya rak«asa÷ 12,039.028c vivyathuÓ cukruÓuÓ caiva tasya vÃkyapradhar«itÃ÷ 12,039.029a tatas te brÃhmaïÃ÷ sarve sa ca rÃjà yudhi«Âhira÷ 12,039.029c vrŬitÃ÷ paramodvignÃs tÆ«ïÅm Ãsan viÓÃæ pate 12,039.030 yudhi«Âhira uvÃca 12,039.030a prasÅdantu bhavanto me praïatasyÃbhiyÃcata÷ 12,039.030c pratyÃpannaæ vyasaninaæ na mÃæ dhikkartum arhatha 12,039.031 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,039.031a tato rÃjan brÃhmaïÃs te sarva eva viÓÃæ pate 12,039.031c Æcur naitad vaco 'smÃkaæ ÓrÅr astu tava pÃrthiva 12,039.032a jaj¤uÓ caiva mahÃtmÃnas tatas taæ j¤Ãnacak«u«Ã 12,039.032c brÃhmaïà vedavidvÃæsas tapobhir vimalÅk­tÃ÷ 12,039.033 brÃhmaïà Æcu÷ 12,039.033a e«a duryodhanasakhà cÃrvÃko nÃma rÃk«asa÷ 12,039.033c parivrÃjakarÆpeïa hitaæ tasya cikÅr«ati 12,039.034a na vayaæ brÆma dharmÃtman vyetu te bhayam Åd­Óam 12,039.034c upati«Âhatu kalyÃïaæ bhavantaæ bhrÃt­bhi÷ saha 12,039.035 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,039.035a tatas te brÃhmaïÃ÷ sarve huækÃrai÷ krodhamÆrchitÃ÷ 12,039.035c nirbhartsayanta÷ Óucayo nijaghnu÷ pÃparÃk«asam 12,039.036a sa papÃta vinirdagdhas tejasà brahmavÃdinÃm 12,039.036c mahendrÃÓaninirdagdha÷ pÃdapo 'ÇkuravÃn iva 12,039.037*0054_00 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,039.037*0054_01 tatas tatra tu rÃjÃnaæ ti«Âhantaæ bhrÃt­bhi÷ saha 12,039.037*0054_02 uvÃca devakÅputra÷ sarvadarÓÅ janÃrdana÷ 12,039.037a pÆjitÃÓ ca yayur viprà rÃjÃnam abhinandya tam 12,039.037c rÃjà ca har«am Ãpede pÃï¬ava÷ sasuh­jjana÷ 12,039.038 vÃsudeva uvÃca 12,039.038a brÃhmaïÃs tÃta loke 'sminn arcanÅyÃ÷ sadà mama 12,039.038c ete bhÆmicarà devà vÃgvi«Ã÷ suprasÃdakÃ÷ 12,039.039a purà k­tayuge tÃta cÃrvÃko nÃma rÃk«asa÷ 12,039.039c tapas tepe mahÃbÃho badaryÃæ bahuvatsaram 12,039.040a chandyamÃno vareïÃtha brahmaïà sa puna÷ puna÷ 12,039.040c abhayaæ sarvabhÆtebhyo varayÃm Ãsa bhÃrata 12,039.041a dvijÃvamÃnÃd anyatra prÃdÃd varam anuttamam 12,039.041c abhayaæ sarvabhÆtebhyas tatas tasmai jagatprabhu÷ 12,039.042a sa tu labdhavara÷ pÃpo devÃn amitavikrama÷ 12,039.042c rÃk«asas tÃpayÃm Ãsa tÅvrakarmà mahÃbala÷ 12,039.043a tato devÃ÷ sametyÃtha brahmÃïam idam abruvan 12,039.043c vadhÃya rak«asas tasya balaviprak­tÃs tadà 12,039.044a tÃn uvÃcÃvyayo devo vihitaæ tatra vai mayà 12,039.044c yathÃsya bhavità m­tyur acireïaiva bhÃrata 12,039.045a rÃjà duryodhano nÃma sakhÃsya bhavità n­pa 12,039.045c tasya snehÃvabaddho 'sau brÃhmaïÃn avamaæsyate 12,039.046a tatrainaæ ru«ità viprà viprakÃrapradhar«itÃ÷ 12,039.046c dhak«yanti vÃgbalÃ÷ pÃpaæ tato nÃÓaæ gami«yati 12,039.047a sa e«a nihata÷ Óete brahmadaï¬ena rÃk«asa÷ 12,039.047c cÃrvÃko n­patiÓre«Âha mà Óuco bharatar«abha 12,039.048a hatÃs te k«atradharmeïa j¤Ãtayas tava pÃrthiva 12,039.048c svargatÃÓ ca mahÃtmÃno vÅrÃ÷ k«atriyapuægavÃ÷ 12,039.049a sa tvam Ãti«Âha kalyÃïaæ mà te bhÆd glÃnir acyuta 12,039.049c ÓatrƤ jahi prajà rak«a dvijÃæÓ ca pratipÃlaya 12,040.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,040.001a tata÷ kuntÅsuto rÃjà gatamanyur gatajvara÷ 12,040.001c käcane prÃÇmukho h­«Âo nya«Ådat paramÃsane 12,040.002a tam evÃbhimukhau pÅÂhe sevyÃstaraïasaæv­te 12,040.002c sÃtyakir vÃsudevaÓ ca ni«Ådatur ariædamau 12,040.003a madhye k­tvà tu rÃjÃnaæ bhÅmasenÃrjunÃv ubhau 12,040.003c ni«Ådatur mahÃtmÃnau Ólak«ïayor maïipÅÂhayo÷ 12,040.004a dÃnte ÓayyÃsane Óubhre jÃmbÆnadavibhÆ«ite 12,040.004c p­thÃpi sahadevena sahÃste nakulena ca 12,040.005a sudharmà viduro dhaumyo dh­tarëÂraÓ ca kaurava÷ 12,040.005c ni«edur jvalanÃkÃre«v Ãsane«u p­thak p­thak 12,040.006a yuyutsu÷ saæjayaÓ caiva gÃndhÃrÅ ca yaÓasvinÅ 12,040.006c dh­tarëÂro yato rÃjà tata÷ sarva upÃviÓan 12,040.007a tatropavi«Âo dharmÃtmà ÓvetÃ÷ sumanaso 'sp­Óat 12,040.007c svastikÃn ak«atÃn bhÆmiæ suvarïaæ rajataæ maïÅn 12,040.008a tata÷ prak­taya÷ sarvÃ÷ purask­tya purohitam 12,040.008c dad­Óur dharmarÃjÃnam ÃdÃya bahu maÇgalam 12,040.009a p­thivÅæ ca suvarïaæ ca ratnÃni vividhÃni ca 12,040.009c Ãbhi«ecanikaæ bhÃï¬aæ sarvasaæbhÃrasaæbh­tam 12,040.010a käcanaudumbarÃs tatra rÃjatÃ÷ p­thivÅmayÃ÷ 12,040.010c pÆrïakumbhÃ÷ sumanaso lÃjà barhÅæ«i gorasÃ÷ 12,040.011a ÓamÅpalÃÓapuænÃgÃ÷ samidho madhusarpi«Å 12,040.011c sruva audumbara÷ ÓaÇkhÃs tathà hemavibhÆ«itÃ÷ 12,040.011d*0055_01 audumbaraæ ratnapÅÂhaæ vyÃghracarmottaracchadam 12,040.012a dÃÓÃrheïÃbhyanuj¤Ãtas tatra dhaumya÷ purohita÷ 12,040.012c prÃgudakpravaïÃæ vedÅæ lak«aïenopalipya ha 12,040.013a vyÃghracarmottare Ólak«ïe sarvatobhadra Ãsane 12,040.013c d­¬hapÃdaprati«ÂhÃne hutÃÓanasamatvi«i 12,040.014a upaveÓya mahÃtmÃnaæ k­«ïÃæ ca drupadÃtmajÃm 12,040.014c juhÃva pÃvakaæ dhÅmÃn vidhimantrapurask­tam 12,040.014d*0056_01 tata utthÃya dÃÓÃrha÷ ÓaÇkham ÃdÃya pÆjitam 12,040.015a abhya«i¤cat patiæ p­thvyÃ÷ kuntÅputraæ yudhi«Âhiram 12,040.015c dh­tarëÂraÓ ca rÃjar«i÷ sarvÃ÷ prak­tayas tathà 12,040.015d*0057_01 samanuj¤Ãya k­«ïena bhrÃt­bhi÷ saha pÃï¬ava÷ 12,040.015d*0057_02 päcajanyÃbhi«iktaÓ ca rÃjÃm­tamukho 'bhavat 12,040.016a tato 'nuvÃdayÃm Ãsu÷ païavÃnakadundubhÅ÷ 12,040.016c dharmarÃjo 'pi tat sarvaæ pratijagrÃha dharmata÷ 12,040.017a pÆjayÃm Ãsa tÃæÓ cÃpi vidhivad bhÆridak«iïa÷ 12,040.017c tato ni«kasahasreïa brÃhmaïÃn svasti vÃcayat 12,040.017e vedÃdhyayanasaæpannä ÓÅlav­ttasamanvitÃn 12,040.018a te prÅtà brÃhmaïà rÃjan svasty Æcur jayam eva ca 12,040.018c haæsà iva ca nardanta÷ praÓaÓaæsur yudhi«Âhiram 12,040.019a yudhi«Âhira mahÃbÃho di«Âyà jayasi pÃï¬ava 12,040.019c di«Âyà svadharmaæ prÃpto 'si vikrameïa mahÃdyute 12,040.020a di«Âyà gÃï¬Åvadhanvà ca bhÅmasenaÓ ca pÃï¬ava÷ 12,040.020c tvaæ cÃpi kuÓalÅ rÃjan mÃdrÅputrau ca pÃï¬avau 12,040.020d*0058_01 rathai÷ kuÓalibhi÷ sarvair bhrÃt­bhi÷ sasuh­jjana÷ 12,040.020d*0058_02 lokanÃthasya k­«ïasya prasÃdÃd bharatar«abha 12,040.020d*0058_03 vijitya ÓatrÆn akhilÃn prajà dharmeïa ra¤jayan 12,040.020d*0058_04 ÓÃÓvataæ savanadvÅpÃæ paripÃlaya medinÅm 12,040.021a muktà vÅrak«ayÃd asmÃt saægrÃmÃn nihatadvi«a÷ 12,040.021c k«ipram uttarakÃlÃni kuru kÃryÃïi pÃï¬ava 12,040.022a tata÷ pratyarcita÷ sadbhir dharmarÃjo yudhi«Âhira÷ 12,040.022c pratipede mahad rÃjyaæ suh­dbhi÷ saha bhÃrata 12,040.022d@005_0001 ÓrÅmahÃbhÃratÃkhyÃnaæ vächitÃrthaphalapradam 12,040.022d@005_0002 Ãyu«yaæ pu«Âijananaæ putrapautrÃbhiv­ddhidam 12,040.022d@005_0003 sarvasaubhÃgyadaæ puæsÃæ sarvÃghaughanivÃraïam 12,040.022d@005_0004 ÓrÅmato vÃsudevasya nityabhaktyekasÃdhakam 12,040.022d@005_0005 Óivasya vÃsudevasya devadevasya cobhayo÷ 12,040.022d@005_0006 mÃhÃtmyena viÓuddhena sarvata÷ samalaæk­tam 12,040.022d@005_0007 rÃjar«ÅïÃæ puïyak­tÃæ munÅnÃæ ca mahÃtmanÃm 12,040.022d@005_0008 mÃhÃtmyaæ ca mahÃpuïyaæ yuddhÃnÃæ caiva kauÓalam 12,040.022d@005_0009 k«etrÃïÃæ caiva tÅrthÃnÃæ nadÅnÃæ ca prakÅrtanam 12,040.022d@005_0010 mahÃbhÃratam ÃkhyÃnam itihÃsaæ mahÃphalam 12,040.022d@005_0011 Ãrabhya Óaætanor janma pÃï¬avÃnÃæ mahÃtmanÃm 12,040.022d@005_0012 rÃjyÃbhi«ekaparyantaæ prayata÷ susamÃhita÷ 12,040.022d@005_0013 Ó­ïuyÃd arthasiddhyarthaæ sarvÃn kÃmÃn avÃpnuyÃt 12,040.022d@005_0014 abhi«ecanikÃdhyÃyaæ Órutvà nityaæ samÃhita÷ 12,040.022d@005_0015 payasà sarpi«Ã caiva bhak«yabhojyÃnnasaæcayai÷ 12,040.022d@005_0016 bhojayed brÃhmaïÃn mukhyä Óreyasa÷ sÃdhanaæ hi tat 12,040.022d@005_0017 mahÃbhÃratavaktÃraæ vyÃsabuddhyà prapÆjayet 12,040.022d@005_0018 vastrÃlaækÃragandhÃdyair upacÃrai÷ samÃhita÷ 12,041.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,041.001a prak­tÅnÃæ tu tad vÃkyaæ deÓakÃlopasaæhitam 12,041.001c Órutvà yudhi«Âhiro rÃjÃthottaraæ pratyabhëata 12,041.002a dhanyÃ÷ pÃï¬usutà loke ye«Ãæ brÃhmaïapuægavÃ÷ 12,041.002c tathyÃn vÃpy atha vÃtathyÃn guïÃn Ãhu÷ samÃgatÃ÷ 12,041.003a anugrÃhyà vayaæ nÆnaæ bhavatÃm iti me mati÷ 12,041.003c yatraivaæ guïasaæpannÃn asmÃn brÆtha vimatsarÃ÷ 12,041.004a dh­tarëÂro mahÃrÃja÷ pità no daivataæ param 12,041.004c sÃÓane 'sya priye caiva stheyaæ matpriyakÃÇk«ibhi÷ 12,041.005a etadarthaæ hi jÅvÃmi k­tvà j¤Ãtivadhaæ mahat 12,041.005c asya ÓuÓrÆ«aïaæ kÃryaæ mayà nityam atandriïà 12,041.006a yadi cÃham anugrÃhyo bhavatÃæ suh­dÃæ tata÷ 12,041.006c dh­tarëÂre yathÃpÆrvaæ v­ttiæ vartitum arhatha 12,041.007a e«a nÃtho hi jagato bhavatÃæ ca mayà saha 12,041.007c asyaiva p­thivÅ k­tsnà pÃï¬avÃ÷ sarva eva ca 12,041.007e etan manasi kartavyaæ bhavadbhir vacanaæ mama 12,041.008a anugamya ca rÃjÃnaæ yathe«Âaæ gamyatÃm iti 12,041.008c paurajÃnapadÃn sarvÃn vis­jya kurunandana÷ 12,041.008e yauvarÃjyena kauravyo bhÅmasenam ayojayat 12,041.009a mantre ca niÓcaye caiva «Ã¬guïyasya ca cintane 12,041.009c viduraæ buddhisaæpannaæ prÅtimÃn vai samÃdiÓat 12,041.010a k­tÃk­taparij¤Ãne tathÃyavyayacintane 12,041.010c saæjayaæ yojayÃm Ãsa ­ddham ­ddhair guïair yutam 12,041.011a balasya parimÃïe ca bhaktavetanayos tathà 12,041.011c nakulaæ vyÃdiÓad rÃjà karmiïÃm anvavek«aïe 12,041.012a paracakroparodhe ca d­ptÃnÃæ cÃvamardane 12,041.012c yudhi«Âhiro mahÃrÃja÷ phalgunaæ vyÃdideÓa ha 12,041.013a dvijÃnÃæ vedakÃrye«u kÃrye«v anye«u caiva hi 12,041.013c dhaumyaæ purodhasÃæ Óre«Âhaæ vyÃdideÓa paraætapa÷ 12,041.014a sahadevaæ samÅpasthaæ nityam eva samÃdiÓat 12,041.014c tena gopyo hi n­pati÷ sarvÃvastho viÓÃæ pate 12,041.015a yÃn yÃn amanyad yogyÃæÓ ca ye«u ye«v iha karmasu 12,041.015c tÃæs tÃæs te«v eva yuyuje prÅyamÃïo mahÅpati÷ 12,041.016a viduraæ saæjayaæ caiva yuyutsuæ ca mahÃmatim 12,041.016c abravÅt paravÅraghno dharmÃtmà dharmavatsala÷ 12,041.017a utthÃyotthÃya yat kÃryam asya rÃj¤a÷ pitur mama 12,041.017c sarvaæ bhavadbhi÷ kartavyam apramattair yathÃtatham 12,041.018a paurajÃnapadÃnÃæ ca yÃni kÃryÃïi nityaÓa÷ 12,041.018c rÃjÃnaæ samanuj¤Ãpya tÃni kÃryÃïi dharmata÷ 12,042.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,042.001a tato yudhi«Âhiro rÃjà j¤ÃtÅnÃæ ye hatà m­dhe 12,042.001c ÓrÃddhÃni kÃrayÃm Ãsa te«Ãæ p­thag udÃradhÅ÷ 12,042.002a dh­tarëÂro dadau rÃjà putrÃïÃm aurdhvadehikam 12,042.002c sarvakÃmaguïopetam annaæ gÃÓ ca dhanÃni ca 12,042.002e ratnÃni ca vicitrÃïi mahÃrhÃïi mahÃyaÓÃ÷ 12,042.003a yudhi«Âhiras tu karïasya droïasya ca mahÃtmana÷ 12,042.003c dh­«ÂadyumnÃbhimanyubhyÃæ hai¬imbasya ca rak«asa÷ 12,042.004a virÃÂaprabh­tÅnÃæ ca suh­dÃm upakÃriïÃm 12,042.004c drupadadraupadeyÃnÃæ draupadyà sahito dadau 12,042.005a brÃhmaïÃnÃæ sahasrÃïi p­thag ekaikam uddiÓan 12,042.005c dhanaiÓ ca vastrai ratnaiÓ ca gobhiÓ ca samatarpayat 12,042.006a ye cÃnye p­thivÅpÃlà ye«Ãæ nÃsti suh­jjana÷ 12,042.006c uddiÓyoddiÓya te«Ãæ ca cakre rÃjaurdhvadaihikam 12,042.007a sabhÃ÷ prapÃÓ ca vividhÃs ta¬ÃgÃni ca pÃï¬ava÷ 12,042.007c suh­dÃæ kÃrayÃm Ãsa sarve«Ãm aurdhvadaihikam 12,042.008a sa te«Ãm an­ïo bhÆtvà gatvà loke«v avÃcyatÃm 12,042.008c k­tak­tyo 'bhavad rÃjà prajà dharmeïa pÃlayan 12,042.009a dh­tarëÂraæ yathÃpÆrvaæ gÃndhÃrÅæ viduraæ tathà 12,042.009c sarvÃæÓ ca kauravÃmÃtyÃn bh­tyÃæÓ ca samapÆjayat 12,042.010a yÃÓ ca tatra striya÷ kÃÓ cid dhatavÅrà hatÃtmajÃ÷ 12,042.010c sarvÃs tÃ÷ kauravo rÃjà saæpÆjyÃpÃlayad gh­ïÅ 12,042.011a dÅnÃndhak­païÃnÃæ ca g­hÃcchÃdanabhojanai÷ 12,042.011c Ãn­Óaæsyaparo rÃjà cakÃrÃnugrahaæ prabhu÷ 12,042.012a sa vijitya mahÅæ k­tsnÃm Ãn­ïyaæ prÃpya vairi«u 12,042.012c ni÷sapatna÷ sukhÅ rÃjà vijahÃra yudhi«Âhira÷ 12,043.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,043.001a abhi«ikto mahÃprÃj¤o rÃjyaæ prÃpya yudhi«Âhira÷ 12,043.001c dÃÓÃrhaæ puï¬arÅkÃk«am uvÃca präjali÷ Óuci÷ 12,043.002a tava k­«ïa prasÃdena nayena ca balena ca 12,043.002c buddhyà ca yaduÓÃrdÆla tathà vikramaïena ca 12,043.003a puna÷ prÃptam idaæ rÃjyaæ pit­paitÃmahaæ mayà 12,043.003c namas te puï¬arÅkÃk«a puna÷ punar ariædama 12,043.004a tvÃm ekam Ãhu÷ puru«aæ tvÃm Ãhu÷ sÃtvatÃæ patim 12,043.004c nÃmabhis tvÃæ bahuvidhai÷ stuvanti paramar«aya÷ 12,043.005a viÓvakarman namas te 'stu viÓvÃtman viÓvasaæbhava 12,043.005c vi«ïo ji«ïo hare k­«ïa vaikuïÂha puru«ottama 12,043.006a adityÃ÷ saptarÃtraæ tu purÃïe garbhatÃæ gata÷ 12,043.006c p­Ónigarbhas tvam evaikas triyugaæ tvÃæ vadanty api 12,043.007a ÓuciÓravà h­«ÅkeÓo gh­tÃrcir haæsa ucyase 12,043.007c tricak«u÷ Óambhur ekas tvaæ vibhur dÃmodaro 'pi ca 12,043.008a varÃho 'gnir b­hadbhÃnur v­«aïas tÃrk«yalak«aïa÷ 12,043.008c anÅkasÃha÷ puru«a÷ Óipivi«Âa urukrama÷ 12,043.009a vÃci«Âha ugra÷ senÃnÅ÷ satyo vÃjasanir guha÷ 12,043.009c acyutaÓ cyÃvano 'rÅïÃæ saæk­tir vik­tir v­«a÷ 12,043.010a k­tavartmà tvam evÃdrir v­«agarbho v­«Ãkapi÷ 12,043.010c sindhuk«id Ærmis trikakut tridhÃmà triv­d acyuta÷ 12,043.011a samrì viràsvaràcaiva surarì dharmado bhava÷ 12,043.011c vibhur bhÆr abhibhÆ÷ k­«ïa÷ k­«ïavartmà tvam eva ca 12,043.012a svi«Âak­d bhi«agÃvarta÷ kapilas tvaæ ca vÃmana÷ 12,043.012c yaj¤o dhruva÷ pataægaÓ ca jayatsenas tvam ucyase 12,043.013a Óikhaï¬Å nahu«o babhrur divasp­k tvaæ punarvasu÷ 12,043.013c subabhrur uk«o rukmas tvaæ su«eïo dundubhis tathà 12,043.014a gabhastinemi÷ ÓrÅpadmaæ pu«karaæ pu«padhÃraïa÷ 12,043.014c ­bhur vibhu÷ sarvasÆk«mas tvaæ sÃvitraæ ca paÂhyase 12,043.015a ambhonidhis tvaæ brahmà tvaæ pavitraæ dhÃma dhanva ca 12,043.015c hiraïyagarbhaæ tvÃm Ãhu÷ svadhà svÃhà ca keÓava 12,043.016a yonis tvam asya pralayaÓ ca k­«ïa; tvam evedaæ s­jasi viÓvam agre 12,043.016c viÓvaæ cedaæ tvadvaÓe viÓvayone; namo 'stu te ÓÃrÇgacakrÃsipÃïe 12,043.017a evaæ stuto dharmarÃjena k­«ïa÷; sabhÃmadhye prÅtimÃn pu«karÃk«a÷ 12,043.017c tam abhyanandad bhÃrataæ pu«kalÃbhir; vÃgbhir jye«Âhaæ pÃï¬avaæ yÃdavÃgrya÷ 12,043.017d*0060_01 etan nÃmaÓataæ vi«ïor dharmarÃjena kÅrtitam 12,043.017d*0060_02 ya÷ paÂhec ch­ïuyÃd vÃpi sarvapÃpai÷ pramucyate 12,044.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,044.001a tato visarjayÃm Ãsa sarvÃ÷ prak­tayo n­pa÷ 12,044.001c viviÓuÓ cÃbhyanuj¤Ãtà yathÃsvÃni g­hÃïi ca 12,044.002a tato yudhi«Âhiro rÃjà bhÅmaæ bhÅmaparÃkramam 12,044.002c sÃntvayann abravÅd dhÅmÃn arjunaæ yamajau tathà 12,044.003a Óatrubhir vividhai÷ Óastrai÷ k­ttadehà mahÃraïe 12,044.003c ÓrÃntà bhavanta÷ subh­Óaæ tÃpitÃ÷ Óokamanyubhi÷ 12,044.004a araïye du÷khavasatÅr matk­te puru«ottamÃ÷ 12,044.004c bhavadbhir anubhÆtÃÓ ca yathà kupuru«ais tathà 12,044.005a yathÃsukhaæ yathÃjo«aæ jayo 'yam anubhÆyatÃm 12,044.005c viÓrÃntÃæl labdhavij¤Ãnä Óva÷ sametÃsmi va÷ puna÷ 12,044.006a tato duryodhanag­haæ prÃsÃdair upaÓobhitam 12,044.006c bahuratnasamÃkÅrïaæ dÃsÅdÃsasamÃkulam 12,044.007a dh­tarëÂrÃbhyanuj¤Ãtaæ bhrÃtrà dattaæ v­kodara÷ 12,044.007c pratipede mahÃbÃhur mandaraæ maghavÃn iva 12,044.008a yathà duryodhanag­haæ tathà du÷ÓÃsanasya ca 12,044.008c prÃsÃdamÃlÃsaæyuktaæ hematoraïabhÆ«itam 12,044.009a dÃsÅdÃsasusaæpÆrïaæ prabhÆtadhanadhÃnyavat 12,044.009c pratipede mahÃbÃhur arjuno rÃjaÓÃsanÃt 12,044.009d*0061_01 du÷ÓÃsanasya tu g­haæ bheje sarvasam­ddhimat 12,044.010a durmar«aïasya bhavanaæ du÷ÓÃsanag­hÃd varam 12,044.010c kuberabhavanaprakhyaæ maïihemavibhÆ«itam 12,044.011a nakulÃya varÃrhÃya karÓitÃya mahÃvane 12,044.011c dadau prÅto mahÃrÃja dharmarÃjo yudhi«Âhira÷ 12,044.012a durmukhasya ca veÓmÃgryaæ ÓrÅmat kanakabhÆ«itam 12,044.012c pÆrïaæ padmadalÃk«ÅïÃæ strÅïÃæ Óayanasaækulam 12,044.013a pradadau sahadevÃya satataæ priyakÃriïe 12,044.013c mumude tac ca labdhvà sa kailÃsaæ dhanado yathà 12,044.014a yuyutsur viduraÓ caiva saæjayaÓ ca mahÃdyuti÷ 12,044.014c sudharmà caiva dhaumyaÓ ca yathÃsvaæ jagmur ÃlayÃn 12,044.015a saha sÃtyakinà Óaurir arjunasya niveÓanam 12,044.015c viveÓa puru«avyÃghro vyÃghro giriguhÃm iva 12,044.016a tatra bhak«ÃnnapÃnais te samupetÃ÷ sukho«itÃ÷ 12,044.016c sukhaprabuddhà rÃjÃnam upatasthur yudhi«Âhiram 12,045.001 janamejaya uvÃca 12,045.001a prÃpya rÃjyaæ mahÃtejà dharmarÃjo yudhi«Âhira÷ 12,045.001c yad anyad akarod vipra tan me vaktum ihÃrhasi 12,045.002a bhagavÃn và h­«ÅkeÓas trailokyasya paro guru÷ 12,045.002c ­«e yad akarod vÅras tac ca vyÃkhyÃtum arhasi 12,045.003 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,045.003a Ó­ïu rÃjendra tattvena kÅrtyamÃnaæ mayÃnagha 12,045.003c vÃsudevaæ purask­tya yad akurvata pÃï¬avÃ÷ 12,045.004a prÃpya rÃjyaæ mahÃtejà dharmarÃjo yudhi«Âhira÷ 12,045.004c cÃturvarïyaæ yathÃyogaæ sve sve dharme nyaveÓayat 12,045.004d*0062_01 varïÃn saæsthÃpayÃm Ãsa nayena vinayena ca 12,045.005a brÃhmaïÃnÃæ sahasraæ ca snÃtakÃnÃæ mahÃtmanÃm 12,045.005c sahasrani«kam ekaikaæ vÃcayÃm Ãsa pÃï¬ava÷ 12,045.006a tathÃnujÅvino bh­tyÃn saæÓritÃn atithÅn api 12,045.006c kÃmai÷ saætarpayÃm Ãsa k­païÃæs tarkakÃn api 12,045.007a purohitÃya dhaumyÃya prÃdÃd ayutaÓa÷ sa gÃ÷ 12,045.007c dhanaæ suvarïaæ rajataæ vÃsÃæsi vividhÃni ca 12,045.008a k­pÃya ca mahÃrÃja guruv­ttim avartata 12,045.008c vidurÃya ca dharmÃtmà pÆjÃæ cakre yatavrata÷ 12,045.009a bhak«ÃnnapÃnair vividhair vÃsobhi÷ ÓayanÃsanai÷ 12,045.009c sarvÃn saæto«ayÃm Ãsa saæÓritÃn dadatÃæ vara÷ 12,045.010a labdhapraÓamanaæ k­tvà sa rÃjà rÃjasattama 12,045.010c yuyutsor dhÃrtarëÂrasya pÆjÃæ cakre mahÃyaÓÃ÷ 12,045.011a dh­tarëÂrÃya tad rÃjyaæ gÃndhÃryai vidurÃya ca 12,045.011c nivedya svasthavad rÃjann Ãste rÃjà yudhi«Âhira÷ 12,045.012a tathà sarvaæ sa nagaraæ prasÃdya janamejaya 12,045.012c vÃsudevaæ mahÃtmÃnam abhyagacchat k­täjali÷ 12,045.013a tato mahati paryaÇke maïikäcanabhÆ«ite 12,045.013c dadarÓa k­«ïam ÃsÅnaæ nÅlaæ merÃv ivÃmbudam 12,045.014a jÃjvalyamÃnaæ vapu«Ã divyÃbharaïabhÆ«itam 12,045.014c pÅtakauÓeyasaævÅtaæ hemnÅvopahitaæ maïim 12,045.015a kaustubhena ura÷sthena maïinÃbhivirÃjitam 12,045.015c udyatevodayaæ Óailaæ sÆryeïÃptakirÅÂinam 12,045.015e naupamyaæ vidyate yasya tri«u loke«u kiæ cana 12,045.016a so 'bhigamya mahÃtmÃnaæ vi«ïuæ puru«avigraham 12,045.016c uvÃca madhurÃbhëa÷ smitapÆrvam idaæ tadà 12,045.017a sukhena te niÓà kaccid vyu«Âà buddhimatÃæ vara 12,045.017c kaccij j¤ÃnÃni sarvÃïi prasannÃni tavÃcyuta 12,045.018a tava hy ÃÓritya tÃæ devÅæ buddhiæ buddhimatÃæ vara 12,045.018c vayaæ rÃjyam anuprÃptÃ÷ p­thivÅ ca vaÓe sthità 12,045.019a bhavatprasÃdÃd bhagavaæs trilokagativikrama 12,045.019c jaya÷ prÃpto yaÓaÓ cÃgryaæ na ca dharmÃc cyutà vayam 12,045.020a taæ tathà bhëamÃïaæ tu dharmarÃjaæ yudhi«Âhiram 12,045.020c novÃca bhagavÃn kiæ cid dhyÃnam evÃnvapadyata 12,046.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,046.001a kim idaæ paramÃÓcaryaæ dhyÃyasy amitavikrama 12,046.001c kaccil lokatrayasyÃsya svasti lokaparÃyaïa 12,046.002a caturthaæ dhyÃnamÃrgaæ tvam Ãlambya puru«ottama 12,046.002c apakrÃnto yato deva tena me vismitaæ mana÷ 12,046.003a nig­hÅto hi vÃyus te pa¤cakarmà ÓarÅraga÷ 12,046.003c indriyÃïi ca sarvÃïi manasi sthÃpitÃni te 12,046.004a indriyÃïi manaÓ caiva buddhau saæveÓitÃni te 12,046.004c sarvaÓ caiva gaïo deva k«etraj¤e te niveÓita÷ 12,046.005a neÇganti tava romÃïi sthirà buddhis tathà mana÷ 12,046.005c sthÃïuku¬yaÓilÃbhÆto nirÅhaÓ cÃsi mÃdhava 12,046.006a yathà dÅpo nivÃtastho niriÇgo jvalate 'cyuta 12,046.006c tathÃsi bhagavan deva niÓcalo d­¬haniÓcaya÷ 12,046.006d*0063_01 tathÃpi bhagavan deva prapannÃyÃbhiyÃcate 12,046.007a yadi Órotum ihÃrhÃmi na rahasyaæ ca te yadi 12,046.007c chindhi me saæÓayaæ deva prapannÃyÃbhiyÃcate 12,046.008a tvaæ hi kartà vikartà ca tvaæ k«araæ cÃk«araæ ca hi 12,046.008c anÃdinidhanaÓ cÃdyas tvam eva puru«ottama 12,046.009a tvatprapannÃya bhaktÃya Óirasà praïatÃya ca 12,046.009c dhyÃnasyÃsya yathÃtattvaæ brÆhi dharmabh­tÃæ vara 12,046.010 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,046.010a tata÷ svagocare nyasya mano buddhÅndriyÃïi ca 12,046.010c smitapÆrvam uvÃcedaæ bhagavÃn vÃsavÃnuja÷ 12,046.011a Óaratalpagato bhÅ«ma÷ ÓÃmyann iva hutÃÓana÷ 12,046.011c mÃæ dhyÃti puru«avyÃghras tato me tadgataæ mana÷ 12,046.012a yasya jyÃtalanirgho«aæ visphÆrjitam ivÃÓane÷ 12,046.012c na sahed devarÃjo 'pi tam asmi manasà gata÷ 12,046.013a yenÃbhidrutya tarasà samastaæ rÃjamaï¬alam 12,046.013c ƬhÃs tisra÷ purà kanyÃs tam asmi manasà gata÷ 12,046.014a trayoviæÓatirÃtraæ yo yodhayÃm Ãsa bhÃrgavam 12,046.014c na ca rÃmeïa nistÅrïas tam asmi manasà gata÷ 12,046.015a yaæ gaÇgà garbhavidhinà dhÃrayÃm Ãsa pÃrthivam 12,046.015c vasi«ÂhaÓi«yaæ taæ tÃta manasÃsmi gato n­pa 12,046.016a divyÃstrÃïi mahÃtejà yo dhÃrayati buddhimÃn 12,046.016c sÃÇgÃæÓ ca caturo vedÃæs tam asmi manasà gata÷ 12,046.017a rÃmasya dayitaæ Ói«yaæ jÃmadagnyasya pÃï¬ava 12,046.017c ÃdhÃraæ sarvavidyÃnÃæ tam asmi manasà gata÷ 12,046.018a ekÅk­tyendriyagrÃmaæ mana÷ saæyamya medhayà 12,046.018c Óaraïaæ mÃm upÃgacchat tato me tadgataæ mana÷ 12,046.019a sa hi bhÆtaæ ca bhavyaæ ca bhavac ca puru«ar«abha 12,046.019c vetti dharmabh­tÃæ Óre«Âhas tato me tadgataæ mana÷ 12,046.020a tasmin hi puru«avyÃghre karmabhi÷ svair divaæ gate 12,046.020c bhavi«yati mahÅ pÃrtha na«Âacandreva ÓarvarÅ 12,046.021a tad yudhi«Âhira gÃÇgeyaæ bhÅ«maæ bhÅmaparÃkramam 12,046.021c abhigamyopasaæg­hya p­ccha yat te manogatam 12,046.022a cÃturvedyaæ cÃturhotraæ cÃturÃÓramyam eva ca 12,046.022c cÃturvarïyasya dharmaæ ca p­cchainaæ p­thivÅpate 12,046.023a tasminn astamite bhÅ«me kauravÃïÃæ dhuraædhare 12,046.023c j¤ÃnÃny alpÅbhavi«yanti tasmÃt tvÃæ codayÃmy aham 12,046.024a tac chrutvà vÃsudevasya tathyaæ vacanam uttamam 12,046.024c sÃÓrukaïÂha÷ sa dharmaj¤o janÃrdanam uvÃca ha 12,046.025a yad bhavÃn Ãha bhÅ«masya prabhÃvaæ prati mÃdhava 12,046.025c tathà tan nÃtra saædeho vidyate mama mÃnada 12,046.026a mahÃbhÃgyaæ hi bhÅ«masya prabhÃvaÓ ca mahÃtmana÷ 12,046.026c Órutaæ mayà kathayatÃæ brÃhmaïÃnÃæ mahÃtmanÃm 12,046.027a bhavÃæÓ ca kartà lokÃnÃæ yad bravÅty arisÆdana 12,046.027c tathà tad anabhidhyeyaæ vÃkyaæ yÃdavanandana 12,046.028a yatas tv anugrahak­tà buddhis te mayi mÃdhava 12,046.028c tvÃm agrata÷ purask­tya bhÅ«maæ paÓyÃmahe vayam 12,046.029a Ãv­tte bhagavaty arke sa hi lokÃn gami«yati 12,046.029c tvaddarÓanaæ mahÃbÃho tasmÃd arhati kaurava÷ 12,046.030a tava hy Ãdyasya devasya k«arasyaivÃk«arasya ca 12,046.030c darÓanaæ tasya lÃbha÷ syÃt tvaæ hi brahmamayo nidhi÷ 12,046.031a Órutvaitad dharmarÃjasya vacanaæ madhusÆdana÷ 12,046.031c pÃrÓvasthaæ sÃtyakiæ prÃha ratho me yujyatÃm iti 12,046.032a sÃtyakis tÆpani«kramya keÓavasya samÅpata÷ 12,046.032c dÃrukaæ prÃha k­«ïasya yujyatÃæ ratha ity uta 12,046.033a sa sÃtyaker ÃÓu vaco niÓamya; rathottamaæ käcanabhÆ«itÃÇgam 12,046.033c masÃragalvarkamayair vibhaÇgair; vibhÆ«itaæ hemapinaddhacakram 12,046.034a divÃkarÃæÓuprabham ÃÓugÃminaæ; vicitranÃnÃmaïiratnabhÆ«itam 12,046.034c navoditaæ sÆryam iva pratÃpinaæ; vicitratÃrk«yadhvajinaæ patÃkinam 12,046.035a sugrÅvasainyapramukhair varÃÓvair; manojavai÷ käcanabhÆ«itÃÇgai÷ 12,046.035c suyuktam Ãvedayad acyutÃya; k­täjalir dÃruko rÃjasiæha 12,047.001 janamejaya uvÃca 12,047.001a Óaratalpe ÓayÃnas tu bharatÃnÃæ pitÃmaha÷ 12,047.001c katham uts­«ÂavÃn dehaæ kaæ ca yogam adhÃrayat 12,047.002 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,047.002a Ó­ïu«vÃvahito rÃja¤ Óucir bhÆtvà samÃhita÷ 12,047.002c bhÅ«masya kuruÓÃrdÆla dehotsargaæ mahÃtmana÷ 12,047.002d*0064_01 Óuklapak«asya cëÂamyÃæ mÃghamÃsasya pÃrthiva 12,047.002d*0064_02 prÃjÃpatye ca nak«atre madhyaæ prÃpte divÃkare 12,047.003a niv­ttamÃtre tv ayana uttare vai divÃkare 12,047.003c samÃveÓayad ÃtmÃnam Ãtmany eva samÃhita÷ 12,047.004a vikÅrïÃæÓur ivÃdityo bhÅ«ma÷ ÓaraÓataiÓ cita÷ 12,047.004c ÓiÓye paramayà lak«myà v­to brÃhmaïasattamai÷ 12,047.005a vyÃsena vedaÓravasà nÃradena surar«iïà 12,047.005c devasthÃnena vÃtsyena tathÃÓmakasumantunà 12,047.005d*0065_01 tathà jaimininà caiva pailena ca mahÃtmanà 12,047.005d*0065_02 ÓÃï¬ilyadevalÃbhyÃæ ca maitreyeïa ca dhÅmatà 12,047.005d*0066_01 asitena vasi«Âhena kauÓikena mahÃtmanà 12,047.005d*0066_02 hÃrÅtalomaÓÃbhyÃæ ca tathÃtreyeïa dhÅmatà 12,047.005d*0066_03 b­haspatiÓ ca ÓukraÓ ca cyavanaÓ ca mahÃmuni÷ 12,047.005d*0066_04 sanatkumÃra÷ kapilo vÃlmÅkis tumburu÷ kuru÷ 12,047.005d*0066_05 maudgalyo bhÃrgavo rÃmas t­ïabindur mahÃmuni÷ 12,047.005d*0066_06 pippalÃdaÓ ca vÃyuÓ ca saævarta÷ pulaha÷ kaca÷ 12,047.005d*0066_07 kÃÓyapaÓ ca pulastyaÓ ca kratur dak«a÷ parÃÓara÷ 12,047.005d*0066_08 marÅcir aÇgirÃ÷ kÃÓyo gautamo gÃlavo muni÷ 12,047.005d*0066_09 dhaumyo vibhÃï¬o mÃï¬avyo dhaumra÷ k­«ïÃnubhautika÷ 12,047.005d*0066_10 ulÆka÷ paramo vipro mÃrkaï¬eyo mahÃmuni÷ 12,047.005d*0066_11 bhÃskari÷ pÆraïa÷ k­«ïa÷ sÆta÷ paramadhÃrmika÷ 12,047.005d*0067_01 taæ bÃhyamuninà caiva gÃlavena mahÃtmanà 12,047.005d*0067_02 ÓrÅmatà yÃj¤avalkyena ÓaÇkhena pulahena ca 12,047.006a etaiÓ cÃnyair munigaïair mahÃbhÃgair mahÃtmabhi÷ 12,047.006c ÓraddhÃdamapuraskÃrair v­taÓ candra iva grahai÷ 12,047.006d*0068_01 tathÃnyair munibhiÓ caiva pulastyena mahÃtmanà 12,047.007a bhÅ«mas tu puru«avyÃghra÷ karmaïà manasà girà 12,047.007c Óaratalpagata÷ k­«ïaæ pradadhyau präjali÷ sthita÷ 12,047.008a svareïa pu«ÂanÃdena tu«ÂÃva madhusÆdanam 12,047.008c yogeÓvaraæ padmanÃbhaæ vi«ïuæ ji«ïuæ jagatpatim 12,047.008d*0069_01 anÃdinidhanaæ ji«ïum Ãtmayoniæ sanÃtanam 12,047.009a k­täjali÷ Óucir bhÆtvà vÃgvidÃæ pravara÷ prabhum 12,047.009c bhÅ«ma÷ paramadharmÃtmà vÃsudevam athÃstuvat 12,047.010a ÃrirÃdhayi«u÷ k­«ïaæ vÃcaæ jigami«Ãmi yÃm 12,047.010c tayà vyÃsasamÃsinyà prÅyatÃæ puru«ottama÷ 12,047.011a Óuci÷ Óuci«adaæ haæsaæ tatpara÷ parame«Âhinam 12,047.011c yuktvà sarvÃtmanÃtmÃnaæ taæ prapadye prajÃpatim 12,047.011d*0070_01 anÃdyantaæ paraæ brahma na devà nar«ayo vidu÷ 12,047.011d*0070_02 eko 'yaæ veda bhagavÃn dhÃtà nÃrÃyaïo hari÷ 12,047.011d*0070_03 nÃrÃyaïÃd ­«igaïÃs tathà siddhamahoragÃ÷ 12,047.011d*0070_04 devà devar«ayaÓ caiva yaæ vidu÷ param avyayam 12,047.011d*0070_05 devadÃnavagandharvà yak«arÃk«asapannagÃ÷ 12,047.011d*0070_06 yaæ na jÃnanti ko hy e«a kuto và bhagavÃn iti 12,047.012a yasmin viÓvÃni bhÆtÃni ti«Âhanti ca viÓanti ca 12,047.012c guïabhÆtÃni bhÆteÓe sÆtre maïigaïà iva 12,047.013a yasmin nitye tate tantau d­¬he srag iva ti«Âhati 12,047.013c sadasadgrathitaæ viÓvaæ viÓvÃÇge viÓvakarmaïi 12,047.014a hariæ sahasraÓirasaæ sahasracaraïek«aïam 12,047.014b*0071_01 sahasrabÃhumukuÂaæ sahasravadanojjvalam 12,047.014c prÃhur nÃrÃyaïaæ devaæ yaæ viÓvasya parÃyaïam 12,047.015a aïÅyasÃm aïÅyÃæsaæ sthavi«Âhaæ ca sthavÅyasÃm 12,047.015c garÅyasÃæ gari«Âhaæ ca Óre«Âhaæ ca ÓreyasÃm api 12,047.016a yaæ vÃke«v anuvÃke«u ni«atsÆpani«atsu ca 12,047.016c g­ïanti satyakarmÃïaæ satyaæ satye«u sÃmasu 12,047.017a caturbhiÓ caturÃtmÃnaæ sattvasthaæ sÃtvatÃæ patim 12,047.017c yaæ divyair devam arcanti guhyai÷ paramanÃmabhi÷ 12,047.017d*0072_01 yasmin nityaæ tapas taptaæ yad aÇge«v anuti«Âhati 12,047.017d*0072_02 sarvÃtmà sarvavit sarva÷ sarvaj¤a÷ sarvabhÃvana÷ 12,047.018a yaæ devaæ devakÅ devÅ vasudevÃd ajÅjanat 12,047.018c bhaumasya brahmaïo guptyai dÅptam agnim ivÃraïi÷ 12,047.019a yam ananyo vyapetÃÓÅr ÃtmÃnaæ vÅtakalma«am 12,047.019c i«ÂvÃnantyÃya govindaæ paÓyaty Ãtmany avasthitam 12,047.020a purÃïe puru«a÷ prokto brahmà prokto yugÃdi«u 12,047.020c k«aye saækar«aïa÷ proktas tam upÃsyam upÃsmahe 12,047.020d*0073_01 yam ekaæ bahudhÃtmÃnaæ prÃdurbhÆtam adhok«ajam 12,047.020d*0073_02 nÃnyabhaktÃ÷ kriyÃvanto yajante sarvakÃmadam 12,047.020d*0073_03 yam Ãhur jagata÷ koÓaæ yasmin saænihitÃ÷ prajÃ÷ 12,047.020d*0073_04 yasmiæl lokÃ÷ sphurantÅme jale Óakunayo yathà 12,047.020d*0073_05 ­tam ekÃk«araæ brahma yat tat sadasata÷ param 12,047.020d*0073_06 anÃdimadhyaparyantaæ na devà nar«ayo vidu÷ 12,047.020d*0073_07 yaæ surÃsuragandharvÃ÷ sasiddhar«imahoragÃ÷ 12,047.020d*0073_08 prayatà nityam arcanti paramaæ du÷khabhe«ajam 12,047.020d*0073_09 anÃdinidhanaæ devam Ãtmayoniæ sanÃtanam 12,047.020d*0073_10 apratarkyam avij¤eyaæ hariæ nÃrÃyaïaæ prabhum 12,047.021a ativÃyvindrakarmÃïam atisÆryÃgnitejasam 12,047.021c atibuddhÅndriyÃtmÃnaæ taæ prapadye prajÃpatim 12,047.022a yaæ vai viÓvasya kartÃraæ jagatas tasthu«Ãæ patim 12,047.022c vadanti jagato 'dhyak«am ak«araæ paramaæ padam 12,047.023a hiraïyavarïaæ yaæ garbham aditir daityanÃÓanam 12,047.023c ekaæ dvÃdaÓadhà jaj¤e tasmai sÆryÃtmane nama÷ 12,047.024a Óukle devÃn pitÌn k­«ïe tarpayaty am­tena ya÷ 12,047.024c yaÓ ca rÃjà dvijÃtÅnÃæ tasmai somÃtmane nama÷ 12,047.024d*0074_01 hutÃÓanamukhair devair dhyÃyate sakalaæ jagat 12,047.024d*0074_02 havi÷ prathamabhoktà ca tasmai hotrÃtmane nama÷ 12,047.025a mahatas tamasa÷ pÃre puru«aæ jvalanadyutim 12,047.025c yaæ j¤Ãtvà m­tyum atyeti tasmai j¤eyÃtmane nama÷ 12,047.026a yaæ b­hantaæ b­haty ukthe yam agnau yaæ mahÃdhvare 12,047.026c yaæ viprasaæghà gÃyanti tasmai vedÃtmane nama÷ 12,047.027a ­gyaju÷sÃmadhÃmÃnaæ daÓÃrdhahavirÃk­tim 12,047.027c yaæ saptatantuæ tanvanti tasmai yaj¤Ãtmane nama÷ 12,047.027d*0075_01 caturbhiÓ ca caturbhiÓ ca dvÃbhyÃæ pa¤cabhir eva ca 12,047.027d*0075_02 hÆyate ca punar dvÃbhyÃæ tasmai homÃtmane nama÷ 12,047.028a ya÷ suparïo yajur nÃma chandogÃtras triv­cchirÃ÷ 12,047.028c rathaætarab­hatyak«as tasmai stotrÃtmane nama÷ 12,047.029a ya÷ sahasrasave satre jaj¤e viÓvas­jÃm ­«i÷ 12,047.029c hiraïyavarïa÷ Óakunis tasmai haæsÃtmane nama÷ 12,047.030a padÃÇgaæ saædhiparvÃïaæ svaravya¤janalak«aïam 12,047.030c yam Ãhur ak«araæ nityaæ tasmai vÃgÃtmane nama÷ 12,047.030d*0076_01 yaj¤ÃÇgo yo varÃho vai bhÆtvà gÃm ujjahÃra ha 12,047.030d*0076_02 lokatrayahitÃrthÃya tasmai vÅryÃtmane nama÷ 12,047.030d*0076_03 ya÷ Óete yogam ÃsthÃya paryaÇke nÃgabhÆ«ite 12,047.030d*0076_04 phaïÃsahasraracite tasmai nidrÃtmane nama÷ 12,047.030d*0077_01 viÓve ca marutaÓ caiva rudrÃdityÃÓvinÃv api 12,047.030d*0077_02 vasava÷ siddhasÃdhyÃÓ ca tasmai devÃtmane nama÷ 12,047.030d@006_0001 avyaktaæ buddhyahaækÃro mano buddhÅndriyÃïi ca 12,047.030d@006_0002 tanmÃtrÃïi viÓe«ÃÓ ca tasmai tattvÃtmane nama÷ 12,047.030d@006_0003 bhÆtaæ bhavyaæ bhavi«yac ca bhÆtÃdiprabhavÃpyaya÷ 12,047.030d@006_0004 yo 'graja÷ sarvabhÆtÃnÃæ tasmai bhÆtÃtmane nama÷ 12,047.030d@006_0005 yasya yaj¤e varÃhasya vi«ïor amitatejasa÷ 12,047.030d@006_0006 praïÃmaæ ye prakurvanti te«Ãm api namo nama÷ 12,047.030d@006_0007 yaæ hi sÆk«maæ vicinvanti paraæ sÆk«mavido janÃ÷ 12,047.030d@006_0008 sÆk«mÃsÆk«maæ ca yad brahma tasmai sÆk«mÃtmane nama÷ 12,047.030d@006_0009 matsyo bhÆtvà viri¤cÃya yena vedÃ÷ samÃh­tÃ÷ 12,047.030d@006_0010 rasÃtalagatÃ÷ ÓÅghraæ tasmai matsyÃtmane nama÷ 12,047.030d@006_0011 mandarÃdrir dh­to yena prÃpte hy am­tamanthane 12,047.030d@006_0012 atikarkaÓadehÃya tasmai kÆrmÃtmane nama÷ 12,047.030d@006_0013 vÃrÃhaæ rÆpam ÃsthÃya mahÅæ savanaparvatÃm 12,047.030d@006_0014 uddharaty ekadaæ«Âreïa tasmai kro¬Ãtmane nama÷ 12,047.030d@006_0015 nÃrasiæhavapu÷ k­tvà sarvalokabhayaækaram 12,047.030d@006_0016 hiraïyakaÓipuæ jaghne tasmai siæhÃtmane nama÷ 12,047.030d@006_0017 piÇgek«aïasaÂaæ yasya rÆpaæ daæ«Âranakhair yutam 12,047.030d@006_0018 dÃnavendrÃntakaraïaæ tasmai d­ptÃtmane nama÷ 12,047.030d@006_0019 vÃmanaæ rÆpam ÃsthÃya baliæ saæyamya mÃyayà 12,047.030d@006_0020 trailokyaæ krÃntavÃn yas tu tasmai krÃntÃtmane nama÷ 12,047.030d@006_0021 jamadagnisuto bhÆtvà rÃma÷ Óastrabh­tÃæ vara÷ 12,047.030d@006_0022 mahÅæ ni÷k«atriyÃæ cakre tasmai rÃmÃtmane nama÷ 12,047.030d@006_0023 tri÷saptak­tvo yaÓ caiko dharmavyutkrÃntigauravÃt 12,047.030d@006_0024 jaghÃna k«atriyÃn saæghe tasmai krodhÃtmane nama÷ 12,047.030d@006_0025 rÃmo dÃÓarathir bhÆtvà pulastyakulanandanam 12,047.030d@006_0026 jaghÃna rÃvaïaæ saækhye tasmai k«atrÃtmane nama÷ 12,047.030d@006_0027 yo halÅ musalÅ ÓrÅmÃn nÅlÃmbaradhara÷ sthita÷ 12,047.030d@006_0028 rÃmÃya rauhiïeyÃya tasmai bhogÃtmane nama÷ 12,047.030d@006_0029 ÓaÇkhine cakriïe nityaæ ÓÃrÇgiïe pÅtavÃsase 12,047.030d@006_0030 vanamÃlÃdharÃyaiva tasmai k­«ïÃtmane nama÷ 12,047.030d@006_0031 vasudevasuta÷ ÓrÅmÃn krŬito nandagokule 12,047.030d@006_0032 kaæsasya nidhanÃrthÃya tasmai krŬÃtmane nama÷ 12,047.030d@006_0033 vasudevatvam Ãgamya yador vaæÓasamudbhava÷ 12,047.030d@006_0034 bhÆbhÃraharaïaæ cakre tasmai k­«ïÃtmane nama÷ 12,047.030d@006_0035 sÃrathyam arjunasyÃjau kurvan gÅtÃm­taæ dadau 12,047.030d@006_0036 lokatrayopakÃrÃya tasmai brahmÃtmane nama÷ 12,047.030d@006_0037 dÃnavÃæs tu vaÓe k­tvà punar buddhatvam Ãgata÷ 12,047.030d@006_0038 sargasya rak«aïÃrthÃya tasmai ÓuddhÃtmane nama÷ 12,047.030d@006_0039 hani«yati kalau prÃpte mlecchÃæs turagavÃhana÷ 12,047.030d@006_0040 dharmasaæsthÃpako yas tu tasmai kalkyÃtmane nama÷ 12,047.030d@006_0041 k«atriyÃïÃæ sahasrÃïi prayutÃny arbudÃni ca 12,047.030d@006_0042 yo 'vadhÅd bhÃrate yuddhe tasmai krŬÃtmane nama÷ 12,047.030d@006_0043 tÃrÃnvaye kÃlanemiæ hatvà dÃnavapuægavam 12,047.030d@006_0044 dadau rÃjyaæ mahendrÃya tasmai mukhyÃtmane nama÷ 12,047.030d@006_0045 ya÷ sarvaprÃïinÃæ dehe sÃk«ÅbhÆto vyavasthita÷ 12,047.030d@006_0046 ak«arak«aramÃïÃnÃæ tasmai sÃk«yÃtmane nama÷ 12,047.030d@006_0047 namo 'stu te mahÃdeva namas te bhaktavatsala 12,047.030d@006_0048 subrahmaïya namas te 'stu prasÅda parameÓvara 12,047.030d@006_0049 avyaktavyaktarÆpeïa vyÃptaæ sarvaæ tvayà vibho 12,047.030d@006_0050 nÃrÃyaïaæ sahasrÃk«aæ sarvalokamaheÓvaram 12,047.030d@006_0051 hiraïyanÃbhaæ yaj¤ÃÇgam am­taæ viÓvatomukham 12,047.030d@006_0052 sarvadà sarvakÃrye«u nÃsti te«Ãm amaÇgalam 12,047.030d@006_0053 ye«Ãæ h­distho deveÓo maÇgalÃyatanaæ hari÷ 12,047.030d@006_0054 maÇgalaæ bhagavÃn vi«ïur maÇgalaæ madhusÆdana÷ 12,047.030d@006_0055 maÇgalaæ puï¬arÅkÃk«o maÇgalaæ garu¬adhvaja÷ 12,047.031a yaÓ cinoti satÃæ setum ­tenÃm­tayoninà 12,047.031c dharmÃrthavyavahÃrÃÇgais tasmai satyÃtmane nama÷ 12,047.032a yaæ p­thagdharmacaraïÃ÷ p­thagdharmaphalai«iïa÷ 12,047.032c p­thagdharmai÷ samarcanti tasmai dharmÃtmane nama÷ 12,047.032d*0078_01 yata÷ sarve prasÆyante hy anaÇgÃtmÃÇgadehina÷ 12,047.032d*0078_02 unmÃda÷ sarvabhÆtÃnÃæ tasmai kÃmÃtmane nama÷ 12,047.033a yaæ taæ vyaktastham avyaktaæ vicinvanti mahar«aya÷ 12,047.033c k«etre k«etraj¤am ÃsÅnaæ tasmai k«etrÃtmane nama÷ 12,047.034a yaæ d­gÃtmÃnam Ãtmasthaæ v­taæ «o¬aÓabhir guïai÷ 12,047.034c prÃhu÷ saptadaÓaæ sÃækhyÃs tasmai sÃækhyÃtmane nama÷ 12,047.035a yaæ vinidrà jitaÓvÃsÃ÷ sattvasthÃ÷ saæyatendriyÃ÷ 12,047.035c jyoti÷ paÓyanti yu¤jÃnÃs tasmai yogÃtmane nama÷ 12,047.036a apuïyapuïyoparame yaæ punarbhavanirbhayÃ÷ 12,047.036c ÓÃntÃ÷ saænyÃsino yÃnti tasmai mok«Ãtmane nama÷ 12,047.037a yo 'sau yugasahasrÃnte pradÅptÃrcir vibhÃvasu÷ 12,047.037c saæbhak«ayati bhÆtÃni tasmai ghorÃtmane nama÷ 12,047.038a saæbhak«ya sarvabhÆtÃni k­tvà caikÃrïavaæ jagat 12,047.038c bÃla÷ svapiti yaÓ caikas tasmai mÃyÃtmane nama÷ 12,047.039a sahasraÓirase tasmai puru«ÃyÃmitÃtmane 12,047.039c catu÷samudraparyÃyayoganidrÃtmane nama÷ 12,047.040a ajasya nÃbhÃv adhyekaæ yasmin viÓvaæ prati«Âhitam 12,047.040c pu«karaæ pu«karÃk«asya tasmai padmÃtmane nama÷ 12,047.041a yasya keÓe«u jÅmÆtà nadya÷ sarvÃÇgasaædhi«u 12,047.041c kuk«au samudrÃÓ catvÃras tasmai toyÃtmane nama÷ 12,047.041d*0079_01 yasmÃt sarvÃ÷ prasÆyante sargapralayavikriyÃ÷ 12,047.041d*0079_02 yasmiæÓ caiva pralÅyante tasmai hetvÃtmane nama÷ 12,047.041d*0079_03 yo ni«aïïo bhaved rÃtrau divà bhavati vi«Âhita÷ 12,047.041d*0079_04 i«ÂÃni«Âasya ca dra«Âà tasmai dra«ÂÃtmane nama÷ 12,047.041d*0079_05 akuïÂhaæ sarvakÃrye«u dharmakÃryÃrtham udyatam 12,047.041d*0079_06 vaikuïÂhasya hi tad rÆpaæ tasmai kÃryÃtmane nama÷ 12,047.041d*0079_07 tri÷saptak­tvo ya÷ k«atraæ dharmavyutkrÃntagauravam 12,047.041d*0079_08 kruddho nijaghne samare tasmai krauryÃtmane nama÷ 12,047.041d*0079_09 vibhajya paæcadhÃtmÃnaæ vÃyur bhÆtvà ÓarÅraga÷ 12,047.041d*0079_10 yaÓ ce«Âayati bhÆtÃni tasmai vÃyvÃtmane nama÷ 12,047.042a yuge«v Ãvartate yo 'æÓair dinartvanayahÃyanai÷ 12,047.042c sargapralayayo÷ kartà tasmai kÃlÃtmane nama÷ 12,047.043a brahma vaktraæ bhujau k«atraæ k­tsnam ÆrÆdaraæ viÓa÷ 12,047.043c pÃdau yasyÃÓritÃ÷ ÓÆdrÃs tasmai varïÃtmane nama÷ 12,047.044a yasyÃgnir Ãsyaæ dyaur mÆrdhà khaæ nÃbhiÓ caraïau k«iti÷ 12,047.044c sÆryaÓ cak«ur diÓa÷ Órotre tasmai lokÃtmane nama÷ 12,047.045a vi«aye vartamÃnÃnÃæ yaæ taæ vaiÓe«ikair guïai÷ 12,047.045c prÃhur vi«ayagoptÃraæ tasmai goptrÃtmane nama÷ 12,047.046a annapÃnendhanamayo rasaprÃïavivardhana÷ 12,047.046c yo dhÃrayati bhÆtÃni tasmai prÃïÃtmane nama÷ 12,047.046d*0080_01 prÃïÃnÃæ dhÃraïÃrthÃya yo 'nnaæ bhuÇkte caturvidham 12,047.046d*0080_02 antarbhÆta÷ pacaty agnis tasmai pÃkÃtmane nama÷ 12,047.046d*0080_03 piÇgek«aïasaÂaæ yasya rÆpaæ daæ«ÂrÃnakhÃyudham 12,047.046d*0080_04 dÃnavendrÃntakaraïaæ tasmai d­ptÃtmane nama÷ 12,047.046d*0080_05 rasÃtalagata÷ ÓrÅmÃn ananto bhagavÃn vibhu÷ 12,047.046d*0080_06 jagad dhÃrayate k­tsnaæ tasmai vÅryÃtmane nama÷ 12,047.046d*0081_01 vi«aye vartamÃnÃnÃæ ÓrotrÃdÅnÃæ ca ya÷ prabhu÷ 12,047.046d*0081_02 vedate sarvavi«ayÃæs tasmai citrÃtmane nama÷ 12,047.046d*0082_01 yaæ na devà na gandharvà na daityà na ca dÃnavÃ÷ 12,047.046d*0082_02 tattvato hi vijÃnanti tasmai sÆk«mÃtmane nama÷ 12,047.046d*0083_01 jvalanÃrkendutÃrÃïÃæ jyoti«Ãæ divyamÆrtinÃm 12,047.046d*0083_02 yas tejayati tejÃæsi tasmai tejÃtmane nama÷ 12,047.047a para÷ kÃlÃt paro yaj¤Ãt para÷ sadasatoÓ ca ya÷ 12,047.047c anÃdir Ãdir viÓvasya tasmai viÓvÃtmane nama÷ 12,047.047d*0084_01 vaidyuto jÃÂharaÓ caiva pÃvaka÷ Óucir eva ca 12,047.047d*0084_02 dahana÷ sarvabhak«ÃïÃæ tasmai vahnyÃtmane nama÷ 12,047.047d@007_0001 sutale talamadhyastho hatvà tu madhukaiÂabhau 12,047.047d@007_0002 uddh­tà yena vai vedÃs tasmai matsyÃtmane nama÷ 12,047.047d@007_0003 sasÃgaranagÃæ bibhratsaptadvÅpÃæ vasuædharÃm 12,047.047d@007_0004 yo dhÃrayati p­«Âhena tasmai kÆrmÃtmane nama÷ 12,047.047d@007_0005 ekÃrïave mahÅæ magnÃæ vÃrÃhaæ rÆpam Ãsthita÷ 12,047.047d@007_0006 uddadhÃra mahÅæ yo 'sau tasmai kro¬Ãtmane nama÷ 12,047.047d@007_0007 nÃrasiæhaæ tata÷ k­tvà yas trailokyabhayaækaram 12,047.047d@007_0008 hiraïyakaÓipuæ jaghne tasmai siæhÃtmane nama÷ 12,047.047d@007_0009 vÃmanaæ rÆpam ÃsthÃya baliæ saæyamya mÃyayà 12,047.047d@007_0010 ime krÃntÃs trayo lokÃs tasmai krÃntÃtmane nama÷ 12,047.047d@007_0011 jamadagnisuto bhÆtvà rÃma÷ paraÓudh­k prabhu÷ 12,047.047d@007_0012 sahasrÃrjunahantà yas tasmà ugrÃtmane nama÷ 12,047.047d@007_0013 rÃmo dÃÓarathir bhÆtvà paulastyakulanandanam 12,047.047d@007_0014 jaghÃna rÃvaïaæ saækhye tasmai k«atrÃtmane nama÷ 12,047.047d@007_0015 vasudevasuta÷ ÓrÅmÃn vÃsudevo jagatpati÷ 12,047.047d@007_0016 jahÃra vasudhÃbhÃraæ tasmai k­«ïÃtmane nama÷ 12,047.047d@007_0017 buddharÆpaæ samÃsthÃya sarvadharmaparÃyaïa÷ 12,047.047d@007_0018 mohayan sarvabhÆtÃni tasmai mohÃtmane nama÷ 12,047.047d@007_0019 hani«yati kaler ante mlecchÃæs turagavÃhana÷ 12,047.047d@007_0020 dharmasaæsthÃpanÃrthÃya tasmai kÃlÃtmane nama÷ 12,047.047d@007_0021 anÃdir Ãdir viÓvasya tasmai viÓvÃtmane nama÷ 12,047.048a yo mohayati bhÆtÃni sneharÃgÃnubandhanai÷ 12,047.048c sargasya rak«aïÃrthÃya tasmai mohÃtmane nama÷ 12,047.048d*0085_01 caitanyaæ sarvato nityaæ sarvaprÃïih­di sthitam 12,047.048d*0085_02 sarvÃtÅtataraæ sÆk«maæ tasmai sÆk«mÃtmane nama÷ 12,047.049a Ãtmaj¤Ãnam idaæ j¤Ãnaæ j¤Ãtvà pa¤casv avasthitam 12,047.049c yaæ j¤Ãnino 'dhigacchanti tasmai j¤ÃnÃtmane nama÷ 12,047.049d*0086_01 sÃækhyair yogair viniÓcitya sÃdhyaiÓ ca paramar«ibhi÷ 12,047.049d*0086_02 yasya na j¤Ãyate tattvaæ tasmai guhyÃtmane nama÷ 12,047.050a aprameyaÓarÅrÃya sarvato 'nantacak«u«e 12,047.050c apÃraparimeyÃya tasmai cintyÃtmane nama÷ 12,047.051a jaÂine daï¬ine nityaæ lambodaraÓarÅriïe 12,047.051c kamaï¬aluni«aÇgÃya tasmai brahmÃtmane nama÷ 12,047.051d*0087_01 yo jÃto vasudevena devakyÃæ yadunandana÷ 12,047.051d*0087_02 ÓaÇkhacakragadÃpÃïir vÃsudevÃtmane nama÷ 12,047.052a ÓÆline tridaÓeÓÃya tryambakÃya mahÃtmane 12,047.052c bhasmadigdhordhvaliÇgÃya tasmai rudrÃtmane nama÷ 12,047.052d*0088_01 Óira÷kapÃlamÃlÃya vyÃghracarmanivÃsine 12,047.052d*0088_02 bhasmadigdhaÓarÅrÃya tasmai rudrÃtmane nama÷ 12,047.052d*0089_01 candrÃrdhak­taÓÅr«Ãya vyÃlayaj¤opavÅtine 12,047.052d*0089_02 pinÃkaÓÆlahastÃya tasmà ugrÃtmane nama÷ 12,047.053a pa¤cabhÆtÃtmabhÆtÃya bhÆtÃdinidhanÃtmane 12,047.053c akrodhadrohamohÃya tasmai ÓÃntÃtmane nama÷ 12,047.054a yasmin sarvaæ yata÷ sarvaæ ya÷ sarvaæ sarvataÓ ca ya÷ 12,047.054c yaÓ ca sarvamayo nityaæ tasmai sarvÃtmane nama÷ 12,047.055a viÓvakarman namas te 'stu viÓvÃtman viÓvasaæbhava 12,047.055c apavargo 'si bhÆtÃnÃæ pa¤cÃnÃæ parata÷ sthita÷ 12,047.056a namas te tri«u loke«u namas te paratastri«u 12,047.056c namas te dik«u sarvÃsu tvaæ hi sarvaparÃyaïam 12,047.057a namas te bhagavan vi«ïo lokÃnÃæ prabhavÃpyaya 12,047.057c tvaæ hi kartà h­«ÅkeÓa saæhartà cÃparÃjita÷ 12,047.058a tena paÓyÃmi te divyÃn bhÃvÃn hi tri«u vartmasu 12,047.058c tac ca paÓyÃmi tattvena yat te rÆpaæ sanÃtanam 12,047.059a divaæ te Óirasà vyÃptaæ padbhyÃæ devÅ vasuædharà 12,047.059c vikrameïa trayo lokÃ÷ puru«o 'si sanÃtana÷ 12,047.059d*0090_01 diÓo bhujà raviÓ cak«ur vÅryaæ ÓukraprajÃpatÅ 12,047.059d*0090_02 sapta mÃrgà niruddhÃs te vÃyor amitatejasa÷ 12,047.059d*0091_01 avyaktaæ vyaktarÆpeïa vyÃptaæ sarvaæ tvayà vibho 12,047.059d*0091_02 vyaktÃvyaktasvarÆpeïa vyÃptaæ sarvaæ tvayà vibho 12,047.059d*0091_03 avyaktaæ brahmaïo rÆpaæ vyaktam etac carÃcaram 12,047.060a atasÅpu«pasaækÃÓaæ pÅtavÃsasam acyutam 12,047.060b*0092_01 vapuæ«y anumimÅtas te meghasyeva savidyuta÷ 12,047.060b*0093_01 namo narakasaætrÃsarak«Ãmaï¬alakÃriïe 12,047.060b*0093_02 saæsÃranimnagÃvartatarakëÂhÃya vi«ïave 12,047.060b*0093_03 namo brahmaïyadevÃya gobrÃhmaïahitÃya ca 12,047.060b*0093_04 jagaddhitÃya k­«ïÃya govindÃya namo nama÷ 12,047.060b*0093_05 prÃïakÃntÃrapÃtheyaæ saæsÃracchedabhe«ajam 12,047.060b*0093_06 du÷khaÓokaparitrÃïaæ harir ity ak«aradvayam 12,047.060b*0094_01 eko 'pi k­«ïasya k­ta÷ praïÃmo 12,047.060b*0094_02 daÓÃÓvamedhÃvabh­thena tulya÷ 12,047.060b*0094_03 daÓÃÓvamedhÅ punar eti janma 12,047.060b*0094_04 k­«ïapraïÃmÅ na punarbhavÃya 12,047.060b*0094_05 k­«ïavratÃ÷ k­«ïam anusmaranto 12,047.060b*0094_06 rÃtrau ca k­«ïaæ punar utthità ye 12,047.060b*0094_07 te k­«ïadehÃ÷ praviÓanti k­«ïam 12,047.060b*0094_08 Ãjyaæ yathà mantrahutaæ hutÃÓe 12,047.060b*0095_01 nÃrÃyaïaæ sahasrÃk«aæ sarvalokanamask­tam 12,047.060b*0095_02 hiraïyanÃbhaæ yaj¤ÃÇgam am­taæ viÓvatomukham 12,047.060c ye namasyanti govindaæ na te«Ãæ vidyate bhayam 12,047.061a yathà vi«ïumayaæ satyaæ yathà vi«ïumayaæ havi÷ 12,047.061c yathà vi«ïumayaæ sarvaæ pÃpmà me naÓyatÃæ tathà 12,047.061d*0096_01 tasya yaj¤avarÃhasya vi«ïor amitatejasa÷ 12,047.061d*0096_02 praïÃmaæ ye 'pi kurvanti te«Ãm api namo nama÷ 12,047.062a tvÃæ prapannÃya bhaktÃya gatim i«ÂÃæ jigÅ«ave 12,047.062c yac chreya÷ puï¬arÅkÃk«a tad dhyÃyasva surottama 12,047.063a iti vidyÃtapoyonir ayonir vi«ïur Ŭita÷ 12,047.063c vÃgyaj¤enÃrcito deva÷ prÅyatÃæ me janÃrdana÷ 12,047.063d*0097_01 nÃrÃyaïaparaæ brahma nÃrÃyaïaparaæ tapa÷ 12,047.063d*0097_02 nÃrÃyaïaparaæ cedaæ sarvaæ nÃrÃyaïÃtmakam 12,047.064a etÃvad uktvà vacanaæ bhÅ«mas tadgatamÃnasa÷ 12,047.064c nama ity eva k­«ïÃya praïÃmam akarot tadà 12,047.065a abhigamya tu yogena bhaktiæ bhÅ«masya mÃdhava÷ 12,047.065c traikÃlyadarÓanaæ j¤Ãnaæ divyaæ dÃtuæ yayau hari÷ 12,047.065d*0098_01 anÃdinidhanaæ vi«ïuæ sarvalokamaheÓvaram 12,047.065d*0098_02 lokÃdhyak«aæ stuvan nityaæ sarvapÃpai÷ pramucyate 12,047.065d*0098_03 stavarÃja÷ samÃpto 'yaæ vi«ïor adbhutakarmaïa÷ 12,047.065d*0098_04 gÃÇgeyena purà gÅta÷ mahÃpÃtakanÃÓana÷ 12,047.066a tasminn uparate Óabde tatas te brahmavÃdina÷ 12,047.066c bhÅ«maæ vÃgbhir bëpakaïÂhÃs tam Ãnarcur mahÃmatim 12,047.067a te stuvantaÓ ca viprÃgryÃ÷ keÓavaæ puru«ottamam 12,047.067c bhÅ«maæ ca Óanakai÷ sarve praÓaÓaæsu÷ puna÷ puna÷ 12,047.068a viditvà bhaktiyogaæ tu bhÅ«masya puru«ottama÷ 12,047.068c sahasotthÃya saæh­«Âo yÃnam evÃnvapadyata 12,047.069a keÓava÷ sÃtyakiÓ caiva rathenaikena jagmatu÷ 12,047.069c apareïa mahÃtmÃnau yudhi«Âhiradhanaæjayau 12,047.070a bhÅmaseno yamau cobhau ratham ekaæ samÃsthitau 12,047.070c k­po yuyutsu÷ sÆtaÓ ca saæjayaÓ cÃparaæ ratham 12,047.071a te rathair nagarÃkÃrai÷ prayÃtÃ÷ puru«ar«abhÃ÷ 12,047.071c nemigho«eïa mahatà kampayanto vasuædharÃm 12,047.072a tato gira÷ puru«avaras tavÃnvitÃ; dvijeritÃ÷ pathi sumanÃ÷ sa ÓuÓruve 12,047.072c k­täjaliæ praïatam athÃparaæ janaæ; sa keÓihà muditamanÃbhyanandata 12,047.072d*0099_01 iti smaran paÂhati ca ÓÃrÇgadhanvana÷ 12,047.072d*0099_02 Ó­ïoti và yadukulanandanastavam 12,047.072d*0099_03 sa cakrabh­tpratihatasarvakilbi«o 12,047.072d*0099_04 janÃrdanaæ praviÓati dehasaæk«aye 12,047.072d*0099_05 yaæ yogina÷ prÃïaviyogakÃle 12,047.072d*0099_06 yatnena citte viniveÓayanti 12,047.072d*0099_07 sa taæ purastÃd dharim Åk«amÃïa÷ 12,047.072d*0099_08 prÃïä jahau prÃptaphalo hi bhÅ«ma÷ 12,047.072d*0099_09 stavarÃja÷ samÃpto 'yaæ vi«ïor adbhutakarmaïa÷ 12,047.072d*0099_10 gÃÇgeyena purà gÅto mahÃpÃtakanÃÓana÷ 12,047.072d*0099_11 idaæ nara÷ stavarÃjaæ mumuk«u÷ 12,047.072d*0099_12 paÂha¤ Óuci÷ kalu«itakalma«Ãpaham 12,047.072d*0099_13 vyatÅtya lokÃn mahata÷ samÃgatÃn 12,047.072d*0099_14 padaæ saægacchaty am­taæ mahÃtmana÷ 12,048.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,048.001a tata÷ sa ca h­«ÅkeÓa÷ sa ca rÃjà yudhi«Âhira÷ 12,048.001c k­pÃdayaÓ ca te sarve catvÃra÷ pÃï¬avÃÓ ca ha 12,048.002a rathais te nagarÃkÃrai÷ patÃkÃdhvajaÓobhitai÷ 12,048.002c yayur ÃÓu kuruk«etraæ vÃjibhi÷ ÓÅghragÃmibhi÷ 12,048.003a te 'vatÅrya kuruk«etraæ keÓamajjÃsthisaækulam 12,048.003c dehanyÃsa÷ k­to yatra k«atriyais tair mahÃtmabhi÷ 12,048.004a gajÃÓvadehÃsthicayai÷ parvatair iva saæcitam 12,048.004c naraÓÅr«akapÃlaiÓ ca ÓaÇkhair iva samÃcitam 12,048.005a citÃsahasrair nicitaæ varmaÓastrasamÃkulam 12,048.005c ÃpÃnabhÆmiæ kÃlasya tadà bhuktojjhitÃm iva 12,048.006a bhÆtasaæghÃnucaritaæ rak«ogaïani«evitam 12,048.006c paÓyantas te kuruk«etraæ yayur ÃÓu mahÃrathÃ÷ 12,048.007a gacchann eva mahÃbÃhu÷ sarvayÃdavanandana÷ 12,048.007c yudhi«ÂhirÃya provÃca jÃmadagnyasya vikramam 12,048.008a amÅ rÃmahradÃ÷ pa¤ca d­Óyante pÃrtha dÆrata÷ 12,048.008c ye«u saætarpayÃm Ãsa pÆrvÃn k«atriyaÓoïitai÷ 12,048.009a tri÷saptak­tvo vasudhÃæ k­tvà ni÷k«atriyÃæ prabhu÷ 12,048.009c ihedÃnÅæ tato rÃma÷ karmaïo virarÃma ha 12,048.010 yudhi«Âhira uvÃca 12,048.010a tri÷saptak­tva÷ p­thivÅ k­tà ni÷k«atriyà tadà 12,048.010c rÃmeïeti yad Ãttha tvam atra me saæÓayo mahÃn 12,048.011a k«atrabÅjaæ yadà dagdhaæ rÃmeïa yadupuægava 12,048.011c kathaæ bhÆya÷ samutpatti÷ k«atrasyÃmitavikrama 12,048.012a mahÃtmanà bhagavatà rÃmeïa yadupuægava 12,048.012c katham utsÃditaæ k«atraæ kathaæ v­ddhiæ punar gatam 12,048.013a mahÃbhÃratayuddhe hi koÂiÓa÷ k«atriyà hatÃ÷ 12,048.013c tathÃbhÆc ca mahÅ kÅrïà k«atriyair vadatÃæ vara 12,048.013d*0100_01 kimarthaæ bhÃrgaveïedaæ k«atram utsÃditaæ purà 12,048.013d*0100_02 rÃmeïa yaduÓÃrdÆla kuruk«etre mahÃtmanà 12,048.014a evaæ me chindhi vÃr«ïeya saæÓayaæ tÃrk«yaketana 12,048.014c Ãgamo hi para÷ k­«ïa tvatto no vÃsavÃnuja 12,048.015 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,048.015a tato vrajann eva gadÃgraja÷ prabhu÷; ÓaÓaæsa tasmai nikhilena tattvata÷ 12,048.015c yudhi«ÂhirÃyÃpratimaujase tadÃ; yathÃbhavat k«atriyasaækulà mahÅ 12,049.001 vÃsudeva uvÃca 12,049.001a Ó­ïu kaunteya rÃmasya mayà yÃvat pariÓrutam 12,049.001c mahar«ÅïÃæ kathayatÃæ kÃraïaæ tasya janma ca 12,049.002a yathà ca jÃmadagnyena koÂiÓa÷ k«atriyà hatÃ÷ 12,049.002c udbhÆtà rÃjavaæÓe«u ye bhÆyo bhÃrate hatÃ÷ 12,049.003a jahnor ajahnus tanayo ballavas tasya cÃtmaja÷ 12,049.003c kuÓiko nÃma dharmaj¤as tasya putro mahÅpati÷ 12,049.004a ugraæ tapa÷ samÃti«Âhat sahasrÃk«asamo bhuvi 12,049.004c putraæ labheyam ajitaæ trilokeÓvaram ity uta 12,049.005a tam ugratapasaæ d­«Âvà sahasrÃk«a÷ puraædara÷ 12,049.005c samartha÷ putrajanane svayam evaitya bhÃrata 12,049.006a putratvam agamad rÃjaæs tasya lokeÓvareÓvara÷ 12,049.006c gÃdhir nÃmÃbhavat putra÷ kauÓika÷ pÃkaÓÃsana÷ 12,049.007a tasya kanyÃbhavad rÃjan nÃmnà satyavatÅ prabho 12,049.007c tÃæ gÃdhi÷ kaviputrÃya sorcÅkÃya dadau prabhu÷ 12,049.008a tata÷ prÅtas tu kaunteya bhÃrgava÷ kurunandana 12,049.008c putrÃrthe ÓrapayÃm Ãsa caruæ gÃdhes tathaiva ca 12,049.009a ÃhÆya cÃha tÃæ bhÃryÃm ­cÅko bhÃrgavas tadà 12,049.009c upayojyaÓ carur ayaæ tvayà mÃtrÃpy ayaæ tava 12,049.010a tasyà jani«yate putro dÅptimÃn k«atriyar«abha÷ 12,049.010c ajayya÷ k«atriyair loke k«atriyar«abhasÆdana÷ 12,049.011a tavÃpi putraæ kalyÃïi dh­timantaæ taponvitam 12,049.011c ÓamÃtmakaæ dvijaÓre«Âhaæ carur e«a vidhÃsyati 12,049.012a ity evam uktvà tÃæ bhÃryÃm ­cÅko bh­gunandana÷ 12,049.012c tapasy abhirato dhÅmä jagÃmÃraïyam eva ha 12,049.013a etasminn eva kÃle tu tÅrthayÃtrÃparo n­pa÷ 12,049.013c gÃdhi÷ sadÃra÷ saæprÃpta ­cÅkasyÃÓramaæ prati 12,049.014a carudvayaæ g­hÅtvà tu rÃjan satyavatÅ tadà 12,049.014c bhartur vÃkyÃd athÃvyagrà mÃtre h­«Âà nyavedayat 12,049.015a mÃtà tu tasyÃ÷ kaunteya duhitre svaæ caruæ dadau 12,049.015c tasyÃÓ carum athÃj¤Ãtam Ãtmasaæsthaæ cakÃra ha 12,049.016a atha satyavatÅ garbhaæ k«atriyÃntakaraæ tadà 12,049.016c dhÃrayÃm Ãsa dÅptena vapu«Ã ghoradarÓanam 12,049.017a tÃm ­cÅkas tadà d­«Âvà dhyÃnayogena vai tata÷ 12,049.017c abravÅd rÃjaÓÃrdÆla svÃæ bhÃryÃæ varavarïinÅm 12,049.018a mÃtrÃsi vyaæsità bhadre caruvyatyÃsahetunà 12,049.018c jani«yate hi te putra÷ krÆrakarmà mahÃbala÷ 12,049.019a jani«yate hi te bhrÃtà brahmabhÆtas tapodhana÷ 12,049.019c viÓvaæ hi brahma tapasà mayà tatra samarpitam 12,049.019d*0101_01 k«atravÅryaæ ca sakalaæ tava mÃtre samarpitam 12,049.019d*0101_02 viparyayeïa te bhadre naitad evaæ bhavi«yati 12,049.019d*0101_03 mÃtus te brÃhmaïo bhÆyÃt tava ca k«atriya÷ suta÷ 12,049.020a saivam uktà mahÃbhÃgà bhartrà satyavatÅ tadà 12,049.020c papÃta Óirasà tasmai vepantÅ cÃbravÅd idam 12,049.021a nÃrho 'si bhagavann adya vaktum evaævidhaæ vaca÷ 12,049.021c brÃhmaïÃpasadaæ putraæ prÃpsyasÅti mahÃmune 12,049.022 ­cÅka uvÃca 12,049.022a nai«a saækalpita÷ kÃmo mayà bhadre tathà tvayi 12,049.022c ugrakarmà bhavet putraÓ carur mÃtà ca kÃraïam 12,049.023 satyavaty uvÃca 12,049.023a icchaæl lokÃn api mune s­jethÃ÷ kiæ punar mama 12,049.023c ÓamÃtmakam ­juæ putraæ labheyaæ japatÃæ vara 12,049.024 ­cÅka uvÃca 12,049.024a noktapÆrvaæ mayà bhadre svaire«v apy an­taæ vaca÷ 12,049.024c kim utÃgniæ samÃdhÃya mantravac carusÃdhane 12,049.024d*0102_01 d­«Âam etat purà bhadre j¤Ãtaæ ca tapasà mayà 12,049.024d*0102_02 brahmabhÆtaæ hi sakalaæ pitus tava kulaæ bhavet 12,049.025 satyavaty uvÃca 12,049.025a kÃmam evaæ bhavet pautro mameha tava caiva ha 12,049.025c ÓamÃtmakam ­juæ putraæ labheyaæ japatÃæ vara 12,049.026 ­cÅka uvÃca 12,049.026a putre nÃsti viÓe«o me pautre và varavarïini 12,049.026c yathà tvayoktaæ tu vacas tathà bhadre bhavi«yati 12,049.027 vÃsudeva uvÃca 12,049.027a tata÷ satyavatÅ putraæ janayÃm Ãsa bhÃrgavam 12,049.027c tapasy abhirataæ ÓÃntaæ jamadagniæ ÓamÃtmakam 12,049.027d*0103_01 so 'pi putraæ hy ajanayaj jÃmadagnyaæ sudÃruïam 12,049.028a viÓvÃmitraæ ca dÃyÃdaæ gÃdhi÷ kuÓikanandana÷ 12,049.028c prÃpa brahmar«isamitaæ viÓvena brahmaïà yutam 12,049.029a ÃrcÅko janayÃm Ãsa jamadagni÷ sudÃruïam 12,049.029a*0104_01 **** **** jamadagniæ taponidhim 12,049.029a*0104_02 so 'pi putraæ hy ajanayad 12,049.029c sarvavidyÃntagaæ Óre«Âhaæ dhanurvede ca pÃragam 12,049.029e rÃmaæ k«atriyahantÃraæ pradÅptam iva pÃvakam 12,049.029f*0105_01 to«ayitvà mahÃdevaæ parvate gandhamÃdane 12,049.029f*0105_02 astrÃïi varayÃm Ãsa paraÓuæ cÃtitejasam 12,049.029f*0105_03 sa tenÃkuïÂhadhÃreïa jvalitÃnalavarcasà 12,049.029f*0105_04 kuÂhÃreïÃprameyeïa loke«v apratimo 'bhavat 12,049.030a etasminn eva kÃle tu k­tavÅryÃtmajo balÅ 12,049.030c arjuno nÃma tejasvÅ k«atriyo haihayÃnvaya÷ 12,049.030d*0106_01 dattÃtreyaprasÃdena rÃjà bÃhusahasravÃn 12,049.030d*0106_02 cakravartÅ mahÃtejà viprÃïÃm ÃÓvamedhike 12,049.031a dadÃha p­thivÅæ sarvÃæ saptadvÅpÃæ sapattanÃm 12,049.031c svabÃhvastrabalenÃjau dharmeïa parameïa ca 12,049.032a t­«itena sa kauravya bhik«itaÓ citrabhÃnunà 12,049.032c sahasrabÃhur vikrÃnta÷ prÃdÃd bhik«Ãm athÃgnaye 12,049.033a grÃmÃn purÃïi gho«ÃæÓ ca pattanÃni ca vÅryavÃn 12,049.033c jajvÃla tasya bÃïais tu citrabhÃnur didhak«ayà 12,049.034a sa tasya puru«endrasya prabhÃvena mahÃtapÃ÷ 12,049.034c dadÃha kÃrtavÅryasya ÓailÃn atha vanÃni ca 12,049.035a sa ÓÆnyam ÃÓramÃraïyaæ varuïasyÃtmajasya tat 12,049.035c dadÃha pavaneneddhaÓ citrabhÃnu÷ sahaihaya÷ 12,049.036a Ãpavas taæ tato ro«Ãc chaÓÃpÃrjunam acyuta 12,049.036c dagdhe ''Órame mahÃrÃja kÃrtavÅryeïa vÅryavÃn 12,049.037a tvayà na varjitaæ mohÃd yasmÃd vanam idaæ mama 12,049.037c dagdhaæ tasmÃd raïe rÃmo bÃhÆæs te chetsyate 'rjuna 12,049.038a arjunas tu mahÃrÃja balÅ nityaæ ÓamÃtmaka÷ 12,049.038c brahmaïyaÓ ca ÓaraïyaÓ ca dÃtÃ ÓÆraÓ ca bhÃrata 12,049.038d*0107_01 nÃcintayat tadà ÓÃpaæ tena dattaæ mahÃtmanà 12,049.039a tasya putrÃ÷ subalina÷ ÓÃpenÃsan pitur vadhe 12,049.039c nimittam avaliptà vai n­ÓaæsÃÓ caiva nityadà 12,049.040a jamadagnidhenvÃs te vatsam Ãninyur bharatar«abha 12,049.040c aj¤Ãtaæ kÃrtavÅryasya haihayendrasya dhÅmata÷ 12,049.040d*0108_01 tannimittam abhÆd yuddhaæ jÃmadagner mahÃtmana÷ 12,049.041a tato 'rjunasya bÃhÆæs tu chittvà vai pauru«Ãnvita÷ 12,049.041c taæ ruvantaæ tato vatsaæ jÃmadagnya÷ svam ÃÓramam 12,049.041e pratyÃnayata rÃjendra te«Ãm anta÷purÃt prabhu÷ 12,049.042a arjunasya sutÃs te tu saæbhÆyÃbuddhayas tadà 12,049.042c gatvÃÓramam asaæbuddhaæ jamadagner mahÃtmana÷ 12,049.043a apÃtayanta bhallÃgrai÷ Óira÷ kÃyÃn narÃdhipa 12,049.043c samitkuÓÃrthaæ rÃmasya nirgatasya mahÃtmana÷ 12,049.043d*0109_01 pratyak«aæ rÃmamÃtuÓ ca tathaivÃÓramavÃsinÃm 12,049.043d*0109_02 Órutvà rÃmas tam arthaæ ca kruddha÷ kÃlÃnalopama÷ 12,049.043d*0109_03 dhanurvede 'dvitÅyo hi divyÃstrai÷ samalaæk­ta÷ 12,049.043d*0109_04 candrabimbÃrdhasaækÃÓaæ paraÓuæ g­hya bhÃrgava÷ 12,049.044a tata÷ pit­vadhÃmar«Ãd rÃma÷ paramamanyumÃn 12,049.044c ni÷k«atriyÃæ pratiÓrutya mahÅæ Óastram ag­hïata 12,049.045a tata÷ sa bh­guÓÃrdÆla÷ kÃrtavÅryasya vÅryavÃn 12,049.045c vikramya nijaghÃnÃÓu putrÃn pautrÃæÓ ca sarvaÓa÷ 12,049.046a sa haihayasahasrÃïi hatvà paramamanyumÃn 12,049.046c cakÃra bhÃrgavo rÃjan mahÅæ ÓoïitakardamÃm 12,049.047a sa tathà sumahÃtejÃ÷ k­tvà ni÷k«atriyÃæ mahÅm 12,049.047c k­payà parayÃvi«Âo vanam eva jagÃma ha 12,049.048a tato var«asahasre«u samatÅte«u ke«u cit 12,049.048c k«obhaæ saæprÃptavÃæs tÅvraæ prak­tyà kopana÷ prabhu÷ 12,049.049a viÓvÃmitrasya pautras tu raibhyaputro mahÃtapÃ÷ 12,049.049c parÃvasur mahÃrÃja k«iptvÃha janasaæsadi 12,049.050a ye te yayÃtipatane yaj¤e santa÷ samÃgatÃ÷ 12,049.050c pratardanaprabh­tayo rÃma kiæ k«atriyà na te 12,049.051a mithyÃpratij¤o rÃma tvaæ katthase janasaæsadi 12,049.051c bhayÃt k«atriyavÅrÃïÃæ parvataæ samupÃÓrita÷ 12,049.052a sa puna÷ k«atriyaÓatai÷ p­thivÅm anusaætatÃm 12,049.052c parÃvasos tadà Órutvà Óastraæ jagrÃha bhÃrgava÷ 12,049.053a tato ye k«atriyà rÃja¤ ÓataÓas tena jÅvitÃ÷ 12,049.053c te viv­ddhà mahÃvÅryÃ÷ p­thivÅpatayo 'bhavan 12,049.054a sa punas tä jaghÃnÃÓu bÃlÃn api narÃdhipa 12,049.054c garbhasthais tu mahÅ vyÃptà punar evÃbhavat tadà 12,049.055a jÃtaæ jÃtaæ sa garbhaæ tu punar eva jaghÃna ha 12,049.055c arak«aæÓ ca sutÃn kÃæÓ cit tadà k«atriyayo«ita÷ 12,049.056a tri÷saptak­tva÷ p­thivÅæ k­tvà ni÷k«atriyÃæ prabhu÷ 12,049.056c dak«iïÃm aÓvamedhÃnte kaÓyapÃyÃdadat tata÷ 12,049.057a k«atriyÃïÃæ tu Óe«Ãrthaæ kareïoddiÓya kaÓyapa÷ 12,049.057c srukpragrahavatà rÃja¤ ÓrÅmÃn vÃkyam athÃbravÅt 12,049.058a gaccha pÃraæ samudrasya dak«iïasya mahÃmune 12,049.058c na te madvi«aye rÃma vastavyam iha karhi cit 12,049.058d*0110_01 p­thivÅ dak«iïà dattà vÃjimedhe mama tvayà 12,049.058d*0110_02 punar asyÃ÷ p­thivyà hi dattvà dÃtum anÅÓvara÷ 12,049.059a tata÷ ÓÆrpÃrakaæ deÓaæ sÃgaras tasya nirmame 12,049.059c saætrÃsÃj jÃmadagnyasya so 'parÃntaæ mahÅtalam 12,049.060a kaÓyapas tu mahÃrÃja pratig­hya mahÅm imÃm 12,049.060c k­tvà brÃhmaïasaæsthÃæ vai praviveÓa mahÃvanam 12,049.061a tata÷ ÓÆdrÃÓ ca vaiÓyÃÓ ca yathÃsvairapracÃriïa÷ 12,049.061c avartanta dvijÃgryÃïÃæ dÃre«u bharatar«abha 12,049.062a arÃjake jÅvaloke durbalà balavattarai÷ 12,049.062c bÃdhyante na ca vitte«u prabhutvam iha kasya cit 12,049.062d*0111_01 brÃhmaïà madyapÃ÷ ke cin mÆrkhÃ÷ paï¬itamÃnina÷ 12,049.062d*0111_02 brÃhmaïÃ÷ k«atriyà vaiÓyÃ÷ ÓÆdrÃÓ cotpathagÃmina÷ 12,049.062d*0111_03 parasparaæ samÃÓritya ghÃtayanty apathi sthitÃ÷ 12,049.062d*0111_04 svadharmaæ brÃhmaïÃs tyaktvà pëaï¬ÃæÓ ca samÃÓritÃ÷ 12,049.062d*0111_05 caurikÃn­tamÃyÃÓ ca sarve caiva prakurvate 12,049.062d*0111_06 svadharmasthÃn dvijÃn hatvà tathÃÓramanivÃsina÷ 12,049.062d*0111_07 vaiÓyÃ÷ satpathasaæsthÃÓ ca ÓÆdrà ye caiva dhÃrmikÃ÷ 12,049.062d*0111_08 tÃn sarvÃn ghÃtayanti sma durÃcÃrÃ÷ sunirbhayÃ÷ 12,049.062d*0111_09 yaj¤ÃdhyayanaÓÅlÃæÓ ca ÃÓramasthÃæs tapasvina÷ 12,049.062d*0111_10 gopÃlav­ddhanÃrÅïÃæ nÃÓaæ kurvanti cÃpare 12,049.062d*0111_11 ÃnvÅk«akÅ trayÅ vÃrtà na ca nÅti÷ pravartate 12,049.062d*0111_12 vrÃtyatÃæ samanuprÃptà bahavo hi dvijÃtaya÷ 12,049.062d*0111_13 adharottarÃpacÃreïa mlecchabhÆtÃÓ ca sarvaÓa÷ 12,049.063a tata÷ kÃlena p­thivÅ praviveÓa rasÃtalam 12,049.063a*0112_01 **** **** pŬyamÃnà durÃtmabhi÷ 12,049.063a*0112_02 viparyayeïa tenÃÓu 12,049.063c arak«yamÃïà vidhivat k«atriyair dharmarak«ibhi÷ 12,049.063d*0113_01 tÃæ d­«Âvà dravatÅæ tatra saæbhrÃnta÷ sa mahÃmanÃ÷ 12,049.064a Æruïà dhÃrayÃm Ãsa kaÓyapa÷ p­thivÅæ tata÷ 12,049.064c nimajjantÅæ tadà rÃjaæs tenorvÅti mahÅ sm­tà 12,049.065a rak«iïaÓ ca samuddiÓya prÃyÃcat p­thivÅ tadà 12,049.065c prasÃdya kaÓyapaæ devÅ k«atriyÃn bÃhuÓÃlina÷ 12,049.066a santi brahman mayà guptà n­«u k«atriyapuægavÃ÷ 12,049.066c haihayÃnÃæ kule jÃtÃs te saærak«antu mÃæ mune 12,049.067a asti pauravadÃyÃdo vi¬Ærathasuta÷ prabho 12,049.067c ­k«ai÷ saævardhito vipra ­k«avaty eva parvate 12,049.068a tathÃnukampamÃnena yajvanÃthÃmitaujasà 12,049.068c parÃÓareïa dÃyÃda÷ saudÃsasyÃbhirak«ita÷ 12,049.069a sarvakarmÃïi kurute tasyar«e÷ ÓÆdravad dhi sa÷ 12,049.069c sarvakarmety abhikhyÃta÷ sa mÃæ rak«atu pÃrthiva÷ 12,049.070a Óibe÷ putro mahÃtejà gopatir nÃma nÃmata÷ 12,049.070c vane saærak«ito gobhi÷ so 'bhirak«atu mÃæ mune 12,049.071a pratardanasya putras tu vatso nÃma mahÃyaÓÃ÷ 12,049.071c vatsai÷ saævardhito go«Âhe sa mÃæ rak«atu pÃrthiva÷ 12,049.072a dadhivÃhanapautras tu putro divirathasya ha 12,049.072c aÇga÷ sa gautamenÃpi gaÇgÃkÆle 'bhirak«ita÷ 12,049.073a b­hadratho mahÃbÃhur bhuvi bhÆtipurask­ta÷ 12,049.073c golÃÇgÆlair mahÃbhÃgo g­dhrakÆÂe 'bhirak«ita÷ 12,049.074a maruttasyÃnvavÃye tu k«atriyÃs turvasos traya÷ 12,049.074c marutpatisamà vÅrye samudreïÃbhirak«itÃ÷ 12,049.075a ete k«atriyadÃyÃdÃs tatra tatra pariÓrutÃ÷ 12,049.075b*0114_01 vyokÃrahemakÃrÃdijÃtiæ nityam apÃÓritÃ÷ 12,049.075c samyaÇ mÃm abhirak«antu tata÷ sthÃsyÃmi niÓcalà 12,049.076a ete«Ãæ pitaraÓ caiva tathaiva ca pitÃmahÃ÷ 12,049.076c madarthaæ nihatà yuddhe rÃmeïÃkli«Âakarmaïà 12,049.077a te«Ãm apacitiÓ caiva mayà kÃryà na saæÓaya÷ 12,049.077c na hy ahaæ kÃmaye nityam avikrÃntena rak«aïam 12,049.077d*0115_01 vartamÃnena varteyaæ tat k«ipraæ saævidhÅyatÃm 12,049.078a tata÷ p­thivyà nirdi«ÂÃæs tÃn samÃnÅya kaÓyapa÷ 12,049.078c abhya«i¤can mahÅpÃlÃn k«atriyÃn vÅryasaæmatÃn 12,049.079a te«Ãæ putrÃÓ ca pautrÃÓ ca ye«Ãæ vaæÓÃ÷ prati«ÂhitÃ÷ 12,049.079c evam etat purà v­ttaæ yan mÃæ p­cchasi pÃï¬ava 12,049.080 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,049.080a evaæ bruvann eva yadupravÅro; yudhi«Âhiraæ dharmabh­tÃæ vari«Âham 12,049.080c rathena tenÃÓu yayau yathÃrko; viÓan prabhÃbhir bhagavÃæs trilokam 12,050.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,050.001a tato rÃmasya tat karma Órutvà rÃjà yudhi«Âhira÷ 12,050.001c vismayaæ paramaæ gatvà pratyuvÃca janÃrdanam 12,050.002a aho rÃmasya vÃr«ïeya Óakrasyeva mahÃtmana÷ 12,050.002c vikramo yena vasudhà krodhÃn ni÷k«atriyà k­tà 12,050.003a gobhi÷ samudreïa tathà golÃÇgÆlark«avÃnarai÷ 12,050.003c guptà rÃmabhayodvignÃ÷ k«atriyÃïÃæ kulodvahÃ÷ 12,050.004a aho dhanyo hi loko 'yaæ sabhÃgyÃÓ ca narà bhuvi 12,050.004c yatra karmed­Óaæ dharmyaæ dvijena k­tam acyuta 12,050.005a tathà yÃntau tadà tÃta tÃv acyutayudhi«Âhirau 12,050.005c jagmatur yatra gÃÇgeya÷ Óaratalpagata÷ prabhu÷ 12,050.006a tatas te dad­Óur bhÅ«maæ ÓaraprastaraÓÃyinam 12,050.006c svaraÓmijÃlasaævÅtaæ sÃyaæsÆryam ivÃnalam 12,050.007a upÃsyamÃnaæ munibhir devair iva Óatakratum 12,050.007c deÓe paramadharmi«Âhe nadÅmoghavatÅm anu 12,050.008a dÆrÃd eva tam Ãlokya k­«ïo rÃjà ca dharmarà12,050.008c catvÃra÷ pÃï¬avÃÓ caiva te ca ÓÃradvatÃdaya÷ 12,050.009a avaskandyÃtha vÃhebhya÷ saæyamya pracalaæ mana÷ 12,050.009c ekÅk­tyendriyagrÃmam upatasthur mahÃmunÅn 12,050.010a abhivÃdya ca govinda÷ sÃtyakis te ca kauravÃ÷ 12,050.010c vyÃsÃdÅæs tÃn ­«Ån paÓcÃd gÃÇgeyam upatasthire 12,050.011a tapov­ddhiæ tata÷ p­«Âvà gÃÇgeyaæ yadukauravÃ÷ 12,050.011c parivÃrya tata÷ sarve ni«edu÷ puru«ar«abhÃ÷ 12,050.012a tato niÓamya gÃÇgeyaæ ÓÃmyamÃnam ivÃnalam 12,050.012c kiæ cid dÅnamanà bhÅ«mam iti hovÃca keÓava÷ 12,050.013a kaccij j¤ÃnÃni te rÃjan prasannÃni yathà purà 12,050.013c kaccid avyÃkulà caiva buddhis te vadatÃæ vara 12,050.014a ÓarÃbhighÃtadu÷khÃt te kaccid gÃtraæ na dÆyate 12,050.014c mÃnasÃd api du÷khÃd dhi ÓÃrÅraæ balavattaram 12,050.015a varadÃnÃt pitu÷ kÃmaæ chandam­tyur asi prabho 12,050.015c Óaætanor dharmaÓÅlasya na tv etac chamakÃraïam 12,050.016a susÆk«mo 'pÅha dehe vai Óalyo janayate rujam 12,050.016c kiæ puna÷ ÓarasaæghÃtaiÓ citasya tava bhÃrata 12,050.017a kÃmaæ naitat tavÃkhyeyaæ prÃïinÃæ prabhavÃpyayau 12,050.017c bhavÃn hy upadiÓec chreyo devÃnÃm api bhÃrata 12,050.018a yad dhi bhÆtaæ bhavi«yac ca bhavac ca puru«ar«abha 12,050.018c sarvaæ taj j¤Ãnav­ddhasya tava pÃïÃv ivÃhitam 12,050.019a saæsÃraÓ caiva bhÆtÃnÃæ dharmasya ca phalodaya÷ 12,050.019c viditas te mahÃprÃj¤a tvaæ hi brahmamayo nidhi÷ 12,050.020a tvÃæ hi rÃjye sthitaæ sphÅte samagrÃÇgam arogiïam 12,050.020c strÅsahasrai÷ pariv­taæ paÓyÃmÅhordhvaretasam 12,050.021a ­te ÓÃætanavÃd bhÅ«mÃt tri«u loke«u pÃrthiva 12,050.021c satyasaædhÃn mahÃvÅryÃc chÆrÃd dharmaikatatparÃt 12,050.022a m­tyum ÃvÃrya tarasà ÓaraprastaraÓÃyina÷ 12,050.022c nisargaprabhavaæ kiæ cin na ca tÃtÃnuÓuÓruma 12,050.023a satye tapasi dÃne ca yaj¤Ãdhikaraïe tathà 12,050.023c dhanurvede ca vede ca nityaæ caivÃnvavek«aïe 12,050.024a an­Óaæsaæ Óuciæ dÃntaæ sarvabhÆtahite ratam 12,050.024c mahÃrathaæ tvatsad­Óaæ na kaæ cid anuÓuÓruma 12,050.025a tvaæ hi devÃn sagandharvÃn sasurÃsurarÃk«asÃn 12,050.025c Óakta ekarathenaiva vijetuæ nÃtra saæÓaya÷ 12,050.026a tvaæ hi bhÅ«ma mahÃbÃho vasÆnÃæ vÃsavopama÷ 12,050.026c nityaæ viprai÷ samÃkhyÃto navamo 'navamo guïai÷ 12,050.027a ahaæ hi tvÃbhijÃnÃmi yas tvaæ puru«asattama 12,050.027c tridaÓe«v api vikhyÃta÷ svaÓaktyà sumahÃbala÷ 12,050.028a manu«ye«u manu«yendra na d­«Âo na ca me Óruta÷ 12,050.028c bhavato yo guïais tulya÷ p­thivyÃæ puru«a÷ kva cit 12,050.029a tvaæ hi sarvair guïai rÃjan devÃn apy atiricyase 12,050.029c tapasà hi bhavä Óakta÷ sra«Âuæ lokÃæÓ carÃcarÃn 12,050.029d*0116_01 kiæ punaÓ cÃtmano lokÃn uttamÃn uttamair guïai÷ 12,050.030a tad asya tapyamÃnasya j¤ÃtÅnÃæ saæk«ayeïa vai 12,050.030c jye«Âhasya pÃï¬uputrasya Óokaæ bhÅ«ma vyapÃnuda 12,050.031a ye hi dharmÃ÷ samÃkhyÃtÃÓ cÃturvarïyasya bhÃrata 12,050.031c cÃturÃÓramyasaæs­«ÂÃs te sarve viditÃs tava 12,050.032a cÃturvedye ca ye proktÃÓ cÃturhotre ca bhÃrata 12,050.032c sÃækhye yoge ca niyatà ye ca dharmÃ÷ sanÃtanÃ÷ 12,050.033a cÃturvarïyena yaÓ caiko dharmo na sma virudhyate 12,050.033c sevyamÃna÷ sa caivÃdyo gÃÇgeya viditas tava 12,050.033d*0117_01 pratilomaprasÆtÃnÃæ mlecchÃnÃæ caiva ya÷ sm­ta÷ 12,050.033d*0117_02 deÓajÃtikulÃnÃæ ca jÃnÅ«e dharmalak«aïam 12,050.033d*0117_03 vedokto yaÓ ca Ói«Âokta÷ sa caiva viditas tava 12,050.033d*0118_01 prav­ttaÓ ca niv­ttaÓ ca sa cÃpi viditas tava 12,050.034a itihÃsapurÃïaæ ca kÃrtsnyena viditaæ tava 12,050.034c dharmaÓÃstraæ ca sakalaæ nityaæ manasi te sthitam 12,050.035a ye ca ke cana loke 'sminn arthÃ÷ saæÓayakÃrakÃ÷ 12,050.035c te«Ãæ chettà nÃsti loke tvad anya÷ puru«ar«abha 12,050.036a sa pÃï¬aveyasya mana÷samutthitaæ; narendra Óokaæ vyapakar«a medhayà 12,050.036c bhavadvidhà hy uttamabuddhivistarÃ; vimuhyamÃnasya janasya ÓÃntaye 12,051.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,051.001a Órutvà tu vacanaæ bhÅ«mo vÃsudevasya dhÅmata÷ 12,051.001c kiæ cid unnÃmya vadanaæ präjalir vÃkyam abravÅt 12,051.002a namas te bhagavan vi«ïo lokÃnÃæ nidhanodbhava 12,051.002c tvaæ hi kartà h­«ÅkeÓa saæhartà cÃparÃjita÷ 12,051.003a viÓvakarman namas te 'stu viÓvÃtman viÓvasaæbhava 12,051.003c apavargo 'si bhÆtÃnÃæ pa¤cÃnÃæ parata÷ sthita÷ 12,051.004a namas te tri«u loke«u namas te paratas tri«u 12,051.004c yogeÓvara namas te 'stu tvaæ hi sarvaparÃyaïam 12,051.005a matsaæÓritaæ yad Ãttha tvaæ vaca÷ puru«asattama 12,051.005c tena paÓyÃmi te divyÃn bhÃvÃn hi tri«u vartmasu 12,051.006a tac ca paÓyÃmi tattvena yat te rÆpaæ sanÃtanam 12,051.006c sapta mÃrgà niruddhÃs te vÃyor amitatejasa÷ 12,051.007a divaæ te Óirasà vyÃptaæ padbhyÃæ devÅ vasuædharà 12,051.007c diÓo bhujau raviÓ cak«ur vÅrye Óakra÷ prati«Âhita÷ 12,051.008a atasÅpu«pasaækÃÓaæ pÅtavÃsasam acyutam 12,051.008c vapur hy anumimÅmas te meghasyeva savidyuta÷ 12,051.009a tvatprapannÃya bhaktÃya gatim i«ÂÃæ jigÅ«ave 12,051.009c yac chreya÷ puï¬arÅkÃk«a tad dhyÃyasva surottama 12,051.010 vÃsudeva uvÃca 12,051.010a yata÷ khalu parà bhaktir mayi te puru«ar«abha 12,051.010c tato vapur mayà divyaæ tava rÃjan pradarÓitam 12,051.011a na hy abhaktÃya rÃjendra bhaktÃyÃn­jave na ca 12,051.011c darÓayÃmy aham ÃtmÃnaæ na cÃdÃntÃya bhÃrata 12,051.012a bhavÃæs tu mama bhaktaÓ ca nityaæ cÃrjavam Ãsthita÷ 12,051.012c dame tapasi satye ca dÃne ca nirata÷ Óuci÷ 12,051.013a arhas tvaæ bhÅ«ma mÃæ dra«Âuæ tapasà svena pÃrthiva 12,051.013c tava hy upasthità lokà yebhyo nÃvartate puna÷ 12,051.014a pa¤cÃÓataæ «a ca kurupravÅra; Óe«aæ dinÃnÃæ tava jÅvitasya 12,051.014c tata÷ Óubhai÷ karmaphalodayais tvaæ; same«yase bhÅ«ma vimucya deham 12,051.015a ete hi devà vasavo vimÃnÃny; ÃsthÃya sarve jvalitÃgnikalpÃ÷ 12,051.015c antarhitÃs tvÃæ pratipÃlayanti; këÂhÃæ prapadyantam udak pataægam 12,051.016a vyÃv­ttamÃtre bhagavaty udÅcÅæ; sÆrye diÓaæ kÃlavaÓÃt prapanne 12,051.016c gantÃsi lokÃn puru«apravÅra; nÃvartate yÃn upalabhya vidvÃn 12,051.017a amuæ ca lokaæ tvayi bhÅ«ma yÃte; j¤ÃnÃni naÇk«yanty akhilena vÅra 12,051.017c ata÷ sma sarve tvayi saænikar«aæ; samÃgatà dharmavivecanÃya 12,051.018a tajj¤ÃtiÓokopahataÓrutÃya; satyÃbhisaædhÃya yudhi«ÂhirÃya 12,051.018c prabrÆhi dharmÃrthasamÃdhiyuktam; arthyaæ vaco 'syÃpanudÃsya Óokam 12,052.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,052.001a tata÷ k­«ïasya tad vÃkyaæ dharmÃrthasahitaæ hitam 12,052.001c Órutvà ÓÃætanavo bhÅ«ma÷ pratyuvÃca k­täjali÷ 12,052.002a lokanÃtha mahÃbÃho Óiva nÃrÃyaïÃcyuta 12,052.002c tava vÃkyam abhiÓrutya har«eïÃsmi paripluta÷ 12,052.003a kiæ cÃham abhidhÃsyÃmi vÃkpate tava saænidhau 12,052.003c yadà vÃcogataæ sarvaæ tava vÃci samÃhitam 12,052.004a yad dhi kiæ cit k­taæ loke kartavyaæ kriyate ca yat 12,052.004c tvattas tan ni÷s­taæ deva lokà buddhimayà hi te 12,052.005a kathayed devalokaæ yo devarÃjasamÅpata÷ 12,052.005c dharmakÃmÃrthaÓÃstrÃïÃæ so 'rthÃn brÆyÃt tavÃgrata÷ 12,052.006a ÓarÃbhighÃtÃd vyathitaæ mano me madhusÆdana 12,052.006c gÃtrÃïi cÃvasÅdanti na ca buddhi÷ prasÅdati 12,052.007a na ca me pratibhà kà cid asti kiæ cit prabhëitum 12,052.007c pŬyamÃnasya govinda vi«Ãnalasamai÷ Óarai÷ 12,052.008a balaæ medhÃ÷ prajarati prÃïÃ÷ saætvarayanti ca 12,052.008c marmÃïi paritapyante bhrÃntaæ cetas tathaiva ca 12,052.009a daurbalyÃt sajjate vÃÇ me sa kathaæ vaktum utsahe 12,052.009c sÃdhu me tvaæ prasÅdasva dÃÓÃrhakulanandana 12,052.010a tat k«amasva mahÃbÃho na brÆyÃæ kiæ cid acyuta 12,052.010c tvatsaænidhau ca sÅdeta vÃcaspatir api bruvan 12,052.011a na diÓa÷ saæprajÃnÃmi nÃkÃÓaæ na ca medinÅm 12,052.011c kevalaæ tava vÅryeïa ti«ÂhÃmi madhusÆdana 12,052.012a svayam eva prabho tasmÃd dharmarÃjasya yad dhitam 12,052.012c tad bravÅhy ÃÓu sarve«Ãm ÃgamÃnÃæ tvam Ãgama÷ 12,052.013a kathaæ tvayi sthite loke ÓÃÓvate lokakartari 12,052.013c prabrÆyÃn madvidha÷ kaÓ cid gurau Ói«ya iva sthite 12,052.014 vÃsudeva uvÃca 12,052.014a upapannam idaæ vÃkyaæ kauravÃïÃæ dhuraædhare 12,052.014c mahÃvÅrye mahÃsattve sthite sarvÃrthadarÓini 12,052.015a yac ca mÃm Ãttha gÃÇgeya bÃïaghÃtarujaæ prati 12,052.015c g­hÃïÃtra varaæ bhÅ«ma matprasÃdak­taæ vibho 12,052.016a na te glÃnir na te mÆrchà na dÃho na ca te rujà 12,052.016c prabhavi«yanti gÃÇgeya k«utpipÃse na cÃpy uta 12,052.017a j¤ÃnÃni ca samagrÃïi pratibhÃsyanti te 'nagha 12,052.017c na ca te kva cid Ãsaktir buddhe÷ prÃdurbhavi«yati 12,052.018a sattvasthaæ ca mano nityaæ tava bhÅ«ma bhavi«yati 12,052.018c rajas tamobhyÃæ rahitaæ ghanair mukta ivo¬urà12,052.019a yad yac ca dharmasaæyuktam arthayuktam athÃpi và 12,052.019c cintayi«yasi tatrÃgryà buddhis tava bhavi«yati 12,052.020a imaæ ca rÃjaÓÃrdÆla bhÆtagrÃmaæ caturvidham 12,052.020c cak«ur divyaæ samÃÓritya drak«yasy amitavikrama 12,052.021a caturvidhaæ prajÃjÃlaæ saæyukto j¤Ãnacak«u«Ã 12,052.021c bhÅ«ma drak«yasi tattvena jale mÅna ivÃmale 12,052.022 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,052.022a tatas te vyÃsasahitÃ÷ sarva eva mahar«aya÷ 12,052.022c ­gyaju÷sÃmasaæyuktair vacobhi÷ k­«ïam arcayan 12,052.023a tata÷ sarvÃrtavaæ divyaæ pu«pavar«aæ nabhastalÃt 12,052.023c papÃta yatra vÃr«ïeya÷ sagÃÇgeya÷ sapÃï¬ava÷ 12,052.024a vÃditrÃïi ca divyÃni jaguÓ cÃpsarasÃæ gaïÃ÷ 12,052.024c na cÃhitam ani«Âaæ và kiæ cit tatra vyad­Óyata 12,052.025a vavau Óiva÷ sukho vÃyu÷ sarvagandhavaha÷ Óuci÷ 12,052.025c ÓÃntÃyÃæ diÓi ÓÃntÃÓ ca prÃvadan m­gapak«iïa÷ 12,052.026a tato muhÆrtÃd bhagavÃn sahasrÃæÓur divÃkara÷ 12,052.026c dahan vanam ivaikÃnte pratÅcyÃæ pratyad­Óyata 12,052.027a tato mahar«aya÷ sarve samutthÃya janÃrdanam 12,052.027c bhÅ«mam ÃmantrayÃæ cakrÆ rÃjÃnaæ ca yudhi«Âhiram 12,052.028a tata÷ praïÃmam akarot keÓava÷ pÃï¬avas tathà 12,052.028c sÃtyaki÷ saæjayaÓ caiva sa ca ÓÃradvata÷ k­pa÷ 12,052.029a tatas te dharmaniratÃ÷ samyak tair abhipÆjitÃ÷ 12,052.029c Óva÷ same«yÃma ity uktvà yathe«Âaæ tvarità yayu÷ 12,052.030a tathaivÃmantrya gÃÇgeyaæ keÓavas te ca pÃï¬avÃ÷ 12,052.030c pradak«iïam upÃv­tya rathÃn Ãruruhu÷ ÓubhÃn 12,052.031a tato rathai÷ käcanadantakÆbarair; mahÅdharÃbhai÷ samadaiÓ ca dantibhi÷ 12,052.031c hayai÷ suparïair iva cÃÓugÃmibhi÷; padÃtibhiÓ cÃttaÓarÃsanÃdibhi÷ 12,052.032a yayau rathÃnÃæ purato hi sà camÆs; tathaiva paÓcÃd atimÃtrasÃriïÅ 12,052.032c puraÓ ca paÓcÃc ca yathà mahÃnadÅ; purark«avantaæ girim etya narmadà 12,052.033a tata÷ purastÃd bhagavÃn niÓÃkara÷; samutthitas tÃm abhihar«ayaæÓ camÆm 12,052.033c divÃkarÃpÅtarasÃs tathau«adhÅ÷; puna÷ svakenaiva guïena yojayan 12,052.034a tata÷ puraæ surapurasaænibhadyuti; praviÓya te yaduv­«apÃï¬avÃs tadà 12,052.034c yathocitÃn bhavanavarÃn samÃviÓa¤; ÓramÃnvità m­gapatayo guhà iva 12,053.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,053.001a tata÷ praviÓya bhavanaæ prasupto madhusÆdana÷ 12,053.001c yÃmamÃtrÃvaÓe«ÃyÃæ yÃminyÃæ pratyabudhyata 12,053.002a sa dhyÃnapatham ÃÓritya sarvaj¤ÃnÃni mÃdhava÷ 12,053.002c avalokya tata÷ paÓcÃd dadhyau brahma sanÃtanam 12,053.003a tata÷ ÓrutipurÃïaj¤Ã÷ Óik«ità raktakaïÂhina÷ 12,053.003c astuvan viÓvakarmÃïaæ vÃsudevaæ prajÃpatim 12,053.004a paÂhanti pÃïisvanikÃs tathà gÃyanti gÃyanÃ÷ 12,053.004c ÓaÇkhÃnakam­daÇgÃæÓ ca pravÃdyanta sahasraÓa÷ 12,053.005a vÅïÃpaïavaveïÆnÃæ svanaÓ cÃtimanorama÷ 12,053.005c prahÃsa iva vistÅrïa÷ ÓuÓruve tasya veÓmana÷ 12,053.006a tathà yudhi«ÂhirasyÃpi rÃj¤o maÇgalasaæhitÃ÷ 12,053.006c uccerur madhurà vÃco gÅtavÃditrasaæhitÃ÷ 12,053.007a tata utthÃya dÃÓÃrha÷ snÃta÷ präjalir acyuta÷ 12,053.007c japtvà guhyaæ mahÃbÃhur agnÅn ÃÓritya tasthivÃn 12,053.008a tata÷ sahasraæ viprÃïÃæ caturvedavidÃæ tathà 12,053.008c gavÃæ sahasreïaikaikaæ vÃcayÃm Ãsa mÃdhava÷ 12,053.009a maÇgalÃlambhanaæ k­tvà ÃtmÃnam avalokya ca 12,053.009c ÃdarÓe vimale k­«ïas tata÷ sÃtyakim abravÅt 12,053.010a gaccha Óaineya jÃnÅhi gatvà rÃjaniveÓanam 12,053.010c api sajjo mahÃtejà bhÅ«maæ dra«Âuæ yuthi«Âhira÷ 12,053.011a tata÷ k­«ïasya vacanÃt sÃtyakis tvarito yayau 12,053.011c upagamya ca rÃjÃnaæ yudhi«Âhiram uvÃca ha 12,053.012a yukto rathavaro rÃjan vÃsudevasya dhÅmata÷ 12,053.012c samÅpam Ãpageyasya prayÃsyati janÃrdana÷ 12,053.013a bhavatpratÅk«a÷ k­«ïo 'sau dharmarÃja mahÃdyute 12,053.013c yad atrÃnantaraæ k­tyaæ tad bhavÃn kartum arhati 12,053.013d*0119_01 evam ukta÷ pratyuvÃca dharmarÃjo yudhi«Âhira÷ 12,053.014 yudhi«Âhira uvÃca 12,053.014a yujyatÃæ me rathavara÷ phalgunÃpratimadyute 12,053.014c na sainikaiÓ ca yÃtavyaæ yÃsyÃmo vayam eva hi 12,053.015a na ca pŬayitavyo me bhÅ«mo dharmabh­tÃæ vara÷ 12,053.015c ata÷ pura÷sarÃÓ cÃpi nivartantu dhanaæjaya 12,053.016a adyaprabh­ti gÃÇgeya÷ paraæ guhyaæ pravak«yati 12,053.016c tato necchÃmi kaunteya p­thagjanasamÃgamam 12,053.017 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,053.017a tad vÃkyam Ãkarïya tathà kuntÅputro dhanaæjaya÷ 12,053.017c yuktaæ rathavaraæ tasmà Ãcacak«e narar«abha 12,053.018a tato yudhi«Âhiro rÃjà yamau bhÅmÃrjunÃv api 12,053.018c bhÆtÃnÅva samastÃni yayu÷ k­«ïaniveÓanam 12,053.019a Ãgacchatsv atha k­«ïo 'pi pÃï¬ave«u mahÃtmasu 12,053.019c Óaineyasahito dhÅmÃn ratham evÃnvapadyata 12,053.020a rathasthÃ÷ saævidaæ k­tvà sukhÃæ p­«Âvà ca ÓarvarÅm 12,053.020c meghagho«ai rathavarai÷ prayayus te mahÃrathÃ÷ 12,053.021a meghapu«paæ balÃhaæ ca sainyaæ sugrÅvam eva ca 12,053.021c dÃrukaÓ codayÃm Ãsa vÃsudevasya vÃjina÷ 12,053.022a te hayà vÃsudevasya dÃrukeïa pracoditÃ÷ 12,053.022c gÃæ khurÃgrais tathà rÃjaæl likhanta÷ prayayus tadà 12,053.023a te grasanta ivÃkÃÓaæ vegavanto mahÃbalÃ÷ 12,053.023c k«etraæ dharmasya k­tsnasya kuruk«etram avÃtaran 12,053.024a tato yayur yatra bhÅ«ma÷ Óaratalpagata÷ prabhu÷ 12,053.024c Ãste brahmar«ibhi÷ sÃrdhaæ brahmà devagaïair yathà 12,053.025a tato 'vatÅrya govindo rathÃt sa ca yudhi«Âhira÷ 12,053.025c bhÅmo gÃï¬Åvadhanvà ca yamau sÃtyakir eva ca 12,053.025e ­«Ån abhyarcayÃm Ãsu÷ karÃn udyamya dak«iïÃn 12,053.026a sa tai÷ pariv­to rÃjà nak«atrair iva candramÃ÷ 12,053.026c abhyÃjagÃma gÃÇgeyaæ brahmÃïam iva vÃsava÷ 12,053.027a Óaratalpe ÓayÃnaæ tam Ãdityaæ patitaæ yathà 12,053.027c dadarÓa sa mahÃbÃhur bhayÃd ÃgatasÃdhvasa÷ 12,054.001 janamejaya uvÃca 12,054.001a dharmÃtmani mahÃsattve satyasaædhe jitÃtmani 12,054.001c devavrate mahÃbhÃge Óaratalpagate 'cyute 12,054.002a ÓayÃne vÅraÓayane bhÅ«me Óaætanunandane 12,054.002c gÃÇgeye puru«avyÃghre pÃï¬avai÷ paryupasthite 12,054.003a kÃ÷ kathÃ÷ samavartanta tasmin vÅrasamÃgame 12,054.003c hate«u sarvasainye«u tan me Óaæsa mahÃmune 12,054.004 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,054.004a Óaratalpagate bhÅ«me kauravÃïÃæ dhuraædhare 12,054.004c Ãjagmur ­«aya÷ siddhà nÃradapramukhà n­pa 12,054.005a hataÓi«ÂÃÓ ca rÃjÃno yudhi«ÂhirapurogamÃ÷ 12,054.005c dh­tarëÂraÓ ca k­«ïaÓ ca bhÅmÃrjunayamÃs tathà 12,054.006a te 'bhigamya mahÃtmÃno bharatÃnÃæ pitÃmaham 12,054.006c anvaÓocanta gÃÇgeyam Ãdityaæ patitaæ yathà 12,054.007a muhÆrtam iva ca dhyÃtvà nÃrado devadarÓana÷ 12,054.007c uvÃca pÃï¬avÃn sarvÃn hataÓi«ÂÃæÓ ca pÃrthivÃn 12,054.008a prÃptakÃlaæ ca Ãcak«e bhÅ«mo 'yam anuyujyatÃm 12,054.008c astam eti hi gÃÇgeyo bhÃnumÃn iva bhÃrata 12,054.009a ayaæ prÃïÃn utsis­k«us taæ sarve 'bhyetya p­cchata 12,054.009c k­tsnÃn hi vividhÃn dharmÃæÓ cÃturvarïyasya vetty ayam 12,054.010a e«a v­ddha÷ purà lokÃn saæprÃpnoti tanutyajÃm 12,054.010c taæ ÓÅghram anuyu¤jadhvaæ saæÓayÃn manasi sthitÃn 12,054.011a evam uktà nÃradena bhÅ«mam Åyur narÃdhipÃ÷ 12,054.011c pra«Âuæ cÃÓaknuvantas te vÅk«Ãæ cakru÷ parasparam 12,054.012a athovÃca h­«ÅkeÓaæ pÃï¬uputro yudhi«Âhira÷ 12,054.012c nÃnyas tvad devakÅputra Óakta÷ pra«Âuæ pitÃmaham 12,054.013a pravyÃhÃraya durdhar«a tvam agre madhusÆdana 12,054.013c tvaæ hi nas tÃta sarve«Ãæ sarvadharmavid uttama÷ 12,054.014a evam ukta÷ pÃï¬avena bhagavÃn keÓavas tadà 12,054.014c abhigamya durÃdhar«aæ pravyÃhÃrayad acyuta÷ 12,054.015 vÃsudeva uvÃca 12,054.015a kaccit sukhena rajanÅ vyu«Âà te rÃjasattama 12,054.015c vispa«Âalak«aïà buddhi÷ kaccic copasthità tava 12,054.016a kaccij j¤ÃnÃni sarvÃïi pratibhÃnti ca te 'nagha 12,054.016c na glÃyate ca h­dayaæ na ca te vyÃkulaæ mana÷ 12,054.017 bhÅ«ma uvÃca 12,054.017a dÃho moha÷ ÓramaÓ caiva klamo glÃnis tathà rujà 12,054.017c tava prasÃdÃd govinda sadyo vyapagatÃnagha 12,054.018a yac ca bhÆtaæ bhavi«yac ca bhavac ca paramadyute 12,054.018c tat sarvam anupaÓyÃmi pÃïau phalam ivÃhitam 12,054.019a vedoktÃÓ caiva ye dharmà vedÃntanihitÃÓ ca ye 12,054.019c tÃn sarvÃn saæprapaÓyÃmi varadÃnÃt tavÃcyuta 12,054.020a Ói«ÂaiÓ ca dharmo ya÷ prokta÷ sa ca me h­di vartate 12,054.020c deÓajÃtikulÃnÃæ ca dharmaj¤o 'smi janÃrdana 12,054.021a catur«v ÃÓramadharme«u yo 'rtha÷ sa ca h­di sthita÷ 12,054.021c rÃjadharmÃæÓ ca sakalÃn avagacchÃmi keÓava 12,054.021d*0120_01 sarvadharme«u yo hy artha÷ sa ca me h­di saæsthita÷ 12,054.022a yatra yatra ca vaktavyaæ tad vak«yÃmi janÃrdana 12,054.022c tava prasÃdÃd dhi Óubhà mano me buddhir ÃviÓat 12,054.023a yuveva cÃsmi saæv­ttas tvadanudhyÃnab­æhita÷ 12,054.023c vaktuæ Óreya÷ samartho 'smi tvatprasÃdÃj janÃrdana 12,054.024a svayaæ kimarthaæ tu bhavä Óreyo na prÃha pÃï¬avam 12,054.024c kiæ te vivak«itaæ cÃtra tad ÃÓu vada mÃdhava 12,054.025 vÃsudeva uvÃca 12,054.025a yaÓasa÷ ÓreyasaÓ caiva mÆlaæ mÃæ viddhi kaurava 12,054.025c matta÷ sarve 'bhinirv­ttà bhÃvÃ÷ sadasadÃtmakÃ÷ 12,054.026a ÓÅtÃæÓuÓ candra ity ukte ko loke vismayi«yati 12,054.026c tathaiva yaÓasà pÆrïe mayi ko vismayi«yati 12,054.027a Ãdheyaæ tu mayà bhÆyo yaÓas tava mahÃdyute 12,054.027c tato me vipulà buddhis tvayi bhÅ«ma samÃhità 12,054.028a yÃvad dhi p­thivÅpÃla p­thivÅ sthÃsyate dhruvà 12,054.028c tÃvat tavÃk«ayà kÅrtir lokÃn anu cari«yati 12,054.029a yac ca tvaæ vak«yase bhÅ«ma pÃï¬avÃyÃnup­cchate 12,054.029c vedapravÃdà iva te sthÃsyanti vasudhÃtale 12,054.030a yaÓ caitena pramÃïena yok«yaty ÃtmÃnam Ãtmanà 12,054.030c sa phalaæ sarvapuïyÃnÃæ pretya cÃnubhavi«yati 12,054.031a etasmÃt kÃraïÃd bhÅ«ma matir divyà mayà hi te 12,054.031c dattà yaÓo vipratheta kathaæ bhÆyas taveti ha 12,054.032a yÃvad dhi prathate loke puru«asya yaÓo bhuvi 12,054.032c tÃvat tasyÃk«ayaæ sthÃnaæ bhavatÅti viniÓcitam 12,054.033a rÃjÃno hataÓi«ÂÃs tvÃæ rÃjann abhita Ãsate 12,054.033c dharmÃn anuyuyuk«antas tebhya÷ prabrÆhi bhÃrata 12,054.034a bhavÃn hi vayasà v­ddha÷ ÓrutÃcÃrasamanvita÷ 12,054.034c kuÓalo rÃjadharmÃïÃæ pÆrve«Ãm aparÃÓ ca ye 12,054.035a janmaprabh­ti te kaÓ cid v­jinaæ na dadarÓa ha 12,054.035c j¤ÃtÃram anudharmÃïÃæ tvÃæ vidu÷ sarvapÃrthivÃ÷ 12,054.036a tebhya÷ piteva putrebhyo rÃjan brÆhi paraæ nayam 12,054.036c ­«ayaÓ ca hi devÃÓ ca tvayà nityam upÃsitÃ÷ 12,054.037a tasmÃd vaktavyam eveha tvayà paÓyÃmy aÓe«ata÷ 12,054.037c dharmä ÓuÓrÆ«amÃïebhya÷ p­«Âena ca satà puna÷ 12,054.038a vaktavyaæ vidu«Ã ceti dharmam Ãhur manÅ«iïa÷ 12,054.038c apratibruvata÷ ka«Âo do«o hi bhavati prabho 12,054.039a tasmÃt putraiÓ ca pautraiÓ ca dharmÃn p­«Âa÷ sanÃtanÃn 12,054.039c vidvä jij¤ÃsamÃnais tvaæ prabrÆhi bharatar«abha 12,055.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,055.001a athÃbravÅn mahÃtejà vÃkyaæ kauravanandana÷ 12,055.001c hanta dharmÃn pravak«yÃmi d­¬he vÃÇmanasÅ mama 12,055.001e tava prasÃdÃd govinda bhÆtÃtmà hy asi ÓÃÓvata÷ 12,055.002a yudhi«Âhiras tu mÃæ rÃjà dharmÃn samanup­cchatu 12,055.002c evaæ prÅto bhavi«yÃmi dharmÃn vak«yÃmi cÃnagha 12,055.003a yasmin rÃjar«abhe jÃte dharmÃtmani mahÃtmani 12,055.003c ah­«yann ­«aya÷ sarve sa mÃæ p­cchatu pÃï¬ava÷ 12,055.004a sarve«Ãæ dÅptayaÓasÃæ kurÆïÃæ dharmacÃriïÃm 12,055.004c yasya nÃsti sama÷ kaÓ cit sa mÃæ p­cchatu pÃï¬ava÷ 12,055.005a dh­tir damo brahmacaryaæ k«amà dharmaÓ ca nityadà 12,055.005c yasminn ojaÓ ca tejaÓ ca sa mÃæ p­cchatu pÃï¬ava÷ 12,055.006a satyaæ dÃnaæ tapa÷ Óaucaæ ÓÃntir dÃk«yam asaæbhrama÷ 12,055.006c yasminn etÃni sarvÃïi sa mÃæ p­cchatu pÃï¬ava÷ 12,055.007a yo na kÃmÃn na saærambhÃn na bhayÃn nÃrthakÃraïÃt 12,055.007c kuryÃd adharmaæ dharmÃtmà sa mÃæ p­cchatu pÃï¬ava÷ 12,055.008a saæbandhino 'tithÅn bh­tyÃn saæÓritopÃÓritÃæÓ ca ya÷ 12,055.008c saæmÃnayati satk­tya sa mÃæ p­cchatu pÃï¬ava÷ 12,055.009a satyanitya÷ k«amÃnityo j¤Ãnanityo 'tithipriya÷ 12,055.009c yo dadÃti satÃæ nityaæ sa mÃæ p­cchatu pÃï¬ava÷ 12,055.010a ijyÃdhyayananityaÓ ca dharme ca nirata÷ sadà 12,055.010c ÓÃnta÷ ÓrutarahasyaÓ ca sa mÃæ p­cchatu pÃï¬ava÷ 12,055.011 vÃsudeva uvÃca 12,055.011a lajjayà parayopeto dharmÃtmà sa yudhi«Âhira÷ 12,055.011c abhiÓÃpabhayÃd bhÅto bhavantaæ nopasarpati 12,055.012a lokasya kadanaæ k­tvà lokanÃtho viÓÃæ pate 12,055.012c abhiÓÃpabhayÃd bhÅto bhavantaæ nopasarpati 12,055.013a pÆjyÃn mÃnyÃæÓ ca bhaktÃæÓ ca gurÆn saæbandhibÃndhavÃn 12,055.013c arghyÃrhÃn i«ubhir hatvà bhavantaæ nopasarpati 12,055.014 bhÅ«ma uvÃca 12,055.014a brÃhmaïÃnÃæ yathà dharmo dÃnam adhyayanaæ tapa÷ 12,055.014c k«atriyÃïÃæ tathà k­«ïa samare dehapÃtanam 12,055.015a pitÌn pitÃmahÃn putrÃn gurÆn saæbandhibÃndhavÃn 12,055.015c mithyÃprav­ttÃn ya÷ saækhye nihanyÃd dharma eva sa÷ 12,055.016a samayatyÃgino lubdhÃn gurÆn api ca keÓava 12,055.016c nihanti samare pÃpÃn k«atriyo ya÷ sa dharmavit 12,055.016d*0121_01 yo lobhÃn na samÅk«eta dharmasetuæ sanÃtanam 12,055.016d*0121_02 nihanti yas taæ samare k«atriyo vai sa dharmavit 12,055.016d*0121_03 lohitodÃæ keÓat­ïÃæ gajaÓailÃæ dhvajadrumÃm 12,055.016d*0121_04 mahÅæ karoti yuddhe«u k«atriyo ya÷ sa dharmavit 12,055.017a ÃhÆtena raïe nityaæ yoddhavyaæ k«atrabandhunà 12,055.017c dharmyaæ svargyaæ ca lokyaæ ca yuddhaæ hi manur abravÅt 12,055.018 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,055.018a evam uktas tu bhÅ«meïa dharmarÃjo yudhi«Âhira÷ 12,055.018c vinÅtavad upÃgamya tasthau saædarÓane 'grata÷ 12,055.019a athÃsya pÃdau jagrÃha bhÅ«maÓ cÃbhinananda tam 12,055.019c mÆrdhni cainam upÃghrÃya ni«Ådety abravÅt tadà 12,055.020a tam uvÃcÃtha gÃÇgeya ­«abha÷ sarvadhanvinÃm 12,055.020c p­ccha mÃæ tÃta visrabdhaæ mà bhais tvaæ kurusattama 12,056.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,056.001a praïipatya h­«ÅkeÓam abhivÃdya pitÃmaham 12,056.001c anumÃnya gurÆn sarvÃn paryap­cchad yudhi«Âhira÷ 12,056.002a rÃjyaæ vai paramo dharma iti dharmavido vidu÷ 12,056.002c mahÃntam etaæ bhÃraæ ca manye tad brÆhi pÃrthiva 12,056.003a rÃjadharmÃn viÓe«eïa kathayasva pitÃmaha 12,056.003c sarvasya jÅvalokasya rÃjadharmÃ÷ parÃyaïam 12,056.004a trivargo 'tra samÃsakto rÃjadharme«u kaurava 12,056.004c mok«adharmaÓ ca vispa«Âa÷ sakalo 'tra samÃhita÷ 12,056.005a yathà hi raÓmayo 'Óvasya dviradasyÃÇkuÓo yathà 12,056.005c narendradharmo lokasya tathà pragrahaïaæ sm­tam 12,056.006a atra vai saæpramƬhe tu dharme rÃjar«isevite 12,056.006c lokasya saæsthà na bhavet sarvaæ ca vyÃkulaæ bhavet 12,056.007a udayan hi yathà sÆryo nÃÓayaty Ãsuraæ tama÷ 12,056.007c rÃjadharmÃs tathÃlokyÃm Ãk«ipanty aÓubhÃæ gatim 12,056.008a tad agre rÃjadharmÃïÃm arthatattvaæ pitÃmaha 12,056.008c prabrÆhi bharataÓre«Âha tvaæ hi buddhimatÃæ vara÷ 12,056.009a ÃgamaÓ ca paras tvatta÷ sarve«Ãæ na÷ paraætapa 12,056.009c bhavantaæ hi paraæ buddhau vÃsudevo 'bhimanyate 12,056.010 bhÅ«ma uvÃca 12,056.010a namo dharmÃya mahate nama÷ k­«ïÃya vedhase 12,056.010c brÃhmaïebhyo namask­tya dharmÃn vak«yÃmi ÓÃÓvatÃn 12,056.011a Ó­ïu kÃrtsnyena mattas tvaæ rÃjadharmÃn yudhi«Âhira 12,056.011c nirucyamÃnÃn niyato yac cÃnyad abhivächasi 12,056.012a ÃdÃv eva kuruÓre«Âha rÃj¤Ã ra¤janakÃmyayà 12,056.012c devatÃnÃæ dvijÃnÃæ ca vartitavyaæ yathÃvidhi 12,056.013a daivatÃny arcayitvà hi brÃhmaïÃæÓ ca kurÆdvaha 12,056.013c Ãn­ïyaæ yÃti dharmasya lokena ca sa mÃnyate 12,056.014a utthÃne ca sadà putra prayatethà yudhi«Âhira 12,056.014c na hy utthÃnam ­te daivaæ rÃj¤Ãm arthaprasiddhaye 12,056.015a sÃdhÃraïaæ dvayaæ hy etad daivam utthÃnam eva ca 12,056.015c pauru«aæ hi paraæ manye daivaæ niÓcityam ucyate 12,056.016a vipanne ca samÃrambhe saætÃpaæ mà sma vai k­thÃ÷ 12,056.016c ghaÂate vinayas tÃta rÃj¤Ãm e«a naya÷ para÷ 12,056.017a na hi satyÃd ­te kiæ cid rÃj¤Ãæ vai siddhikÃraïam 12,056.017c satye hi rÃjà nirata÷ pretya ceha ca nandati 12,056.018a ­«ÅïÃm api rÃjendra satyam eva paraæ dhanam 12,056.018c tathà rÃj¤a÷ paraæ satyÃn nÃnyad viÓvÃsakÃraïam 12,056.019a guïavä ÓÅlavÃn dÃnto m­dur dharmyo jitendriya÷ 12,056.019c sudarÓa÷ sthÆlalak«yaÓ ca na bhraÓyeta sadà Óriya÷ 12,056.020a Ãrjavaæ sarvakÃrye«u ÓrayethÃ÷ kurunandana 12,056.020b*0122_01 Ãrjavena samÃyuktà modante ­«ayo divi 12,056.020c punar nayavicÃreïa trayÅsaævaraïena ca 12,056.021a m­dur hi rÃjà satataæ laÇghyo bhavati sarvaÓa÷ 12,056.021c tÅk«ïÃc codvijate lokas tasmÃd ubhayam Ãcara 12,056.022a adaï¬yÃÓ caiva te nityaæ viprÃ÷ syur dadatÃæ vara 12,056.022c bhÆtam etat paraæ loke brÃhmaïà nÃma bhÃrata 12,056.023a manunà cÃpi rÃjendra gÅtau Ólokau mahÃtmanà 12,056.023c dharme«u sve«u kauravya h­di tau kartum arhasi 12,056.024a adbhyo 'gnir brahmata÷ k«atram aÓmano loham utthitam 12,056.024c te«Ãæ sarvatragaæ teja÷ svÃsu yoni«u ÓÃmyati 12,056.025a ayo hanti yadÃÓmÃnam agniÓ cÃpo 'bhipadyate 12,056.025c brahma ca k«atriyo dve«Âi tadà sÅdanti te traya÷ 12,056.026a etaj j¤Ãtvà mahÃrÃja namasyà eva te dvijÃ÷ 12,056.026c bhaumaæ brahma dvijaÓre«Âhà dhÃrayanti ÓamÃnvitÃ÷ 12,056.027a evaæ caiva naravyÃghra lokatantravighÃtakÃ÷ 12,056.027c nigrÃhyà eva satataæ bÃhubhyÃæ ye syur Åd­ÓÃ÷ 12,056.028a Ólokau coÓanasà gÅtau purà tÃta mahar«iïà 12,056.028c tau nibodha mahÃprÃj¤a tvam ekÃgramanà n­pa 12,056.029a udyamya Óastram ÃyÃntam api vedÃntagaæ raïe 12,056.029c nig­hïÅyÃt svadharmeïa dharmÃpek«Å nareÓvara÷ 12,056.030a vinaÓyamÃnaæ dharmaæ hi yo rak«ati sa dharmavit 12,056.030c na tena bhrÆïahà sa syÃn manyus taæ manum ­cchati 12,056.031a evaæ caiva naraÓre«Âha rak«yà eva dvijÃtaya÷ 12,056.031c svaparÃddhÃn api hi tÃn vi«ayÃnte samuts­jet 12,056.032a abhiÓastam api hy e«Ãæ k­pÃyÅta viÓÃæ pate 12,056.032c brahmaghne gurutalpe ca bhrÆïahatye tathaiva ca 12,056.033a rÃjadvi«Âe ca viprasya vi«ayÃnte visarjanam 12,056.033b*0123_01 vapanaæ draviïÃdÃnaæ svapuryÃÓ ca visarjanam 12,056.033c vidhÅyate na ÓÃrÅraæ bhayam e«Ãæ kadà cana 12,056.034a dayitÃÓ ca narÃs te syur nityaæ puru«asattama 12,056.034c na koÓa÷ paramo hy anyo rÃj¤Ãæ puru«asaæcayÃt 12,056.035a durge«u ca mahÃrÃja «aÂsu ye ÓÃstraniÓcitÃ÷ 12,056.035c sarve«u te«u manyante naradurgaæ sudustaram 12,056.036a tasmÃn nityaæ dayà kÃryà cÃturvarïye vipaÓcità 12,056.036c dharmÃtmà satyavÃk caiva rÃjà ra¤jayati prajÃ÷ 12,056.037a na ca k«Ãntena te bhÃvyaæ nityaæ puru«asattama 12,056.037c adharmyo hi m­dÆ rÃjà k«amÃvÃn iva ku¤jara÷ 12,056.038a bÃrhaspatye ca ÓÃstre vai Ólokà viniyatÃ÷ purà 12,056.038c asminn arthe mahÃrÃja tan me nigadata÷ Ó­ïu 12,056.039a k«amamÃïaæ n­paæ nityaæ nÅca÷ paribhavej jana÷ 12,056.039c hastiyantà gajasyeva Óira evÃruruk«ati 12,056.040a tasmÃn naiva m­dur nityaæ tÅk«ïo vÃpi bhaven n­pa÷ 12,056.040c vasante 'rka iva ÓrÅmÃn na ÓÅto na ca gharmada÷ 12,056.041a pratyak«eïÃnumÃnena tathaupamyopadeÓata÷ 12,056.041c parÅk«yÃs te mahÃrÃja sve pare caiva sarvadà 12,056.042a vyasanÃni ca sarvÃïi tyajethà bhÆridak«iïa 12,056.042c na caiva na prayu¤jÅta saÇgaæ tu parivarjayet 12,056.043a nityaæ hi vyasanÅ loke paribhÆto bhavaty uta 12,056.043c udvejayati lokaæ cÃpy atidve«Å mahÅpati÷ 12,056.044a bhavitavyaæ sadà rÃj¤Ã garbhiïÅsahadharmiïà 12,056.044c kÃraïaæ ca mahÃrÃja Ó­ïu yenedam i«yate 12,056.045a yathà hi garbhiïÅ hitvà svaæ priyaæ manaso 'nugam 12,056.045c garbhasya hitam Ãdhatte tathà rÃj¤Ãpy asaæÓayam 12,056.046a vartitavyaæ kuruÓre«Âha nityaæ dharmÃnuvartinà 12,056.046c svaæ priyaæ samabhityajya yad yal lokahitaæ bhavet 12,056.047a na saætyÃjyaæ ca te dhairyaæ kadà cid api pÃï¬ava 12,056.047c dhÅrasya spa«Âadaï¬asya na hy Ãj¤Ã pratihanyate 12,056.048a parihÃsaÓ ca bh­tyais te na nityaæ vadatÃæ vara 12,056.048c kartavyo rÃjaÓÃrdÆla do«am atra hi me Ó­ïu 12,056.049a avamanyanti bhartÃraæ saæhar«Ãd upajÅvina÷ 12,056.049c sve sthÃne na ca ti«Âhanti laÇghayanti hi tad vaca÷ 12,056.050a pre«yamÃïà vikalpante guhyaæ cÃpy anuyu¤jate 12,056.050c ayÃcyaæ caiva yÃcante 'bhojyÃny ÃhÃrayanti ca 12,056.051a krudhyanti paridÅpyanti bhÆmim adhyÃsate 'sya ca 12,056.051c utkocair va¤canÃbhiÓ ca kÃryÃïy anuvihanti ca 12,056.052a jarjaraæ cÃsya vi«ayaæ kurvanti pratirÆpakai÷ 12,056.052c strÅr ak«ibhiÓ ca sajjante tulyave«Ã bhavanti ca 12,056.053a vÃtaæ ca «ÂhÅvanaæ caiva kurvate cÃsya saænidhau 12,056.053c nirlajjà naraÓÃrdÆla vyÃharanti ca tadvaca÷ 12,056.054a hayaæ và dantinaæ vÃpi rathaæ n­patisaæmatam 12,056.054c adhirohanty anÃd­tya har«ule pÃrthive m­dau 12,056.055a idaæ te du«karaæ rÃjann idaæ te durvice«Âitam 12,056.055c ity evaæ suh­do nÃma bruvanti pari«adgatÃ÷ 12,056.056a kruddhe cÃsmin hasanty eva na ca h­«yanti pÆjitÃ÷ 12,056.056c saæghar«aÓÅlÃÓ ca sadà bhavanty anyonyakÃraïÃt 12,056.057a visraæsayanti mantraæ ca viv­ïvanti ca du«k­tam 12,056.057c lÅlayà caiva kurvanti sÃvaj¤Ãs tasya ÓÃsanam 12,056.057e alaækaraïabhojyaæ ca tathà snÃnÃnulepanam 12,056.058a helamÃnà naravyÃghra svasthÃs tasyopaÓ­ïvate 12,056.058c nindanti svÃn adhÅkÃrÃn saætyajanti ca bhÃrata 12,056.059a na v­ttyà paritu«yanti rÃjadeyaæ haranti ca 12,056.059c krŬituæ tena cecchanti sasÆtreïeva pak«iïà 12,056.059e asmatpraïeyo rÃjeti loke caiva vadanty uta 12,056.060a ete caivÃpare caiva do«Ã÷ prÃdurbhavanty uta 12,056.060c n­patau mÃrdavopete har«ule ca yudhi«Âhira 12,057.001 bhÅ«ma uvÃca 12,057.001a nityodyuktena vai rÃj¤Ã bhavitavyaæ yudhi«Âhira 12,057.001c praÓÃmyate ca rÃjà hi nÃrÅvodyamavarjita÷ 12,057.002a bhagavÃn uÓanà cÃha Ólokam atra viÓÃæ pate 12,057.002c tam ihaikamanà rÃjan gadatas tvaæ nibodha me 12,057.003a dvÃv etau grasate bhÆmi÷ sarpo bilaÓayÃn iva 12,057.003c rÃjÃnaæ cÃviroddhÃraæ brÃhmaïaæ cÃpravÃsinam 12,057.004a tad etan naraÓÃrdÆla h­di tvaæ kartum arhasi 12,057.004c saædheyÃn api saædhatsva virodhyÃæÓ ca virodhaya 12,057.004d*0124_01 svÃmyamÃtyasuh­tkoÓarëÂradurgabalÃni ca 12,057.005a saptÃÇge yaÓ ca te rÃjye vaiparÅtyaæ samÃcaret 12,057.005c gurur và yadi và mitraæ pratihantavya eva sa÷ 12,057.006a maruttena hi rÃj¤Ãyaæ gÅta÷ Óloka÷ purÃtana÷ 12,057.006c rÃjyÃdhikÃre rÃjendra b­haspatimata÷ purà 12,057.007a guror apy avaliptasya kÃryÃkÃryam ajÃnata÷ 12,057.007c utpathapratipannasya parityÃgo vidhÅyate 12,057.008a bÃho÷ putreïa rÃj¤Ã ca sagareïeha dhÅmatà 12,057.008c asama¤jÃ÷ suto jye«Âhas tyakta÷ paurahitai«iïà 12,057.009a asama¤jÃ÷ sarayvÃæ prÃk paurÃïÃæ bÃlakÃn n­pa 12,057.009c nyamajjayad ata÷ pitrà nirbhartsya sa vivÃsita÷ 12,057.010a ­«iïoddÃlakenÃpi Óvetaketur mahÃtapÃ÷ 12,057.010c mithyà viprÃn upacaran saætyakto dayita÷ suta÷ 12,057.011a lokara¤janam evÃtra rÃj¤Ãæ dharma÷ sanÃtana÷ 12,057.011c satyasya rak«aïaæ caiva vyavahÃrasya cÃrjavam 12,057.012a na hiæsyÃt paravittÃni deyaæ kÃle ca dÃpayet 12,057.012c vikrÃnta÷ satyavÃk k«Ãnto n­po na calate patha÷ 12,057.013a guptamantro jitakrodho ÓÃstrÃrthagataniÓcaya÷ 12,057.013c dharme cÃrthe ca kÃme ca mok«e ca satataæ rata÷ 12,057.014a trayyà saæv­tarandhraÓ ca rÃjà bhavitum arhati 12,057.014c v­jinasya narendrÃïÃæ nÃnyat saævaraïÃt param 12,057.015a cÃturvarïyasya dharmÃÓ ca rak«itavyà mahÅk«ità 12,057.015c dharmasaækararak«Ã hi rÃj¤Ãæ dharma÷ sanÃtana÷ 12,057.016a na viÓvasec ca n­patir na cÃtyarthaæ na viÓvaset 12,057.016c «Ã¬guïyaguïado«ÃæÓ ca nityaæ buddhyÃvalokayet 12,057.017a dviÂchidradarÓÅ n­patir nityam eva praÓasyate 12,057.017c trivargaviditÃrthaÓ ca yuktacÃropadhiÓ ca ya÷ 12,057.018a koÓasyopÃrjanaratir yamavaiÓravaïopama÷ 12,057.018c vettà ca daÓavargasya sthÃnav­ddhik«ayÃtmana÷ 12,057.019a abh­tÃnÃæ bhaved bhartà bh­tÃnÃæ cÃnvavek«aka÷ 12,057.019c n­pati÷ sumukhaÓ ca syÃt smitapÆrvÃbhibhëità 12,057.020a upÃsità ca v­ddhÃnÃæ jitatandrÅr alolupa÷ 12,057.020c satÃæ v­tte sthitamati÷ santo hy ÃcÃradarÓina÷ 12,057.021a na cÃdadÅta vittÃni satÃæ hastÃt kadà cana 12,057.021c asadbhyas tu samÃdadyÃt sadbhya÷ saæpratipÃdayet 12,057.022a svayaæ prahartÃdÃtà ca vaÓyÃtmà vaÓyasÃdhana÷ 12,057.022c kÃle dÃtà ca bhoktà ca ÓuddhÃcÃras tathaiva ca 12,057.023a ÓÆrÃn bhaktÃn asaæhÃryÃn kule jÃtÃn arogiïa÷ 12,057.023c Ói«Âä Ói«ÂÃbhisaæbandhÃn mÃnino nÃvamÃnina÷ 12,057.024a vidyÃvido lokavida÷ paralokÃnvavek«akÃn 12,057.024c dharme«u niratÃn sÃdhÆn acalÃn acalÃn iva 12,057.025a sahÃyÃn satataæ kuryÃd rÃjà bhÆtipurask­ta÷ 12,057.025c tais tulyaÓ ca bhaved bhogaiÓ chatramÃtrÃj¤ayÃdhika÷ 12,057.026a pratyak«Ã ca parok«Ã ca v­ttiÓ cÃsya bhavet sadà 12,057.026c evaæ k­tvà narendro hi na khedam iha vindati 12,057.027a sarvÃtiÓaÇkÅ n­patir yaÓ ca sarvaharo bhavet 12,057.027c sa k«ipram an­jur lubdha÷ svajanenaiva bÃdhyate 12,057.028a Óucis tu p­thivÅpÃlo lokacittagrahe rata÷ 12,057.028c na pataty aribhir grasta÷ patitaÓ cÃvati«Âhate 12,057.029a akrodhano 'thÃvyasanÅ m­dudaï¬o jitendriya÷ 12,057.029c rÃjà bhavati bhÆtÃnÃæ viÓvÃsyo himavÃn iva 12,057.030a prÃj¤o nyÃyaguïopeta÷ pararandhre«u tatpara÷ 12,057.030c sudarÓa÷ sarvavarïÃnÃæ nayÃpanayavit tathà 12,057.031a k«iprakÃrÅ jitakrodha÷ suprasÃdo mahÃmanÃ÷ 12,057.031c arogaprak­tir yukta÷ kriyÃvÃn avikatthana÷ 12,057.032a ÃrabdhÃny eva kÃryÃïi na paryavasitÃni ca 12,057.032c yasya rÃj¤a÷ prad­Óyante sa rÃjà rÃjasattama÷ 12,057.033a putrà iva pitur gehe vi«aye yasya mÃnavÃ÷ 12,057.033c nirbhayà vicari«yanti sa rÃjà rÃjasattama÷ 12,057.034a agƬhavibhavà yasya paurà rëÂranivÃsina÷ 12,057.034c nayÃpanayavettÃra÷ sa rÃjà rÃjasattama÷ 12,057.035a svakarmaniratà yasya janà vi«ayavÃsina÷ 12,057.035c asaæghÃtaratà dÃntÃ÷ pÃlyamÃnà yathÃvidhi 12,057.036a vaÓyà neyà vinÅtÃÓ ca na ca saæghar«aÓÅlina÷ 12,057.036c vi«aye dÃnarucayo narà yasya sa pÃrthiva÷ 12,057.037a na yasya kÆÂakapaÂaæ na mÃyà na ca matsara÷ 12,057.037c vi«aye bhÆmipÃlasya tasya dharma÷ sanÃtana÷ 12,057.038a ya÷ satkaroti j¤ÃnÃni neya÷ paurahite rata÷ 12,057.038c satÃæ dharmÃnugas tyÃgÅ sa rÃjà rÃjyam arhati 12,057.039a yasya cÃraÓ ca mantraÓ ca nityaæ caiva k­tÃk­te 12,057.039c na j¤Ãyate hi ripubhi÷ sa rÃjà rÃjyam arhati 12,057.040a ÓlokaÓ cÃyaæ purà gÅto bhÃrgaveïa mahÃtmanà 12,057.040c ÃkhyÃte rÃmacarite n­patiæ prati bhÃrata 12,057.041a rÃjÃnaæ prathamaæ vindet tato bhÃryÃæ tato dhanam 12,057.041c rÃjany asati lokasya kuto bhÃryà kuto dhanam 12,057.042a tad rÃjan rÃjasiæhÃnÃæ nÃnyo dharma÷ sanÃtana÷ 12,057.042c ­te rak«Ãæ suvispa«ÂÃæ rak«Ã lokasya dhÃraïam 12,057.043a prÃcetasena manunà Ólokau cemÃv udÃh­tau 12,057.043c rÃjadharme«u rÃjendra tÃv ihaikamanÃ÷ Ó­ïu 12,057.044a «a¬ etÃn puru«o jahyÃd bhinnÃæ nÃvam ivÃrïave 12,057.044c apravaktÃram ÃcÃryam anadhÅyÃnam ­tvijam 12,057.045a arak«itÃraæ rÃjÃnaæ bhÃryÃæ cÃpriyavÃdinÅm 12,057.045c grÃmakÃmaæ ca gopÃlaæ vanakÃmaæ ca nÃpitam 12,058.000*0125_00 ÓrÅvaiÓaæpÃyana÷ 12,058.000*0125_01 etÃvad uktvà bhÆyo 'pi bhÅ«ma÷ kurupitÃmaha÷ 12,058.000*0125_02 uvÃca vacanaæ dhÅmÃn sarvata÷ sÃrasaægraham 12,058.001 bhÅ«ma uvÃca 12,058.001a etat te rÃjadharmÃïÃæ navanÅtaæ yudhi«Âhira 12,058.001c b­haspatir hi bhagavÃn nÃnyaæ dharmaæ praÓaæsati 12,058.002a viÓÃlÃk«aÓ ca bhagavÃn kÃvyaÓ caiva mahÃtapÃ÷ 12,058.002c sahasrÃk«o mahendraÓ ca tathà prÃcetaso manu÷ 12,058.003a bharadvÃjaÓ ca bhagavÃæs tathà gauraÓirà muni÷ 12,058.003c rÃjaÓÃstrapraïetÃro brahmaïyà brahmavÃdina÷ 12,058.004a rak«Ãm eva praÓaæsanti dharmaæ dharmabh­tÃæ vara 12,058.004c rÃj¤Ãæ rÃjÅvatÃmrÃk«a sÃdhanaæ cÃtra vai Ó­ïu 12,058.005a cÃraÓ ca praïidhiÓ caiva kÃle dÃnam amatsara÷ 12,058.005c yuktyÃdÃnaæ na cÃdÃnam ayogena yudhi«Âhira 12,058.006a satÃæ saægrahaïaæ Óauryaæ dÃk«yaæ satyaæ prajÃhitam 12,058.006c anÃrjavair ÃrjavaiÓ ca Óatrupak«asya bhedanam 12,058.007a sÃdhÆnÃm aparityÃga÷ kulÅnÃnÃæ ca dhÃraïam 12,058.007c nicayaÓ ca niceyÃnÃæ sevà buddhimatÃm api 12,058.008a balÃnÃæ har«aïaæ nityaæ prajÃnÃm anvavek«aïam 12,058.008c kÃrye«v akheda÷ koÓasya tathaiva ca vivardhanam 12,058.009a puraguptir aviÓvÃsa÷ paurasaæghÃtabhedanam 12,058.009c ketanÃnÃæ ca jÅrïÃnÃm avek«Ã caiva sÅdatÃm 12,058.010a dvividhasya ca daï¬asya prayoga÷ kÃlacodita÷ 12,058.010c arimadhyasthamitrÃïÃæ yathÃvac cÃnvavek«aïam 12,058.011a upajÃpaÓ ca bh­tyÃnÃm Ãtmana÷ paradarÓanÃt 12,058.011c aviÓvÃsa÷ svayaæ caiva parasyÃÓvÃsanaæ tathà 12,058.012a nÅtidharmÃnusaraïaæ nityam utthÃnam eva ca 12,058.012c ripÆïÃm anavaj¤Ãnaæ nityaæ cÃnÃryavarjanam 12,058.013a utthÃnaæ hi narendrÃïÃæ b­haspatir abhëata 12,058.013c rÃjadharmasya yan mÆlaæ ÓlokÃæÓ cÃtra nibodha me 12,058.014a utthÃnenÃm­taæ labdham utthÃnenÃsurà hatÃ÷ 12,058.014c utthÃnena mahendreïa Órai«Âhyaæ prÃptaæ divÅha ca 12,058.015a utthÃnadhÅra÷ puru«o vÃgdhÅrÃn adhiti«Âhati 12,058.015c utthÃnadhÅraæ vÃgdhÅrà ramayanta upÃsate 12,058.016a utthÃnahÅno rÃjà hi buddhimÃn api nityaÓa÷ 12,058.016c dhar«aïÅyo ripÆïÃæ syÃd bhujaæga iva nirvi«a÷ 12,058.017a na ca Óatrur avaj¤eyo durbalo 'pi balÅyasà 12,058.017c alpo 'pi hi dahaty agnir vi«am alpaæ hinasti ca 12,058.018a ekÃÓvenÃpi saæbhÆta÷ Óatrur durgasamÃÓrita÷ 12,058.018c taæ taæ tÃpayate deÓam api rÃj¤a÷ sam­ddhina÷ 12,058.019a rÃj¤o rahasyaæ yad vÃkyaæ jayÃrthaæ lokasaægraha÷ 12,058.019c h­di yac cÃsya jihmaæ syÃt kÃraïÃrthaæ ca yad bhavet 12,058.020a yac cÃsya kÃryaæ v­jinam Ãrjavenaiva dhÃryate 12,058.020c dambhanÃrthÃya lokasya dharmi«ÂhÃm Ãcaret kriyÃm 12,058.021a rÃjyaæ hi sumahat tantraæ durdhÃryam ak­tÃtmabhi÷ 12,058.021c na Óakyaæ m­dunà vo¬hum ÃghÃtasthÃnam uttamam 12,058.022a rÃjyaæ sarvÃmi«aæ nityam Ãrjaveneha dhÃryate 12,058.022c tasmÃn miÓreïa satataæ vartitavyaæ yudhi«Âhira 12,058.023a yady apy asya vipatti÷ syÃd rak«amÃïasya vai prajÃ÷ 12,058.023c so 'py asya vipulo dharma evaæv­ttà hi bhÆmipÃ÷ 12,058.024a e«a te rÃjadharmÃïÃæ leÓa÷ samanuvarïita÷ 12,058.024c bhÆyas te yatra saædehas tad brÆhi vadatÃæ vara 12,058.025 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,058.025a tato vyÃsaÓ ca bhagavÃn devasthÃno 'Ómanà saha 12,058.025c vÃsudeva÷ k­paÓ caiva sÃtyaki÷ saæjayas tathà 12,058.026a sÃdhu sÃdhv iti saæh­«ÂÃ÷ pu«yamÃïair ivÃnanai÷ 12,058.026c astuvaæs te naravyÃghraæ bhÅ«maæ dharmabh­tÃæ varam 12,058.027a tato dÅnamanà bhÅ«mam uvÃca kurusattama÷ 12,058.027c netrÃbhyÃm aÓrupÆrïÃbhyÃæ pÃdau tasya Óanai÷ sp­Óan 12,058.028a Óva idÃnÅæ svasaædehaæ prak«yÃmi tvaæ pitÃmaha 12,058.028c upaiti savitÃpy astaæ rasam ÃpÅya pÃrthivam 12,058.029a tato dvijÃtÅn abhivÃdya keÓava÷; k­paÓ ca te caiva yudhi«ÂhirÃdaya÷ 12,058.029c pradak«iïÅk­tya mahÃnadÅsutaæ; tato rathÃn Ãruruhur mudà yutÃ÷ 12,058.030a d­«advatÅæ cÃpy avagÃhya suvratÃ÷; k­todakÃryÃ÷ k­tajapyamaÇgalÃ÷ 12,058.030c upÃsya saædhyÃæ vidhivat paraætapÃs; tata÷ puraæ te viviÓur gajÃhvayam 12,059.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,059.001a tata÷ kÃlyaæ samutthÃya k­tapaurvÃhïikakriyÃ÷ 12,059.001c yayus te nagarÃkÃrai rathai÷ pÃï¬avayÃdavÃ÷ 12,059.002a prapadya ca kuruk«etraæ bhÅ«mam ÃsÃdya cÃnagham 12,059.002c sukhÃæ ca rajanÅæ p­«Âvà gÃÇgeyaæ rathinÃæ varam 12,059.003a vyÃsÃdÅn abhivÃdyar«Ån sarvais taiÓ cÃbhinanditÃ÷ 12,059.003c ni«edur abhito bhÅ«maæ parivÃrya samantata÷ 12,059.004a tato rÃjà mahÃtejà dharmarÃjo yudhi«Âhira÷ 12,059.004c abravÅt präjalir bhÅ«maæ pratipÆjyÃbhivÃdya ca 12,059.005a ya e«a rÃjÃ-rÃjeti ÓabdaÓ carati bhÃrata 12,059.005c katham e«a samutpannas tan me brÆhi pitÃmaha 12,059.006a tulyapÃïiÓirogrÅvas tulyabuddhÅndriyÃtmaka÷ 12,059.006c tulyadu÷khasukhÃtmà ca tulyap­«Âhabhujodara÷ 12,059.007a tulyaÓukrÃsthimajjaÓ ca tulyamÃæsÃs­g eva ca 12,059.007c ni÷ÓvÃsocchvÃsatulyaÓ ca tulyaprÃïaÓarÅravÃn 12,059.008a samÃnajanmamaraïa÷ sama÷ sarvaguïair n­ïÃm 12,059.008c viÓi«ÂabuddhŤ ÓÆrÃæÓ ca katham eko 'dhiti«Âhati 12,059.009a katham eko mahÅæ k­tsnÃæ vÅraÓÆrÃryasaækulÃm 12,059.009c rak«aty api ca loko 'sya prasÃdam abhivächati 12,059.010a ekasya ca prasÃdena k­tsno loka÷ prasÅdati 12,059.010c vyÃkulenÃkula÷ sarvo bhavatÅti viniÓcaya÷ 12,059.011a etad icchÃmy ahaæ sarvaæ tattvena bharatar«abha 12,059.011c Órotuæ tan me yathÃtattvaæ prabrÆhi vadatÃæ vara 12,059.012a naitat kÃraïam alpaæ hi bhavi«yati viÓÃæ pate 12,059.012c yad ekasmi¤ jagat sarvaæ devavad yÃti saænatim 12,059.013 bhÅ«ma uvÃca 12,059.013a niyatas tvaæ naraÓre«Âha Ó­ïu sarvam aÓe«ata÷ 12,059.013c yathà rÃjyaæ samutpannam Ãdau k­tayuge 'bhavat 12,059.014a naiva rÃjyaæ na rÃjÃsÅn na daï¬o na ca dÃï¬ika÷ 12,059.014c dharmeïaiva prajÃ÷ sarvà rak«anti ca parasparam 12,059.015a pÃlayÃnÃs tathÃnyonyaæ narà dharmeïa bhÃrata 12,059.015c khedaæ paramam Ãjagmus tatas tÃn moha ÃviÓat 12,059.016a te mohavaÓam Ãpannà mÃnavà manujar«abha 12,059.016c pratipattivimohÃc ca dharmas te«Ãm anÅnaÓat 12,059.017a na«ÂÃyÃæ pratipattau tu mohavaÓyà narÃs tadà 12,059.017c lobhasya vaÓam ÃpannÃ÷ sarve bhÃratasattama 12,059.018a aprÃptasyÃbhimarÓaæ tu kurvanto manujÃs tata÷ 12,059.018c kÃmo nÃmÃparas tatra samapadyata vai prabho 12,059.019a tÃæs tu kÃmavaÓaæ prÃptÃn rÃgo nÃma samasp­Óat 12,059.019c raktÃÓ ca nÃbhyajÃnanta kÃryÃkÃryaæ yudhi«Âhira 12,059.020a agamyÃgamanaæ caiva vÃcyÃvÃcyaæ tathaiva ca 12,059.020c bhak«yÃbhak«yaæ ca rÃjendra do«Ãdo«aæ ca nÃtyajan 12,059.021a viplute naraloke 'smiæs tato brahma nanÃÓa ha 12,059.021c nÃÓÃc ca brahmaïo rÃjan dharmo nÃÓam athÃgamat 12,059.022a na«Âe brahmaïi dharme ca devÃs trÃsam athÃgaman 12,059.022c te trastà naraÓÃrdÆla brahmÃïaæ Óaraïaæ yayu÷ 12,059.023a prapadya bhagavantaæ te devà lokapitÃmaham 12,059.023c Æcu÷ präjalaya÷ sarve du÷khaÓokabhayÃrditÃ÷ 12,059.024a bhagavan naralokasthaæ na«Âaæ brahma sanÃtanam 12,059.024c lobhamohÃdibhir bhÃvais tato no bhayam ÃviÓat 12,059.025a brahmaïaÓ ca praïÃÓena dharmo 'py anaÓad ÅÓvara 12,059.025c tata÷ sma samatÃæ yÃtà martyais tribhuvaneÓvara 12,059.026a adho hi var«am asmÃkaæ martyÃs tÆrdhvapravar«iïa÷ 12,059.026c kriyÃvyuparamÃt te«Ãæ tato 'gacchÃma saæÓayam 12,059.027a atra ni÷Óreyasaæ yan nas tad dhyÃyasva pitÃmaha 12,059.027c tvatprabhÃvasamuttho 'sau prabhÃvo no vinaÓyati 12,059.028a tÃn uvÃca surÃn sarvÃn svayaæbhÆr bhagavÃæs tata÷ 12,059.028c Óreyo 'haæ cintayi«yÃmi vyetu vo bhÅ÷ surar«abhÃ÷ 12,059.029a tato 'dhyÃyasahasrÃïÃæ Óataæ cakre svabuddhijam 12,059.029c yatra dharmas tathaivÃrtha÷ kÃmaÓ caivÃnuvarïita÷ 12,059.030a trivarga iti vikhyÃto gaïa e«a svayaæbhuvà 12,059.030c caturtho mok«a ity eva p­thagartha÷ p­thaggaïa÷ 12,059.031a mok«asyÃpi trivargo 'nya÷ prokta÷ sattvaæ rajas tama÷ 12,059.031c sthÃnaæ v­ddhi÷ k«ayaÓ caiva trivargaÓ caiva daï¬aja÷ 12,059.032a Ãtmà deÓaÓ ca kÃlaÓ cÃpy upÃyÃ÷ k­tyam eva ca 12,059.032c sahÃyÃ÷ kÃraïaæ caiva «a¬vargo nÅtija÷ sm­ta÷ 12,059.033a trayÅ cÃnvÅk«ikÅ caiva vÃrtà ca bharatar«abha 12,059.033c daï¬anÅtiÓ ca vipulà vidyÃs tatra nidarÓitÃ÷ 12,059.034a amÃtyarak«ÃpraïidhÅ rÃjaputrasya rak«aïam 12,059.034c cÃraÓ ca vividhopÃya÷ praïidhiÓ ca p­thagvidha÷ 12,059.035a sÃma copapradÃnaæ ca bhedo daï¬aÓ ca pÃï¬ava 12,059.035c upek«Ã pa¤camÅ cÃtra kÃrtsnyena samudÃh­tà 12,059.036a mantraÓ ca varïita÷ k­tsnas tathà bhedÃrtha eva ca 12,059.036c vibhraæÓaÓ caiva mantrasya siddhyasiddhyoÓ ca yat phalam 12,059.037a saædhiÓ ca vividhÃbhikhyo hÅno madhyas tathottama÷ 12,059.037c bhayasatkÃravittÃkhya÷ kÃrtsnyena parivarïita÷ 12,059.038a yÃtrÃkÃlÃÓ ca catvÃras trivargasya ca vistara÷ 12,059.038c vijayo dharmayuktaÓ ca tathÃrthavijayaÓ ca ha 12,059.039a ÃsuraÓ caiva vijayas tathà kÃrtsnyena varïita÷ 12,059.039c lak«aïaæ pa¤cavargasya trividhaæ cÃtra varïitam 12,059.040a prakÃÓaÓ cÃprakÃÓaÓ ca daï¬o 'tha pariÓabdita÷ 12,059.040c prakÃÓo '«Âavidhas tatra guhyas tu bahuvistara÷ 12,059.041a rathà nÃgà hayÃÓ caiva pÃdÃtÃÓ caiva pÃï¬ava 12,059.041c vi«Âir nÃvaÓ carÃÓ caiva deÓikÃ÷ pathi cëÂakam 12,059.042a aÇgÃny etÃni kauravya prakÃÓÃni balasya tu 12,059.042c jaÇgamÃjaÇgamÃÓ coktÃÓ cÆrïayogà vi«Ãdaya÷ 12,059.043a sparÓe cÃbhyavahÃrye cÃpy upÃæÓur vividha÷ sm­ta÷ 12,059.043b*0126_01 krŬÃpÆrve raïe dyÆte visrambheïa samanvitam 12,059.043b*0126_02 uktaæ kaitavyam ity etad upÃyo navamo budhai÷ 12,059.043b*0126_03 upek«Ã sarvakÃrye«u karmaïÃæ karaïe«u ca 12,059.043b*0126_04 ani«ÂÃnÃæ samutthÃne trivargo naÓyate yayà 12,059.043b*0126_05 indrajÃlÃdikà mÃyà vÃgjÅvanakuÓÅlavai÷ 12,059.043b*0126_06 sunimittair durnimittair utpÃtaiÓ ca samanvitam 12,059.043b*0126_07 ¬ambho liÇgaæ samÃÓritya Óatruvarge prayujyate 12,059.043b*0126_08 ÓÃÂhyaæ niÓce«Âatà proktà cittado«apradÆ«ikà 12,059.043c arir mitram udÃsÅna ity ete 'py anuvarïitÃ÷ 12,059.044a k­tsnà mÃrgaguïÃÓ caiva tathà bhÆmiguïÃÓ ca ha 12,059.044c Ãtmarak«aïam ÃÓvÃsa÷ spaÓÃnÃæ cÃnvavek«aïam 12,059.045a kalpanà vividhÃÓ cÃpi n­nÃgarathavÃjinÃm 12,059.045c vyÆhÃÓ ca vividhÃbhikhyà vicitraæ yuddhakauÓalam 12,059.046a utpÃtÃÓ ca nipÃtÃÓ ca suyuddhaæ supalÃyanam 12,059.046c ÓastrÃïÃæ pÃyanaj¤Ãnaæ tathaiva bharatar«abha 12,059.047a balavyasanamuktaæ ca tathaiva balahar«aïam 12,059.047c pŬanÃskandakÃlaÓ ca bhayakÃlaÓ ca pÃï¬ava 12,059.048a tathà khÃtavidhÃnaæ ca yogasaæcÃra eva ca 12,059.048c caurÃÂavyabalaiÓ cograi÷ pararëÂrasya pŬanam 12,059.049a agnidair garadaiÓ caiva pratirÆpakacÃrakai÷ 12,059.049c ÓreïimukhyopajÃpena vÅrudhaÓ chedanena ca 12,059.050a dÆ«aïena ca nÃgÃnÃm ÃÓaÇkÃjananena ca 12,059.050c Ãrodhanena bhaktasya pathaÓ copÃrjanena ca 12,059.051a saptÃÇgasya ca rÃjyasya hrÃsav­ddhisama¤jasam 12,059.051c dÆtasÃmarthyayogaÓ ca rëÂrasya ca vivardhanam 12,059.052a arimadhyasthamitrÃïÃæ samyak coktaæ prapa¤canam 12,059.052c avamarda÷ pratÅghÃtas tathaiva ca balÅyasÃm 12,059.053a vyavahÃra÷ susÆk«maÓ ca tathà kaïÂakaÓodhanam 12,059.053c Óamo vyÃyÃmayogaÓ ca yogo dravyasya saæcaya÷ 12,059.054a abh­tÃnÃæ ca bharaïaæ bh­tÃnÃæ cÃnvavek«aïam 12,059.054c arthakÃle pradÃnaæ ca vyasane«v aprasaÇgità 12,059.055a tathà rÃjaguïÃÓ caiva senÃpatiguïÃÓ ca ye 12,059.055c kÃraïasya ca kartuÓ ca guïado«Ãs tathaiva ca 12,059.056a du«ÂeÇgitaæ ca vividhaæ v­ttiÓ caivÃnujÅvinÃm 12,059.056c ÓaÇkitatvaæ ca sarvasya pramÃdasya ca varjanam 12,059.057a alabdhalipsà labdhasya tathaiva ca vivardhanam 12,059.057c pradÃnaæ ca viv­ddhasya pÃtrebhyo vidhivat tathà 12,059.058a visargo 'rthasya dharmÃrtham arthÃrthaæ kÃmahetunà 12,059.058c caturtho vyasanÃghÃte tathaivÃtrÃnuvarïita÷ 12,059.059a krodhajÃni tathogrÃïi kÃmajÃni tathaiva ca 12,059.059c daÓoktÃni kuruÓre«Âha vyasanÃny atra caiva ha 12,059.060a m­gayÃk«Ãs tathà pÃnaæ striyaÓ ca bharatar«abha 12,059.060c kÃmajÃny Ãhur ÃcÃryÃ÷ proktÃnÅha svayaæbhuvà 12,059.061a vÃkpÃru«yaæ tathogratvaæ daï¬apÃru«yam eva ca 12,059.061c Ãtmano nigrahas tyÃgo 'thÃrthadÆ«aïam eva ca 12,059.062a yantrÃïi vividhÃny eva kriyÃs te«Ãæ ca varïitÃ÷ 12,059.062c avamarda÷ pratÅghÃta÷ ketanÃnÃæ ca bha¤janam 12,059.063a caityadrumÃïÃm Ãmardo rodha÷karmÃntanÃÓanam 12,059.063c apaskaro 'tha gamanaæ tathopÃsyà ca varïità 12,059.064a païavÃnakaÓaÇkhÃnÃæ bherÅïÃæ ca yudhÃæ vara 12,059.064c upÃrjanaæ ca dravyÃïÃæ paramarma ca tÃni «a 12,059.065a labdhasya ca praÓamanaæ satÃæ caiva hi pÆjanam 12,059.065c vidvadbhir ekÅbhÃvaÓ ca prÃtarhomavidhij¤atà 12,059.066a maÇgalÃlambhanaæ caiva ÓarÅrasya pratikriyà 12,059.066c ÃhÃrayojanaæ caiva nityam Ãstikyam eva ca 12,059.067a ekena ca yathottheyaæ satyatvaæ madhurà gira÷ 12,059.067c utsavÃnÃæ samÃjÃnÃæ kriyÃ÷ ketanajÃs tathà 12,059.068a pratyak«Ã ca parok«Ã ca sarvÃdhikaraïe«u ca 12,059.068c v­ttir bharataÓÃrdÆla nityaæ caivÃnvavek«aïam 12,059.069a adaï¬yatvaæ ca viprÃïÃæ yuktyà daï¬anipÃtanam 12,059.069c anujÅvisvajÃtibhyo guïe«u parirak«aïam 12,059.070a rak«aïaæ caiva paurÃïÃæ svarëÂrasya vivardhanam 12,059.070c maï¬alasthà ca yà cintà rÃjan dvÃdaÓarÃjikà 12,059.071a dvÃsaptatimatiÓ caiva proktà yà ca svayaæbhuvà 12,059.071c deÓajÃtikulÃnÃæ ca dharmÃ÷ samanuvarïitÃ÷ 12,059.072a dharmaÓ cÃrthaÓ ca kÃmaÓ ca mok«aÓ cÃtrÃnuvarïita÷ 12,059.072c upÃyaÓ cÃrthalipsà ca vividhà bhÆridak«iïÃ÷ 12,059.073a mÆlakarmakriyà cÃtra mÃyà yogaÓ ca varïita÷ 12,059.073c dÆ«aïaæ srotasÃm atra varïitaæ ca sthirÃmbhasÃm 12,059.074a yair yair upÃyair lokaÓ ca na caled Ãryavartmana÷ 12,059.074c tat sarvaæ rÃjaÓÃrdÆla nÅtiÓÃstre 'nuvarïitam 12,059.075a etat k­tvà Óubhaæ ÓÃstraæ tata÷ sa bhagavÃn prabhu÷ 12,059.075c devÃn uvÃca saæh­«Âa÷ sarvä ÓakrapurogamÃn 12,059.076a upakÃrÃya lokasya trivargasthÃpanÃya ca 12,059.076c navanÅtaæ sarasvatyà buddhir e«Ã prabhÃvità 12,059.077a daï¬ena sahità hy e«Ã lokarak«aïakÃrikà 12,059.077c nigrahÃnugraharatà lokÃn anu cari«yati 12,059.078a daï¬ena nÅyate ceyaæ daï¬aæ nayati cÃpy uta 12,059.078c daï¬anÅtir iti proktà trÅæl lokÃn anuvartate 12,059.079a «Ã¬guïyaguïasÃrai«Ã sthÃsyaty agre mahÃtmasu 12,059.079c mahattvÃt tasya daï¬asya nÅtir vispa«Âalak«aïà 12,059.080a nayacÃraÓ ca vipulo yena sarvam idaæ tatam 12,059.080c ÃgamaÓ ca purÃïÃnÃæ mahar«ÅïÃæ ca saæbhava÷ 12,059.081a tÅrthavaæÓaÓ ca vaæÓaÓ ca nak«atrÃïÃæ yudhi«Âhira 12,059.081c sakalaæ cÃturÃÓramyaæ cÃturhotraæ tathaiva ca 12,059.082a cÃturvarïyaæ tathaivÃtra cÃturvedyaæ ca varïitam 12,059.082c itihÃsopavedÃÓ ca nyÃya÷ k­tsnaÓ ca varïita÷ 12,059.083a tapo j¤Ãnam ahiæsà ca satyÃsatye naya÷ para÷ 12,059.083c v­ddhopasevà dÃnaæ ca Óaucam utthÃnam eva ca 12,059.084a sarvabhÆtÃnukampà ca sarvam atropavarïitam 12,059.084c bhuvi vÃcogataæ yac ca tac ca sarvaæ samarpitam 12,059.085a tasmin paitÃmahe ÓÃstre pÃï¬avaitad asaæÓayam 12,059.085c dharmÃrthakÃmamok«ÃÓ ca sakalà hy atra ÓabditÃ÷ 12,059.086a tatas tÃæ bhagavÃn nÅtiæ pÆrvaæ jagrÃha Óaækara÷ 12,059.086c bahurÆpo viÓÃlÃk«a÷ Óiva÷ sthÃïur umÃpati÷ 12,059.086d*0127_01 anÃdinidhano devaÓ caitanyÃdisamanvita÷ 12,059.086d*0127_02 j¤ÃnÃni ca vaÓe yasya tÃrakÃdÅny aÓe«ata÷ 12,059.086d*0127_03 aïimÃdiguïopetam aiÓvaryaæ na ca k­trimam 12,059.086d*0127_04 tu«Âyarthaæ brahmaïa÷ putro lalÃÂÃd utthita÷ prabhu÷ 12,059.086d*0127_05 arudat sasvanaæ ghoraæ jagata÷ prabhur avyaya÷ 12,059.086d*0127_06 jÃyamÃna÷ pità putre putra÷ pitari caiva hi 12,059.086d*0127_07 buddhiæ viÓvas­je dattvà brahmÃï¬aæ yena nirmitam 12,059.086d*0127_08 yasmin hiraïmayo haæsa÷ Óakuni÷ samapadyata 12,059.086d*0127_09 kartà sarvasya lokasya brahmà lokapitÃmaha÷ 12,059.086d*0127_10 sa deva÷ sarvabhÆtÃtmà mahÃdeva÷ sanÃtana÷ 12,059.086d*0127_11 asaækhyÃtasahasrÃïÃæ rudrÃïÃæ sthÃnam avyayam 12,059.087a yugÃnÃm Ãyu«o hrÃsaæ vij¤Ãya bhagavä Óiva÷ 12,059.087c saæcik«epa tata÷ ÓÃstraæ mahÃrthaæ brahmaïà k­tam 12,059.088a vaiÓÃlÃk«am iti proktaæ tad indra÷ pratyapadyata 12,059.088c daÓÃdhyÃyasahasrÃïi subrahmaïyo mahÃtapÃ÷ 12,059.089a bhagavÃn api tac chÃstraæ saæcik«epa puraædara÷ 12,059.089a*0128_01 **** **** devÃt prÃpya maheÓvarÃt 12,059.089a*0128_02 prajÃnÃæ hitam anvicchan 12,059.089c sahasrai÷ pa¤cabhis tÃta yad uktaæ bÃhudantakam 12,059.090a adhyÃyÃnÃæ sahasrais tu tribhir eva b­haspati÷ 12,059.090c saæcik«epeÓvaro buddhyà bÃrhaspatyaæ tad ucyate 12,059.091a adhyÃyÃnÃæ sahasreïa kÃvya÷ saæk«epam abravÅt 12,059.091c tac chÃstram amitapraj¤o yogÃcÃryo mahÃtapÃ÷ 12,059.092a evaæ lokÃnurodhena ÓÃstram etan mahar«ibhi÷ 12,059.092c saæk«iptam Ãyur vij¤Ãya martyÃnÃæ hrÃsi pÃï¬ava 12,059.093a atha devÃ÷ samÃgamya vi«ïum Æcu÷ prajÃpatim 12,059.093c eko yo 'rhati martyebhya÷ Órai«Âhyaæ taæ vai samÃdiÓa 12,059.094a tata÷ saæcintya bhagavÃn devo nÃrÃyaïa÷ prabhu÷ 12,059.094c taijasaæ vai virajasaæ so 's­jan mÃnasaæ sutam 12,059.095a virajÃs tu mahÃbhÃga vibhutvaæ bhuvi naicchata 12,059.095c nyÃsÃyaivÃbhavad buddhi÷ praïÅtà tasya pÃï¬ava 12,059.096a kÅrtimÃæs tasya putro 'bhÆt so 'pi pa¤cÃtigo 'bhavat 12,059.096c kardamas tasya ca suta÷ so 'py atapyan mahat tapa÷ 12,059.097a prajÃpate÷ kardamasya anaÇgo nÃma vai suta÷ 12,059.097c prajÃnÃæ rak«ità sÃdhur daï¬anÅtiviÓÃrada÷ 12,059.098a anaÇgaputro 'tibalo nÅtimÃn adhigamya vai 12,059.098c abhipede mahÅrÃjyam athendriyavaÓo 'bhavat 12,059.098d*0129_01 prÃpya nÃrÅæ mahÃbhÃgÃæ rÆpiïÅæ kÃmamohita÷ 12,059.098d*0129_02 saubhÃgyena ca saæpannÃæ guïaiÓ cÃnuttamÃæ satÅm 12,059.099a m­tyos tu duhità rÃjan sunÅthà nÃma mÃnasÅ 12,059.099c prakhyÃtà tri«u loke«u yà sà venam ajÅjanat 12,059.100a taæ prajÃsu vidharmÃïaæ rÃgadve«avaÓÃnugam 12,059.100c mantrapÆtai÷ kuÓair jaghnur ­«ayo brahmavÃdina÷ 12,059.101a mamanthur dak«iïaæ corum ­«ayas tasya mantrata÷ 12,059.101c tato 'sya vik­to jaj¤e hrasvÃÇga÷ puru«o bhuvi 12,059.102a dagdhasthÃïupratÅkÃÓo raktÃk«a÷ k­«ïamÆrdhaja÷ 12,059.102c ni«Ådety evam Æcus tam ­«ayo brahmavÃdina÷ 12,059.103a tasmÃn ni«ÃdÃ÷ saæbhÆtÃ÷ krÆrÃ÷ ÓailavanÃÓrayÃ÷ 12,059.103c ye cÃnye vindhyanilayà mlecchÃ÷ ÓatasahasraÓa÷ 12,059.104a bhÆyo 'sya dak«iïaæ pÃïiæ mamanthus te mahar«aya÷ 12,059.104c tata÷ puru«a utpanno rÆpeïendra ivÃpara÷ 12,059.105a kavacÅ baddhanistriæÓa÷ saÓara÷ saÓarÃsana÷ 12,059.105c vedavedÃÇgavic caiva dhanurvede ca pÃraga÷ 12,059.106a taæ daï¬anÅti÷ sakalà Órità rÃjan narottamam 12,059.106c tata÷ sa präjalir vainyo mahar«Åæs tÃn uvÃca ha 12,059.107a susÆk«mà me samutpannà buddhir dharmÃrthadarÓinÅ 12,059.107c anayà kiæ mayà kÃryaæ tan me tattvena Óaæsata 12,059.108a yan mÃæ bhavanto vak«yanti kÃryam arthasamanvitam 12,059.108c tad ahaæ vai kari«yÃmi nÃtra kÃryà vicÃraïà 12,059.109a tam Æcur atha devÃs te te caiva paramar«aya÷ 12,059.109c niyato yatra dharmo vai tam aÓaÇka÷ samÃcara 12,059.110a priyÃpriye parityajya sama÷ sarve«u jantu«u 12,059.110c kÃmakrodhau ca lobhaæ ca mÃnaæ cots­jya dÆrata÷ 12,059.111a yaÓ ca dharmÃt pravicalel loke kaÓ cana mÃnava÷ 12,059.111c nigrÃhyas te sa bÃhubhyÃæ ÓaÓvad dharmam avek«ata÷ 12,059.112a pratij¤Ãæ cÃdhirohasva manasà karmaïà girà 12,059.112c pÃlayi«yÃmy ahaæ bhaumaæ brahma ity eva cÃsak­t 12,059.113a yaÓ cÃtra dharmanÅty ukto daï¬anÅtivyapÃÓraya÷ 12,059.113c tam aÓaÇka÷ kari«yÃmi svavaÓo na kadà cana 12,059.114a adaï¬yà me dvijÃÓ ceti pratijÃnÅ«va cÃbhibho 12,059.114c lokaæ ca saækarÃt k­tsnÃt trÃtÃsmÅti paraætapa 12,059.115a vainyas tatas tÃn uvÃca devÃn ­«ipurogamÃn 12,059.115c brÃhmaïà me sahÃyÃÓ ced evam astu surar«abhÃ÷ 12,059.116a evam astv iti vainyas tu tair ukto brahmavÃdibhi÷ 12,059.116c purodhÃÓ cÃbhavat tasya Óukro brahmamayo nidhi÷ 12,059.117a mantriïo vÃlakhilyÃs tu sÃrasvatyo gaïo hy abhÆt 12,059.117c mahar«ir bhagavÃn gargas tasya sÃævatsaro 'bhavat 12,059.118a ÃtmanëÂama ity eva Órutir e«Ã parà n­«u 12,059.118c utpannau bandinau cÃsya tatpÆrvau sÆtamÃgadhau 12,059.118d*0130_01 tayo÷ prÅto dadau rÃjà p­thur vainya÷ pratÃpavÃn 12,059.118d*0130_02 anÆpadeÓaæ sÆtÃya magadhaæ mÃgadhÃya ca 12,059.118d*0131_01 atrir mahÃtmà bhagavÃæs tasyÃsÅd vedakÃraka÷ 12,059.118d*0131_02 nÃradaÓ cetihÃsÃdÅni nityam eva samÃdadhat 12,059.119a samatÃæ vasudhÃyÃÓ ca sa samyag upapÃdayat 12,059.119c vai«amyaæ hi paraæ bhÆmer ÃsÅd iti ha na÷ Órutam 12,059.119d*0132_01 manvantare«u sarve«u vi«amà jÃyate mahÅ 12,059.119d*0132_02 ujjahÃra tato vainya÷ ÓilÃjÃlÃn samantata÷ 12,059.119d*0132_03 dhanu«koÂyà mahÃrÃja tena Óailà vivardhitÃ÷ 12,059.120a sa vi«ïunà ca devena Óakreïa vibudhai÷ saha 12,059.120c ­«ibhiÓ ca prajÃpÃlye brahmaïà cÃbhi«ecita÷ 12,059.121a taæ sÃk«Ãt p­thivÅ bheje ratnÃny ÃdÃya pÃï¬ava 12,059.121c sÃgara÷ saritÃæ bhartà himavÃæÓ cÃcalottama÷ 12,059.122a ÓakraÓ ca dhanam ak«ayyaæ prÃdÃt tasya yudhi«Âhira 12,059.122c rukmaæ cÃpi mahÃmeru÷ svayaæ kanakaparvata÷ 12,059.123a yak«arÃk«asabhartà ca bhagavÃn naravÃhana÷ 12,059.123c dharme cÃrthe ca kÃme ca samarthaæ pradadau dhanam 12,059.124a hayà rathÃÓ ca nÃgÃÓ ca koÂiÓa÷ puru«Ãs tathà 12,059.124c prÃdurbabhÆvur vainyasya cintanÃd eva pÃï¬ava 12,059.124e na jarà na ca durbhik«aæ nÃdhayo vyÃdhayas tathà 12,059.125a sarÅs­pebhya÷ stenebhyo na cÃnyonyÃt kadà cana 12,059.125c bhayam utpadyate tatra tasya rÃj¤o 'bhirak«aïÃt 12,059.125d*0133_01 Ãpas tastambhire cÃsya samudram abhiyÃsyata÷ 12,059.125d*0133_02 parvatÃÓ ca dadur mÃrgaæ dhvajabhaÇgaÓ ca nÃbhavat 12,059.126a teneyaæ p­thivÅ dugdhà sasyÃni daÓa sapta ca 12,059.126c yak«arÃk«asanÃgaiÓ cÃpÅpsitaæ yasya yasya yat 12,059.127a tena dharmottaraÓ cÃyaæ k­to loko mahÃtmanà 12,059.127c ra¤jitÃÓ ca prajÃ÷ sarvÃs tena rÃjeti Óabdyate 12,059.128a brÃhmaïÃnÃæ k«atatrÃïÃt tata÷ k«atriya ucyate 12,059.128c prathità dhanataÓ ceyaæ p­thivÅ sÃdhubhi÷ sm­tà 12,059.129a sthÃpanaæ cÃkarod vi«ïu÷ svayam eva sanÃtana÷ 12,059.129c nÃtivarti«yate kaÓ cid rÃjaæs tvÃm iti pÃrthiva 12,059.130a tapasà bhagavÃn vi«ïur ÃviveÓa ca bhÆmipam 12,059.130c devavan naradevÃnÃæ namate yaj jagan n­pa 12,059.131a daï¬anÅtyà ca satataæ rak«itaæ taæ nareÓvara 12,059.131c nÃdhar«ayat tata÷ kaÓ cic cÃranityÃc ca darÓanÃt 12,059.132a Ãtmanà karaïaiÓ caiva samasyeha mahÅk«ita÷ 12,059.132c ko hetur yad vaÓe ti«Âhel loko daivÃd ­te guïÃt 12,059.133a vi«ïor lalÃÂÃt kamalaæ sauvarïam abhavat tadà 12,059.133c ÓrÅ÷ saæbhÆtà yato devÅ patnÅ dharmasya dhÅmata÷ 12,059.134a Óriya÷ sakÃÓÃd arthaÓ ca jÃto dharmeïa pÃï¬ava 12,059.134c atha dharmas tathaivÃrtha÷ ÓrÅÓ ca rÃjye prati«Âhità 12,059.135a suk­tasya k«ayÃc caiva svarlokÃd etya medinÅm 12,059.135c pÃrthivo jÃyate tÃta daï¬anÅtivaÓÃnuga÷ 12,059.136a mahattvena ca saæyukto vai«ïavena naro bhuvi 12,059.136c buddhyà bhavati saæyukto mÃhÃtmyaæ cÃdhigacchati 12,059.137a sthÃpanÃm atha devÃnÃæ na kaÓ cid ativartate 12,059.137c ti«Âhaty ekasya ca vaÓe taæ ced anuvidhÅyate 12,059.138a Óubhaæ hi karma rÃjendra ÓubhatvÃyopakalpate 12,059.138c tulyasyaikasya yasyÃyaæ loko vacasi ti«Âhati 12,059.139a yo hy asya mukham adrÃk«Åt somya so 'sya vaÓÃnuga÷ 12,059.139c subhagaæ cÃrthavantaæ ca rÆpavantaæ ca paÓyati 12,059.140a tato jagati rÃjendra satataæ Óabditaæ budhai÷ 12,059.140c devÃÓ ca naradevÃÓ ca tulyà iti viÓÃæ pate 12,059.141a etat te sarvam ÃkhyÃtaæ mahattvaæ prati rÃjasu 12,059.141c kÃrtsnyena bharataÓre«Âha kim anyad iha vartatÃm 12,060.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,060.001a tata÷ puna÷ sa gÃÇgeyam abhivÃdya pitÃmaham 12,060.001c präjalir niyato bhÆtvà paryap­cchad yudhi«Âhira÷ 12,060.002a ke dharmÃ÷ sarvavarïÃnÃæ cÃturvarïyasya ke p­thak 12,060.002c caturïÃm ÃÓramÃïÃæ ca rÃjadharmÃÓ ca ke matÃ÷ 12,060.003a kena svid vardhate rëÂraæ rÃjà kena vivardhate 12,060.003c kena paurÃÓ ca bh­tyÃÓ ca vardhante bharatar«abha 12,060.004a koÓaæ daï¬aæ ca durgaæ ca sahÃyÃn mantriïas tathà 12,060.004c ­tvikpurohitÃcÃryÃn kÅd­ÓÃn varjayen n­pa÷ 12,060.005a ke«u viÓvasitavyaæ syÃd rÃj¤Ãæ kasyÃæ cid Ãpadi 12,060.005c kuto vÃtmà d­¬ho rak«yas tan me brÆhi pitÃmaha 12,060.005d*0134_01 dvaidhÅbhÃve ca bhÆtÃnÃæ Óapatha÷ kÅd­Óo bhavet 12,060.005d*0134_02 adharmasya phalaæ yac ca Óapathasya vilaÇghane 12,060.005d*0134_03 sarvam etad yathÃtattvaæ vyavahÃraæ ca tÃd­Óam 12,060.005d*0134_04 samÃsavyÃsayogena kathayasva pitÃmaha 12,060.006 bhÅ«ma uvÃca 12,060.006a namo dharmÃya mahate nama÷ k­«ïÃya vedhase 12,060.006c brÃhmaïebhyo namask­tvà dharmÃn vak«yÃmi ÓÃÓvatÃn 12,060.007a akrodha÷ satyavacanaæ saævibhÃga÷ k«amà tathà 12,060.007c prajana÷ sve«u dÃre«u Óaucam adroha eva ca 12,060.008a Ãrjavaæ bh­tyabharaïaæ navaite sÃrvavarïikÃ÷ 12,060.008c brÃhmaïasya tu yo dharmas taæ te vak«yÃmi kevalam 12,060.009a damam eva mahÃrÃja dharmam Ãhu÷ purÃtanam 12,060.009c svÃdhyÃyo 'dhyÃpanaæ caiva tatra karma samÃpyate 12,060.010a taæ ced vittam upÃgacched vartamÃnaæ svakarmaïi 12,060.010c akurvÃïaæ vikarmÃïi ÓÃntaæ praj¤Ãnatarpitam 12,060.011a kurvÅtÃpatyasaætÃnam atho dadyÃd yajeta ca 12,060.011c saævibhajya hi bhoktavyaæ dhanaæ sadbhir itÅ«yate 12,060.012a parini«ÂhitakÃryas tu svÃdhyÃyenaiva brÃhmaïa÷ 12,060.012c kuryÃd anyan na và kuryÃn maitro brÃhmaïa ucyate 12,060.013a k«atriyasyÃpi yo dharmas taæ te vak«yÃmi bhÃrata 12,060.013c dadyÃd rÃjà na yÃceta yajeta na tu yÃjayet 12,060.014a nÃdhyÃpayed adhÅyÅta prajÃÓ ca paripÃlayet 12,060.014c nityodyukto dasyuvadhe raïe kuryÃt parÃkramam 12,060.015a ye ca kratubhir ÅjÃnÃ÷ ÓrutavantaÓ ca bhÆmipÃ÷ 12,060.015c ya evÃhavajetÃras ta e«Ãæ lokajittamÃ÷ 12,060.016a avik«atena dehena samarÃd yo nivartate 12,060.016c k«atriyo nÃsya tat karma praÓaæsanti purÃvida÷ 12,060.017a vadhaæ hi k«atrabandhÆnÃæ dharmam Ãhu÷ pradhÃnata÷ 12,060.017c nÃsya k­tyatamaæ kiæ cid anyad dasyunibarhaïÃt 12,060.018a dÃnam adhyayanaæ yaj¤o yoga÷ k«emo vidhÅyate 12,060.018c tasmÃd rÃj¤Ã viÓe«eïa yoddhavyaæ dharmam Åpsatà 12,060.019a sve«u dharme«v avasthÃpya prajÃ÷ sarvà mahÅpati÷ 12,060.019c dharmeïa sarvak­tyÃni samani«ÂhÃni kÃrayet 12,060.020a parini«ÂhitakÃrya÷ syÃn n­pati÷ paripÃlanÃt 12,060.020c kuryÃd anyan na và kuryÃd aindro rÃjanya ucyate 12,060.021a vaiÓyasyÃpÅha yo dharmas taæ te vak«yÃmi bhÃrata 12,060.021c dÃnam adhyayanaæ yaj¤a÷ Óaucena dhanasaæcaya÷ 12,060.022a pit­vat pÃlayed vaiÓyo yukta÷ sarvapaÓÆn iha 12,060.022c vikarma tad bhaved anyat karma yad yat samÃcaret 12,060.022e rak«ayà sa hi te«Ãæ vai mahat sukham avÃpnuyÃt 12,060.023a prajÃpatir hi vaiÓyÃya s­«Âvà paridade paÓÆn 12,060.023c brÃhmaïÃya ca rÃj¤e ca sarvÃ÷ paridade prajÃ÷ 12,060.024a tasya v­ttiæ pravak«yÃmi yac ca tasyopajÅvanam 12,060.024b*0135_01 avaÓyabharaïÅyo hi vaiÓyo rÃj¤Ã janÃdhipa 12,060.024c «aïïÃm ekÃæ pibed dhenuæ ÓatÃc ca mithunaæ haret 12,060.025a laye ca saptamo bhÃgas tathà ӭÇge kalà khure 12,060.025c sasyasya sarvabÅjÃnÃm e«Ã sÃævatsarÅ bh­ti÷ 12,060.026a na ca vaiÓyasya kÃma÷ syÃn na rak«eyaæ paÓÆn iti 12,060.026c vaiÓye cecchati nÃnyena rak«itavyÃ÷ kathaæ cana 12,060.027a ÓÆdrasyÃpi hi yo dharmas taæ te vak«yÃmi bhÃrata 12,060.027c prajÃpatir hi varïÃnÃæ dÃsaæ ÓÆdram akalpayat 12,060.028a tasmÃc chÆdrasya varïÃnÃæ paricaryà vidhÅyate 12,060.028c te«Ãæ ÓuÓrÆ«aïÃc caiva mahat sukham avÃpnuyÃt 12,060.029a ÓÆdra etÃn paricaret trÅn varïÃn anasÆyaka÷ 12,060.029c saæcayÃæÓ ca na kurvÅta jÃtu ÓÆdra÷ kathaæ cana 12,060.030a pÃpÅyÃn hi dhanaæ labdhvà vaÓe kuryÃd garÅyasa÷ 12,060.030c rÃj¤Ã và samanuj¤Ãta÷ kÃmaæ kurvÅta dhÃrmika÷ 12,060.031a tasya v­ttiæ pravak«yÃmi yac ca tasyopajÅvanam 12,060.031c avaÓyabharaïÅyo hi varïÃnÃæ ÓÆdra ucyate 12,060.032a chatraæ ve«Âanam auÓÅram upÃnad vyajanÃni ca 12,060.032c yÃtayÃmÃni deyÃni ÓÆdrÃya paricÃriïe 12,060.033a adhÃryÃïi viÓÅrïÃni vasanÃni dvijÃtibhi÷ 12,060.033c ÓÆdrÃyaiva vidheyÃni tasya dharmadhanaæ hi tat 12,060.034a yaÓ ca kaÓ cid dvijÃtÅnÃæ ÓÆdra÷ ÓuÓrÆ«ur Ãvrajet 12,060.034c kalpyÃæ tasya tu tenÃhur v­ttiæ dharmavido janÃ÷ 12,060.034e deya÷ piï¬o 'napetÃya bhartavyau v­ddhadurbalau 12,060.035a ÓÆdreïa ca na hÃtavyo bhartà kasyÃæ cid Ãpadi 12,060.035c atirekeïa bhartavyo bhartà dravyaparik«aye 12,060.035e na hi svam asti ÓÆdrasya bhart­hÃryadhano hy asau 12,060.036a uktas trayÃïÃæ varïÃnÃæ yaj¤as trayyaiva bhÃrata 12,060.036c svÃhÃkÃranamaskÃrau mantra÷ ÓÆdre vidhÅyate 12,060.037a tÃbhyÃæ ÓÆdra÷ pÃkayaj¤air yajeta vratavÃn svayam 12,060.037c pÆrïapÃtramayÅm Ãhu÷ pÃkayaj¤asya dak«iïÃm 12,060.038a ÓÆdra÷ paijavano nÃma sahasrÃïÃæ Óataæ dadau 12,060.038c aindrÃgnena vidhÃnena dak«iïÃm iti na÷ Órutam 12,060.039a ato hi sarvavarïÃnÃæ ÓraddhÃyaj¤o vidhÅyate 12,060.039a*0136_01 **** **** yaj¤as tasyaiva bhÃrata 12,060.039a*0136_02 agre sarve«u yaj¤e«u 12,060.039c daivataæ hi mahac chraddhà pavitraæ yajatÃæ ca yat 12,060.040a daivataæ paramaæ viprÃ÷ svena svena parasparam 12,060.040c ayajann iha satrais te tais tai÷ kÃmai÷ sanÃtanai÷ 12,060.041a saæs­«Âà brÃhmaïair eva tri«u varïe«u s­«Âaya÷ 12,060.041c devÃnÃm api ye devà yad brÆyus te paraæ hi tat 12,060.041e tasmÃd varïai÷ sarvayaj¤Ã÷ saæs­jyante na kÃmyayà 12,060.042a ­gyaju÷sÃmavit pÆjyo nityaæ syÃd devavad dvija÷ 12,060.042c an­gyajur asÃmà tu prÃjÃpatya upadrava÷ 12,060.043a yaj¤o manÅ«ayà tÃta sarvavarïe«u bhÃrata 12,060.043c nÃsya yaj¤ahano devà Åhante netare janÃ÷ 12,060.043e tasmÃt sarve«u varïe«u ÓraddhÃyaj¤o vidhÅyate 12,060.044a svaæ daivataæ brÃhmaïÃ÷ svena nityaæ; parÃn varïÃn ayajann evam ÃsÅt 12,060.044c Ãrocità na÷ sumahÃn sa dharma÷; s­«Âo brahmaïà tri«u varïe«u d­«Âa÷ 12,060.044d*0137_01 saæpÆjyo vai brÃhmaïas tri«u varïe«u h­«Âa÷ 12,060.045a tasmÃd varïà ­javo jÃtidharmÃ÷; saæs­jyante tasya vipÃka e«a÷ 12,060.045b*0138_01 tasmÃd varïas tata[to] vai jÃtidharma÷ 12,060.045b*0138_02 saæs­jyate tasya vai kopa e«a÷ 12,060.045c ekaæ sÃma yajur ekam ­g ekÃ; vipraÓ caiko 'niÓcayas te«u d­«Âa÷ 12,060.046a atra gÃthà yaj¤agÅtÃ÷ kÅrtayanti purÃvida÷ 12,060.046c vaikhÃnasÃnÃæ rÃjendra munÅnÃæ ya«Âum icchatÃm 12,060.047a udite 'nudite vÃpi ÓraddadhÃno jitendriya÷ 12,060.047c vahniæ juhoti dharmeïa Óraddhà vai kÃraïaæ mahat 12,060.048a yat skannam asya tat pÆrvaæ yad askannaæ tad uttaram 12,060.048c bahÆni yaj¤arÆpÃïi nÃnÃkarmaphalÃni ca 12,060.049a tÃni ya÷ saævijÃnÃti j¤ÃnaniÓcayaniÓcita÷ 12,060.049c dvijÃti÷ Óraddhayopeta÷ sa ya«Âuæ puru«o 'rhati 12,060.050a steno và yadi và pÃpo yadi và pÃpak­ttama÷ 12,060.050c ya«Âum icchati yaj¤aæ ya÷ sÃdhum eva vadanti tam 12,060.051a ­«ayas taæ praÓaæsanti sÃdhu caitad asaæÓayam 12,060.051c sarvathà sarvavarïair hi ya«Âavyam iti niÓcaya÷ 12,060.051e na hi yaj¤asamaæ kiæ cit tri«u loke«u vidyate 12,060.052a tasmÃd ya«Âavyam ity Ãhu÷ puru«eïÃnasÆyatà 12,060.052c ÓraddhÃpavitram ÃÓritya yathÃÓakti prayacchatà 12,061.001 bhÅ«ma uvÃca 12,061.001a ÃÓramÃïÃæ mahÃbÃho Ó­ïu satyaparÃkrama 12,061.001c caturïÃm iha varïÃnÃæ karmÃïi ca yudhi«Âhira 12,061.002a vÃnaprasthaæ bhaik«acaryÃæ gÃrhasthyaæ ca mahÃÓramam 12,061.002c brahmacaryÃÓramaæ prÃhuÓ caturthaæ brÃhmaïair v­tam 12,061.003a jaÂÃkaraïasaæskÃraæ dvijÃtitvam avÃpya ca 12,061.003c ÃdhÃnÃdÅni karmÃïi prÃpya vedam adhÅtya ca 12,061.004a sadÃro vÃpy adÃro và ÃtmavÃn saæyatendriya÷ 12,061.004c vÃnaprasthÃÓramaæ gacchet k­tak­tyo g­hÃÓramÃt 12,061.005a tatrÃraïyakaÓÃstrÃïi samadhÅtya sa dharmavit 12,061.005c ÆrdhvaretÃ÷ prajÃyitvà gacchaty ak«arasÃtmatÃm 12,061.006a etÃny eva nimittÃni munÅnÃm ÆrdhvaretasÃm 12,061.006c kartavyÃnÅha vipreïa rÃjann Ãdau vipaÓcità 12,061.007a caritabrahmacaryasya brÃhmaïasya viÓÃæ pate 12,061.007c bhaik«acaryÃsv adhÅkÃra÷ praÓasta iha mok«iïa÷ 12,061.008a yatrÃstamitaÓÃyÅ syÃn niragnir aniketana÷ 12,061.008c yathopalabdhajÅvÅ syÃn munir dÃnto jitendriya÷ 12,061.009a nirÃÓÅ÷ syÃt sarvasamo nirbhogo nirvikÃravÃn 12,061.009c vipra÷ k«emÃÓramaæ prÃpto gacchaty ak«arasÃtmatÃm 12,061.010a adhÅtya vedÃn k­tasarvak­tya÷; saætÃnam utpÃdya sukhÃni bhuktvà 12,061.010c samÃhita÷ pracared duÓcaraæ taæ; gÃrhasthyadharmaæ munidharmad­«Âam 12,061.011a svadÃratu«Âa ­tukÃlagÃmÅ; niyogasevÅ naÓaÂho najihma÷ 12,061.011c mitÃÓano devapara÷ k­taj¤a÷; satyo m­duÓ cÃn­Óaæsa÷ k«amÃvÃn 12,061.012a dÃnto vidheyo havyakavye 'pramatto; annasya dÃtà satataæ dvijebhya÷ 12,061.012c amatsarÅ sarvaliÇgipradÃtÃ; vaitÃnanityaÓ ca g­hÃÓramÅ syÃt 12,061.013a athÃtra nÃrÃyaïagÅtam Ãhur; mahar«ayas tÃta mahÃnubhÃvÃ÷ 12,061.013c mahÃrtham atyarthatapa÷prayuktaæ; tad ucyamÃnaæ hi mayà nibodha 12,061.014a satyÃrjavaæ cÃtithipÆjanaæ ca; dharmas tathÃrthaÓ ca ratiÓ ca dÃre 12,061.014c ni«evitavyÃni sukhÃni loke; hy asmin pare caiva mataæ mamaitat 12,061.015a bharaïaæ putradÃrÃïÃæ vedÃnÃæ pÃraïaæ tathà 12,061.015c satÃæ tam ÃÓramaæ Óre«Âhaæ vadanti paramar«aya÷ 12,061.016a evaæ hi yo brÃhmaïo yaj¤aÓÅlo; gÃrhasthyam adhyÃvasate yathÃvat 12,061.016c g­hasthav­ttiæ praviÓodhya samyak; svarge vi«uddhaæ phalam Ãpnute sa÷ 12,061.017a tasya dehaparityÃgÃd i«ÂÃ÷ kÃmÃk«ayà matÃ÷ 12,061.017c ÃnantyÃyopati«Âhanti sarvatok«iÓiromukhÃ÷ 12,061.018a khÃdann eko japann eka÷ sarpann eko yudhi«Âhira 12,061.018c ekasminn eva ÃcÃrye ÓuÓrÆ«ur malapaÇkavÃn 12,061.019a brahmacÃrÅ vratÅ nityaæ nityaæ dÅk«Ãparo vaÓÅ 12,061.019b*0139_01 guroÓ chÃyÃnugo nityam adhÅyÃna÷ suyantrita÷ 12,061.019c avicÃrya tathà vedaæ k­tyaæ kurvan vaset sadà 12,061.020a ÓuÓrÆ«Ãæ satataæ kurvan guro÷ saæpraïameta ca 12,061.020b*0140_01 aniketaÓ carann eka÷ sarvÃn eva yudhi«Âhira 12,061.020c «aÂkarmasv aniv­ttaÓ ca naprav­ttaÓ ca sarvaÓa÷ 12,061.021a na caraty adhikÃreïa sevitaæ dvi«ato na ca 12,061.021c e«o ''Óramapadas tÃta brahmacÃriïa i«yate 12,062.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,062.001a ÓivÃn sukhÃn mahodarkÃn ahiæsrÃæl lokasaæmatÃn 12,062.001c brÆhi dharmÃn sukhopÃyÃn madvidhÃnÃæ sukhÃvahÃn 12,062.002 bhÅ«ma uvÃca 12,062.002a brÃhmaïasyeha catvÃra ÃÓramà vihitÃ÷ prabho 12,062.002c varïÃs tÃn anuvartante trayo bharatasattama 12,062.003a uktÃni karmÃïi bahÆni rÃjan; svargyÃïi rÃjanyaparÃyaïÃni 12,062.003c nemÃni d­«ÂÃntavidhau sm­tÃni; k«Ãtre hi sarvaæ vihitaæ yathÃvat 12,062.004a k«ÃtrÃïi vaiÓyÃni ca sevamÃna÷; ÓaudrÃïi karmÃïi ca brÃhmaïa÷ san 12,062.004c asmiæl loke nindito mandacetÃ÷; pare ca loke nirayaæ prayÃti 12,062.005a yà saæj¤Ã vihità loke dÃse Óuni v­ke paÓau 12,062.005c vikarmaïi sthite vipre tÃæ saæj¤Ãæ kuru pÃï¬ava 12,062.006a «aÂkarmasaæprav­ttasya ÃÓrame«u catur«v api 12,062.006c sarvadharmopapannasya saæbhÆtasya k­tÃtmana÷ 12,062.007a brÃhmaïasya viÓuddhasya tapasy abhiratasya ca 12,062.007c nirÃÓi«o vadÃnyasya lokà hy ak«arasaæj¤itÃ÷ 12,062.008a yo yasmin kurute karma yÃd­Óaæ yena yatra ca 12,062.008c tÃd­Óaæ tÃd­Óenaiva sa guïaæ pratipadyate 12,062.009a v­ddhyà k­«ivaïiktvena jÅvasaæjÅvanena ca 12,062.009c vettum arhasi rÃjendra svÃdhyÃyagaïitaæ mahat 12,062.010a kÃlasaæcodita÷ kÃla÷ kÃlaparyÃyaniÓcita÷ 12,062.010c uttamÃdhamamadhyÃni karmÃïi kurute 'vaÓa÷ 12,062.011a antavanti pradÃnÃni purà ÓreyaskarÃïi ca 12,062.011c svakarmanirato loko hy ak«ara÷ sarvatomukha÷ 12,063.001 bhÅ«ma uvÃca 12,063.001a jyÃkar«aïaæ Óatrunibarhaïaæ ca; k­«ir vaïijyà paÓupÃlanaæ ca 12,063.001c ÓuÓrÆ«aïaæ cÃpi tathÃrthahetor; akÃryam etat paramaæ dvijasya 12,063.002a sevyaæ tu brahma«aÂkarma g­hasthena manÅ«iïà 12,063.002c k­tak­tyasya cÃraïye vÃso viprasya Óasyate 12,063.003a rÃjaprai«yaæ k­«idhanaæ jÅvanaæ ca vaïijyayà 12,063.003c kauÂilyaæ kaulaÂeyaæ ca kusÅdaæ ca vivarjayet 12,063.004a ÓÆdro rÃjan bhavati brahmabandhur; duÓcÃritryo yaÓ ca dharmÃd apeta÷ 12,063.004c v­«alÅpati÷ piÓuno nartakaÓ ca; grÃmaprai«yo yaÓ ca bhaved vikarmà 12,063.004d*0141_01 evaævidho brÃhmaïa÷ kauravendra 12,063.004d*0141_02 v­ttÃd apeto yo bhaven mandacetÃ÷ 12,063.005a japan vedÃn ajapaæÓ cÃpi rÃjan; sama÷ ÓÆdrair dÃsavac cÃpi bhojya÷ 12,063.005c ete sarve ÓÆdrasamà bhavanti; rÃjann etÃn varjayed devak­tye 12,063.006a nirmaryÃde cÃÓane krÆrav­ttau; hiæsÃtmake tyaktadharmasvav­tte 12,063.006c havyaæ kavyaæ yÃni cÃnyÃni rÃjan; deyÃny adeyÃni bhavanti tasmin 12,063.007a tasmÃd dharmo vihito brÃhmaïasya; dama÷ Óaucaæ cÃrjavaæ cÃpi rÃjan 12,063.007c tathà viprasyÃÓramÃ÷ sarva eva; purà rÃjan brahmaïà vai nis­«ÂÃ÷ 12,063.008a ya÷ syÃd dÃnta÷ somapa ÃryaÓÅla÷; sÃnukroÓa÷ sarvasaho nirÃÓÅ÷ 12,063.008c ­jur m­dur an­Óaæsa÷ k«amÃvÃn; sa vai vipro netara÷ pÃpakarmà 12,063.009a ÓÆdraæ vaiÓyaæ rÃjaputraæ ca rÃjaæl; lokÃ÷ sarve saæÓrità dharmakÃmÃ÷ 12,063.009c tasmÃd varïä jÃtidharme«u saktÃn; matvà vi«ïur necchati pÃï¬uputra 12,063.010a loke cedaæ sarvalokasya na syÃc; cÃturvarïyaæ vedavÃdÃÓ ca na syu÷ 12,063.010c sarvÃÓ cejyÃ÷ sarvalokakriyÃÓ ca; sadya÷ sarve cÃÓramasthà na vai syu÷ 12,063.011a yaÓ ca trayÃïÃæ varïÃnÃm icched ÃÓramasevanam 12,063.011c kartum ÃÓramad­«ÂÃæÓ ca dharmÃæs tä Ó­ïu pÃï¬ava 12,063.012a ÓuÓrÆ«Ãk­tak­tyasya k­tasaætÃnakarmaïa÷ 12,063.012c abhyanuj¤Ãpya rÃjÃnaæ ÓÆdrasya jagatÅpate 12,063.013a alpÃntaragatasyÃpi daÓadharmagatasya và 12,063.013c ÃÓramà vihitÃ÷ sarve varjayitvà nirÃÓi«am 12,063.014a bhaik«acaryÃæ na tu prÃhus tasya tad dharmacÃriïa÷ 12,063.014c tathà vaiÓyasya rÃjendra rÃjaputrasya caiva hi 12,063.015a k­tak­tyo vayotÅto rÃj¤a÷ k­tapariÓrama÷ 12,063.015c vaiÓyo gacched anuj¤Ãto n­peïÃÓramamaï¬alam 12,063.016a vedÃn adhÅtya dharmeïa rÃjaÓÃstrÃïi cÃnagha 12,063.016c saætÃnÃdÅni karmÃïi k­tvà somaæ ni«evya ca 12,063.017a pÃlayitvà prajÃ÷ sarvà dharmeïa vadatÃæ vara 12,063.017c rÃjasÆyÃÓvamedhÃdÅn makhÃn anyÃæs tathaiva ca 12,063.018a samÃnÅya yathÃpÃÂhaæ viprebhyo dattadak«iïa÷ 12,063.018c saægrÃme vijayaæ prÃpya tathÃlpaæ yadi và bahu 12,063.019a sthÃpayitvà prajÃpÃlaæ putraæ rÃjye ca pÃï¬ava 12,063.019c anyagotraæ praÓastaæ và k«atriyaæ k«atriyar«abha 12,063.020a arcayitvà pitÌn samyak pit­yaj¤air yathÃvidhi 12,063.020c devÃn yaj¤air ­«Ån vedair arcitvà caiva yatnata÷ 12,063.021a antakÃle ca saæprÃpte ya icched ÃÓramÃntaram 12,063.021c ÃnupÆrvyÃÓramÃn rÃjan gatvà siddhim avÃpnuyÃt 12,063.022a rÃjar«itvena rÃjendra bhaik«acaryÃdhvasevayà 12,063.022c apetag­hadharmo 'pi carej jÅvitakÃmyayà 12,063.023a na caitan nai«Âhikaæ karma trayÃïÃæ bharatar«abha 12,063.023c caturïÃæ rÃjaÓÃrdÆla prÃhur ÃÓramavÃsinÃm 12,063.024a bahv Ãyattaæ k«atriyair mÃnavÃnÃæ; lokaÓre«Âhaæ dharmam ÃsevamÃnai÷ 12,063.024c sarve dharmÃ÷ sopadharmÃs trayÃïÃæ; rÃj¤o dharmÃd iti vedÃc ch­ïomi 12,063.025a yathà rÃjan hastipade padÃni; saælÅyante sarvasattvodbhavÃni 12,063.025c evaæ dharmÃn rÃjadharme«u sarvÃn; sarvÃvasthaæ saæpralÅnÃn nibodha 12,063.026a alpÃÓrayÃn alpaphalÃn vadanti; dharmÃn anyÃn dharmavido manu«yÃ÷ 12,063.026c mahÃÓrayaæ bahukalyÃïarÆpaæ; k«Ãtraæ dharmaæ netaraæ prÃhur ÃryÃ÷ 12,063.027a sarve dharmà rÃjadharmapradhÃnÃ÷; sarve dharmÃ÷ pÃlyamÃnà bhavanti 12,063.027b*0142_01 sarve dharmà rÃjadharme«u d­«ÂÃ÷ 12,063.027b*0142_02 sarvà vidyà rÃjadharme«u coktÃ÷ 12,063.027c sarvatyÃgo rÃjadharme«u rÃjaæs; tyÃge cÃhur dharmam agryaæ purÃïam 12,063.027d*0143_01 sarvodyogà rÃjadharme«u rÃjan 12,063.027d*0143_02 sthÃnaæ cÃhÆ rÃjadharme purÃïam 12,063.028a majjet trayÅ daï¬anÅtau hatÃyÃæ; sarve dharmà na bhaveyur viruddhÃ÷ 12,063.028c sarve dharmÃÓ cÃÓramÃïÃæ gatÃ÷ syu÷; k«Ãtre tyakte rÃjadharme purÃïe 12,063.029a sarve tyÃgà rÃjadharme«u d­«ÂÃ÷; sarvà dÅk«Ã rÃjadharme«u coktÃ÷ 12,063.029c sarve yogà rÃjadharme«u coktÃ÷; sarve lokà rÃjadharmÃn pravi«ÂÃ÷ 12,063.029d*0144_01 tasmÃd dharmo rÃjadharmÃd viÓi«Âo 12,063.029d*0144_02 nÃnyo loke vidyate 'jÃtaÓatro 12,063.029d*0144_03 sarvÃïy etÃni karmÃïi k«Ãtre bharatasattama 12,063.029d*0144_04 bhavanti jÅvalokaÓ ca k«atradharme prati«Âhita÷ 12,063.030a yathà jÅvÃ÷ prak­tau vadhyamÃnÃ; dharmÃÓritÃnÃm upapŬanÃya 12,063.030c evaæ dharmà rÃjadharmair viyuktÃ÷; sarvÃvasthaæ nÃdriyante svadharmam 12,064.001 bhÅ«ma uvÃca 12,064.001a cÃturÃÓramyadharmÃÓ ca jÃtidharmÃÓ ca pÃï¬ava 12,064.001c lokapÃlottarÃÓ caiva k«Ãtre dharme vyavasthitÃ÷ 12,064.002a sarvÃïy etÃni dharmÃïi k«Ãtre bharatasattama 12,064.002c nirÃÓi«o jÅvaloke k«Ãtre dharme vyavasthitÃ÷ 12,064.003a apratyak«aæ bahudvÃraæ dharmam ÃÓramavÃsinÃm 12,064.003c prarÆpayanti tadbhÃvam Ãgamair eva ÓÃÓvatam 12,064.004a apare vacanai÷ puïyair vÃdino lokaniÓcayam 12,064.004c aniÓcayaj¤Ã dharmÃïÃm ad­«ÂÃnte pare ratÃ÷ 12,064.005a pratyak«asukhabhÆyi«Âham ÃtmasÃk«ikam acchalam 12,064.005c sarvalokahitaæ dharmaæ k«atriye«u prati«Âhitam 12,064.006a dharmÃÓramavyavasinÃæ brÃhmaïÃnÃæ yudhi«Âhira 12,064.006c yathà trayÃïÃæ varïÃnÃæ saækhyÃtopaÓruti÷ purà 12,064.006e rÃjadharme«v anupamà lokyà sucaritair iha 12,064.007a udÃh­taæ te rÃjendra yathà vi«ïuæ mahaujasam 12,064.007c sarvabhÆteÓvaraæ devaæ prabhuæ nÃrÃyaïaæ purà 12,064.007e jagmu÷ subahava÷ ÓÆrà rÃjÃno daï¬anÅtaye 12,064.008a ekaikam Ãtmana÷ karma tulayitvÃÓrame purà 12,064.008c rÃjÃna÷ paryupÃti«Âhan d­«ÂÃntavacane sthitÃ÷ 12,064.009a sÃdhyà devà vasavaÓ cÃÓvinau ca; rudrÃÓ ca viÓve marutÃæ gaïÃÓ ca 12,064.009c s­«ÂÃ÷ purà Ãdidevena devÃ; k«Ãtre dharme vartayante ca siddhÃ÷ 12,064.010a atra te vartayi«yÃmi dharmam arthaviniÓcayam 12,064.010c nirmaryÃde vartamÃne dÃnavaikÃyane k­te 12,064.010e babhÆva rÃjà rÃjendra mÃndhÃtà nÃma vÅryavÃn 12,064.011a purà vasumatÅpÃlo yaj¤aæ cakre did­k«ayà 12,064.011c anÃdimadhyanidhanaæ devaæ nÃrÃyaïaæ prati 12,064.012a sa rÃjà rÃjaÓÃrdÆla mÃndhÃtà parame«Âhina÷ 12,064.012c jagrÃha Óirasà pÃdau yaj¤e vi«ïor mahÃtmana÷ 12,064.013a darÓayÃm Ãsa taæ vi«ïÆ rÆpam ÃsthÃya vÃsavam 12,064.013c sa pÃrthivair v­ta÷ sadbhir arcayÃm Ãsa taæ prabhum 12,064.014a tasya pÃrthivasaæghasya tasya caiva mahÃtmana÷ 12,064.014c saævÃdo 'yaæ mahÃn ÃsÅd vi«ïuæ prati mahÃdyute 12,064.015 indra uvÃca 12,064.015a kim i«yate dharmabh­tÃæ vari«Âha; yad dra«ÂukÃmo 'si tam aprameyam 12,064.015c anantamÃyÃmitasattvavÅryaæ; nÃrÃyaïaæ hy Ãdidevaæ purÃïam 12,064.016a nÃsau devo viÓvarÆpo mayÃpi; Óakyo dra«Âuæ brahmaïà vÃpi sÃk«Ãt 12,064.016c ye 'nye kÃmÃs tava rÃjan h­disthÃ; dÃsyÃmi tÃæs tvaæ hi martye«u rÃjà 12,064.017a satye sthito dharmaparo jitendriya÷; ÓÆro d­¬haæ prÅtirata÷ surÃïÃm 12,064.017c buddhyà bhaktyà cottamaÓraddhayà ca; tatas te 'haæ dadmi varaæ yathe«Âam 12,064.018 mÃndhÃtovÃca 12,064.018a asaæÓayaæ bhagavann Ãdidevaæ; drak«yÃmy ahaæ ÓirasÃhaæ prasÃdya 12,064.018c tyaktvà bhogÃn dharmakÃmo hy araïyam; icche gantuæ satpathaæ lokaju«Âam 12,064.019a k«ÃtrÃd dharmÃd vipulÃd aprameyÃl; lokÃ÷ prÃptÃ÷ sthÃpitaæ svaæ yaÓaÓ ca 12,064.019c dharmo yo 'sÃv ÃdidevÃt prav­tto; lokajye«Âhas taæ na jÃnÃmi kartum 12,064.020 indra uvÃca 12,064.020a asainiko 'dharmaparaÓ carethÃ÷; parÃæ gatiæ lapsyase cÃpramatta÷ 12,064.020c k«Ãtro dharmo hy ÃdidevÃt prav­tta÷; paÓcÃd anye Óe«abhÆtÃÓ ca dharmÃ÷ 12,064.021a Óe«Ã÷ s­«Âà hy antavanto hy anantÃ÷; suprasthÃnÃ÷ k«atradharmÃviÓi«ÂÃ÷ 12,064.021c asmin dharme sarvadharmÃ÷ pravi«ÂÃs; tasmÃd dharmaæ Óre«Âham imaæ vadanti 12,064.022a karmaïà vai purà devà ­«ayaÓ cÃmitaujasa÷ 12,064.022c trÃtÃ÷ sarve pramathyÃrÅn k«atradharmeïa vi«ïunà 12,064.023a yadi hy asau bhagavÃn nÃhani«yad; ripÆn sarvÃn vasumÃn aprameya÷ 12,064.023c na brÃhmaïà na ca lokÃdikartÃ; na saddharmà nÃdidharmà bhaveyu÷ 12,064.024a imÃm urvÅæ na jayed vikrameïa; devaÓre«Âho 'sau purà ced ameya÷ 12,064.024c cÃturvarïyaæ cÃturÃÓramyadharmÃ÷; sarve na syur brahmaïo vai vinÃÓÃt 12,064.025a d­«Âà dharmÃ÷ Óatadhà ÓÃÓvatena; k«Ãtreïa dharmeïa puna÷ prav­ttÃ÷ 12,064.025c yuge yuge hy ÃdidharmÃ÷ prav­ttÃ; lokajye«Âhaæ k«atradharmaæ vadanti 12,064.026a ÃtmatyÃga÷ sarvabhÆtÃnukampÃ; lokaj¤Ãnaæ mok«aïaæ pÃlanaæ ca 12,064.026c vi«aïïÃnÃæ mok«aïaæ pŬitÃnÃæ; k«Ãtre dharme vidyate pÃrthivÃnÃm 12,064.027a nirmaryÃdÃ÷ kÃmamanyuprav­ttÃ; bhÅtà rÃj¤o nÃdhigacchanti pÃpam 12,064.027c Ói«ÂÃÓ cÃnye sarvadharmopapannÃ÷; sÃdhvÃcÃrÃ÷ sÃdhu dharmaæ caranti 12,064.028a putravat paripÃlyÃni liÇgadharmeïa pÃrthivai÷ 12,064.028c loke bhÆtÃni sarvÃïi vicaranti na saæÓaya÷ 12,064.029a sarvadharmaparaæ k«atraæ lokajye«Âhaæ sanÃtanam 12,064.029c ÓaÓvad ak«araparyantam ak«araæ sarvatomukham 12,065.001 indra uvÃca 12,065.001a evaævÅrya÷ sarvadharmopapanna÷; k«Ãtra÷ Óre«Âha÷ sarvadharme«u dharma÷ 12,065.001c pÃlyo yu«mÃbhir lokasiæhair udÃrair; viparyaye syÃd abhÃva÷ prajÃnÃm 12,065.002a bhuva÷ saæskÃraæ rÃjasaæskÃrayogam; abhaik«acaryÃæ pÃlanaæ ca prajÃnÃm 12,065.002c vidyÃd rÃjà sarvabhÆtÃnukampÃæ; dehatyÃgaæ cÃhave dharmam agryam 12,065.003a tyÃgaæ Óre«Âhaæ munayo vai vadanti; sarvaÓre«Âho ya÷ ÓarÅraæ tyajeta 12,065.003c nityaæ tyaktaæ rÃjadharme«u sarvaæ; pratyak«aæ te bhÆmipÃlÃ÷ sadaite 12,065.004a bahuÓrutyà guruÓuÓrÆ«ayà vÃ; parasya và saæhananÃd vadanti 12,065.004c nityaæ dharmaæ k«atriyo brahmacÃrÅ; cared eko hy ÃÓramaæ dharmakÃma÷ 12,065.005a sÃmÃnyÃrthe vyavahÃre prav­tte; priyÃpriye varjayann eva yatnÃt 12,065.005c cÃturvarïyasthÃpanÃt pÃlanÃc ca; tais tair yogair niyamair aurasaiÓ ca 12,065.006a sarvodyogair ÃÓramaæ dharmam Ãhu÷; k«Ãtraæ jye«Âhaæ sarvadharmopapannam 12,065.006c svaæ svaæ dharmaæ ye na caranti varïÃs; tÃæs tÃn dharmÃn ayathÃvad vadanti 12,065.007a nirmaryÃde nityam arthe vina«ÂÃn; Ãhus tÃn vai paÓubhÆtÃn manu«yÃn 12,065.007c yathà nÅtiæ gamayaty arthalobhÃc; chreyÃæs tasmÃd ÃÓrama÷ k«atradharma÷ 12,065.008a traividyÃnÃæ yà gatir brÃhmaïÃnÃæ; yaÓ caivokto 'thÃÓramo brÃhmaïÃnÃm 12,065.008c etat karma brÃhmaïasyÃhur agryam; anyat kurva¤ ÓÆdravac chastravadhya÷ 12,065.009a cÃturÃÓramyadharmÃÓ ca vedadharmÃÓ ca pÃrthiva 12,065.009c brÃhmaïenÃnugantavyà nÃnyo vidyÃt kathaæ cana 12,065.010a anyathà vartamÃnasya na sà v­tti÷ prakalpyate 12,065.010c karmaïà vyajyate dharmo yathaiva Óvà tathaiva sa÷ 12,065.011a yo vikarmasthito vipro na sa sanmÃnam arhati 12,065.011c karmasv anupayu¤jÃnam aviÓvÃsyaæ hi taæ vidu÷ 12,065.012a ete dharmÃ÷ sarvavarïÃÓ ca vÅrair; utkra«ÂavyÃ÷ k«atriyair e«a dharma÷ 12,065.012c tasmÃj jye«Âhà rÃjadharmà na cÃnye; vÅryajye«Âhà vÅradharmà matà me 12,065.013 mÃndhÃtovÃca 12,065.013a yavanÃ÷ kirÃtà gÃndhÃrÃÓ cÅnÃ÷ ÓabarabarbarÃ÷ 12,065.013b*0145_01 bÃhlÅkÃÓ ca turu«kÃÓ ca päcÃlÃÓ ca tathà sm­tÃ÷ 12,065.013c ÓakÃs tu«ÃrÃ÷ kahvÃÓ ca pahlavÃÓ cÃndhramadrakÃ÷ 12,065.014a o¬rÃ÷ pulindà ramaÂhÃ÷ kÃcà mlecchÃÓ ca sarvaÓa÷ 12,065.014c brahmak«atraprasÆtÃÓ ca vaiÓyÃ÷ ÓÆdrÃÓ ca mÃnavÃ÷ 12,065.015a kathaæ dharmaæ careyus te sarve vi«ayavÃsina÷ 12,065.015c madvidhaiÓ ca kathaæ sthÃpyÃ÷ sarve te dasyujÅvina÷ 12,065.016a etad icchÃmy ahaæ Órotuæ bhagavaæs tad bravÅhi me 12,065.016c tvaæ bandhubhÆto hy asmÃkaæ k«atriyÃïÃæ sureÓvara 12,065.017 indra uvÃca 12,065.017a mÃtÃpitror hi kartavyà ÓuÓrƫà sarvadasyubhi÷ 12,065.017c ÃcÃryaguruÓuÓrƫà tathaivÃÓramavÃsinÃm 12,065.018a bhÆmipÃlÃnÃæ ca ÓuÓrƫà kartavyà sarvadasyubhi÷ 12,065.018c vedadharmakriyÃÓ caiva te«Ãæ dharmo vidhÅyate 12,065.019a pit­yaj¤Ãs tathà kÆpÃ÷ prapÃÓ ca ÓayanÃni ca 12,065.019c dÃnÃni ca yathÃkÃlaæ dvije«u dadyur eva te 12,065.020a ahiæsà satyam akrodho v­ttidÃyÃnupÃlanam 12,065.020c bharaïaæ putradÃrÃïÃæ Óaucam adroha eva ca 12,065.021a dak«iïà sarvayaj¤ÃnÃæ dÃtavyà bhÆtim icchatà 12,065.021c pÃkayaj¤Ã mahÃrhÃÓ ca kartavyÃ÷ sarvadasyubhi÷ 12,065.022a etÃny evaæprakÃrÃïi vihitÃni purÃnagha 12,065.022c sarvalokasya karmÃïi kartavyÃnÅha pÃrthiva 12,065.023 mÃndhÃtovÃca 12,065.023a d­Óyante mÃnavà loke sarvavarïe«u dasyava÷ 12,065.023c liÇgÃntare vartamÃnà ÃÓrame«u catur«v api 12,065.024 indra uvÃca 12,065.024a vina«ÂÃyÃæ daï¬anÅtau rÃjadharme nirÃk­te 12,065.024c saæpramuhyanti bhÆtÃni rÃjadaurÃtmyato n­pa 12,065.025a asaækhyÃtà bhavi«yanti bhik«avo liÇginas tathà 12,065.025c ÃÓramÃïÃæ vikalpÃÓ ca niv­tte 'smin k­te yuge 12,065.026a aÓ­ïvÃnÃ÷ purÃïÃnÃæ dharmÃïÃæ pravarà gatÅ÷ 12,065.026c utpathaæ pratipatsyante kÃmamanyusamÅritÃ÷ 12,065.027a yadà nivartyate pÃpo daï¬anÅtyà mahÃtmabhi÷ 12,065.027c tadà dharmo na calate sadbhÆta÷ ÓÃÓvata÷ para÷ 12,065.028a paralokaguruæ caiva rÃjÃnaæ yo 'vamanyate 12,065.028c na tasya dattaæ na hutaæ na ÓrÃddhaæ phalati kva cit 12,065.029a mÃnu«ÃïÃm adhipatiæ devabhÆtaæ sanÃtanam 12,065.029c devÃÓ ca bahu manyante dharmakÃmaæ nareÓvaram 12,065.030a prajÃpatir hi bhagavÃn ya÷ sarvam as­jaj jagat 12,065.030c sa prav­ttiniv­ttyarthaæ dharmÃïÃæ k«atram icchati 12,065.031a prav­ttasya hi dharmasya buddhyà ya÷ smarate gatim 12,065.031c sa me mÃnyaÓ ca pÆjyaÓ ca tatra k«atraæ prati«Âhitam 12,065.032 bhÅ«ma uvÃca 12,065.032a evam uktvà sa bhagavÃn marudgaïav­ta÷ prabhu÷ 12,065.032c jagÃma bhavanaæ vi«ïur ak«araæ paramaæ padam 12,065.033a evaæ pravartite dharme purà sucarite 'nagha 12,065.033c ka÷ k«atram avamanyeta cetanÃvÃn bahuÓruta÷ 12,065.034a anyÃyena prav­ttÃni niv­ttÃni tathaiva ca 12,065.034c antarà vilayaæ yÃnti yathà pathi vicak«u«a÷ 12,065.035a Ãdau pravartite cakre tathaivÃdiparÃyaïe 12,065.035c vartasva puru«avyÃghra saævijÃnÃmi te 'nagha 12,066.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,066.001a Órutà me kathitÃ÷ pÆrvaiÓ catvÃro mÃnavÃÓramÃ÷ 12,066.001c vyÃkhyÃnam e«Ãm Ãcak«va p­cchato me pitÃmaha 12,066.002 bhÅ«ma uvÃca 12,066.002a viditÃ÷ sarva eveha dharmÃs tava yudhi«Âhira 12,066.002c yathà mama mahÃbÃho viditÃ÷ sÃdhusaæmatÃ÷ 12,066.003a yat tu liÇgÃntaragataæ p­cchase mÃæ yudhi«Âhira 12,066.003c dharmaæ dharmabh­tÃæ Óre«Âha tan nibodha narÃdhipa 12,066.004a sarvÃïy etÃni kaunteya vidyante manujar«abha 12,066.004c sÃdhvÃcÃraprav­ttÃnÃæ cÃturÃÓramyakarmaïÃm 12,066.005a akÃmadve«ayuktasya daï¬anÅtyà yudhi«Âhira 12,066.005c samek«iïaÓ ca bhÆte«u bhaik«ÃÓramapadaæ bhavet 12,066.006a vetty ÃdÃnavisargaæ yo nigrahÃnugrahau tathà 12,066.006c yathoktav­tter vÅrasya k«emÃÓramapadaæ bhavet 12,066.006d*0146_01 arhÃn pÆjayato nityaæ saævibhÃgena pÃï¬ava 12,066.006d*0146_02 sarvatas tasya kaunteya bhaik«yÃÓramapadaæ bhavet 12,066.007a j¤ÃtisaæbandhimitrÃïi vyÃpannÃni yudhi«Âhira 12,066.007c samabhyuddharamÃïasya dÅk«ÃÓramapadaæ bhavet 12,066.007d*0147_01 lokamukhye«u satkÃraæ liÇgimukhye«u cÃsak­t 12,066.007d*0147_02 kurvatas tasya kaunteya vanyÃÓramapadaæ bhavet 12,066.008a Ãhnikaæ bhÆtayaj¤ÃæÓ ca pit­yaj¤ÃæÓ ca mÃnu«Ãn 12,066.008c kurvata÷ pÃrtha vipulÃn vanyÃÓramapadaæ bhavet 12,066.008d*0148_01 saævibhÃgena bhÆtÃnÃm atithÅnÃæ tathÃrcanÃt 12,066.008d*0148_02 devayaj¤aiÓ ca rÃjendra vanyÃÓramapadaæ bhavet 12,066.008d*0148_03 mardanaæ pararëÂrÃïÃæ Ói«ÂÃrthaæ satyavikrama 12,066.008d*0148_04 kurvata÷ puru«avyÃghra vanyÃÓramapadaæ bhavet 12,066.009a pÃlanÃt sarvabhÆtÃnÃæ svarëÂraparipÃlanÃt 12,066.009c dÅk«Ã bahuvidhà rÃj¤o vanyÃÓramapadaæ bhavet 12,066.010a vedÃdhyayananityatvaæ k«amÃthÃcÃryapÆjanam 12,066.010c tathopÃdhyÃyaÓuÓrƫà brahmÃÓramapadaæ bhavet 12,066.010d*0149_01 Ãhnikaæ japamÃnasya devÃn pÆjayata÷ sadà 12,066.010d*0149_02 dharmeïa puru«avyÃghra dharmÃÓramapadaæ bhavet 12,066.010d*0149_03 m­tyur và rak«aïaæ veti yasya rÃj¤o viniÓcaya÷ 12,066.010d*0149_04 prÃïadyÆte tatas tasya brahmÃÓramapadaæ bhavet 12,066.011a ajihmam aÓaÂhaæ mÃrgaæ sevamÃnasya bhÃrata 12,066.011c sarvadà sarvabhÆte«u brahmÃÓramapadaæ bhavet 12,066.012a vÃnaprasthe«u vipre«u traividye«u ca bhÃrata 12,066.012c prayacchato 'rthÃn vipulÃn vanyÃÓramapadaæ bhavet 12,066.013a sarvabhÆte«v anukroÓaæ kurvatas tasya bhÃrata 12,066.013c Ãn­Óaæsyaprav­ttasya sarvÃvasthaæ padaæ bhavet 12,066.014a bÃlav­ddhe«u kauravya sarvÃvasthaæ yudhi«Âhira 12,066.014c anukroÓaæ vidadhata÷ sarvÃvasthaæ padaæ bhavet 12,066.015a balÃtk­te«u bhÆte«u paritrÃïaæ kurÆdvaha 12,066.015c ÓaraïÃgate«u kauravya kurvan gÃrhasthyam Ãvaset 12,066.016a carÃcarÃïÃæ bhÆtÃnÃæ rak«Ãm api ca sarvaÓa÷ 12,066.016c yathÃrhapÆjÃæ ca sadà kurvan gÃrhasthyam Ãvaset 12,066.017a jye«ÂhÃnujye«ÂhapatnÅnÃæ bhrÃtÌïÃæ putranapt­ïÃm 12,066.017c nigrahÃnugrahau pÃrtha gÃrhasthyam iti tat tapa÷ 12,066.018a sÃdhÆnÃm arcanÅyÃnÃæ prajÃsu viditÃtmanÃm 12,066.018c pÃlanaæ puru«avyÃghra g­hÃÓramapadaæ bhavet 12,066.019a ÃÓramasthÃni sarvÃïi yas tu veÓmani bhÃrata 12,066.019c ÃdadÅteha bhojyena tad gÃrhasthyaæ yudhi«Âhira 12,066.020a ya÷ sthita÷ puru«o dharme dhÃtrà s­«Âe yathÃrthavat 12,066.020c ÃÓramÃïÃæ sa sarve«Ãæ phalaæ prÃpnoty anuttamam 12,066.021a yasmin na naÓyanti guïÃ÷ kaunteya puru«e sadà 12,066.021c ÃÓramasthaæ tam apy Ãhur naraÓre«Âhaæ yudhi«Âhira 12,066.022a sthÃnamÃnaæ vayomÃnaæ kulamÃnaæ tathaiva ca 12,066.022c kurvan vasati sarve«u hy ÃÓrame«u yudhi«Âhira 12,066.023a deÓadharmÃæÓ ca kaunteya kuladharmÃæs tathaiva ca 12,066.023c pÃlayan puru«avyÃghra rÃjà sarvÃÓramÅ bhavet 12,066.024a kÃle vibhÆtiæ bhÆtÃnÃm upahÃrÃæs tathaiva ca 12,066.024c arhayan puru«avyÃghra sÃdhÆnÃm ÃÓrame vaset 12,066.025a daÓadharmagataÓ cÃpi yo dharmaæ pratyavek«ate 12,066.025c sarvalokasya kaunteya rÃjà bhavati so ''ÓramÅ 12,066.026a ye dharmakuÓalà loke dharmaæ kurvanti sÃdhava÷ 12,066.026c pÃlità yasya vi«aye pÃdo 'æÓas tasya bhÆpate÷ 12,066.027a dharmÃrÃmÃn dharmaparÃn ye na rak«anti mÃnavÃn 12,066.027c pÃrthivÃ÷ puru«avyÃghra te«Ãæ pÃpaæ haranti te 12,066.028a ye ca rak«ÃsahÃyÃ÷ syu÷ pÃrthivÃnÃæ yudhi«Âhira 12,066.028c te caivÃæÓaharÃ÷ sarve dharme parak­te 'nagha 12,066.029a sarvÃÓramapade hy Ãhur gÃrhasthyaæ dÅptanirïayam 12,066.029c pÃvanaæ puru«avyÃghra yaæ vayaæ paryupÃsmahe 12,066.030a Ãtmopamas tu bhÆte«u yo vai bhavati mÃnava÷ 12,066.030c nyastadaï¬o jitakrodha÷ sa pretya labhate sukham 12,066.031a dharmotthità sattvavÅryà dharmasetuvaÂÃkarà 12,066.031c tyÃgavÃtÃdhvagà ÓÅghrà naus tvà saætÃrayi«yati 12,066.032a yadà niv­tta÷ sarvasmÃt kÃmo yo 'sya h­di sthita÷ 12,066.032c tadà bhavati sattvasthas tato brahma samaÓnute 12,066.033a suprasannas tu bhÃvena yogena ca narÃdhipa 12,066.033c dharmaæ puru«aÓÃrdÆla prÃpsyase pÃlane rata÷ 12,066.034a vedÃdhyayanaÓÅlÃnÃæ viprÃïÃæ sÃdhukarmaïÃm 12,066.034c pÃlane yatnam Ãti«Âha sarvalokasya cÃnagha 12,066.035a vane carati yo dharmam ÃÓrame«u ca bhÃrata 12,066.035c rak«ayà tac chataguïaæ dharmaæ prÃpnoti pÃrthiva÷ 12,066.036a e«a te vividho dharma÷ pÃï¬avaÓre«Âha kÅrtita÷ 12,066.036c anuti«Âha tvam enaæ vai pÆrvair d­«Âaæ sanÃtanam 12,066.037a cÃturÃÓramyam ekÃgra÷ cÃturvarïyaæ ca pÃï¬ava 12,066.037c dharmaæ puru«aÓÃrdÆla prÃpsyase pÃlane rata÷ 12,067.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,067.001a cÃturÃÓramya ukto 'tra cÃturvarïyas tathaiva ca 12,067.001c rëÂrasya yat k­tyatamaæ tan me brÆhi pitÃmaha 12,067.002 bhÅ«ma uvÃca 12,067.002a rëÂrasyaitat k­tyatamaæ rÃj¤a evÃbhi«ecanam 12,067.002c anindram abalaæ rëÂraæ dasyavo 'bhibhavanti ca 12,067.003a arÃjake«u rëÂre«u dharmo na vyavati«Âhate 12,067.003c parasparaæ ca khÃdanti sarvathà dhig arÃjakam 12,067.004a indram enaæ prav­ïute yad rÃjÃnam iti Óruti÷ 12,067.004c yathaivendras tathà rÃjà saæpÆjyo bhÆtim icchatà 12,067.005a nÃrÃjake«u rëÂre«u vastavyam iti vaidikam 12,067.005c nÃrÃjake«u rëÂre«u havyam agnir vahaty api 12,067.006a atha ced abhivarteta rÃjyÃrthÅ balavattara÷ 12,067.006c arÃjakÃni rëÂrÃïi hatarÃjÃni và puna÷ 12,067.007a pratyudgamyÃbhipÆjya÷ syÃd etad atra sumantritam 12,067.007c na hi pÃpÃt pÃpataram asti kiæ cid arÃjakÃt 12,067.008a sa cet samanupaÓyeta samagraæ kuÓalaæ bhavet 12,067.008c balavÃn hi prakupita÷ kuryÃn ni÷Óe«atÃm api 12,067.008d*0150_01 yo durbalo na namati sa mahatkleÓabhÃg bhavet 12,067.009a bhÆyÃæsaæ labhate kleÓaæ yà gaur bhavati durduhà 12,067.009c suduhà yà tu bhavati naiva tÃæ kleÓayanty uta 12,067.010a yad ataptaæ praïamati na tat saætÃpayanty uta 12,067.010c yac ca svayaæ nataæ dÃru na tat saænÃmayanty api 12,067.011a etayopamayà dhÅra÷ saænameta balÅyase 12,067.011c indrÃya sa praïamate namate yo balÅyase 12,067.012a tasmÃd rÃjaiva kartavya÷ satataæ bhÆtim icchatà 12,067.012c na dhanÃrtho na dÃrÃrthas te«Ãæ ye«Ãm arÃjakam 12,067.013a prÅyate hi haran pÃpa÷ paravittam arÃjake 12,067.013c yadÃsya uddharanty anye tadà rÃjÃnam icchati 12,067.014a pÃpà api tadà k«emaæ na labhante kadà cana 12,067.014c ekasya hi dvau harato dvayoÓ ca bahavo 'pare 12,067.015a adÃsa÷ kriyate dÃso hriyante ca balÃt striya÷ 12,067.015a*0151_01 **** **** vivayomÃnaæ tathaiva ca (sic) 12,067.015c etasmÃt kÃraïÃd devÃ÷ prajÃpÃlÃn pracakrire 12,067.016a rÃjà cen na bhavel loke p­thivyÃæ daï¬adhÃraka÷ 12,067.016c ÓÆle matsyÃn ivÃpak«yan durbalÃn balavattarÃ÷ 12,067.017a arÃjakÃ÷ prajÃ÷ pÆrvaæ vineÓur iti na÷ Órutam 12,067.017c parasparaæ bhak«ayanto matsyà iva jale k­ÓÃn 12,067.018a tÃ÷ sametya tataÓ cakru÷ samayÃn iti na÷ Órutam 12,067.018c vÃkkrÆro daï¬apuru«o yaÓ ca syÃt pÃradÃrika÷ 12,067.018e yaÓ ca na svam athÃdadyÃt tyÃjyà nas tÃd­Óà iti 12,067.019a viÓvÃsanÃrthaæ varïÃnÃæ sarve«Ãm aviÓe«ata÷ 12,067.019c tÃs tathà samayaæ k­tvà samaye nÃvatasthire 12,067.020a sahitÃs tÃs tadà jagmur asukhÃrtÃ÷ pitÃmaham 12,067.020c anÅÓvarà vinaÓyÃmo bhagavann ÅÓvaraæ diÓa 12,067.021a yaæ pÆjayema saæbhÆya yaÓ ca na÷ paripÃlayet 12,067.021c tÃbhyo manuæ vyÃdideÓa manur nÃbhinananda tÃ÷ 12,067.022 manur uvÃca 12,067.022a bibhemi karmaïa÷ krÆrÃd rÃjyaæ hi bh­Óadu«karam 12,067.022c viÓe«ato manu«ye«u mithyÃv­tti«u nityadà 12,067.023 bhÅ«ma uvÃca 12,067.023a tam abruvan prajà mà bhai÷ karmaïaino gami«yati 12,067.023c paÓÆnÃm adhipa¤cÃÓad dhiraïyasya tathaiva ca 12,067.023e dhÃnyasya daÓamaæ bhÃgaæ dÃsyÃma÷ koÓavardhanam 12,067.023f*0152_01 kanyÃæ Óulke cÃrurÆpÃæ vivÃhe«ÆdyatÃsu ca 12,067.024a mukhyena Óastrapatreïa ye manu«yÃ÷ pradhÃnata÷ 12,067.024c bhavantaæ te 'nuyÃsyanti mahendram iva devatÃ÷ 12,067.025a sa tvaæ jÃtabalo rÃjan du«pradhar«a÷ pratÃpavÃn 12,067.025c sukhe dhÃsyasi na÷ sarvÃn kubera iva nair­tÃn 12,067.026a yaæ ca dharmaæ cari«yanti prajà rÃj¤Ã surak«itÃ÷ 12,067.026c caturthaæ tasya dharmasya tvatsaæsthaæ no bhavi«yati 12,067.027a tena dharmeïa mahatà sukhalabdhena bhÃvita÷ 12,067.027c pÃhy asmÃn sarvato rÃjan devÃn iva Óatakratu÷ 12,067.028a vijayÃyÃÓu niryÃhi pratapan raÓmimÃn iva 12,067.028c mÃnaæ vidhama ÓatrÆïÃæ dharmo jayatu na÷ sadà 12,067.029a sa niryayau mahÃtejà balena mahatà v­ta÷ 12,067.029c mahÃbhijanasaæpannas tejasà prajvalann iva 12,067.030a tasya tÃæ mahimÃæ d­«Âvà mahendrasyeva devatÃ÷ 12,067.030c apatatrasire sarve svadharme ca dadhur mana÷ 12,067.030d*0153_01 varïinaÓ cÃÓramÃÓ caiva mlecchÃ÷ sarve ca dasyava÷ 12,067.031a tato mahÅæ pariyayau parjanya iva v­«ÂimÃn 12,067.031c Óamayan sarvata÷ pÃpÃn svakarmasu ca yojayan 12,067.032a evaæ ye bhÆtim iccheyu÷ p­thivyÃæ mÃnavÃ÷ kva cit 12,067.032c kuryÆ rÃjÃnam evÃgre prajÃnugrahakÃraïÃt 12,067.033a namasyeyuÓ ca taæ bhaktyà Ói«yà iva guruæ sadà 12,067.033c devà iva sahasrÃk«aæ prajà rÃjÃnam antike 12,067.034a satk­taæ svajaneneha paro 'pi bahu manyate 12,067.034c svajanena tv avaj¤Ãtaæ pare paribhavanty uta 12,067.035a rÃj¤a÷ parai÷ paribhava÷ sarve«Ãm asukhÃvaha÷ 12,067.035c tasmÃc chatraæ ca patraæ ca vÃsÃæsy ÃbharaïÃni ca 12,067.036a bhojanÃny atha pÃnÃni rÃj¤e dadyur g­hÃïi ca 12,067.036c ÃsanÃni ca ÓayyÃÓ ca sarvopakaraïÃni ca 12,067.037a guptÃtmà syÃd durÃdhar«a÷ smitapÆrvÃbhibhëità 12,067.037c ÃbhëitaÓ ca madhuraæ pratibhëeta mÃnavÃn 12,067.038a k­taj¤o d­¬habhakti÷ syÃt saævibhÃgÅ jitendriya÷ 12,067.038c Åk«ita÷ prativÅk«eta m­du carju ca valgu ca 12,068.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,068.001a kim Ãhur daivataæ viprà rÃjÃnaæ bharatar«abha 12,068.001c manu«yÃïÃm adhipatiæ tan me brÆhi pitÃmaha 12,068.002 bhÅ«ma uvÃca 12,068.002a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,068.002c b­haspatiæ vasumanà yathà papraccha bhÃrata 12,068.003a rÃjà vasumanà nÃma kausalyo dhÅmatÃæ vara÷ 12,068.003c mahar«iæ paripapraccha k­tapraj¤o b­haspatim 12,068.004a sarvaæ vainayikaæ k­tvà vinayaj¤o b­haspate÷ 12,068.004c dak«iïÃnantaro bhÆtvà praïamya vidhipÆrvakam 12,068.005a vidhiæ papraccha rÃjyasya sarvabhÆtahite rata÷ 12,068.005c prajÃnÃæ hitam anvicchan dharmamÆlaæ viÓÃæ pate 12,068.006a kena bhÆtÃni vardhante k«ayaæ gacchanti kena ca 12,068.006c kam arcanto mahÃprÃj¤a sukham atyantam Ãpnuyu÷ 12,068.006d*0154_01 etan me Óaæsa devar«e dharmakÃmÃrthasaæÓayam 12,068.007a iti p­«Âo mahÃrÃj¤Ã kausalyenÃmitaujasà 12,068.007c rÃjasatkÃram avyagra÷ ÓaÓaæsÃsmai b­haspati÷ 12,068.007c*0155_01 **** **** rÃjyasya ca vivecanam 12,068.007c*0155_02 daï¬anÅtiæ samÃÓritya 12,068.008a rÃjamÆlo mahÃrÃja dharmo lokasya lak«yate 12,068.008c prajà rÃjabhayÃd eva na khÃdanti parasparam 12,068.009a rÃjà hy evÃkhilaæ lokaæ samudÅrïaæ samutsukam 12,068.009c prasÃdayati dharmeïa prasÃdya ca virÃjate 12,068.010a yathà hy anudaye rÃjan bhÆtÃni ÓaÓisÆryayo÷ 12,068.010c andhe tamasi majjeyur apaÓyanta÷ parasparam 12,068.011a yathà hy anudake matsyà nirÃkrande vihaægamÃ÷ 12,068.011c vihareyur yathÃkÃmam abhis­tya puna÷ puna÷ 12,068.012a vimathyÃtikrameraæÓ ca vi«ahyÃpi parasparam 12,068.012c abhÃvam acireïaiva gaccheyur nÃtra saæÓaya÷ 12,068.013a evam eva vinà rÃj¤Ã vinaÓyeyur imÃ÷ prajÃ÷ 12,068.013c andhe tamasi majjeyur agopÃ÷ paÓavo yathà 12,068.014a hareyur balavanto hi durbalÃnÃæ parigrahÃn 12,068.014c hanyur vyÃyacchamÃnÃæÓ ca yadi rÃjà na pÃlayet 12,068.015a yÃnaæ vastram alaækÃrÃn ratnÃni vividhÃni ca 12,068.015c hareyu÷ sahasà pÃpà yadi rÃjà na pÃlayet 12,068.016a mamedam iti loke 'smin na bhavet saæparigraha÷ 12,068.016b*0156_01 na dÃrà na ca putra÷ syÃn na dhanaæ na parigraha÷ 12,068.016c viÓvalopa÷ pravarteta yadi rÃjà na pÃlayet 12,068.017a mÃtaraæ pitaraæ v­ddham ÃcÃryam atithiæ gurum 12,068.017c kliÓnÅyur api hiæsyur và yadi rÃjà na pÃlayet 12,068.018a pated bahuvidhaæ Óastraæ bahudhà dharmacÃri«u 12,068.018c adharma÷ prag­hÅta÷ syÃd yadi rÃjà na pÃlayet 12,068.019a vadhabandhaparikleÓo nityam arthavatÃæ bhavet 12,068.019c mamatvaæ ca na vindeyur yadi rÃjà na pÃlayet 12,068.020a antaÓ cÃkÃÓam eva syÃl loko 'yaæ dasyusÃd bhavet 12,068.020c patec ca narakaæ ghoraæ yadi rÃjà na pÃlayet 12,068.021a na yonipo«o varteta na k­«ir na vaïikpatha÷ 12,068.021c majjed dharmas trayÅ na syÃd yadi rÃjà na pÃlayet 12,068.022a na yaj¤Ã÷ saæpravarteran vidhivat svÃptadak«iïÃ÷ 12,068.022c na vivÃhÃ÷ samÃjà và yadi rÃjà na pÃlayet 12,068.023a na v­«Ã÷ saæpravarteran na mathyeraæÓ ca gargarÃ÷ 12,068.023c gho«Ã÷ praïÃÓaæ gaccheyur yadi rÃjà na pÃlayet 12,068.024a trastam udvignah­dayaæ hÃhÃbhÆtam acetanam 12,068.024c k«aïena vinaÓet sarvaæ yadi rÃjà na pÃlayet 12,068.025a na saævatsarasatrÃïi ti«Âheyur akutobhayÃ÷ 12,068.025c vidhivad dak«iïÃvanti yadi rÃjà na pÃlayet 12,068.026a brÃhmaïÃÓ caturo vedÃn nÃdhÅyeraæs tapasvina÷ 12,068.026c vidyÃsnÃtÃs tapa÷snÃtà yadi rÃjà na pÃlayet 12,068.027a hasto hastaæ sa mu«ïÅyÃd bhidyeran sarvasetava÷ 12,068.027c bhayÃrtaæ vidravet sarvaæ yadi rÃjà na pÃlayet 12,068.028a na labhed dharmasaæÓle«aæ hataviprahato jana÷ 12,068.028c kartà svecchendriyo gacched yadi rÃjà na pÃlayet 12,068.029a anayÃ÷ saæpravarteran bhaved vai varïasaækara÷ 12,068.029c durbhik«am ÃviÓed rëÂraæ yadi rÃjà na pÃlayet 12,068.030a viv­tya hi yathÃkÃmaæ g­hadvÃrÃïi Óerate 12,068.030c manu«yà rak«ità rÃj¤Ã samantÃd akutobhayÃ÷ 12,068.031a nÃkru«Âaæ sahate kaÓ cit kuto hastasya laÇghanam 12,068.031c yadi rÃjà manu«ye«u trÃtà bhavati dhÃrmika÷ 12,068.032a striyaÓ cÃpuru«Ã mÃrgaæ sarvÃlaækÃrabhÆ«itÃ÷ 12,068.032c nirbhayÃ÷ pratipadyante yadà rak«ati bhÆmipa÷ 12,068.033a dharmam eva prapadyante na hiæsanti parasparam 12,068.033c anug­hïanti cÃnyonyaæ yadà rak«ati bhÆmipa÷ 12,068.034a yajante ca trayo varïà mahÃyaj¤ai÷ p­thagvidhai÷ 12,068.034c yuktÃÓ cÃdhÅyate ÓÃstraæ yadà rak«ati bhÆmipa÷ 12,068.035a vÃrtÃmÆlo hy ayaæ lokas trayyà vai dhÃryate sadà 12,068.035c tat sarvaæ vartate samyag yadà rak«ati bhÆmipa÷ 12,068.036a yadà rÃjà dhuraæ Óre«ÂhÃm ÃdÃya vahati prajÃ÷ 12,068.036c mahatà balayogena tadà loka÷ prasÅdati 12,068.037a yasyÃbhÃve ca bhÆtÃnÃm abhÃva÷ syÃt samantata÷ 12,068.037c bhÃve ca bhÃvo nitya÷ syÃt kas taæ na pratipÆjayet 12,068.038a tasya yo vahate bhÃraæ sarvalokasukhÃvaham 12,068.038c ti«Âhet priyahite rÃj¤a ubhau lokau hi yo jayet 12,068.039a yas tasya puru«a÷ pÃpaæ manasÃpy anucintayet 12,068.039c asaæÓayam iha kli«Âa÷ pretyÃpi narakaæ patet 12,068.040a na hi jÃtv avamantavyo manu«ya iti bhÆmipa÷ 12,068.040c mahatÅ devatà hy e«Ã nararÆpeïa ti«Âhati 12,068.041a kurute pa¤ca rÆpÃïi kÃlayuktÃni ya÷ sadà 12,068.041c bhavaty agnis tathÃdityo m­tyur vaiÓravaïo yama÷ 12,068.042a yadà hy ÃsÅd ata÷ pÃpÃn dahaty ugreïa tejasà 12,068.042c mithyopacarito rÃjà tadà bhavati pÃvaka÷ 12,068.043a yadà paÓyati cÃreïa sarvabhÆtÃni bhÆmipa÷ 12,068.043c k«emaæ ca k­tvà vrajati tadà bhavati bhÃskara÷ 12,068.044a aÓucÅæÓ ca yadà kruddha÷ k«iïoti ÓataÓo narÃn 12,068.044c saputrapautrÃn sÃmÃtyÃæs tadà bhavati so 'ntaka÷ 12,068.045a yadà tv adhÃrmikÃn sarvÃæs tÅk«ïair daï¬air niyacchati 12,068.045c dhÃrmikÃæÓ cÃnug­hïÃti bhavaty atha yamas tadà 12,068.046a yadà tu dhanadhÃrÃbhis tarpayaty upakÃriïa÷ 12,068.046c Ãcchinatti ca ratnÃni vividhÃny apakÃriïÃm 12,068.047a Óriyaæ dadÃti kasmai cit kasmÃc cid apakar«ati 12,068.047c tadà vaiÓravaïo rÃjaæl loke bhavati bhÆmipa÷ 12,068.048a nÃsyÃpavÃde sthÃtavyaæ dak«eïÃkli«Âakarmaïà 12,068.048c dharmyam ÃkÃÇk«atà lÃbham ÅÓvarasyÃnasÆyatà 12,068.049a na hi rÃj¤a÷ pratÅpÃni kurvan sukham avÃpnuyÃt 12,068.049c putro bhrÃtà vayasyo và yady apy Ãtmasamo bhavet 12,068.050a kuryÃt k­«ïagati÷ Óe«aæ jvalito 'nilasÃrathi÷ 12,068.050c na tu rÃj¤Ãbhipannasya Óe«aæ kva cana vidyate 12,068.051a tasya sarvÃïi rak«yÃïi dÆrata÷ parivarjayet 12,068.051c m­tyor iva jugupseta rÃjasvaharaïÃn nara÷ 12,068.052a naÓyed abhim­Óan sadyo m­ga÷ kÆÂam iva sp­Óan 12,068.052c Ãtmasvam iva saærak«ed rÃjasvam iha buddhimÃn 12,068.053a mahÃntaæ narakaæ ghoram aprati«Âham acetasa÷ 12,068.053c patanti cirarÃtrÃya rÃjavittÃpahÃriïa÷ 12,068.054a rÃjà bhojo viràsamràk«atriyo bhÆpatir n­pa÷ 12,068.054c ya evaæ stÆyate Óabdai÷ kas taæ nÃrcitum icchati 12,068.055a tasmÃd bubhÆ«ur niyato jitÃtmà saæyatendriya÷ 12,068.055c medhÃvÅ sm­timÃn dak«a÷ saæÓrayeta mahÅpatim 12,068.056a k­taj¤aæ prÃj¤am ak«udraæ d­¬habhaktiæ jitendriyam 12,068.056c dharmanityaæ sthitaæ sthityÃæ mantriïaæ pÆjayen n­pa÷ 12,068.057a d­¬habhaktiæ k­tapraj¤aæ dharmaj¤aæ saæyatendriyam 12,068.057c ÓÆram ak«udrakarmÃïaæ ni«iddhajanam ÃÓrayet 12,068.058a rÃjà pragalbhaæ puru«aæ karoti; rÃjà k­Óaæ b­æhayate manu«yam 12,068.058c rÃjÃbhipannasya kuta÷ sukhÃni; rÃjÃbhyupetaæ sukhinaæ karoti 12,068.058d*0157_01 rÃjà prajÃnÃæ prathamaæ ÓarÅraæ 12,068.058d*0157_02 prajÃÓ ca rÃj¤o 'pratimaæ ÓarÅram 12,068.058d*0157_03 rÃj¤Ã vihÅnà na bhavanti deÓà 12,068.058d*0157_04 deÓair vihÅnà na n­pà bhavanti 12,068.059a rÃjà prajÃnÃæ h­dayaæ garÅyo; gati÷ prati«Âhà sukham uttamaæ ca 12,068.059c yam ÃÓrità lokam imaæ paraæ ca; jayanti samyak puru«Ã narendram 12,068.060a narÃdhipaÓ cÃpy anuÓi«ya medinÅæ; damena satyena ca sauh­dena 12,068.060c mahadbhir i«Âvà kratubhir mahÃyaÓÃs; trivi«Âape sthÃnam upaiti satk­tam 12,068.061a sa evam ukto guruïà kausalyo rÃjasattama÷ 12,068.061c prayatnÃt k­tavÃn vÅra÷ prajÃnÃæ paripÃlanam 12,069.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,069.001a pÃrthivena viÓe«eïa kiæ kÃryam avaÓi«yate 12,069.001c kathaæ rak«yo janapada÷ kathaæ rak«yÃÓ ca Óatrava÷ 12,069.002a kathaæ cÃraæ prayu¤jÅta varïÃn viÓvÃsayet katham 12,069.002c kathaæ bh­tyÃn kathaæ dÃrÃn kathaæ putrÃæÓ ca bhÃrata 12,069.003 bhÅ«ma uvÃca 12,069.003a rÃjav­ttaæ mahÃrÃja Ó­ïu«vÃvahito 'khilam 12,069.003c yat kÃryaæ pÃrthivenÃdau pÃrthivaprak­tena và 12,069.004a Ãtmà jeya÷ sadà rÃj¤Ã tato jeyÃÓ ca Óatrava÷ 12,069.004c ajitÃtmà narapatir vijayeta kathaæ ripÆn 12,069.005a etÃvÃn Ãtmavijaya÷ pa¤cavargavinigraha÷ 12,069.005c jitendriyo narapatir bÃdhituæ ÓaknuyÃd arÅn 12,069.006a nyaseta gulmÃn durge«u saædhau ca kurunandana 12,069.006c nagaropavane caiva purodyÃne«u caiva ha 12,069.007a saæsthÃne«u ca sarve«u pure«u nagarasya ca 12,069.007c madhye ca naraÓÃrdÆla tathà rÃjaniveÓane 12,069.008a praïidhÅæÓ ca tata÷ kuryÃj ja¬ÃndhabadhirÃk­tÅn 12,069.008c puæsa÷ parÅk«itÃn prÃj¤Ãn k«utpipÃsÃtapak«amÃn 12,069.009a amÃtye«u ca sarve«u mitre«u trividhe«u ca 12,069.009c putre«u ca mahÃrÃja praïidadhyÃt samÃhita÷ 12,069.010a pure janapade caiva tathà sÃmantarÃjasu 12,069.010c yathà na vidyur anyonyaæ praïidheyÃs tathà hi te 12,069.011a cÃrÃæÓ ca vidyÃt prahitÃn pareïa bharatar«abha 12,069.011c Ãpaïe«u vihÃre«u samavÃye«u bhik«u«u 12,069.012a ÃrÃme«u tathodyÃne paï¬itÃnÃæ samÃgame 12,069.012c veÓe«u catvare caiva sabhÃsv Ãvasathe«u ca 12,069.013a evaæ vihanyÃc cÃreïa paracÃraæ vicak«aïa÷ 12,069.013c cÃreïa vihataæ sarvaæ hataæ bhavati pÃï¬ava 12,069.014a yadà tu hÅnaæ n­patir vidyÃd ÃtmÃnam Ãtmanà 12,069.014c amÃtyai÷ saha saæmantrya kuryÃt saædhiæ balÅyasà 12,069.014d*0158_01 vidvÃæsa÷ k«atriyà vaiÓyà brÃhmaïÃÓ ca bahuÓrutÃ÷ 12,069.014d*0158_02 daï¬anÅtau tu ni«pannà mantriïa÷ p­thivÅpate÷ 12,069.014d*0158_03 pra«Âavyo brÃhmaïa÷ pÆrvaæ nÅtiÓÃstrÃrthatattvavit 12,069.014d*0158_04 paÓcÃt p­ccheta bhÆpÃla÷ k«atriyaæ nÅtikovidam 12,069.014d*0158_05 vaiÓyaÓÆdrau tathà bhÆya÷ ÓÃstraj¤au hitakÃriïau 12,069.015a aj¤ÃyamÃno hÅnatve kuryÃt saædhiæ pareïa vai 12,069.015c lipsur và kaæ cid evÃrthaæ tvaramÃïo vicak«aïa÷ 12,069.016a guïavanto mahotsÃhà dharmaj¤Ã÷ sÃdhavaÓ ca ye 12,069.016c saædadhÅta n­pas taiÓ ca rëÂraæ dharmeïa pÃlayan 12,069.017a ucchidyamÃnam ÃtmÃnaæ j¤Ãtvà rÃjà mahÃmati÷ 12,069.017c pÆrvÃpakÃriïo hanyÃl lokadvi«ÂÃæÓ ca sarvaÓa÷ 12,069.018a yo nopakartuæ Óaknoti nÃpakartuæ mahÅpati÷ 12,069.018c aÓakyarÆpaÓ coddhartum upek«yas tÃd­Óo bhavet 12,069.019a yÃtrÃæ yÃyÃd avij¤Ãtam anÃkrandam anantaram 12,069.019c vyÃsaktaæ ca pramattaæ ca durbalaæ ca vicak«aïa÷ 12,069.020a yÃtrÃm Ãj¤Ãpayed vÅra÷ kalyapu«Âabala÷ sukhÅ 12,069.020c pÆrvaæ k­tvà vidhÃnaæ ca yÃtrÃyÃæ nagare tathà 12,069.020d*0159_01 anta÷pure ca rëÂre ca adhyak«e«u ca sarvaÓa÷ 12,069.021a na ca vaÓyo bhaved asya n­po yady api vÅryavÃn 12,069.021c hÅnaÓ ca balavÅryÃbhyÃæ karÓayaæs taæ parÃvaset 12,069.022a rëÂraæ ca pŬayet tasya ÓastrÃgnivi«amÆrchanai÷ 12,069.022c amÃtyavallabhÃnÃæ ca vivÃdÃæs tasya kÃrayet 12,069.022e varjanÅyaæ sadà yuddhaæ rÃjyakÃmena dhÅmatà 12,069.023a upÃyais tribhir ÃdÃnam arthasyÃha b­haspati÷ 12,069.023c sÃntvenÃnupradÃnena bhedena ca narÃdhipa 12,069.023e yam arthaæ ÓaknuyÃt prÃptuæ tena tu«yed dhi paï¬ita÷ 12,069.024a ÃdadÅta baliæ caiva prajÃbhya÷ kurunandana 12,069.024c «a¬bhÃgam amitapraj¤as tÃsÃm evÃbhiguptaye 12,069.025a daÓadharmagatebhyo yad vasu bahv alpam eva ca 12,069.025c tan nÃdadÅta sahasà paurÃïÃæ rak«aïÃya vai 12,069.026a yathà putrÃs tathà paurà dra«ÂavyÃs te na saæÓaya÷ 12,069.026c bhaktiÓ cai«Ãæ prakartavyà vyavahÃre pradarÓite 12,069.027a sutaæ ca sthÃpayed rÃjà prÃj¤aæ sarvÃrthadarÓinam 12,069.027c vyavahÃre«u satataæ tatra rÃjyaæ vyavasthitam 12,069.028a Ãkare lavaïe Óulke tare nÃgavane tathà 12,069.028c nyased amÃtyÃn n­pati÷ svÃptÃn và puru«Ãn hitÃn 12,069.029a samyag daï¬adharo nityaæ rÃjà dharmam avÃpnuyÃt 12,069.029c n­pasya satataæ daï¬a÷ samyag dharme praÓasyate 12,069.030a vedavedÃÇgavit prÃj¤a÷ sutapasvÅ n­po bhavet 12,069.030c dÃnaÓÅlaÓ ca satataæ yaj¤aÓÅlaÓ ca bhÃrata 12,069.031a ete guïÃ÷ samastÃ÷ syur n­pasya satataæ sthirÃ÷ 12,069.031c kriyÃlope tu n­pate÷ kuta÷ svarga÷ kuto yaÓa÷ 12,069.032a yadà tu pŬito rÃjà bhaved rÃj¤Ã balÅyasà 12,069.032b*0160_01 tadÃbhisaæÓrayed durgaæ buddhimÃn p­thivÅpati÷ 12,069.032b*0161_01 guptÃÓ caiva dadurgÃÓ ca deÓÃs te«u praveÓayet (sic) 12,069.032c tridhà tv Ãkrandya mitrÃïi vidhÃnam upakalpayet 12,069.032d*0162_01 sÃmabhedÃn virodhÃrthaæ vidhÃnam upakalpayet 12,069.033a gho«Ãn nyaseta mÃrge«u grÃmÃn utthÃpayed api 12,069.033c praveÓayec ca tÃn sarvä ÓÃkhÃnagarake«v api 12,069.034a ye guptÃÓ caiva durgÃÓ ca deÓÃs te«u praveÓayet 12,069.034c dhanino balamukhyÃæÓ ca sÃntvayitvà puna÷ puna÷ 12,069.035a sasyÃbhihÃraæ kuryÃc ca svayam eva narÃdhipa÷ 12,069.035c asaæbhave praveÓasya dÃhayed agninà bh­Óam 12,069.036a k«etrasthe«u ca sasye«u Óatror upajapen narÃn 12,069.036c vinÃÓayed và sarvasvaæ balenÃtha svakena vai 12,069.037a nadÅ«u mÃrge«u sadà saækramÃn avasÃdayet 12,069.037c jalaæ nisrÃvayet sarvam anisrÃvyaæ ca dÆ«ayet 12,069.038a tadÃtvenÃyatÅbhiÓ ca vivadan bhÆmyanantaram 12,069.038c pratÅghÃta÷ parasyÃjau mitrakÃle 'py upasthite 12,069.039a durgÃïÃæ cÃbhito rÃjà mÆlacchedaæ prakÃrayet 12,069.039c sarve«Ãæ k«udrav­k«ÃïÃæ caityav­k«Ãn vivarjayet 12,069.040a prav­ddhÃnÃæ ca v­k«ÃïÃæ ÓÃkhÃ÷ pracchedayet tathà 12,069.040c caityÃnÃæ sarvathà varjyam api patrasya pÃtanam 12,069.040d*0163_01 daivÃnÃm ÃÓrayÃÓ caityà yak«arÃk«asabhoginÃm 12,069.040d*0163_02 piÓÃcapannagÃnÃæ ca gandharvÃpsarasÃm api 12,069.040d*0163_03 raudrÃïÃæ caiva bhÆtÃnÃæ tasmÃt tÃn parivarjayet 12,069.040d*0163_04 ÓrÆyate hi nikumbhena saudÃsasya balaæ hatam 12,069.040d*0163_05 maheÓvaragaïeÓena vÃrÃïasyÃæ narÃdhipa 12,069.041a prakaïÂhÅ÷ kÃrayet samyag ÃkÃÓajananÅs tathà 12,069.041c ÃpÆrayec ca parikhÃ÷ sthÃïunakrajha«ÃkulÃ÷ 12,069.042a ka¬aÇgadvÃrakÃïi syur ucchvÃsÃrthe purasya ha 12,069.042c te«Ãæ ca dvÃravad gupti÷ kÃryà sarvÃtmanà bhavet 12,069.043a dvÃre«u ca gurÆïy eva yantrÃïi sthÃpayet sadà 12,069.043c Ãropayec chataghnÅÓ ca svÃdhÅnÃni ca kÃrayet 12,069.044a këÂhÃni cÃbhihÃryÃïi tathà kÆpÃæÓ ca khÃnayet 12,069.044c saæÓodhayet tathà kÆpÃn k­tÃn pÆrvaæ payorthibhi÷ 12,069.045a t­ïacchannÃni veÓmÃni paÇkenÃpi pralepayet 12,069.045c nirharec ca t­ïaæ mÃse caitre vahnibhayÃt pura÷ 12,069.046a naktam eva ca bhaktÃni pÃcayeta narÃdhipa÷ 12,069.046c na divÃgnir jvaled gehe varjayitvÃgnihotrikam 12,069.046d*0164_01 yathÃsaæbhavaÓailÃni ce«ÂakÃni ca kÃrayet 12,069.046d*0164_02 m­ïmayÃni ca kurvÅta j¤Ãtvà deÓe balÃbalam 12,069.047a karmÃrÃri«ÂaÓÃlÃsu jvaled agni÷ samÃhita÷ 12,069.047c g­hÃïi ca praviÓyÃtha vidheya÷ syÃd dhutÃÓana÷ 12,069.048a mahÃdaï¬aÓ ca tasya syÃd yasyÃgnir vai divà bhavet 12,069.048c pragho«ayed athaivaæ ca rak«aïÃrthaæ purasya vai 12,069.049a bhik«ukÃæÓ cÃkrikÃæÓ caiva k«ÅbonmattÃn kuÓÅlavÃn 12,069.049c bÃhyÃn kuryÃn naraÓre«Âha do«Ãya syur hi te 'nyathà 12,069.050a catvare«u ca tÅrthe«u sabhÃsv Ãvasathe«u ca 12,069.050c yathÃrhavarïaæ praïidhiæ kuryÃt sarvatra pÃrthiva÷ 12,069.051a viÓÃlÃn rÃjamÃrgÃæÓ ca kÃrayeta narÃdhipa÷ 12,069.051c prapÃÓ ca vipaïÅÓ caiva yathoddeÓaæ samÃdiÓet 12,069.052a bhÃï¬ÃgÃrÃyudhÃgÃrÃn dhÃnyÃgÃrÃæÓ ca sarvaÓa÷ 12,069.052c aÓvÃgÃrÃn gajÃgÃrÃn balÃdhikaraïÃni ca 12,069.053a parikhÃÓ caiva kauravya pratolÅ÷ saækaÂÃni ca 12,069.053c na jÃtu kaÓ cit paÓyet tu guhyam etad yudhi«Âhira 12,069.054a atha saænicayaæ kuryÃd rÃjà parabalÃrdita÷ 12,069.054c tailaæ madhu gh­taæ sasyam au«adhÃni ca sarvaÓa÷ 12,069.055a aÇgÃrakuÓamu¤jÃnÃæ palÃÓaÓaraparïinÃm 12,069.055c yavasendhanadigdhÃnÃæ kÃrayeta ca saæcayÃn 12,069.056a ÃyudhÃnÃæ ca sarve«Ãæ Óakty­«ÂiprÃsavarmaïÃm 12,069.056c saæcayÃn evamÃdÅnÃæ kÃrayeta narÃdhipa÷ 12,069.057a au«adhÃni ca sarvÃïi mÆlÃni ca phalÃni ca 12,069.057c caturvidhÃæÓ ca vaidyÃn vai saæg­hïÅyÃd viÓe«ata÷ 12,069.058a naÂÃÓ ca nartakÃÓ caiva mallà mÃyÃvinas tathà 12,069.058c Óobhayeyu÷ puravaraæ modayeyuÓ ca sarvaÓa÷ 12,069.059a yata÷ ÓaÇkà bhavec cÃpi bh­tyato vÃpi mantrita÷ 12,069.059c paurebhyo n­pater vÃpi svÃdhÅnÃn kÃrayeta tÃn 12,069.060a k­te karmaïi rÃjendra pÆjayed dhanasaæcayai÷ 12,069.060c mÃnena ca yathÃrheïa sÃntvena vividhena ca 12,069.061a nirvedayitvà tu paraæ hatvà và kurunandana 12,069.061c gatÃn­ïyo bhaved rÃjà yathà ÓÃstre«u darÓitam 12,069.062a rÃj¤Ã saptaiva rak«yÃïi tÃni cÃpi nibodha me 12,069.062c ÃtmÃmÃtyaÓ ca koÓaÓ ca daï¬o mitrÃïi caiva hi 12,069.063a tathà janapadaÓ caiva puraæ ca kurunandana 12,069.063c etat saptÃtmakaæ rÃjyaæ paripÃlyaæ prayatnata÷ 12,069.064a «Ã¬guïyaæ ca trivargaæ ca trivargam aparaæ tathà 12,069.064c yo vetti puru«avyÃghra sa bhunakti mahÅm imÃm 12,069.065a «Ã¬guïyam iti yat proktaæ tan nibodha yudhi«Âhira 12,069.065c saædhÃyÃsanam ity eva yÃtrÃsaædhÃnam eva ca 12,069.066a vig­hyÃsanam ity eva yÃtrÃæ saæparig­hya ca 12,069.066c dvaidhÅbhÃvas tathÃnye«Ãæ saæÓrayo 'tha parasya ca 12,069.067a trivargaÓ cÃpi ya÷ proktas tam ihaikamanÃ÷ Ó­ïu 12,069.067a*0165_01 **** **** tan nibodha yudhi«Âhira 12,069.067a*0165_02 vadi«yÃmi mahÃbÃho 12,069.067c k«aya÷ sthÃnaæ ca v­ddhiÓ ca trivargam aparaæ tathà 12,069.067d*0166_01 dharmaÓ cÃrthaÓ ca kÃmaÓ ca trivargo vai sanÃtana÷ 12,069.067d*0166_02 mantraÓ caiva prabhÃvaÓ ca utsÃhaÓ caiva tÃntrika÷ 12,069.067d*0166_03 Óaktitrayaæ samÃkhyÃtaæ trivargasya ca tatparam 12,069.067d*0166_04 kÃryaæ ca kÃraïaæ caiva kartà ca parikÅrtita÷ 12,069.067d*0166_05 etat parataraæ vidyÃt trivargÃd api bhÃrata 12,069.067d*0166_06 sarve«Ãæ ca k«aye rÃjan yas trivarga÷ sanÃtana÷ 12,069.067d*0166_07 sattvaæ rajas tamaÓ caiva trivarga÷ kÃraïaæ sm­tam 12,069.067d*0166_08 tenÃtyantavimuktaÓ ca mukta÷ puru«a ucyate 12,069.067d*0166_09 kÃryasya sarvathà nÃÓo mok«a ity abhidhÅyate 12,069.067d*0166_10 tena mok«aparaÓ caiva devadeva÷ pitÃmaha÷ 12,069.067d*0166_11 tu«Âyarthasya trivargasya rak«Ãm Ãha narÃdhipa 12,069.067d*0166_12 jagato laukikÅ yÃtrà yatra nityaæ prati«Âhità 12,069.068a dharmaÓ cÃrthaÓ ca kÃmaÓ ca sevitavyo 'tha kÃlata÷ 12,069.068b*0167_01 sevà dharmasya kartavyà satataæ bhÆtitatparai÷ 12,069.068b*0167_02 puru«air naraÓÃrdÆla tanmÆlÃ÷ sarvathà kriyÃ÷ 12,069.068c dharmeïa hi mahÅpÃlaÓ ciraæ pÃlayate mahÅm 12,069.068d*0168_01 ya÷ kaÓ cid dhÃrmiko rÃjà sa vipanno 'pi bhÆpati÷ 12,069.068d*0168_02 arthakÃmavihÅno 'pi ciraæ pÃlayate mahÅm 12,069.069a asminn arthe ca yau Ólokau gÅtÃv aÇgirasà svayam 12,069.069c yÃdavÅputra bhadraæ te Órotum arhasi tÃv api 12,069.070a k­tvà sarvÃïi kÃryÃïi samyak saæpÃlya medinÅm 12,069.070c pÃlayitvà tathà paurÃn paratra sukham edhate 12,069.071a kiæ tasya tapasà rÃj¤a÷ kiæ ca tasyÃdhvarair api 12,069.071c apÃlitÃ÷ prajà yasya sarvà dharmavinÃk­tÃ÷ 12,069.071d*0169_01 ÓlokÃÓ coÓanasà gÅtÃs tÃn nibodha yudhi«Âhira 12,069.071d*0169_02 daï¬anÅteÓ ca yan mÆlaæ trivargasya ca bhÆpate 12,069.071d*0169_03 bhÃrgavÃÇgirasaæ karma «o¬aÓÃÇgaæ ca yad balam 12,069.071d*0169_04 vi«aæ mÃyÃÓ ca daivaæ ca pauru«aæ cÃrthasiddhaye 12,069.071d*0169_05 prÃgudakpravaïaæ durgaæ samÃsÃdya mahÅpati÷ 12,069.071d*0169_06 trivargatrayasaæpÆrïam upÃdÃya tam udvahet 12,069.071d*0169_07 «a pa¤ca ca vinirjitya daÓa cëÂau ca bhÆpati÷ 12,069.071d*0169_08 trivargair daÓabhir yukta÷ surair api na jÅyate 12,069.071d*0169_09 na buddhiæ parig­hïÅta strÅïÃæ mÆrkhajanasya ca 12,069.071d*0169_10 daivopahatabuddhÅnÃæ ye ca vedair vivarjitÃ÷ 12,069.071d*0169_11 na te«Ãæ Ó­ïuyÃd rÃjà buddhis te«Ãæ parÃÇmukhÅ 12,069.071d*0169_12 strÅpradhÃnÃni rÃjyÃni vidvadbhir varjitÃni ca 12,069.071d*0169_13 mÆrkhÃmÃtyaprataptÃni Óu«yante jalabinduvat 12,069.071d*0169_14 vidvÃæsa÷ prathità ye ca ye cÃptÃ÷ sarvakarmasu 12,069.071d*0169_15 yuddhe«u d­«ÂakarmÃïas te«Ãæ ca Ó­ïuyÃn n­pa÷ 12,069.071d*0169_16 daivaæ puru«akÃraæ ca trivargaæ ca samÃÓrita÷ 12,069.071d*0169_17 daivatÃni ca viprÃæÓ ca praïamya vijayÅ bhavet 12,070.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,070.001a daï¬anÅtiÓ ca rÃjà ca samastau tÃv ubhÃv api 12,070.001c kasya kiæ kurvata÷ siddhyai tan me brÆhi pitÃmaha 12,070.002 bhÅ«ma uvÃca 12,070.002a mahÃbhÃgyaæ daï¬anÅtyÃ÷ siddhai÷ Óabdai÷ sahetukai÷ 12,070.002c Ó­ïu me Óaæsato rÃjan yathÃvad iha bhÃrata 12,070.003a daï¬anÅti÷ svadharmebhyaÓ cÃturvarïyaæ niyacchati 12,070.003c prayuktà svÃminà samyag adharmebhyaÓ ca yacchati 12,070.004a cÃturvarïye svadharmasthe maryÃdÃnÃm asaækare 12,070.004c daï¬anÅtik­te k«eme prajÃnÃm akutobhaye 12,070.005a some prayatnaæ kurvanti trayo varïà yathÃvidhi 12,070.005c tasmÃd devamanu«yÃïÃæ sukhaæ viddhi samÃhitam 12,070.006a kÃlo và kÃraïaæ rÃj¤o rÃjà và kÃlakÃraïam 12,070.006c iti te saæÓayo mà bhÆd rÃjà kÃlasya kÃraïam 12,070.007a daï¬anÅtyà yadà rÃjà samyak kÃrtsnyena vartate 12,070.007c tadà k­tayugaæ nÃma kÃla÷ Óre«Âha÷ pravartate 12,070.008a bhavet k­tayuge dharmo nÃdharmo vidyate kva cit 12,070.008c sarve«Ãm eva varïÃnÃæ nÃdharme ramate mana÷ 12,070.009a yogak«emÃ÷ pravartante prajÃnÃæ nÃtra saæÓaya÷ 12,070.009c vaidikÃni ca karmÃïi bhavanty aviguïÃny uta 12,070.010a ­tavaÓ ca sukhÃ÷ sarve bhavanty uta nirÃmayÃ÷ 12,070.010c prasÅdanti narÃïÃæ ca svaravarïamanÃæsi ca 12,070.011a vyÃdhayo na bhavanty atra nÃlpÃyur d­Óyate nara÷ 12,070.011c vidhavà na bhavanty atra n­Óaæso nÃbhijÃyate 12,070.012a ak­«Âapacyà p­thivÅ bhavanty o«adhayas tathà 12,070.012c tvakpatraphalamÆlÃni vÅryavanti bhavanti ca 12,070.013a nÃdharmo vidyate tatra dharma eva tu kevala÷ 12,070.013c iti kÃrtayugÃn etÃn guïÃn viddhi yudhi«Âhira 12,070.014a daï¬anÅtyà yadà rÃjà trÅn aæÓÃn anuvartate 12,070.014c caturtham aæÓam uts­jya tadà tretà pravartate 12,070.015a aÓubhasya caturthÃæÓas trÅn aæÓÃn anuvartate 12,070.015c k­«Âapacyaiva p­thivÅ bhavanty o«adhayas tathà 12,070.016a ardhaæ tyaktvà yadà rÃjà nÅtyardham anuvartate 12,070.016c tatas tu dvÃparaæ nÃma sa kÃla÷ saæpravartate 12,070.017a aÓubhasya tadà ardhaæ dvÃv aæÓÃv anuvartate 12,070.017c k­«Âapacyaiva p­thivÅ bhavaty alpaphalà tathà 12,070.018a daï¬anÅtiæ parityajya yadà kÃrtsnyena bhÆmipa÷ 12,070.018c prajÃ÷ kliÓnÃty ayogena praviÓyati tadà kali÷ 12,070.019a kalÃv adharmo bhÆyi«Âhaæ dharmo bhavati tu kva cit 12,070.019c sarve«Ãm eva varïÃnÃæ svadharmÃc cyavate mana÷ 12,070.020a ÓÆdrà bhaik«eïa jÅvanti brÃhmaïÃ÷ paricaryayà 12,070.020c yogak«emasya nÃÓaÓ ca vartate varïasaækara÷ 12,070.021a vaidikÃni ca karmÃïi bhavanti viguïÃny uta 12,070.021c ­tavo nasukhÃ÷ sarve bhavanty Ãmayinas tathà 12,070.022a hrasanti ca manu«yÃïÃæ svaravarïamanÃæsy uta 12,070.022c vyÃdhayaÓ ca bhavanty atra mriyante cÃgatÃyu«a÷ 12,070.023a vidhavÃÓ ca bhavanty atra n­Óaæsà jÃyate prajà 12,070.023c kva cid var«ati parjanya÷ kva cit sasyaæ prarohati 12,070.024a rasÃ÷ sarve k«ayaæ yÃnti yadà necchati bhÆmipa÷ 12,070.024c prajÃ÷ saærak«ituæ samyag daï¬anÅtisamÃhita÷ 12,070.025a rÃjà k­tayugasra«Âà tretÃyà dvÃparasya ca 12,070.025c yugasya ca caturthasya rÃjà bhavati kÃraïam 12,070.026a k­tasya karaïÃd rÃjà svargam atyantam aÓnute 12,070.026c tretÃyÃ÷ karaïÃd rÃjà svargaæ nÃtyantam aÓnute 12,070.027a pravartanÃd dvÃparasya yathÃbhÃgam upÃÓnute 12,070.027c kale÷ pravartanÃd rÃjà pÃpam atyantam aÓnute 12,070.028a tato vasati du«karmà narake ÓÃÓvatÅ÷ samÃ÷ 12,070.028c prajÃnÃæ kalma«e magno 'kÅrtiæ pÃpaæ ca vindati 12,070.028d*0170_01 daï¬anÅtiæ purask­tya yadà rÃjà praÓÃsti 12,070.028d*0171_01 yogak«emÃ÷ pravartante prajÃnÃæ nÃtra saæÓaya÷ 12,070.029a daï¬anÅtiæ purask­tya vijÃnan k«atriya÷ sadà 12,070.029b*0172_01 paripÃlyÃ÷ prajÃ÷ samyag iha pretya ca kÃmadÃ÷ 12,070.029c anavÃptaæ ca lipseta labdhaæ ca paripÃlayet 12,070.029d*0173_01 **** **** k«atriyeïa vijÃnatà 12,070.029d*0173_02 lipsitavyam alabdhaæ ca labdhaæ rak«yaæ ca bhÃrata 12,070.030a lokasya sÅmantakarÅ maryÃdà lokabhÃvanÅ 12,070.030c samyaÇ nÅtà daï¬anÅtir yathà mÃtà yathà pità 12,070.031a yasyÃæ bhavanti bhÆtÃni tad viddhi bharatar«abha 12,070.031c e«a eva paro dharmo yad rÃjà daï¬anÅtimÃn 12,070.032a tasmÃt kauravya dharmeïa prajÃ÷ pÃlaya nÅtimÃn 12,070.032c evaæv­tta÷ prajà rak«an svargaæ jetÃsi durjayam 12,071.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,071.001a kena v­ttena v­ttaj¤a vartamÃno mahÅpati÷ 12,071.001c sukhenÃrthÃn sukhodarkÃn iha ca pretya cÃpnuyÃt 12,071.002 bhÅ«ma uvÃca 12,071.002a iyaæ guïÃnÃæ «aÂtriæÓat «aÂtriæÓad guïasaæyutà 12,071.002c yÃn guïÃæs tu guïopeta÷ kurvan guïam avÃpnuyÃt 12,071.003a cared dharmÃn akaÂuko mu¤cet snehaæ na nÃstika÷ 12,071.003c an­ÓaæsaÓ cared arthaæ caret kÃmam anuddhata÷ 12,071.004a priyaæ brÆyÃd ak­païa÷ ÓÆra÷ syÃd avikatthana÷ 12,071.004c dÃtà nÃpÃtravar«Å syÃt pragalbha÷ syÃd ani«Âhura÷ 12,071.005a saædadhÅta na cÃnÃryair vig­hïÅyÃn na bandhubhi÷ 12,071.005c nÃnÃptai÷ kÃrayec cÃraæ kuryÃt kÃryam apŬayà 12,071.006a arthÃn brÆyÃn na cÃsatsu guïÃn brÆyÃn na cÃtmana÷ 12,071.006c ÃdadyÃn na ca sÃdhubhyo nÃsatpuru«am ÃÓrayet 12,071.007a nÃparÅk«ya nayed daï¬aæ na ca mantraæ prakÃÓayet 12,071.007c vis­jen na ca lubdhebhyo viÓvasen nÃpakÃri«u 12,071.008a anÅr«ur guptadÃra÷ syÃc cok«a÷ syÃd agh­ïÅ n­pa÷ 12,071.008c striyaæ seveta nÃtyarthaæ m­«Âaæ bhu¤jÅta nÃhitam 12,071.009a astabdha÷ pÆjayen mÃnyÃn gurÆn seved amÃyayà 12,071.009c arced devÃn na dambhena Óriyam icched akutsitÃm 12,071.010a seveta praïayaæ hitvà dak«a÷ syÃn na tv akÃlavit 12,071.010c sÃntvayen na ca bhogÃrtham anug­hïan na cÃk«ipet 12,071.011a praharen na tv avij¤Ãya hatvà ÓatrÆn na Óe«ayet 12,071.011c krodhaæ kuryÃn na cÃkasmÃn m­du÷ syÃn nÃpakÃri«u 12,071.012a evaæ carasva rÃjyastho yadi Óreya ihecchasi 12,071.012c ato 'nyathà narapatir bhayam ­cchaty anuttamam 12,071.013a iti sarvÃn guïÃn etÃn yathoktÃn yo 'nuvartate 12,071.013c anubhÆyeha bhadrÃïi pretya svarge mahÅyate 12,071.014 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,071.014a idaæ vaca÷ ÓÃætanavasya ÓuÓruvÃn; yudhi«Âhira÷ pÃï¬avamukhyasaæv­ta÷ 12,071.014c tadà vavande ca pitÃmahaæ n­po; yathoktam etac ca cakÃra buddhimÃn 12,072.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,072.001a kathaæ rÃjà prajà rak«an nÃdhibandhena yujyate 12,072.001c dharme ca nÃparÃdhnoti tan me brÆhi pitÃmaha 12,072.002 bhÅ«ma uvÃca 12,072.002a samÃsenaiva te tÃta dharmÃn vak«yÃmi niÓcitÃn 12,072.002c vistareïa hi dharmÃïÃæ na jÃtv antam avÃpnuyÃt 12,072.003a dharmani«Âhä Órutavato vedavratasamÃhitÃn 12,072.003c arcitÃn vÃsayethÃs tvaæ g­he guïavato dvijÃn 12,072.004a pratyutthÃyopasaæg­hya caraïÃv abhivÃdya ca 12,072.004c atha sarvÃïi kurvÅthÃ÷ kÃryÃïi sapurohita÷ 12,072.005a dharmakÃryÃïi nirvartya maÇgalÃni prayujya ca 12,072.005c brÃhmaïÃn vÃcayethÃs tvam arthasiddhijayÃÓi«a÷ 12,072.006a Ãrjavena ca saæpanno dh­tyà buddhyà ca bhÃrata 12,072.006c arthÃrthaæ parig­hïÅyÃt kÃmakrodhau ca varjayet 12,072.007a kÃmakrodhau purask­tya yo 'rthaæ rÃjÃnuti«Âhati 12,072.007c na sa dharmaæ na cÃpy arthaæ parig­hïÃti bÃliÓa÷ 12,072.008a mà sma lubdhÃæÓ ca mÆrkhÃæÓ ca kÃme cÃrthe«u yÆyuja÷ 12,072.008c alubdhÃn buddhisaæpannÃn sarvakarmasu yojayet 12,072.009a mÆrkho hy adhik­to 'rthe«u kÃryÃïÃm aviÓÃrada÷ 12,072.009c prajÃ÷ kliÓnÃty ayogena kÃmadve«asamanvita÷ 12,072.010a bali«a«Âhena Óulkena daï¬enÃthÃparÃdhinÃm 12,072.010c ÓÃstranÅtena lipsethà vetanena dhanÃgamam 12,072.011a dÃpayitvà karaæ dharmyaæ rëÂraæ nityaæ yathÃvidhi 12,072.011c aÓe«Ãn kalpayed rÃjà yogak«emÃn atandrita÷ 12,072.012a gopÃyitÃraæ dÃtÃraæ dharmanityam atandritam 12,072.012c akÃmadve«asaæyuktam anurajyanti mÃnavÃ÷ 12,072.013a mà smÃdharmeïa lÃbhena lipsethÃs tvaæ dhanÃgamam 12,072.013c dharmÃrthÃv adhruvau tasya yo 'paÓÃstraparo bhavet 12,072.014a apaÓÃstraparo rÃjà saæcayÃn nÃdhigacchati 12,072.014c asthÃne cÃsya tad vittaæ sarvam eva vinaÓyati 12,072.015a arthamÆlo 'pahiæsÃæ ca kurute svayam Ãtmana÷ 12,072.015c karair aÓÃstrad­«Âair hi mohÃt saæpŬayan prajÃ÷ 12,072.016a ÆdhaÓ chindyÃd dhi yo dhenvÃ÷ k«ÅrÃrthÅ na labhet paya÷ 12,072.016b*0174_01 yo hi pakvaæ drumaæ chidya labhate na puna÷ phalam 12,072.016c evaæ rëÂram ayogena pŬitaæ na vivardhate 12,072.016d*0175_01 yavasodakam ÃdÃya sÃntvena vinayena ca 12,072.017a yo hi dogdhrÅm upÃste tu sa nityaæ labhate paya÷ 12,072.017c evaæ rëÂram upÃyena bhu¤jÃno labhate phalam 12,072.018a atha rëÂram upÃyena bhujyamÃnaæ surak«itam 12,072.018c janayaty atulÃæ nityaæ koÓav­ddhiæ yudhi«Âhira 12,072.019a dogdhi dhÃnyaæ hiraïyaæ ca prajà rÃj¤i surak«ità 12,072.019c nityaæ svebhya÷ parebhyaÓ ca t­ptà mÃtà yathà paya÷ 12,072.020a mÃlÃkÃropamo rÃjan bhava mÃÇgÃrikopama÷ 12,072.020c tathà yuktaÓ ciraæ rëÂraæ bhoktuæ Óakyasi pÃlayan 12,072.021a paracakrÃbhiyÃnena yadi te syÃd dhanak«aya÷ 12,072.021c atha sÃmnaiva lipsethà dhanam abrÃhmaïe«u yat 12,072.022a mà sma te brÃhmaïaæ d­«Âvà dhanasthaæ pracalen mana÷ 12,072.022c antyÃyÃm apy avasthÃyÃæ kim u sphÅtasya bhÃrata 12,072.023a dhanÃni tebhyo dadyÃs tvaæ yathÃÓakti yathÃrhata÷ 12,072.023c sÃntvayan parirak«aæÓ ca svargam Ãpsyasi durjayam 12,072.024a evaæ dharmeïa v­ttena prajÃs tvaæ paripÃlayan 12,072.024c svantaæ puïyaæ yaÓovantaæ prÃpsyase kurunandana 12,072.025a dharmeïa vyavahÃreïa prajÃ÷ pÃlaya pÃï¬ava 12,072.025c yudhi«Âhira tathà yukto nÃdhibandhena yok«yase 12,072.026a e«a eva paro dharmo yad rÃjà rak«ate prajÃ÷ 12,072.026c bhÆtÃnÃæ hi yathà dharme rak«aïaæ ca parà dayà 12,072.026d*0176_01 iha loke sukhaæ prÃpya paratra ca mahÅtale 12,072.026d*0176_02 evaæ tebhya÷ paracceto (sic) brÃhmaïebhyo yathÃvidhi 12,072.026d*0176_03 sattvena paribhogÃya svargaæ je«yasi durjayam 12,072.027a tasmÃd evaæ paraæ dharmaæ manyante dharmakovidÃ÷ 12,072.027c yad rÃjà rak«aïe yukto bhÆte«u kurute dayÃm 12,072.028a yad ahnà kurute pÃpam arak«an bhayata÷ prajÃ÷ 12,072.028c rÃjà var«asahasreïa tasyÃntam adhigacchati 12,072.029a yad ahnà kurute puïyaæ prajà dharmeïa pÃlayan 12,072.029c daÓa var«asahasrÃïi tasya bhuÇkte phalaæ divi 12,072.029d*0177_01 yadà na kurute dharmaæ rÃjà bhÆtÃni pÃlayan 12,072.029d*0177_02 prajÃpuïyaæ caturbhÃgaæ tadà na prÃpnuyÃn n­pa÷ 12,072.030a svi«Âi÷ svadhÅti÷ sutapà lokä jayati yÃvata÷ 12,072.030c k«aïena tÃn avÃpnoti prajà dharmeïa pÃlayan 12,072.031a evaæ dharmaæ prayatnena kaunteya paripÃlayan 12,072.031c iha puïyaphalaæ labdhvà nÃdhibandhena yok«yase 12,072.032a svargaloke ca mahatÅæ Óriyaæ prÃpsyasi pÃï¬ava 12,072.032c asaæbhavaÓ ca dharmÃïÃm Åd­ÓÃnÃm arÃjasu 12,072.032e tasmÃd rÃjaiva nÃnyo 'sti yo mahat phalam ÃpnuyÃt 12,072.033a sa rÃjyam ­ddhimat prÃpya dharmeïa paripÃlayan 12,072.033c indraæ tarpaya somena kÃmaiÓ ca suh­do janÃn 12,073.001 bhÅ«ma uvÃca 12,073.001a ya eva tu sato rak«ed asataÓ ca nibarhayet 12,073.001c sa eva rÃj¤Ã kartavyo rÃjan rÃjapurohita÷ 12,073.001d*0178_00 yudhi«Âhira uvÃca 12,073.001d*0178_01 kÅd­Óo brÃhmaïo rÃj¤Ãæ kÃryÃkÃryavicÃraïe 12,073.001d*0178_02 k«ama÷ kartuæ samartho và tan me brÆhi pitÃmaha 12,073.002a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,073.002c purÆravasa ailasya saævÃdaæ mÃtariÓvana÷ 12,073.003 aila uvÃca 12,073.003a kuta÷ svid brÃhmaïo jÃto varïÃÓ cÃpi kutas traya÷ 12,073.003c kasmÃc ca bhavati ÓreyÃn etad vÃyo vicak«va me 12,073.004 vÃyur uvÃca 12,073.004a brahmaïo mukhata÷ s­«Âo brÃhmaïo rÃjasattama 12,073.004c bÃhubhyÃæ k«atriya÷ s­«Âa ÆrubhyÃæ vaiÓya ucyate 12,073.005a varïÃnÃæ paricaryÃrthaæ trayÃïÃæ puru«ar«abha 12,073.005c varïaÓ caturtha÷ paÓcÃt tu padbhyÃæ ÓÆdro vinirmita÷ 12,073.006a brÃhmaïo jÃtamÃtras tu p­thivÅm anvajÃyata 12,073.006c ÅÓvara÷ sarvabhÆtÃnÃæ dharmakoÓasya guptaye 12,073.006d*0179_01 sarvasvaæ brÃhmaïasyedaæ yat kiæ cid iha d­Óyate 12,073.006d*0179_02 dharmayuktaæ praÓastaæ ca jagaty asmin n­pÃtmaja 12,073.007a tata÷ p­thivyà goptÃraæ k«atriyaæ daï¬adhÃriïam 12,073.007c dvitÅyaæ varïam akarot prajÃnÃm anuguptaye 12,073.008a vaiÓyas tu dhanadhÃnyena trÅn varïÃn bibh­yÃd imÃn 12,073.008c ÓÆdro hy enÃn paricared iti brahmÃnuÓÃsanam 12,073.009 aila uvÃca 12,073.009a dvijasya k«atrabandhor và kasyeyaæ p­thivÅ bhavet 12,073.009c dharmata÷ saha vittena samyag vÃyo pracak«va me 12,073.010 vÃyur uvÃca 12,073.010a viprasya sarvam evaitad yat kiæ cij jagatÅgatam 12,073.010b*0180_01 dhanaæ dhÃnyaæ hiraïyaæ ca striyo ratnÃni vÃhanam 12,073.010b*0180_02 maÇgalaæ ca praÓastaæ ca yac cÃnyad api vidyate 12,073.010c jye«ÂhenÃbhijaneneha tad dharmakuÓalà vidu÷ 12,073.011a svam eva brÃhmaïo bhuÇkte svaæ vaste svaæ dadÃti ca 12,073.011c gurur hi sarvavarïÃnÃæ jye«Âha÷ Óre«ÂhaÓ ca vai dvija÷ 12,073.012a patyabhÃve yathà strÅ hi devaraæ kurute patim 12,073.012c ÃnantaryÃt tathà k«atraæ p­thivÅ kurute patim 12,073.013a e«a te prathama÷ kalpa Ãpady anyo bhaved ata÷ 12,073.013c yadi svarge paraæ sthÃnaæ dharmata÷ parimÃrgasi 12,073.014a ya÷ kaÓ cid vijayed bhÆmiæ brÃhmaïÃya nivedayet 12,073.014c Órutav­ttopapannÃya dharmaj¤Ãya tapasvine 12,073.015a svadharmaparit­ptÃya yo na vittaparo bhavet 12,073.015c yo rÃjÃnaæ nayed buddhyà sarvata÷ paripÆrïayà 12,073.016a brÃhmaïo hi kule jÃta÷ k­tapraj¤o vinÅtavÃk 12,073.016c Óreyo nayati rÃjÃnaæ bruvaæÓ citrÃæ sarasvatÅm 12,073.017a rÃjà carati yaæ dharmaæ brÃhmaïena nidarÓitam 12,073.017c ÓuÓrÆ«ur anahaævÃdÅ k«atradharmavrate sthita÷ 12,073.018a tÃvatà sa k­tapraj¤aÓ ciraæ yaÓasi ti«Âhati 12,073.018c tasya dharmasya sarvasya bhÃgÅ rÃjapurohita÷ 12,073.019a evam eva prajÃ÷ sarvà rÃjÃnam abhisaæÓritÃ÷ 12,073.019b*0181_01 brÃhmaïaæ ca suvidvÃæsaæ rÃjaÓÃstravipaÓcitam 12,073.019c samyagv­ttÃ÷ svadharmasthà na kutaÓ cid bhayÃnvitÃ÷ 12,073.020a rëÂre caranti yaæ dharmaæ rÃj¤Ã sÃdhv abhirak«itÃ÷ 12,073.020c caturthaæ tasya dharmasya rÃjà bhÃgaæ sa vindati 12,073.021a devà manu«yÃ÷ pitaro gandharvoragarÃk«asÃ÷ 12,073.021c yaj¤am evopajÅvanti nÃsti ce«Âam arÃjake 12,073.022a ito dattena jÅvanti devatÃ÷ pitaras tathà 12,073.022c rÃjany evÃsya dharmasya yogak«ema÷ prati«Âhita÷ 12,073.023a chÃyÃyÃm apsu vÃyau ca sukham u«ïe 'dhigacchati 12,073.023c agnau vÃsasi sÆrye ca sukhaæ ÓÅte 'dhigacchati 12,073.024a Óabde sparÓe rase rÆpe gandhe ca ramate mana÷ 12,073.024c te«u bhoge«u sarve«u nabhÅto labhate sukham 12,073.025a abhayasyaiva yo dÃtà tasyaiva sumahat phalam 12,073.025c na hi prÃïasamaæ dÃnaæ tri«u loke«u vidyate 12,073.026a indro rÃjà yamo rÃjà dharmo rÃjà tathaiva ca 12,073.026c rÃjà bibharti rÆpÃïi rÃj¤Ã sarvam idaæ dh­tam 12,074.000*0182_00 yudhi«Âhira uvÃca 12,074.000*0182_01 rÃj¤Ã purohita÷ kÃrya÷ kÅd­Óo varïato bhavet 12,074.000*0182_02 bhÅ«ma uvÃca 12,074.000*0182_02 purodhà yÃd­Óa÷ kÃrya÷ kathayasva pitÃmaha 12,074.000*0182_03 gauro và lohito vÃpi ÓyÃmo và nÅruja÷ sukhÅ 12,074.000*0182_04 akrodhano nacapala÷ sarvataÓ ca jitendriya÷ 12,074.001 bhÅ«ma uvÃca 12,074.001a rÃj¤Ã purohita÷ kÃryo bhaved vidvÃn bahuÓruta÷ 12,074.001c ubhau samÅk«ya dharmÃrthÃv aprameyÃv anantaram 12,074.002a dharmÃtmà dharmavid ye«Ãæ rÃj¤Ãæ rÃjan purohita÷ 12,074.002b@008_0001 te«Ãm arthaÓ ca kÃmaÓ ca dharmaÓ ceti viniÓcaya÷ 12,074.002b@008_0002 ÓlokÃæÓ coÓanasà gÅtÃæs tÃn nibodha yudhi«Âhira÷ 12,074.002b@008_0003 ucchi«Âa÷ sa bhaved rÃjà yasya nÃsti purohita÷ 12,074.002b@008_0004 rak«asÃm asurÃïÃæ ca piÓÃcoragapak«iïÃm 12,074.002b@008_0005 ÓatrÆïÃæ ca bhaved vadhyo yasya nÃsti purohita÷ 12,074.002b@008_0006 brahmatvaæ sarvayaj¤e«u kurvÅtÃtharvaïo dvija÷ 12,074.002b@008_0007 rÃj¤aÓ cÃtharvavedena sarvakarmÃïi kÃrayet 12,074.002b@008_0008 brÆyÃd garhyÃïi satataæ mahotpÃtÃny aghÃni ca 12,074.002b@008_0009 i«ÂamaÇgalayuktÃni tathÃnta÷purakÃïi ca 12,074.002b@008_0010 gÅtan­ttÃdhikÃre«u saæmate«u mahÅpate÷ 12,074.002b@008_0011 kartavyaæ karaïÅyÃni vaiÓvadevabalÅ tathà 12,074.002b@008_0012 pak«asaædhi«u kurvÅta mahÃÓÃntiæ purohita÷ 12,074.002b@008_0013 raudrahomasahasraæ ca svasya rÃj¤a÷ priyaæ hitam 12,074.002b@008_0014 rÃj¤a÷ pÃpamalÃ÷ sapta yÃn ­cchati purohita÷ 12,074.002b@008_0015 amÃtyÃÓ ca kukarmÃïo mantriïaÓ cÃpy upek«akÃ÷ 12,074.002b@008_0016 cauryam avyavahÃraæ ca vyavahÃropasevinÃm 12,074.002b@008_0017 adaï¬yadaï¬anaæ caiva daï¬yÃnÃæ cÃpy adaï¬anam 12,074.002b@008_0018 hiæsà cÃnyatra saægrÃmÃd yaj¤Ãc ca mala ucyate 12,074.002b@008_0019 kubh­tyais tu prajÃnÃÓa÷ saptamas tu mahÃmala÷ 12,074.002b@008_0020 raudrair homair mahÃÓÃntyà gh­takambalakarmaïà 12,074.002b@008_0021 bh­gvaÇgiro vidhij¤o vai purodhà nirïuden malÃn 12,074.002b@008_0022 etÃn hitvà divaæ yÃti rÃjà sapta mahÃmalÃn 12,074.002b@008_0023 sÃmÃtya÷ sapurodhÃÓ ca prajÃnÃæ pÃlane rata÷ 12,074.002b@008_0024 etasminn eva kauravya paurohitye mahÃmate 12,074.002b@008_0025 ÓlokÃn Ãha surendrasya gurur devo b­haspati÷ 12,074.002b@008_0026 tÃn nibodha mahÃbhÃga mahÅpÃlahitä ÓubhÃn 12,074.002b@008_0027 ­gvede sÃmavede ca yajurvede ca vÃjinÃm 12,074.002b@008_0028 na nirdi«ÂÃni karmÃïi tri«u sthÃne«u bhÆbh­tÃm 12,074.002b@008_0029 ÓÃntikaæ pau«Âikaæ caiva ani«ÂÃnÃæ ca ÓÃtanam 12,074.002b@008_0030 ÓaptÃs te yÃj¤avalkyena yaj¤ÃnÃæ hitam Åhatà 12,074.002b@008_0031 brahmi«ÂhÃnÃæ vari«Âhena brahmaïa÷ saæmate vibho÷ 12,074.002b@008_0032 bahv­caæ sÃmagaæ caiva vÃjinaæ ca vivarjayet 12,074.002b@008_0033 bahv­co rëÂranÃÓÃya rÃjanÃÓÃya sÃmaga÷ 12,074.002b@008_0034 adhvaryur balanÃÓÃya prokto vÃjasaneyaka÷ 12,074.002b@008_0035 abrÃhmaïe«u varïe«u mantrÃn vÃjasaneyakÃn 12,074.002b@008_0036 ÓÃntike pau«Âike caiva nityaæ karmaïi varjayet 12,074.002b@008_0037 brÃhmaïasya mahÅpasya sarvathà na virodhina÷ 12,074.002b@008_0038 vedÃÓ catvÃra ity ete brÃhmaïà ye ca tad vidu÷ 12,074.002b@008_0039 paurohitye pramÃïaæ tu brÃhmaïaÓ ca mahÅpate 12,074.002b@008_0040 jÃtyà na k«atriya÷ prokta÷ k«atatrÃïaæ karoti ya÷ 12,074.002b@008_0041 cÃturvarïyabahi«Âho 'pi sa eva k«atriya÷ sm­ta÷ 12,074.002b@008_0042 bhÃrgavÃÇgirasair mantrais te«Ãæ karma vidhÅyate 12,074.002b@008_0043 vaitÃnaæ karma yac caiva g­hyakarma ca yat sm­tam 12,074.002b@008_0044 dvijÃtÅnÃæ trayÃïÃæ tu sarvakarma vidhÅyate 12,074.002b@008_0045 rÃjadharmaprav­ttÃnÃæ hitÃrthaæ trÅïi kÃrayet 12,074.002b@008_0046 ÓÃntikaæ pau«Âikaæ caiva tathÃbhicaraïaæ ca yat 12,074.002b@008_0047 agni«Âomamukhair yaj¤air dÆ«ità bhÆpakarmabhi÷ 12,074.002b@008_0048 na samyak phalam icchanti ye yajanti dvijÃtaya÷ 12,074.002b@008_0049 paurohityaæ hi kurvÃïà nÃÓaæ yÃsyanti bhÆbh­tÃm 12,074.002b@008_0050 yaj¤akarmÃïi kurvÃïà ­tvijas tu virodhina÷ 12,074.002b@008_0051 brahmak«atraviÓa÷ sarve paurohitye vivarjitÃ÷ 12,074.002b@008_0052 tadabhÃve ca pÃrakyaæ nirdi«Âaæ rÃjakarmasu 12,074.002b@008_0053 ­«iïà yÃj¤avalkyena tat tathà na tad anyathà 12,074.002b@008_0054 bhÃrgavÃÇgirasÃæ vede k­tavidya÷ «a¬aÇgavit 12,074.002b@008_0055 yaj¤akarmavidhij¤aÓ ca vidhij¤a÷ pau«Âike«u ca 12,074.002b@008_0056 a«ÂÃdaÓavikalpÃnÃæ vidhij¤a÷ ÓÃntikarmaïÃm 12,074.002b@008_0057 sarvarogavihÅnaÓ ca saæyata÷ saæyatendriya÷ 12,074.002b@008_0058 Óvitraku«Âhak«ayak«Åïair grahÃpasmÃradÆ«itai÷ 12,074.002b@008_0059 aÓastair vÃtadu«ÂaiÓ ca dÆrasthai÷ saævaden n­pa÷ 12,074.002b@008_0060 rogiïaæ tv ­tvijaæ caiva varjayec ca purohitam 12,074.002b@008_0061 na cÃnyasya k­taæ yena paurohityaæ kadà cana 12,074.002b@008_0062 yasya yÃjyo m­taÓ caiva bhra«Âa÷ pravrajito 'tha và 12,074.002b@008_0063 yuddhe parÃjitaÓ caiva sarvÃæs tÃn varjayen n­pa÷ 12,074.002b@008_0064 nak«atrasyÃnukÆlyena ya÷ saæjÃto nareÓvara÷ 12,074.002b@008_0065 rÃjaÓÃstravinÅtaÓ ca ÓreyÃn rÃj¤a÷ purohita÷ 12,074.002b@008_0066 adhanyÃnÃæ nimittÃnÃm utpÃtÃnÃm athÃrthavit 12,074.002b@008_0067 Óatrupak«ak«ayaj¤aÓ ca ÓreyÃn rÃj¤a÷ purohita÷ 12,074.002b@008_0068 vÃjinaæ tadabhÃve ca carakÃdhvaryavÃn atha 12,074.002b@008_0069 bahv­caæ sÃmagaæ caiva nÅtiÓÃstrak­taÓramÃn 12,074.002b@008_0070 k­tino 'tharvaïe vede sthÃpayet tu purohitÃn 12,074.002b@008_0071 hiæsÃliÇgà hi nirdi«Âà mantrà vaitÃnikair dvijai÷ 12,074.002b@008_0072 na tÃn uccÃrayet prÃj¤a÷ k«Ãtradharmavirodhina÷ 12,074.002b@008_0073 prajÃguïa÷ purodhÃÓ ca purohitaguïÃ÷ prajÃ÷ 12,074.002c rÃjà caivaæ guïo ye«Ãæ kuÓalaæ te«u sarvaÓa÷ 12,074.003a ubhau prajà vardhayato devÃn pÆrvÃn parÃn pitÌn 12,074.003c yau sameyÃsthitau dharme Óraddheyau sutapasvinau 12,074.004a parasparasya suh­dau saæmatau samacetasau 12,074.004c brahmak«atrasya saæmÃnÃt prajÃ÷ sukham avÃpnuyu÷ 12,074.005a vimÃnanÃt tayor eva prajà naÓyeyur eva ha 12,074.005c brahmak«atraæ hi sarve«Ãæ dharmÃïÃæ mÆlam ucyate 12,074.006a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,074.006c ailakaÓyapasaævÃdaæ taæ nibodha yudhi«Âhira 12,074.007 aila uvÃca 12,074.007a yadà hi brahma prajahÃti k«atraæ; k«atraæ yadà và prajahÃti brahma 12,074.007c anvag balaæ katame 'smin bhajante; tathÃbalyaæ katame 'smin viyanti 12,074.008 kaÓyapa uvÃca 12,074.008a vy­ddhaæ rëÂraæ bhavati k«atriyasya; brahma k«atraæ yatra virudhyate ha 12,074.008c anvag balaæ dasyavas tad bhajante; 'balyaæ tathà tatra viyanti santa÷ 12,074.009a nai«Ãm uk«Ã vardhate nota usrÃ; na gargaro mathyate no yajante 12,074.009c nai«Ãæ putrà vedam adhÅyate ca; yadà brahma k«atriyÃ÷ saætyajanti 12,074.010a nai«Ãm uk«Ã vardhate jÃtu gehe; nÃdhÅyate saprajà no yajante 12,074.010c apadhvastà dasyubhÆtà bhavanti; ye brÃhmaïÃ÷ k«atriyÃn saætyajanti 12,074.011a etau hi nityasaæyuktÃv itaretaradhÃraïe 12,074.011c k«atraæ hi brahmaïo yonir yoni÷ k«atrasya ca dvijÃ÷ 12,074.012a ubhÃv etau nityam abhiprapannau; saæprÃpatur mahatÅæ ÓrÅprati«ÂhÃm 12,074.012c tayo÷ saædhir bhidyate cet purÃïas; tata÷ sarvaæ bhavati hi saæpramƬham 12,074.013a nÃtra plavaæ labhate pÃragÃmÅ; mahÃgÃdhe naur iva saæpraïunnà 12,074.013c cÃturvarïyaæ bhavati ca saæpramƬhaæ; tata÷ prajÃ÷ k«ayasaæsthà bhavanti 12,074.014a brahmav­k«o rak«yamÃïo madhu hema ca var«ati 12,074.014c arak«yamÃïa÷ satatam aÓru pÃpaæ ca var«ati 12,074.015a abrahmacÃrÅ caraïÃd apeto; yadà brahmà brahmaïi trÃïam icchet 12,074.015c ÃÓcaryaÓo var«ati tatra devas; tatrÃbhÅk«ïaæ du÷sahÃÓ cÃviÓanti 12,074.016a striyaæ hatvà brÃhmaïaæ vÃpi pÃpa÷; sabhÃyÃæ yatra labhate 'nuvÃdam 12,074.016c rÃj¤a÷ sakÃÓe na bibheti cÃpi; tato bhayaæ jÃyate k«atriyasya 12,074.017a pÃpai÷ pÃpe kriyamÃïe 'tivelaæ; tato rudro jÃyate deva e«a÷ 12,074.017c pÃpai÷ pÃpÃ÷ saæjanayanti rudraæ; tata÷ sarvÃn sÃdhvasÃdhÆn hinasti 12,074.018 aila uvÃca 12,074.018a kuto rudra÷ kÅd­Óo vÃpi rudra÷; sattvai÷ sattvaæ d­Óyate vadhyamÃnam 12,074.018c etad vidvan kaÓyapa me pracak«va; yato rudro jÃyate deva e«a÷ 12,074.019 kaÓyapa uvÃca 12,074.019a Ãtmà rudro h­daye mÃnavÃnÃæ; svaæ svaæ dehaæ paradehaæ ca hanti 12,074.019c vÃtotpÃtai÷ sad­Óaæ rudram Ãhur; dÃvair jÅmÆtai÷ sad­Óaæ rÆpam asya 12,074.020 aila uvÃca 12,074.020a na vai vÃtaæ pariv­noti kaÓ cin; na jÅmÆto var«ati naiva dÃva÷ 12,074.020c tathÃyukto d­Óyate mÃnave«u; kÃmadve«Ãd badhyate mucyate ca 12,074.021 kaÓyapa uvÃca 12,074.021a yathaikagehe jÃtavedÃ÷ pradÅpta÷; k­tsnaæ grÃmaæ pradahet sa tvarÃvÃn 12,074.021c vimohanaæ kurute deva e«a; tata÷ sarvaæ sp­Óyate puïyapÃpai÷ 12,074.022 aila uvÃca 12,074.022a yadi daï¬a÷ sp­Óate puïyabhÃjaæ; pÃpai÷ pÃpe kriyamÃïe 'viÓe«Ãt 12,074.022c kasya heto÷ suk­taæ nÃma kuryÃd; du«k­taæ và kasya hetor na kuryÃt 12,074.023 kaÓyapa uvÃca 12,074.023a asaætyÃgÃt pÃpak­tÃm apÃpÃæs; tulyo daï¬a÷ sp­Óate miÓrabhÃvÃt 12,074.023c Óu«keïÃrdraæ dahyate miÓrabhÃvÃn; na miÓra÷ syÃt pÃpak­dbhi÷ kathaæ cit 12,074.024 aila uvÃca 12,074.024a sÃdhvasÃdhÆn dhÃrayatÅha bhÆmi÷; sÃdhvasÃdhÆæs tÃpayatÅha sÆrya÷ 12,074.024c sÃdhvasÃdhÆn vÃtayatÅha vÃyur; Ãpas tathà sÃdhvasÃdhÆn vahanti 12,074.025 kaÓyapa uvÃca 12,074.025a evam asmin vartate loka eva; nÃmutraivaæ vartate rÃjaputra 12,074.025c pretyaitayor antaravÃn viÓe«o; yo vai puïyaæ carate yaÓ ca pÃpam 12,074.026a puïyasya loko madhumÃn gh­tÃrcir; hiraïyajyotir am­tasya nÃbhi÷ 12,074.026c tatra pretya modate brahmacÃrÅ; na tatra m­tyur na jarà nota du÷kham 12,074.027a pÃpasya loko nirayo 'prakÃÓo; nityaæ du÷kha÷ ÓokabhÆyi«Âha eva 12,074.027c tatrÃtmÃnaæ Óocate pÃpakarmÃ; bahvÅ÷ samÃ÷ prapatann aprati«Âha÷ 12,074.028a mitho bhedÃd brÃhmaïak«atriyÃïÃæ; prajà du÷khaæ du÷sahaæ cÃviÓanti 12,074.028c evaæ j¤Ãtvà kÃrya eveha vidvÃn; purohito naikavidyo n­peïa 12,074.029a taæ caivÃnvabhi«icyeta tathà dharmo vidhÅyate 12,074.029c agryo hi brÃhmaïa÷ prokta÷ sarvasyaiveha dharmata÷ 12,074.030a pÆrvaæ hi brÃhmaïÃ÷ s­«Âà iti dharmavido vidu÷ 12,074.030c jye«ÂhenÃbhijanenÃsya prÃptaæ sarvaæ yad uttaram 12,074.031a tasmÃn mÃnyaÓ ca pÆjyaÓ ca brÃhmaïa÷ pras­tÃgrabhuk 12,074.031c sarvaæ Óre«Âhaæ vari«Âhaæ ca nivedyaæ tasya dharmata÷ 12,074.032a avaÓyam etat kartavyaæ rÃj¤Ã balavatÃpi hi 12,074.032c brahma vardhayati k«atraæ k«atrato brahma vardhate 12,074.032d*0183_01 evaæ rÃj¤Ã viÓe«eïa pÆjyà vai brÃhmaïÃ÷ sadà 12,074.032d*0184_01 rÃj¤a÷ sarvasya cÃnyasya svÃmÅ rÃjapurohita÷ 12,075.001 bhÅ«ma uvÃca 12,075.001a yogak«emo hi rëÂrasya rÃjanyÃyatta ucyate 12,075.001c yogak«emaÓ ca rÃj¤o 'pi samÃyatta÷ purohite 12,075.001d*0185_00 yudhi«Âhira uvÃca 12,075.001d*0185_01 brahmak«atrasya sÃmarthyaæ kathitaæ te pitÃmaha 12,075.001d*0185_02 purohitaprabhÃvaÓ ca lak«aïaæ ca purodhasa÷ 12,075.001d*0185_03 idÃnÅæ Órotum icchÃmi brahmak«atravinirïayam 12,075.001d*0185_04 brahmak«atraæ hi sarvasya kÃraïaæ jagata÷ param 12,075.001d*0185_05 yogak«emo hi rëÂrasya tÃbhyÃm Ãyatta eva hi 12,075.002a yatÃd­«Âaæ bhayaæ brahma prajÃnÃæ Óamayaty uta 12,075.002c d­«Âaæ ca rÃjà bÃhubhyÃæ tad rëÂraæ sukham edhate 12,075.003a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,075.003c mucukundasya saævÃdaæ rÃj¤o vaiÓravaïasya ca 12,075.004a mucukundo vijityemÃæ p­thivÅæ p­thivÅpati÷ 12,075.004c jij¤ÃsamÃna÷ svabalam abhyayÃd alakÃdhipam 12,075.005a tato vaiÓravaïo rÃjà rak«Ãæsi samavÃs­jat 12,075.005c te balÃny avam­dnanta÷ prÃcaraæs tasya nair­tÃ÷ 12,075.006a sa hanyamÃne sainye sve mucukundo narÃdhipa÷ 12,075.006c garhayÃm Ãsa vidvÃæsaæ purohitam ariædama÷ 12,075.007a tata ugraæ tapas taptvà vasi«Âho brahmavittama÷ 12,075.007c rak«Ãæsy apÃvadhÅt tatra panthÃnaæ cÃpy avindata 12,075.008a tato vaiÓravaïo rÃjà mucukundam adarÓayat 12,075.008c vadhyamÃne«u sainye«u vacanaæ cedam abravÅt 12,075.009a tvatto hi balina÷ pÆrve rÃjÃna÷ sapurohitÃ÷ 12,075.009c na caivaæ samavartaæs te yathà tvam iha vartase 12,075.010a te khalv api k­tÃstrÃÓ ca balavantaÓ ca bhÆmipÃ÷ 12,075.010c Ãgamya paryupÃsante mÃm ÅÓaæ sukhadu÷khayo÷ 12,075.011a yady asti bÃhuvÅryaæ te tad darÓayitum arhasi 12,075.011c kiæ brÃhmaïabalena tvam atimÃtraæ pravartase 12,075.012a mucukundas tata÷ kruddha÷ pratyuvÃca dhaneÓvaram 12,075.012c nyÃyapÆrvam asaærabdham asaæbhrÃntam idaæ vaca÷ 12,075.013a brahmak«atram idaæ s­«Âam ekayoni svayaæbhuvà 12,075.013c p­thag balavidhÃnaæ ca tal lokaæ parirak«ati 12,075.014a tapomantrabalaæ nityaæ brÃhmaïe«u prati«Âhitam 12,075.014c astrabÃhubalaæ nityaæ k«atriye«u prati«Âhitam 12,075.015a tÃbhyÃæ saæbhÆya kartavyaæ prajÃnÃæ paripÃlanam 12,075.015c tathà ca mÃæ pravartantaæ garhayasy alakÃdhipa 12,075.016a tato 'bravÅd vaiÓravaïo rÃjÃnaæ sapurohitam 12,075.016c nÃhaæ rÃjyam anirdi«Âaæ kasmai cid vidadhÃmy uta 12,075.017a nÃcchinde cÃpi nirdi«Âam iti jÃnÅhi pÃrthiva 12,075.017c praÓÃdhi p­thivÅæ vÅra maddattÃm akhilÃm imÃm 12,075.017d*0186_01 evam ukta÷ pratyuvÃca mucukundo mahÅpati÷ 12,075.018 mucukunda uvÃca 12,075.018a nÃhaæ rÃjyaæ bhavaddattaæ bhoktum icchÃmi pÃrthiva 12,075.018c bÃhuvÅryÃrjitaæ rÃjyam aÓnÅyÃm iti kÃmaye 12,075.019 bhÅ«ma uvÃca 12,075.019a tato vaiÓravaïo rÃjà vismayaæ paramaæ yayau 12,075.019c k«atradharme sthitaæ d­«Âvà mucukundam asaæbhramam 12,075.020a tato rÃjà mucukunda÷ so 'nvaÓÃsad vasuædharÃm 12,075.020c bÃhuvÅryÃrjitÃæ samyak k«atradharmam anuvrata÷ 12,075.021a evaæ yo brahmavid rÃjà brahmapÆrvaæ pravartate 12,075.021c jayaty avijitÃm urvÅæ yaÓaÓ ca mahad aÓnute 12,075.022a nityodako brÃhmaïa÷ syÃn nityaÓastraÓ ca k«atriya÷ 12,075.022c tayor hi sarvam Ãyattaæ yat kiæ cij jagatÅgatam 12,075.022d*0187_01 yaÓaÓ ca tejaÓ ca mahÅæ ca k­tsnÃæ 12,075.022d*0187_02 prÃpnoti rÃjan vipulÃæ ca kÅrtim 12,075.022d*0187_03 pradhÃnadharmaæ n­pate niyaccha 12,075.022d*0187_04 tathà ca dharmasya caturtham aæÓam 12,076.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,076.001a yayà v­ttyà mahÅpÃlo vivardhayati mÃnavÃn 12,076.001c puïyÃæÓ ca lokä jayati tan me brÆhi pitÃmaha 12,076.002 bhÅ«ma uvÃca 12,076.002a dÃnaÓÅlo bhaved rÃjà yaj¤aÓÅlaÓ ca bhÃrata 12,076.002c upavÃsatapa÷ÓÅla÷ prajÃnÃæ pÃlane rata÷ 12,076.003a sarvÃÓ caiva prajà nityaæ rÃjà dharmeïa pÃlayet 12,076.003c utthÃnenÃpramÃdena pÆjayec caiva dhÃrmikÃn 12,076.004a rÃj¤Ã hi pÆjito dharmas tata÷ sarvatra pÆjyate 12,076.004c yad yad Ãcarate rÃjà tat prajÃnÃæ hi rocate 12,076.005a nityam udyatadaï¬aÓ ca bhaven m­tyur ivÃri«u 12,076.005c nihanyÃt sarvato dasyÆn na kÃmÃt kasya cit k«amet 12,076.006a yaæ hi dharmaæ carantÅha prajà rÃj¤Ã surak«itÃ÷ 12,076.006c caturthaæ tasya dharmasya rÃjà bhÃrata vindati 12,076.007a yad adhÅte yad yajate yad dadÃti yad arcati 12,076.007c rÃjà caturthabhÃk tasya prajà dharmeïa pÃlayan 12,076.008a yad rëÂre 'kuÓalaæ kiæ cid rÃj¤o 'rak«ayata÷ prajÃ÷ 12,076.008c caturthaæ tasya pÃpasya rÃjà bhÃrata vindati 12,076.009a apy Ãhu÷ sarvam eveti bhÆyo 'rdham iti niÓcaya÷ 12,076.009c karmaïa÷ p­thivÅpÃla n­Óaæso 'n­tavÃg api 12,076.009e tÃd­ÓÃt kilbi«Ãd rÃjà ӭïu yena pramucyate 12,076.010a pratyÃhartum aÓakyaæ syÃd dhanaæ corair h­taæ yadi 12,076.010c svakoÓÃt tat pradeyaæ syÃd aÓaktenopajÅvatà 12,076.011a sarvavarïai÷ sadà rak«yaæ brahmasvaæ brÃhmaïÃs tathà 12,076.011c na stheyaæ vi«aye te«u yo 'pakuryÃd dvijÃti«u 12,076.012a brahmasve rak«yamÃïe hi sarvaæ bhavati rak«itam 12,076.012c te«Ãæ prasÃde nirv­tte k­tak­tyo bhaven n­pa÷ 12,076.013a parjanyam iva bhÆtÃni mahÃdrumam iva dvijÃ÷ 12,076.013c narÃs tam upajÅvanti n­paæ sarvÃrthasÃdhakam 12,076.014a na hi kÃmÃtmanà rÃj¤Ã satataæ ÓaÂhabuddhinà 12,076.014c n­ÓaæsenÃtilubdhena ÓakyÃ÷ pÃlayituæ prajÃ÷ 12,076.015 yudhi«Âhira uvÃca 12,076.015a nÃhaæ rÃjyasukhÃnve«Å rÃjyam icchÃmy api k«aïam 12,076.015c dharmÃrthaæ rocaye rÃjyaæ dharmaÓ cÃtra na vidyate 12,076.016a tad alaæ mama rÃjyena yatra dharmo na vidyate 12,076.016c vanam eva gami«yÃmi tasmÃd dharmacikÅr«ayà 12,076.017a tatra medhye«v araïye«u nyastadaï¬o jitendriya÷ 12,076.017c dharmam ÃrÃdhayi«yÃmi munir mÆlaphalÃÓana÷ 12,076.018 bhÅ«ma uvÃca 12,076.018a vedÃhaæ tava yà buddhir Ãn­Óaæsyaguïaiva sà 12,076.018c na ca ÓuddhÃn­Óaæsyena Óakyaæ mahad upÃsitum 12,076.019a api tu tvà m­duæ dÃntam atyÃryam atidhÃrmikam 12,076.019c klÅbaæ dharmagh­ïÃyuktaæ na loko bahu manyate 12,076.020a rÃjadharmÃn avek«asva pit­paitÃmahocitÃn 12,076.020c naitad rÃj¤Ãm atho v­ttaæ yathà tvaæ sthÃtum icchasi 12,076.021a na hi vaiklavyasaæs­«Âam Ãn­Óaæsyam ihÃsthita÷ 12,076.021c prajÃpÃlanasaæbhÆtaæ prÃptà dharmaphalaæ hy asi 12,076.022a na hy etÃm ÃÓi«aæ pÃï¬ur na ca kunty anvayÃcata 12,076.022b*0188_01 vicitravÅryo dharmÃtmà citravÅryo na pÃrthiva÷ 12,076.022b*0188_02 ÓaætanuÓ ca mahÅpÃla÷ sarvak«atrasya pÆjita÷ 12,076.022c na caitÃæ prÃj¤atÃæ tÃta yayà carasi medhayà 12,076.023a Óauryaæ balaæ ca sattvaæ ca pità tava sadÃbravÅt 12,076.023c mÃhÃtmyaæ balam audÃryaæ tava kunty anvayÃcata 12,076.024a nityaæ svÃhà svadhà nityam ubhe mÃnu«adaivate 12,076.024c putre«v ÃÓÃsate nityaæ pitaro daivatÃni ca 12,076.025a dÃnam adhyayanaæ yaj¤a÷ prajÃnÃæ paripÃlanam 12,076.025c dharmam etam adharmaæ và janmanaivÃbhyajÃyithÃ÷ 12,076.026a kÃle dhuri niyuktÃnÃæ vahatÃæ bhÃra Ãhite 12,076.026c sÅdatÃm api kaunteya na kÅrtir avasÅdati 12,076.027a samantato viniyato vahaty askhalito hi ya÷ 12,076.027c nirdo«akarmavacanÃt siddhi÷ karmaïa eva sà 12,076.028a naikÃntavinipÃtena vicacÃreha kaÓ cana 12,076.028c dharmÅ g­hÅ và rÃjà và brahmacÃry atha và puna÷ 12,076.029a alpaæ tu sÃdhubhÆyi«Âhaæ yat karmodÃram eva tat 12,076.029c k­tam evÃk­tÃc chreyo na pÃpÅyo 'sty akarmaïa÷ 12,076.030a yadà kulÅno dharmaj¤a÷ prÃpnoty aiÓvaryam uttamam 12,076.030c yogak«emas tadà rÃjan kuÓalÃyaiva kalpate 12,076.031a dÃnenÃnyaæ balenÃnyam anyaæ sÆn­tayà girà 12,076.031c sarvata÷ parig­hïÅyÃd rÃjyaæ prÃpyeha dhÃrmika÷ 12,076.032a yaæ hi vaidyÃ÷ kule jÃtà av­ttibhayapŬitÃ÷ 12,076.032c prÃpya t­ptÃ÷ prati«Âhanti dharma÷ ko 'bhyadhikas tata÷ 12,076.033 yudhi«Âhira uvÃca 12,076.033a kiæ nv ata÷ paramaæ svargyaæ kà nv ata÷ prÅtir uttamà 12,076.033c kiæ nv ata÷ paramaiÓvaryaæ brÆhi me yadi manyase 12,076.034 bhÅ«ma uvÃca 12,076.034a yasmin prati«ÂhitÃ÷ samyak k«emaæ vindanti tatk«aïam 12,076.034c sa svargajittamo 'smÃkaæ satyam etad bravÅmi te 12,076.035a tvam eva prÅtimÃæs tasmÃt kurÆïÃæ kurusattama 12,076.035c bhava rÃjà jaya svargaæ sato rak«Ãsato jahi 12,076.036a anu tvà tÃta jÅvantu suh­da÷ sÃdhubhi÷ saha 12,076.036c parjanyam iva bhÆtÃni svÃdudrumam ivÃï¬ajÃ÷ 12,076.037a dh­«Âaæ ÓÆraæ prahartÃram an­Óaæsaæ jitendriyam 12,076.037c vatsalaæ saævibhaktÃram anu jÅvantu tvÃæ janÃ÷ 12,077.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,077.001a svakarmaïy apare yuktÃs tathaivÃnye vikarmaïi 12,077.001c te«Ãæ viÓe«am Ãcak«va brÃhmaïÃnÃæ pitÃmaha 12,077.002 bhÅ«ma uvÃca 12,077.002a vidyÃlak«aïasaæpannÃ÷ sarvatrÃmnÃyadarÓina÷ 12,077.002c ete brahmasamà rÃjan brÃhmaïÃ÷ parikÅrtitÃ÷ 12,077.003a ­tvigÃcÃryasaæpannÃ÷ sve«u karmasv avasthitÃ÷ 12,077.003c ete devasamà rÃjan brÃhmaïÃnÃæ bhavanty uta 12,077.004a ­tvik purohito mantrÅ dÆto 'thÃrthÃnuÓÃsaka÷ 12,077.004c ete k«atrasamà rÃjan brÃhmaïÃnÃæ bhavanty uta 12,077.004d*0189_01 gojÃvimahi«ÃïÃæ ca va¬avÃnÃæ ca po«akÃ÷ 12,077.004d*0189_02 v­ttyartham abhipadyante tÃn vaiÓyÃn saæpracak«ate 12,077.004d*0189_03 aiÓvaryakÃmà ye cÃpi sÃmi«ÃrthÃÓ ca bhÃrata 12,077.004d*0189_04 nigrahÃnugraharatÃæs tÃn dvijÃn k«atriyÃn vidu÷ 12,077.005a aÓvÃrohà gajÃrohà rathino 'tha padÃtaya÷ 12,077.005c ete vaiÓyasamà rÃjan brÃhmaïÃnÃæ bhavanty uta 12,077.005d@009_0001 mlecchadeÓÃs tu ye ke cit pÃpair adhyu«ità narai÷ 12,077.005d@009_0002 gatvà tu brÃhmaïas tÃæÓ ca caï¬Ãla÷ pretya ceha ca 12,077.005d@009_0003 vrÃtyÃn mlecchÃæÓ ca ÓÆdrÃæÓ ca yÃjayitvà dvijÃdhama÷ 12,077.005d@009_0004 akÅrtim iha saæprÃpya narakaæ pratipadyate 12,077.005d@009_0005 mahÃv­ndasamudrÃbhyÃæ paryÃyeïaikaviæÓatim 12,077.005d@009_0006 brÃhmaïo ­gyaju÷sÃmnÃæ mƬha÷ k­tvà tu viplavam 12,077.005d@009_0007 kalpam ekaæ k­mi÷ so 'tha nÃnÃvi«ÂhÃsu jÃyate 12,077.005d@009_0008 vrÃtye mlecche tathÃ ÓÆdre taskare patite 'Óucau 12,077.005d@009_0009 kudeÓe ca surÃpe ca brahmaghne v­«alÅpatau 12,077.005d@009_0010 anadhÅti«u sarvatra bhu¤jÃne yatra tatra và 12,077.005d@009_0011 bÃlastrÅv­ddhahantuÓ ca mÃtÃpitror guros tathà 12,077.005d@009_0012 mitradruhi k­taghne ca goghne caiva kathaæ cana 12,077.005d@009_0013 putraghÃtini Óatrau ca na mantrÃn yojayed dvija÷ 12,077.005d@009_0014 sa te«Ãæ viplava÷ prokto mantravidbhi÷ sanÃtanai÷ 12,077.005d@009_0015 yadi vipro videÓasthas tÅrthayÃtrÃæ gato 'tha và 12,077.005d@009_0016 yadi bhÅta÷ prapanno và kudeÓaæ Óaucavarjitam 12,077.005d@009_0017 susaæyata÷ Óucir bhÆtvà mantrÃn uccÃrayed dvija÷ 12,077.005d@009_0018 ÃrtaÓ coccÃrayen mantram ÃrtatrÃïaparo 'tha và 12,077.005d@009_0019 hÅne«v api prayu¤jÃno nÃsau viplÃvaka÷ sm­ta÷ 12,077.005d@009_0020 krÆrakarmà sukarmà và karmabhir va¤cito 'tha và 12,077.005d@009_0021 tattvavittarate pÃpaæ ÓÅlavÃn saæyatendriya÷ 12,077.006a janmakarmavihÅnà ye kadaryà brahmabandhava÷ 12,077.006c ete ÓÆdrasamà rÃjan brÃhmaïÃnÃæ bhavanty uta 12,077.007a aÓrotriyÃ÷ sarva eva sarve cÃnÃhitÃgnaya÷ 12,077.007c tÃn sarvÃn dhÃrmiko rÃjà baliæ vi«Âiæ ca kÃrayet 12,077.008a ÃhvÃyakà devalakà nak«atragrÃmayÃjakÃ÷ 12,077.008c ete brÃhmaïacaï¬Ãlà mahÃpathikapa¤camÃ÷ 12,077.009a etebhyo balim ÃdadyÃd dhÅnakoÓo mahÅpati÷ 12,077.009c ­te brahmasamebhyaÓ ca devakalpebhya eva ca 12,077.010a abrÃhmaïÃnÃæ vittasya svÃmÅ rÃjeti vaidikam 12,077.010c brÃhmaïÃnÃæ ca ye ke cid vikarmasthà bhavanty uta 12,077.010d*0190_01 prÃg uktÃæÓ cÃpy anuktÃæÓ ca sarvÃæs tÃn dÃpayet karÃn 12,077.011a vikarmasthÃs tu nopek«yà jÃtu rÃj¤Ã kathaæ cana 12,077.011c niyamyÃ÷ saævibhajyÃÓ ca dharmÃnugrahakÃmyayà 12,077.012a yasya sma vi«aye rÃj¤a÷ steno bhavati vai dvija÷ 12,077.012c rÃj¤a evÃparÃdhaæ taæ manyante tadvido janÃ÷ 12,077.013a av­ttyà yo bhavet steno vedavit snÃtakas tathà 12,077.013c rÃjan sa rÃj¤Ã bhartavya iti dharmavido vidu÷ 12,077.014a sa cen no parivarteta k­tav­tti÷ paraætapa 12,077.014c tato nirvÃsanÅya÷ syÃt tasmÃd deÓÃt sabÃndhava÷ 12,077.014d*0191_01 yaj¤a÷ Órutam apaiÓunyam ahiæsÃtithipÆjanam 12,077.014d*0191_02 dama÷ satyaæ tapo dÃnam etad brÃhmaïalak«aïam 12,078.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,078.001a ke«Ãæ rÃjà prabhavati vittasya bharatar«abha 12,078.001c kayà ca v­ttyà varteta tan me brÆhi pitÃmaha 12,078.002 bhÅ«ma uvÃca 12,078.002a abrÃhmaïÃnÃæ vittasya svÃmÅ rÃjeti vaidikam 12,078.002c brÃhmaïÃnÃæ ca ye ke cid vikarmasthà bhavanty uta 12,078.003a vikarmasthÃÓ ca nopek«yà viprà rÃj¤Ã kathaæ cana 12,078.003c iti rÃj¤Ãæ purÃv­ttam abhijalpanti sÃdhava÷ 12,078.004a yasya sma vi«aye rÃj¤a÷ steno bhavati vai dvija÷ 12,078.004c rÃj¤a evÃparÃdhaæ taæ manyante kilbi«aæ n­pa 12,078.005a abhiÓastam ivÃtmÃnaæ manyante tena karmaïà 12,078.005c tasmÃd rÃjar«aya÷ sarve brÃhmaïÃn anvapÃlayan 12,078.006a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,078.006c gÅtaæ kekayarÃjena hriyamÃïena rak«asà 12,078.007a kekayÃnÃm adhipatiæ rak«o jagrÃha dÃruïam 12,078.007c svÃdhyÃyenÃnvitaæ rÃjann araïye saæÓitavratam 12,078.008 rÃjovÃca 12,078.008a na me steno janapade na kadaryo na madyapa÷ 12,078.008c nÃnÃhitÃgnir nÃyajvà mÃmakÃntaram ÃviÓa÷ 12,078.009a na ca me brÃhmaïo 'vidvÃn nÃvratÅ nÃpy asomapa÷ 12,078.009c nÃnÃhitÃgnir vi«aye mÃmakÃntaram ÃviÓa÷ 12,078.010a nÃnÃptadak«iïair yaj¤air yajante vi«aye mama 12,078.010c adhÅte nÃvratÅ kaÓ cin mÃmakÃntaram ÃviÓa÷ 12,078.011a adhÅyate 'dhyÃpayanti yajante yÃjayanti ca 12,078.011c dadati pratig­hïanti «aÂsu karmasv avasthitÃ÷ 12,078.012a pÆjitÃ÷ saævibhaktÃÓ ca m­dava÷ satyavÃdina÷ 12,078.012c brÃhmaïà me svakarmasthà mÃmakÃntaram ÃviÓa÷ 12,078.013a na yÃcante prayacchanti satyadharmaviÓÃradÃ÷ 12,078.013c nÃdhyÃpayanty adhÅyante yajante na ca yÃjakÃ÷ 12,078.014a brÃhmaïÃn parirak«anti saægrÃme«v apalÃyina÷ 12,078.014c k«atriyà me svakarmasthà mÃmakÃntaram ÃviÓa÷ 12,078.015a k­«igorak«avÃïijyam upajÅvanty amÃyayà 12,078.015c apramattÃ÷ kriyÃvanta÷ suvratÃ÷ satyavÃdina÷ 12,078.016a saævibhÃgaæ damaæ Óaucaæ sauh­daæ ca vyapÃÓritÃ÷ 12,078.016c mama vaiÓyÃ÷ svakarmasthà mÃmakÃntaram ÃviÓa÷ 12,078.017a trÅn varïÃn anuti«Âhanti yathÃvad anasÆyakÃ÷ 12,078.017c mama ÓÆdrÃ÷ svakarmasthà mÃmakÃntaram ÃviÓa÷ 12,078.018a k­païÃnÃthav­ddhÃnÃæ durbalÃturayo«itÃm 12,078.018c saævibhaktÃsmi sarve«Ãæ mÃmakÃntaram ÃviÓa÷ 12,078.019a kuladeÓÃdidharmÃïÃæ prathitÃnÃæ yathÃvidhi 12,078.019c avyucchettÃsmi sarve«Ãæ mÃmakÃntaram ÃviÓa÷ 12,078.020a tapasvino me vi«aye pÆjitÃ÷ paripÃlitÃ÷ 12,078.020c saævibhaktÃÓ ca satk­tya mÃmakÃntaram ÃviÓa÷ 12,078.021a nÃsaævibhajya bhoktÃsmi na viÓÃmi parastriyam 12,078.021c svatantro jÃtu na krŬe mÃmakÃntaram ÃviÓa÷ 12,078.022a nÃbrahmacÃrÅ bhik«ÃvÃn bhik«ur vÃbrahmacÃrika÷ 12,078.022c an­tvijaæ hutaæ nÃsti mÃmakÃntaram ÃviÓa÷ 12,078.022d*0192_01 k­taæ rÃjyaæ mayà sarvaæ rÃjyasthenÃpi kÃryavat 12,078.022d*0192_02 nÃhaæ vyutkrÃmita÷ satyÃn mÃmakÃntaram Ãbibha÷ 12,078.023a nÃvajÃnÃmy ahaæ v­ddhÃn na vaidyÃn na tapasvina÷ 12,078.023c rëÂre svapati jÃgarmi mÃmakÃntaram ÃviÓa÷ 12,078.023d*0193_01 ÓuklakarmÃsmi sarvatra na durgatibhayaæ mama 12,078.023d*0193_02 dharmacÃrÅ g­hasthaÓ ca mÃmakÃntaram Ãbibha÷ 12,078.024a vedÃdhyayanasaæpannas tapasvÅ sarvadharmavit 12,078.024c svÃmÅ sarvasya rÃjyasya ÓrÅmÃn mama purohita÷ 12,078.025a dÃnena divyÃn abhivächÃmi lokÃn; satyenÃtho brÃhmaïÃnÃæ ca guptyà 12,078.025c ÓuÓrÆ«ayà cÃpi gurÆn upaimi; na me bhayaæ vidyate rÃk«asebhya÷ 12,078.026a na me rëÂre vidhavà brahmabandhur; na brÃhmaïa÷ k­païo nota cora÷ 12,078.026c na pÃrajÃyÅ na ca pÃpakarmÃ; na me bhayaæ vidyate rÃk«asebhya÷ 12,078.027a na me Óastrair anirbhinnam aÇge dvyaÇgulam antaram 12,078.027c dharmÃrthaæ yudhyamÃnasya mÃmakÃntaram ÃviÓa÷ 12,078.028a gobrÃhmaïe ca yaj¤e ca nityaæ svastyayanaæ mama 12,078.028c ÃÓÃsate janà rëÂre mÃmakÃntaram ÃviÓa÷ 12,078.029 rÃk«asa uvÃca 12,078.029*0194_01 nÃrÅïÃæ vyabhicÃrÃc ca anyÃyÃc ca mahÅk«itÃm 12,078.029*0194_02 viprÃïÃæ karmado«Ãc ca prajÃnÃæ jÃyate bhayam 12,078.029*0194_03 av­«Âir mÃrako roga÷ satataæ k«udbhayÃni ca 12,078.029*0194_04 vigrahaÓ ca sadà tasmin deÓe bhavati dÃruïa÷ 12,078.029*0194_05 yak«arak«a÷piÓÃcebhyo nÃsurebhya÷ kathaæ cana 12,078.029*0194_06 bhayam utpadyate tatra yatra viprÃ÷ susaæyatÃ÷ 12,078.029*0194_07 gandharvÃpsarasa÷siddhÃ÷ pannagÃÓ ca sarÅs­pÃ÷ 12,078.029*0194_08 mÃnavÃn na jighÃæsanti yatra nÃrya÷ pativratÃ÷ 12,078.029*0194_09 brÃhmaïÃ÷ k«atriyà vaiÓyà yatra ÓÆdrÃÓ ca dhÃrmikÃ÷ 12,078.029*0194_10 nÃnÃv­«Âibhayaæ tatra na durbhik«aæ na vibhrama÷ 12,078.029*0194_11 dhÃrmiko yatra bhÆpÃlo na tatrÃsti parÃbhava÷ 12,078.029*0194_12 utpÃtà na ca d­Óyante na divyà na ca mÃnu«Ã÷ 12,078.029a yasmÃt sarvÃsv avasthÃsu dharmam evÃnvavek«ase 12,078.029c tasmÃt prÃpnuhi kaikeya g­hÃn svasti vrajÃmy aham 12,078.030a ye«Ãæ gobrÃhmaïà rak«yÃ÷ prajà rak«yÃÓ ca kekaya 12,078.030c na rak«obhyo bhayaæ te«Ãæ kuta eva tu mÃnu«Ãt 12,078.031a ye«Ãæ purogamà viprà ye«Ãæ brahmabalaæ balam 12,078.031c priyÃtithyÃs tathà dÃrÃs te vai svargajito narÃ÷ 12,078.032 bhÅ«ma uvÃca 12,078.032a tasmÃd dvijÃtÅn rak«eta te hi rak«anti rak«itÃ÷ 12,078.032c ÃÓÅr e«Ãæ bhaved rÃj¤Ãæ rëÂraæ samyak pravardhate 12,078.033a tasmÃd rÃj¤Ã viÓe«eïa vikarmasthà dvijÃtaya÷ 12,078.033c niyamyÃ÷ saævibhajyÃÓ ca prajÃnugrahakÃraïÃt 12,078.034a ya evaæ vartate rÃjà paurajÃnapade«v iha 12,078.034c anubhÆyeha bhadrÃïi prÃpnotÅndrasalokatÃm 12,079.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,079.001a vyÃkhyÃtà k«atradharmeïa v­ttir Ãpatsu bhÃrata 12,079.001c kathaæ cid vaiÓyadharmeïa jÅved và brÃhmaïo na và 12,079.002 bhÅ«ma uvÃca 12,079.002a aÓakta÷ k«atradharmeïa vaiÓyadharmeïa vartayet 12,079.002c k­«igorak«am ÃsthÃya vyasane v­ttisaæk«aye 12,079.003 yudhi«Âhira uvÃca 12,079.003a kÃni païyÃni vikrÅïan svargalokÃn na hÅyate 12,079.003c brÃhmaïo vaiÓyadharmeïa vartayan bharatar«abha 12,079.004 bhÅ«ma uvÃca 12,079.004a surà lavaïam ity eva tilÃn kesariïa÷ paÓÆn 12,079.004c ­«abhÃn madhu mÃæsaæ ca k­tÃnnaæ ca yudhi«Âhira 12,079.005a sarvÃsv avasthÃsv etÃni brÃhmaïa÷ parivarjayet 12,079.005c ete«Ãæ vikrayÃt tÃta brÃhmaïo narakaæ vrajet 12,079.006a ajo 'gnir varuïo me«a÷ sÆryo 'Óva÷ p­thivÅ virà12,079.006c dhenur yaj¤aÓ ca somaÓ ca na vikreyÃ÷ kathaæ cana 12,079.007a pakvenÃmasya nimayaæ na praÓaæsanti sÃdhava÷ 12,079.007c nimayet pakvam Ãmena bhojanÃrthÃya bhÃrata 12,079.008a vayaæ siddham aÓi«yÃmo bhavÃn sÃdhayatÃm idam 12,079.008c evaæ samÅk«ya nimayan nÃdharmo 'sti kadà cana 12,079.009a atra te vartayi«yÃmi yathà dharma÷ purÃtana÷ 12,079.009c vyavahÃraprav­ttÃnÃæ tan nibodha yudhi«Âhira 12,079.010a bhavate 'haæ dadÃnÅdaæ bhavÃn etat prayacchatu 12,079.010c rucite vartate dharmo na balÃt saæpravartate 12,079.011a ity evaæ saæpravartanta vyavahÃrÃ÷ purÃtanÃ÷ 12,079.011c ­«ÅïÃm itare«Ãæ ca sÃdhu cedam asaæÓayam 12,079.012 yudhi«Âhira uvÃca 12,079.012a atha tÃta yadà sarvÃ÷ Óastram Ãdadate prajÃ÷ 12,079.012c vyutkrÃmanti svadharmebhya÷ k«atrasya k«Åyate balam 12,079.013a rÃjà trÃtà na loke syÃt kiæ tadà syÃt parÃyaïam 12,079.013c etan me saæÓayaæ brÆhi vistareïa pitÃmaha 12,079.014 bhÅ«ma uvÃca 12,079.014a dÃnena tapasà yaj¤air adroheïa damena ca 12,079.014c brÃhmaïapramukhà varïÃ÷ k«emam iccheyur Ãtmana÷ 12,079.015a te«Ãæ ye vedabalinas ta utthÃya samantata÷ 12,079.015c rÃj¤o balaæ vardhayeyur mahendrasyeva devatÃ÷ 12,079.016a rÃj¤o hi k«ÅyamÃïasya brahmaivÃhu÷ parÃyaïam 12,079.016c tasmÃd brahmabalenaiva samuttheyaæ vijÃnatà 12,079.017a yadà tu vijayÅ rÃjà k«emaæ rëÂre 'bhisaædadhet 12,079.017c tadà varïà yathÃdharmam ÃviÓeyu÷ svakarmasu 12,079.018a unmaryÃde prav­tte tu dasyubhi÷ saækare k­te 12,079.018c sarve varïà na du«yeyu÷ Óastravanto yudhi«Âhira 12,079.019 yudhi«Âhira uvÃca 12,079.019a atha cet sarvata÷ k«atraæ pradu«yed brÃhmaïÃn prati 12,079.019c kas tasya brÃhmaïas trÃtà ko dharma÷ kiæ parÃyaïam 12,079.020 bhÅ«ma uvÃca 12,079.020a tapasà brahmacaryeïa Óastreïa ca balena ca 12,079.020c amÃyayà mÃyayà ca niyantavyaæ tadà bhavet 12,079.021a k«atrasyÃbhiprav­ddhasya brÃhmaïe«u viÓe«ata÷ 12,079.021c brahmaiva saæniyant­ syÃt k«atraæ hi brahmasaæbhavam 12,079.022a adbhyo 'gnir brahmata÷ k«atram aÓmano loham utthitam 12,079.022c te«Ãæ sarvatragaæ teja÷ svÃsu yoni«u ÓÃmyati 12,079.023a yadà chinatty ayo 'ÓmÃnam agniÓ cÃpo 'bhipadyate 12,079.023c k«atraæ ca brÃhmaïaæ dve«Âi tadà ÓÃmyanti te traya÷ 12,079.024a tasmÃd brahmaïi ÓÃmyanti k«atriyÃïÃæ yudhi«Âhira 12,079.024c samudÅrïÃny ajeyÃni tejÃæsi ca balÃni ca 12,079.025a brahmavÅrye m­dÆbhÆte k«atravÅrye ca durbale 12,079.025c du«Âe«u sarvavarïe«u brÃhmaïÃn prati sarvaÓa÷ 12,079.026a ye tatra yuddhaæ kurvanti tyaktvà jÅvitam Ãtmana÷ 12,079.026b*0195_01 brÃhmaïÃn parirak«anti te«Ãæ lokà bhavanti ke 12,079.026c brÃhmaïÃn parirak«anto dharmam ÃtmÃnam eva ca 12,079.027a manasvino manyumanta÷ puïyalokà bhavanti te 12,079.027c brÃhmaïÃrthaæ hi sarve«Ãæ Óastragrahaïam i«yate 12,079.028a ati svi«ÂasvadhÅtÃnÃæ lokÃn ati tapasvinÃm 12,079.028c anÃÓakÃgnyor viÓatÃæ ÓÆrà yÃnti parÃæ gatim 12,079.028e evam evÃtmanas tyÃgÃn nÃnyaæ dharmaæ vidur janÃ÷ 12,079.029a tebhyo namaÓ ca bhadraæ ca ye ÓarÅrÃïi juhvati 12,079.029c brahmadvi«o niyacchantas te«Ãæ no 'stu salokatà 12,079.029e brahmalokajita÷ svargyÃn vÅrÃæs tÃn manur abravÅt 12,079.030a yathÃÓvamedhÃvabh­the snÃtÃ÷ pÆtà bhavanty uta 12,079.030c du«k­ta÷ suk­taÓ caiva tathà Óastrahatà raïe 12,079.031a bhavaty adharmo dharmo hi dharmÃdharmÃv ubhÃv api 12,079.031c kÃraïÃd deÓakÃlasya deÓakÃla÷ sa tÃd­Óa÷ 12,079.032a maitrÃ÷ krÆrÃïi kurvanto jayanti svargam uttamam 12,079.032c dharmyÃ÷ pÃpÃni kurvanto gacchanti paramÃæ gatim 12,079.033a brÃhmaïas tri«u kÃle«u Óastraæ g­hïan na du«yati 12,079.033b*0196_01 ÃtmatrÃïaæ ca kurvÃïa÷ parÃn dasyubhya eva ca 12,079.033c ÃtmatrÃïe varïado«e durgasya niyame«u ca 12,079.034 yudhi«Âhira uvÃca 12,079.034a abhyutthite dasyubale k«atrÃrthe varïasaækare 12,079.034c saæpramƬhe«u varïe«u yady anyo 'bhibhaved balÅ 12,079.035a brÃhmaïo yadi và vaiÓya÷ ÓÆdro và rÃjasattama 12,079.035c dasyubhyo 'tha prajà rak«ed daï¬aæ dharmeïa dhÃrayan 12,079.036a kÃryaæ kuryÃn na và kuryÃt saævÃryo và bhaven na và 12,079.036c na sma Óastraæ grahÅtavyam anyatra k«atrabandhuta÷ 12,079.037 bhÅ«ma uvÃca 12,079.037a apÃre yo bhavet pÃram aplave ya÷ plavo bhavet 12,079.037c ÓÆdro và yadi vÃpy anya÷ sarvathà mÃnam arhati 12,079.038a yam ÃÓritya narà rÃjan vartayeyur yathÃsukham 12,079.038c anÃthÃ÷ pÃlyamÃnà vai dasyubhi÷ paripŬitÃ÷ 12,079.039a tam eva pÆjayeraæs te prÅtyà svam iva bÃndhavam 12,079.039c mahad dhy abhÅk«ïaæ kauravya kartà sanmÃnam arhati 12,079.040a kim uk«ïÃvahatà k­tyaæ kiæ dhenvà cÃpy adugdhayà 12,079.040c vandhyayà bhÃryayà ko 'rtha÷ ko 'rtho rÃj¤Ãpy arak«atà 12,079.041a yathà dÃrumayo hastÅ yathà carmamayo m­ga÷ 12,079.041c yathà hy anetra÷ ÓakaÂa÷ pathi k«etraæ yatho«aram 12,079.042a evaæ brahmÃnadhÅyÃnaæ rÃjà yaÓ ca na rak«ità 12,079.042c na var«ati ca yo megha÷ sarva ete nirarthakÃ÷ 12,079.043a nityaæ yas tu sato rak«ed asataÓ ca nibarhayet 12,079.043c sa eva rÃjà kartavyas tena sarvam idaæ dh­tam 12,080.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,080.001a kvasamutthÃ÷ kathaæÓÅlà ­tvija÷ syu÷ pitÃmaha 12,080.001c kathaævidhÃÓ ca rÃjendra tad brÆhi vadatÃæ vara 12,080.002 bhÅ«ma uvÃca 12,080.002a pratikarma purÃcÃra ­tvijÃæ sma vidhÅyate 12,080.002c Ãdau chandÃæsi vij¤Ãya dvijÃnÃæ Órutam eva ca 12,080.003a ye tv ekaratayo nityaæ dhÅrà nÃpriyavÃdina÷ 12,080.003c parasparasya suh­da÷ saæmatÃ÷ samadarÓina÷ 12,080.004a ye«v Ãn­Óaæsyaæ satyaæ cÃpy ahiæsà tapa Ãrjavam 12,080.004c adroho nÃbhimÃnaÓ ca hrÅs titik«Ã dama÷ Óama÷ 12,080.004d*0197_01 etair eva guïair yuktÃ÷ kÃryÃs te ­tvija÷ prabho 12,080.004d*0198_01 yasminn etÃni d­Óyante sa purohita ucyate 12,080.005a hrÅmÃn satyadh­tir dÃnto bhÆtÃnÃm avihiæsaka÷ 12,080.005c akÃmadve«asaæyuktas tribhi÷ Óuklai÷ samanvita÷ 12,080.006a ahiæsako j¤Ãnat­pta÷ sa brahmÃsanam arhati 12,080.006c ete mahartvijas tÃta sarve mÃnyà yathÃtatham 12,080.007 yudhi«Âhira uvÃca 12,080.007a yad idaæ vedavacanaæ dak«iïÃsu vidhÅyate 12,080.007c idaæ deyam idaæ deyaæ na kva cid vyavati«Âhate 12,080.008a nedaæ prati dhanaæ ÓÃstram Ãpaddharmam aÓÃstrata÷ 12,080.008c Ãj¤Ã ÓÃstrasya ghoreyaæ na Óaktiæ samavek«ate 12,080.009a ÓraddhÃm Ãrabhya ya«Âavyam ity e«Ã vaidikÅ Óruti÷ 12,080.009c mithyopetasya yaj¤asya kim u Óraddhà kari«yati 12,080.010 bhÅ«ma uvÃca 12,080.010a na vedÃnÃæ paribhavÃn na ÓÃÂhyena na mÃyayà 12,080.010c kaÓ cin mahad avÃpnoti mà te bhÆd buddhir Åd­ÓÅ 12,080.011a yaj¤ÃÇgaæ dak«iïÃs tÃta vedÃnÃæ parib­æhaïam 12,080.011c na mantrà dak«iïÃhÅnÃs tÃrayanti kathaæ cana 12,080.012a Óaktis tu pÆrïapÃtreïa saæmitÃnavamà bhavet 12,080.012c avaÓyaæ tÃta ya«Âavyaæ tribhir varïair yathÃvidhi 12,080.013a somo rÃjà brÃhmaïÃnÃm ity e«Ã vaidikÅ Óruti÷ 12,080.013c taæ ca vikretum icchanti na v­thà v­ttir i«yate 12,080.013e tena krÅtena dharmeïa tato yaj¤a÷ pratÃyate 12,080.014a ity evaæ dharmata÷ khyÃtam ­«ibhir dharmavÃdibhi÷ 12,080.014c pumÃn yaj¤aÓ ca somaÓ ca nyÃyav­tto yathà bhavet 12,080.014e anyÃyav­tta÷ puru«o na parasya na cÃtmana÷ 12,080.015a ÓarÅraæ yaj¤apÃtrÃïi ity e«Ã ÓrÆyate Óruti÷ 12,080.015c tÃni samyak praïÅtÃni brÃhmaïÃnÃæ mahÃtmanÃm 12,080.016a tapo yaj¤Ãd api Óre«Âham ity e«Ã paramà Óruti÷ 12,080.016c tat te tapa÷ pravak«yÃmi vidvaæs tad api me Ó­ïu 12,080.017a ahiæsà satyavacanam Ãn­Óaæsyaæ damo gh­ïà 12,080.017c etat tapo vidur dhÅrà na ÓarÅrasya Óo«aïam 12,080.018a aprÃmÃïyaæ ca vedÃnÃæ ÓÃstrÃïÃæ cÃtilaÇghanam 12,080.018c avyavasthà ca sarvatra tad vai nÃÓanam Ãtmana÷ 12,080.019a nibodha daÓahotÌïÃæ vidhÃnaæ pÃrtha yÃd­Óam 12,080.019c citti÷ sruk cittam Ãjyaæ ca pavitraæ j¤Ãnam uttamam 12,080.019d*0199_01 na ÓÃÂhyaæ na ca jihmatvaæ kÃlo deÓaÓ ca te daÓa 12,080.020a sarvaæ jihmaæ m­tyupadam Ãrjavaæ brahmaïa÷ padam 12,080.020c etÃvä j¤Ãnavi«aya÷ kiæ pralÃpa÷ kari«yati 12,081.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,081.001a yad apy alpataraæ karma tad apy ekena du«karam 12,081.001c puru«eïÃsahÃyena kim u rÃjyaæ pitÃmaha 12,081.002a kiæÓÅla÷ kiæsamÃcÃro rÃj¤o 'rthasacivo bhavet 12,081.002c kÅd­Óe viÓvased rÃjà kÅd­Óe nÃpi viÓvaset 12,081.003 bhÅ«ma uvÃca 12,081.003a caturvidhÃni mitrÃïi rÃj¤Ãæ rÃjan bhavanty uta 12,081.003c sahÃrtho bhajamÃnaÓ ca sahaja÷ k­trimas tathà 12,081.004a dharmÃtmà pa¤camaæ mitraæ sa tu naikasya na dvayo÷ 12,081.004c yato dharmas tato và syÃn madhyastho và tato bhavet 12,081.005a yas tasyÃrtho na roceta na taæ tasya prakÃÓayet 12,081.005b*0200_01 mitrÃïÃæ prak­tir nÃsti tv amitrÃïÃæ ca bhÃrata 12,081.005b*0200_02 upakÃrÃd bhaven mitram apakÃrÃd bhaved ari÷ 12,081.005b*0200_03 yasyaiva hi manu«yasya naro maraïam icchati 12,081.005b*0200_04 tasya paryÃgate kÃle punar jÅvitam icchati 12,081.005c dharmÃdharmeïa rÃjÃnaÓ caranti vijigÅ«ava÷ 12,081.006a caturïÃæ madhyamau Óre«Âhau nityaæ ÓaÇkyau tathÃparau 12,081.006c sarve nityaæ ÓaÇkitavyÃ÷ pratyak«aæ kÃryam Ãtmana÷ 12,081.007a na hi rÃj¤Ã pramÃdo vai kartavyo mitrarak«aïe 12,081.007c pramÃdinaæ hi rÃjÃnaæ lokÃ÷ paribhavanty uta 12,081.008a asÃdhu÷ sÃdhutÃm eti sÃdhur bhavati dÃruïa÷ 12,081.008c ariÓ ca mitraæ bhavati mitraæ cÃpi pradu«yati 12,081.009a anityacitta÷ puru«as tasmin ko jÃtu viÓvaset 12,081.009c tasmÃt pradhÃnaæ yat kÃryaæ pratyak«aæ tat samÃcaret 12,081.010a ekÃntena hi viÓvÃsa÷ k­tsno dharmÃrthanÃÓaka÷ 12,081.010c aviÓvÃsaÓ ca sarvatra m­tyunà na viÓi«yate 12,081.011a akÃlam­tyur viÓvÃso viÓvasan hi vipadyate 12,081.011c yasmin karoti viÓvÃsam icchatas tasya jÅvati 12,081.012a tasmÃd viÓvasitavyaæ ca ÓaÇkitavyaæ ca ke«u cit 12,081.012c e«Ã nÅtigatis tÃta lak«mÅÓ caiva sanÃtanÅ 12,081.013a yaæ manyeta mamÃbhÃvÃd imam arthÃgama÷ sp­Óet 12,081.013c nityaæ tasmÃc chaÇkitavyam amitraæ taæ vidur budhÃ÷ 12,081.014a yasya k«etrÃd apy udakaæ k«etram anyasya gacchati 12,081.014c na tatrÃnicchatas tasya bhidyeran sarvasetava÷ 12,081.015a tathaivÃty udakÃd bhÅtas tasya bhedanam icchati 12,081.015c yam evaælak«aïaæ vidyÃt tam amitraæ vinirdiÓet 12,081.016a ya÷ sam­ddhyà na tu«yeta k«aye dÅnataro bhavet 12,081.016c etad uttamamitrasya nimittam abhicak«ate 12,081.017a yaæ manyeta mamÃbhÃvÃd asyÃbhÃvo bhaved iti 12,081.017c tasmin kurvÅta viÓvÃsaæ yathà pitari vai tathà 12,081.018a taæ Óaktyà vardhamÃnaÓ ca sarvata÷ parib­æhayet 12,081.018c nityaæ k«atÃd vÃrayati yo dharme«v api karmasu 12,081.019a k«atÃd bhÅtaæ vijÃnÅyÃd uttamaæ mitralak«aïam 12,081.019c ye tasya k«atam icchanti te tasya ripava÷ sm­tÃ÷ 12,081.020a vyasanÃn nityabhÅto 'sau sam­ddhyÃm eva t­pyate 12,081.020c yat syÃd evaævidhaæ mitraæ tad Ãtmasamam ucyate 12,081.021a rÆpavarïasvaropetas titik«ur anasÆyaka÷ 12,081.021c kulÅna÷ ÓÅlasaæpanna÷ sa te syÃt pratyanantara÷ 12,081.022a medhÃvÅ sm­timÃn dak«a÷ prak­tyà cÃn­ÓaæsavÃn 12,081.022c yo mÃnito 'mÃnito và na saædÆ«yet kadà cana 12,081.023a ­tvig và yadi vÃcÃrya÷ sakhà vÃtyantasaæstuta÷ 12,081.023c g­he vased amÃtyas te ya÷ syÃt paramapÆjita÷ 12,081.024a sa te vidyÃt paraæ mantraæ prak­tiæ cÃrthadharmayo÷ 12,081.024c viÓvÃsas te bhavet tatra yathà pitari vai tathà 12,081.025a naiva dvau na traya÷ kÃryà na m­«yeran parasparam 12,081.025c ekÃrthÃd eva bhÆtÃnÃæ bhedo bhavati sarvadà 12,081.026a kÅrtipradhÃno yaÓ ca syÃd yaÓ ca syÃt samaye sthita÷ 12,081.026c samarthÃn yaÓ ca na dve«Âi samarthÃn kurute ca ya÷ 12,081.027a yo na kÃmÃd bhayÃl lobhÃt krodhÃd và dharmam uts­jet 12,081.027c dak«a÷ paryÃptavacana÷ sa te syÃt pratyanantara÷ 12,081.028a ÓÆraÓ cÃryaÓ ca vidvÃæÓ ca pratipattiviÓÃrada÷ 12,081.028c kulÅna÷ ÓÅlasaæpannas titik«ur anasÆyaka÷ 12,081.029a ete hy amÃtyÃ÷ kartavyÃ÷ sarvakarmasv avasthitÃ÷ 12,081.029c pÆjitÃ÷ saævibhaktÃÓ ca susahÃyÃ÷ svanu«ÂhitÃ÷ 12,081.030a k­tsnam ete vinik«iptÃ÷ pratirÆpe«u karmasu 12,081.030c yuktà mahatsu kÃrye«u ÓreyÃæsy utpÃdayanti ca 12,081.031a ete karmÃïi kurvanti spardhamÃnà mitha÷ sadà 12,081.031c anuti«Âhanti caivÃrthÃn Ãcak«ÃïÃ÷ parasparam 12,081.032a j¤ÃtibhyaÓ caiva bibhyethà m­tyor iva yata÷ sadà 12,081.032c uparÃjeva rÃjardhiæ j¤Ãtir na sahate sadà 12,081.033a ­jor m­dor vadÃnyasya hrÅmata÷ satyavÃdina÷ 12,081.033c nÃnyo j¤Ãter mahÃbÃho vinÃÓam abhinandati 12,081.034a aj¤Ãtità nÃtisukhà nÃvaj¤eyÃs tv ata÷ param 12,081.034c aj¤Ãtimantaæ puru«aæ pare paribhavanty uta 12,081.035a nik­tasya narair anyair j¤Ãtir eva parÃyaïam 12,081.035c nÃnyair nikÃraæ sahate j¤Ãter j¤Ãti÷ kadà cana 12,081.036a ÃtmÃnam eva jÃnÃti nik­taæ bÃndhavair api 12,081.036c te«u santi guïÃÓ caiva nairguïyaæ te«u lak«yate 12,081.037a nÃj¤Ãtir anug­hïÃti nÃj¤Ãtir digdham asyati 12,081.037c ubhayaæ j¤Ãtiloke«u d­Óyate sÃdhv asÃdhu ca 12,081.038a tÃn mÃnayet pÆjayec ca nityaæ vÃcà ca karmaïà 12,081.038c kuryÃc ca priyam etebhyo nÃpriyaæ kiæ cid Ãcaret 12,081.039a viÓvastavad aviÓvastas te«u varteta sarvadà 12,081.039c na hi do«o guïo veti nisp­ktas te«u d­Óyate 12,081.040a tasyaivaæ vartamÃnasya puru«asyÃpramÃdina÷ 12,081.040c amitrÃ÷ saæprasÅdanti tathà mitrÅbhavanty api 12,081.041a ya evaæ vartate nityaæ j¤Ãtisaæbandhimaï¬ale 12,081.041c mitre«v amitre«v aiÓvarye ciraæ yaÓasi ti«Âhati 12,082.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,082.001a evam agrÃhyake tasmi¤ j¤Ãtisaæbandhimaï¬ale 12,082.001c mitre«v amitre«v api ca kathaæ bhÃvo vibhÃvyate 12,082.002 bhÅ«ma uvÃca 12,082.002a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,082.002c vÃsudevasya saævÃdaæ surar«er nÃradasya ca 12,082.003 vÃsudeva uvÃca 12,082.003a nÃsuh­t paramaæ mantraæ nÃradÃrhati veditum 12,082.003c apaï¬ito vÃpi suh­t paï¬ito vÃpi nÃtmavÃn 12,082.004a sa te sauh­dam ÃsthÃya kiæ cid vak«yÃmi nÃrada 12,082.004c k­tsnÃæ ca buddhiæ saæprek«ya saæp­cche tridivaægama 12,082.005a dÃsyam aiÓvaryavÃdena j¤ÃtÅnÃæ vai karomy aham 12,082.005c ardhabhoktÃsmi bhogÃnÃæ vÃgduruktÃni ca k«ame 12,082.006a araïÅm agnikÃmo và mathnÃti h­dayaæ mama 12,082.006c vÃcà duruktaæ devar«e tan me dahati nityadà 12,082.007a balaæ saækar«aïe nityaæ saukumÃryaæ punar gade 12,082.007c rÆpeïa matta÷ pradyumna÷ so 'sahÃyo 'smi nÃrada 12,082.008a anye hi sumahÃbhÃgà balavanto durÃsadÃ÷ 12,082.008c nityotthÃnena saæpannà nÃradÃndhakav­«ïaya÷ 12,082.009a yasya na syur na vai sa syÃd yasya syu÷ k­cchram eva tat 12,082.009c dvÃbhyÃæ nivÃrito nityaæ v­ïomy ekataraæ na ca 12,082.010a syÃtÃæ yasyÃhukÃkrÆrau kiæ nu du÷khataraæ tata÷ 12,082.010c yasya vÃpi na tau syÃtÃæ kiæ nu du÷khataraæ tata÷ 12,082.011a so 'haæ kitavamÃteva dvayor api mahÃmune 12,082.011c ekasya jayam ÃÓaæse dvitÅyasyÃparÃjayam 12,082.012a mamaivaæ kliÓyamÃnasya nÃradobhayata÷ sadà 12,082.012c vaktum arhasi yac chreyo j¤ÃtÅnÃm Ãtmanas tathà 12,082.013 nÃrada uvÃca 12,082.013a Ãpado dvividhÃ÷ k­«ïa bÃhyÃÓ cÃbhyantarÃÓ ca ha 12,082.013c prÃdurbhavanti vÃr«ïeya svak­tà yadi vÃnyata÷ 12,082.014a seyam Ãbhyantarà tubhyam Ãpat k­cchrà svakarmajà 12,082.014c akrÆrabhojaprabhavÃ÷ sarve hy ete tadanvayÃ÷ 12,082.015a arthahetor hi kÃmÃd vÃdvÃrà bÅbhatsayÃpi và 12,082.015c Ãtmanà prÃptam aiÓvaryam anyatra pratipÃditam 12,082.016a k­tamÆlam idÃnÅæ taj jÃtaÓabdaæ sahÃyavat 12,082.016c na Óakyaæ punar ÃdÃtuæ vÃntam annam iva tvayà 12,082.017a babhrÆgrasenayo rÃjyaæ nÃptuæ Óakyaæ kathaæ cana 12,082.017c j¤ÃtibhedabhayÃt k­«ïa tvayà cÃpi viÓe«ata÷ 12,082.018a tac cet sidhyet prayatnena k­tvà karma sudu«karam 12,082.018c mahÃk«ayavyayaæ và syÃd vinÃÓo và punar bhavet 12,082.019a anÃyasena Óastreïa m­dunà h­dayacchidà 12,082.019c jihvÃm uddhara sarve«Ãæ parim­jyÃnum­jya ca 12,082.020 vÃsudeva uvÃca 12,082.020a anÃyasaæ mune Óastraæ m­du vidyÃm ahaæ katham 12,082.020c yenai«Ãm uddhare jihvÃæ parim­jyÃnum­jya ca 12,082.021 nÃrada uvÃca 12,082.021a ÓaktyÃnnadÃnaæ satataæ titik«Ã dama Ãrjavam 12,082.021c yathÃrhapratipÆjà ca Óastram etad anÃyasam 12,082.022a j¤ÃtÅnÃæ vaktukÃmÃnÃæ kaÂÆni ca laghÆni ca 12,082.022c girà tvaæ h­dayaæ vÃcaæ Óamayasva manÃæsi ca 12,082.023a nÃmahÃpuru«a÷ kaÓ cin nÃnÃtmà nÃsahÃyavÃn 12,082.023c mahatÅæ dhuram Ãdatte tÃm udyamyorasà vaha 12,082.024a sarva eva guruæ bhÃram ana¬vÃn vahate same 12,082.024c durge pratÅka÷ sugavo bhÃraæ vahati durvaham 12,082.025a bhedÃd vinÃÓa÷ saæghÃnÃæ saæghamukhyo 'si keÓava 12,082.025c yathà tvÃæ prÃpya notsÅded ayaæ saæghas tathà kuru 12,082.026a nÃnyatra buddhik«ÃntibhyÃæ nÃnyatrendriyanigrahÃt 12,082.026c nÃnyatra dhanasaætyÃgÃd gaïa÷ prÃj¤e 'vati«Âhate 12,082.027a dhanyaæ yaÓasyam Ãyu«yaæ svapak«odbhÃvanaæ Óubham 12,082.027c j¤ÃtÅnÃm avinÃÓa÷ syÃd yathà k­«ïa tathà kuru 12,082.028a ÃyatyÃæ ca tadÃtve ca na te 'sty aviditaæ prabho 12,082.028c «Ã¬guïyasya vidhÃnena yÃtrÃyÃnavidhau tathà 12,082.029a mÃdhavÃ÷ kukurà bhojÃ÷ sarve cÃndhakav­«ïaya÷ 12,082.029c tvayy Ãsaktà mahÃbÃho lokà lokeÓvarÃÓ ca ye 12,082.030a upÃsate hi tvadbuddhim ­«ayaÓ cÃpi mÃdhava 12,082.030c tvaæ guru÷ sarvabhÆtÃnÃæ jÃnÅ«e tvaæ gatÃgatam 12,082.030e tvÃm ÃsÃdya yaduÓre«Âham edhante j¤Ãtina÷ sukham 12,083.001 bhÅ«ma uvÃca 12,083.001a e«Ã prathamato v­ttir dvitÅyÃæ Ó­ïu bhÃrata 12,083.001c ya÷ kaÓ cij janayed arthaæ rÃj¤Ã rak«ya÷ sa mÃnava÷ 12,083.002a hriyamÃïam amÃtyena bh­to và yadi vÃbh­ta÷ 12,083.002c yo rÃjakoÓaæ naÓyantam Ãcak«Åta yudhi«Âhira 12,083.003a Órotavyaæ tasya ca raho rak«yaÓ cÃmÃtyato bhavet 12,083.003c amÃtyà hy upahantÃraæ bhÆyi«Âhaæ ghnanti bhÃrata 12,083.004a rÃjakoÓasya goptÃraæ rÃjakoÓavilopakÃ÷ 12,083.004c sametya sarve bÃdhante sa vinaÓyaty arak«ita÷ 12,083.005a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,083.005c muni÷ kÃlakav­k«Åya÷ kausalyaæ yad uvÃca ha 12,083.006a kosalÃnÃm Ãdhipatyaæ saæprÃpte k«emadarÓini 12,083.006c muni÷ kÃlakav­k«Åya ÃjagÃmeti na÷ Órutam 12,083.007a sa kÃkaæ pa¤jare baddhvà vi«ayaæ k«emadarÓina÷ 12,083.007c pÆrvaæ paryacarad yukta÷ prav­ttyarthÅ puna÷ puna÷ 12,083.008a adhÅye vÃyasÅæ vidyÃæ Óaæsanti mama vÃyasÃ÷ 12,083.008c anÃgatam atÅtaæ ca yac ca saæprati vartate 12,083.009a iti rëÂre paripatan bahuÓa÷ puru«ai÷ saha 12,083.009c sarve«Ãæ rÃjayuktÃnÃæ du«k­taæ parip­«ÂavÃn 12,083.010a sa buddhvà tasya rëÂrasya vyavasÃyaæ hi sarvaÓa÷ 12,083.010c rÃjayuktÃpacÃrÃæÓ ca sarvÃn buddhvà tatas tata÷ 12,083.011a tam eva kÃkam ÃdÃya rÃjÃnaæ dra«Âum Ãgamat 12,083.011c sarvaj¤o 'smÅti vacanaæ bruvÃïa÷ saæÓitavrata÷ 12,083.012a sa sma kausalyam Ãgamya rÃjÃmÃtyam alaæk­tam 12,083.012c prÃha kÃkasya vacanÃd amutredaæ tvayà k­tam 12,083.013a asau cÃsau ca jÃnÅte rÃjakoÓas tvayà h­ta÷ 12,083.013c evam ÃkhyÃti kÃko 'yaæ tac chÅghram anugamyatÃm 12,083.014a tathÃnyÃn api sa prÃha rÃjakoÓaharÃn sadà 12,083.014c na cÃsya vacanaæ kiæ cid ak­taæ ÓrÆyate kva cit 12,083.015a tena viprak­tÃ÷ sarve rÃjayuktÃ÷ kurÆdvaha 12,083.015c tam atikramya suptasya niÓi kÃkam apothayan 12,083.016a vÃyasaæ tu vinirbhinnaæ d­«Âvà bÃïena pa¤jare 12,083.016c pÆrvÃhïe brÃhmaïo vÃkyaæ k«emadarÓinam abravÅt 12,083.017a rÃjaæs tvÃm abhayaæ yÃce prabhuæ prÃïadhaneÓvaram 12,083.017c anuj¤Ãtas tvayà brÆyÃæ vacanaæ tvatpuro hitam 12,083.018a mitrÃrtham abhisaætapto bhaktyà sarvÃtmanà gata÷ 12,083.018c ayaæ tavÃrthaæ harate yo brÆyÃd ak«amÃnvita÷ 12,083.018d*0201_01 hriyate hi mahÃrthaÓ ca puru«e vikramaty api 12,083.019a saæbubodhayi«ur mitraæ sadaÓvam iva sÃrathi÷ 12,083.019c atimanyuprasakto hi prasajya hitakÃraïam 12,083.020a tathÃvidhasya suh­da÷ k«antavyaæ saævijÃnatà 12,083.020c aiÓvaryam icchatà nityaæ puru«eïa bubhÆ«atà 12,083.021a taæ rÃjà pratyuvÃcedaæ yan mà kiæ cid bhavÃn vadet 12,083.021c kasmÃd ahaæ na k«ameyam ÃkÃÇk«ann Ãtmano hitam 12,083.022a brÃhmaïa pratijÃnÅhi prabrÆhi yadi cecchasi 12,083.022c kari«yÃmi hi te vÃkyaæ yad yan mÃæ vipra vak«yasi 12,083.023 munir uvÃca 12,083.023a j¤Ãtvà nayÃn apÃyÃæÓ ca bh­tyatas te bhayÃni ca 12,083.023c bhaktyà v­ttiæ samÃkhyÃtuæ bhavato 'ntikam Ãgamam 12,083.024a prÃg evoktaÓ ca do«o 'yam ÃcÃryair n­pasevinÃm 12,083.024c agatÅkagatir hy e«Ã yà rÃj¤Ã saha jÅvikà 12,083.025a ÃÓÅvi«aiÓ ca tasyÃhu÷ saægataæ yasya rÃjabhi÷ 12,083.025c bahumitrÃÓ ca rÃjÃno bahvamitrÃs tathaiva ca 12,083.026a tebhya÷ sarvebhya evÃhur bhayaæ rÃjopasevinÃm 12,083.026c athai«Ãm ekato rÃjan muhÆrtÃd eva bhÅr bhavet 12,083.027a naikÃntenÃpramÃdo hi kartuæ Óakyo mahÅpatau 12,083.027c na tu pramÃda÷ kartavya÷ kathaæ cid bhÆtim icchatà 12,083.028a pramÃdÃd dhi skhaled rÃjà skhalite nÃsti jÅvitam 12,083.028c agniæ dÅptam ivÃsÅded rÃjÃnam upaÓik«ita÷ 12,083.029a ÃÓÅvi«am iva kruddhaæ prabhuæ prÃïadhaneÓvaram 12,083.029c yatnenopacaren nityaæ nÃham asmÅti mÃnava÷ 12,083.030a durvyÃh­tÃc chaÇkamÃno du«k­tÃd duradhi«ÂhitÃt 12,083.030c durÃsitÃd durvrajitÃd iÇgitÃd aÇgace«ÂitÃt 12,083.031a devateva hi sarvÃrthÃn kuryÃd rÃjà prasÃdita÷ 12,083.031c vaiÓvÃnara iva kruddha÷ samÆlam api nirdahet 12,083.031e iti rÃjan maya÷ prÃha vartate ca tathaiva tat 12,083.032a atha bhÆyÃæsam evÃrthaæ kari«yÃmi puna÷ puna÷ 12,083.032c dadÃty asmadvidho 'mÃtyo buddhisÃhÃyyam Ãpadi 12,083.033a vÃyasaÓ caiva me rÃjann antakÃyÃbhisaæhita÷ 12,083.033c na ca me 'tra bhavÃn garhyo na ca ye«Ãæ bhavÃn priya÷ 12,083.033e hitÃhitÃæs tu budhyethà mà parok«amatir bhava 12,083.034a ye tv ÃdÃnaparà eva vasanti bhavato g­he 12,083.034c abhÆtikÃmà bhÆtÃnÃæ tÃd­Óair me 'bhisaæhitam 12,083.035a ye và bhavadvinÃÓena rÃjyam icchanty anantaram 12,083.035c antarair abhisaædhÃya rÃjan sidhyanti nÃnyathà 12,083.036a te«Ãm ahaæ bhayÃd rÃjan gami«yÃmy anyam ÃÓramam 12,083.036c tair hi me saædhito bÃïa÷ kÃke nipatita÷ prabho 12,083.037a chadmanà mama kÃkaÓ ca gamito yamasÃdanam 12,083.037c d­«Âaæ hy etan mayà rÃjaæs tapodÅrgheïa cak«u«Ã 12,083.038a bahunakrajha«agrÃhÃæ timiægilagaïÃyutÃm 12,083.038c kÃkena ba¬iÓenemÃm atÃr«aæ tvÃm ahaæ nadÅm 12,083.039a sthÃïvaÓmakaïÂakavatÅæ vyÃghrasiæhagajÃkulÃm 12,083.039c durÃsadÃæ du«praveÓÃæ guhÃæ haimavatÅm iva 12,083.040a agninà tÃmasaæ durgaæ naubhir Ãpyaæ ca gamyate 12,083.040c rÃjadurgÃvataraïe nopÃyaæ paï¬ità vidu÷ 12,083.041a gahanaæ bhavato rÃjyam andhakÃratamov­tam 12,083.041c neha viÓvasituæ Óakyaæ bhavatÃpi kuto mayà 12,083.042a ato nÃyaæ Óubho vÃsas tulye sadasatÅ iha 12,083.042c vadho hy evÃtra suk­te du«k­te na ca saæÓaya÷ 12,083.043a nyÃyato du«k­te ghÃta÷ suk­te syÃt kathaæ vadha÷ 12,083.043c neha yuktaæ ciraæ sthÃtuæ javenÃto vrajed budha÷ 12,083.044a sÅtà nÃma nadÅ rÃjan plavo yasyÃæ nimajjati 12,083.044c tathopamÃm imÃæ manye vÃgurÃæ sarvaghÃtinÅm 12,083.045a madhuprapÃto hi bhavÃn bhojanaæ vi«asaæyutam 12,083.045c asatÃm iva te bhÃvo vartate na satÃm iva 12,083.045e ÃÓÅvi«ai÷ pariv­ta÷ kÆpas tvam iva pÃrthiva 12,083.045f*0202_01 kriyÃv­tti÷ pariv­ta÷ kva và gacchati du÷khita÷ 12,083.045f*0202_02 tathÃhaæ kÃkaghÃtena k­tas tvam asi pÃrthiva 12,083.046a durgatÅrthà b­hatkÆlà karÅrÅvetrasaæyutà 12,083.046c nadÅ madhurapÃnÅyà yathà rÃjaæs tathà bhavÃn 12,083.046e Óvag­dhragomÃyuyuto rÃjahaæsasamo hy asi 12,083.047a yathÃÓritya mahÃv­k«aæ kak«a÷ saævardhate mahÃn 12,083.047c tatas taæ saæv­ïoty eva tam atÅtya ca vardhate 12,083.048a tenaivopendhano nÆnaæ dÃvo dahati dÃruïa÷ 12,083.048c tathopamà hy amÃtyÃs te rÃjaæs tÃn pariÓodhaya 12,083.049a bhavataiva k­tà rÃjan bhavatà paripÃlitÃ÷ 12,083.049c bhavantaæ paryavaj¤Ãya jighÃæsanti bhavatpriyam 12,083.050a u«itaæ ÓaÇkamÃnena pramÃdaæ parirak«atà 12,083.050c anta÷sarpa ivÃgÃre vÅrapatnyà ivÃlaye 12,083.050e ÓÅlaæ jij¤ÃsamÃnena rÃj¤aÓ ca sahajÅvinà 12,083.051a kaccij jitendriyo rÃjà kaccid abhyantarà jitÃ÷ 12,083.051c kaccid e«Ãæ priyo rÃjà kaccid rÃj¤a÷ priyÃ÷ prajÃ÷ 12,083.052a jij¤Ãsur iha saæprÃptas tavÃhaæ rÃjasattama 12,083.052c tasya me rocase rÃjan k«udhitasyeva bhojanam 12,083.053a amÃtyà me na rocante vit­«ïasya yathodakam 12,083.053c bhavato 'rthak­d ity eva mayi do«o hi tai÷ k­ta÷ 12,083.053e vidyate kÃraïaæ nÃnyad iti me nÃtra saæÓaya÷ 12,083.054a na hi te«Ãm ahaæ drugdhas tat te«Ãæ do«avad gatam 12,083.054c arer hi durhatÃd bheyaæ bhagnap­«ÂhÃd ivoragÃt 12,083.055 rÃjovÃca 12,083.055a bhÆyasà paribarheïa satkÃreïa ca bhÆyasà 12,083.055c pÆjito brÃhmaïaÓre«Âha bhÆyo vasa g­he mama 12,083.056a ye tvÃæ brÃhmaïa necchanti na te vatsyanti me g­he 12,083.056c bhavataiva hi taj j¤eyaæ yad idÃnÅm anantaram 12,083.057a yathà syÃd du«k­to daï¬o yathà ca suk­taæ k­tam 12,083.057c tathà samÅk«ya bhagava¤ Óreyase viniyuÇk«va mÃm 12,083.058 munir uvÃca 12,083.058a adarÓayann imaæ do«am ekaikaæ durbalaæ kuru 12,083.058c tata÷ kÃraïam Ãj¤Ãya puru«aæ puru«aæ jahi 12,083.059a ekado«Ã hi bahavo m­dnÅyur api kaïÂakÃn 12,083.059b*0203_01 arthe sarvaæ jagad baddham arthena ca nibadhyate 12,083.059b*0203_02 arthe darpo manu«yÃïÃæ tasmÃd arthaæ virocaya 12,083.059b*0203_03 ekenaikasya do«eïa tad viruddhaæ pracodaya 12,083.059b*0203_04 sa tasya do«Ãn udbhÃvya tasyÃrthaæ grÃhayi«yati 12,083.059b*0203_05 sÃmapÆrvaæ ca ke«Ãæ cid bhedena ca parasparam 12,083.059b*0203_06 vairaæ kÃraya bhÆpÃla paÓcÃd daï¬aæ prayojaya 12,083.059b*0203_07 bilvena ca yathà bilvam ÃkÃraæ chÃdya buddhimÃn 12,083.059b*0203_08 aÓuddhaæ sacivaæ rÃjann aÓuddhenaiva nÃÓaya 12,083.059c mantrabhedabhayÃd rÃjaæs tasmÃd etad bravÅmi te 12,083.060a vayaæ tu brÃhmaïà nÃma m­dudaï¬Ã÷ k­pÃlava÷ 12,083.060c svasti cecchÃmi bhavata÷ pare«Ãæ ca yathÃtmana÷ 12,083.061a rÃjann ÃtmÃnam Ãcak«e saæbandhÅ bhavato hy aham 12,083.061c muni÷ kÃlakav­k«Åya ity evam abhisaæj¤ita÷ 12,083.062a pitu÷ sakhà ca bhavata÷ saæmata÷ satyasaægara÷ 12,083.062c vyÃpanne bhavato rÃjye rÃjan pitari saæsthite 12,083.063a sarvakÃmÃn parityajya tapas taptaæ tadà mayà 12,083.063c snehÃt tvÃæ prabravÅmy etan mà bhÆyo vibhramed iti 12,083.064a ubhe d­«Âvà du÷khasukhe rÃjyaæ prÃpya yad­cchayà 12,083.064c rÃjyenÃmÃtyasaæsthena kathaæ rÃjan pramÃdyasi 12,083.065 bhÅ«ma uvÃca 12,083.065a tato rÃjakule nÃndÅ saæjaj¤e bhÆyasÅ puna÷ 12,083.065c purohitakule caiva saæprÃpte brÃhmaïar«abhe 12,083.066a ekacchatrÃæ mahÅæ k­tvà kausalyÃya yaÓasvine 12,083.066c muni÷ kÃlakav­k«Åya Åje kratubhir uttamai÷ 12,083.067a hitaæ tad vacanaæ Órutvà kausalyo 'nvaÓi«an mahÅm 12,083.067c tathà ca k­tavÃn rÃjà yathoktaæ tena bhÃrata 12,084.001 bhÅ«ma uvÃca 12,084.001a hrÅni«edhÃ÷ sadà santa÷ satyÃrjavasamanvitÃ÷ 12,084.001c ÓaktÃ÷ kathayituæ samyak te tava syu÷ sabhÃsada÷ 12,084.001d*0204_00 yudhi«Âhira uvÃca 12,084.001d*0204_01 sabhÃsada÷ sahÃyÃÓ ca suh­daÓ ca viÓÃæ pate 12,084.001d*0204_02 paricchadÃs tathÃmÃtyÃ÷ kÅd­ÓÃ÷ syu÷ pitÃmaha 12,084.002a atyìhyÃæÓ cÃtiÓÆrÃæÓ ca brÃhmaïÃæÓ ca bahuÓrutÃn 12,084.002c susaætu«ÂÃæÓ ca kaunteya mahotsÃhÃæÓ ca karmasu 12,084.003a etÃn sahÃyÃæl lipsethÃ÷ sarvÃsv Ãpatsu bhÃrata 12,084.003c kulÅna÷ pÆjito nityaæ na hi Óaktiæ nigÆhati 12,084.004a prasannaæ hy aprasannaæ và pŬitaæ h­tam eva và 12,084.004c Ãvartayati bhÆyi«Âhaæ tad eko hy anupÃlita÷ 12,084.005a kulÅnà deÓajÃ÷ prÃj¤Ã rÆpavanto bahuÓrutÃ÷ 12,084.005c pragalbhÃÓ cÃnuraktÃÓ ca te tava syu÷ paricchadÃ÷ 12,084.006a dau«kuleyÃÓ ca lubdhÃÓ ca n­Óaæsà nirapatrapÃ÷ 12,084.006c te tvÃæ tÃta ni«eveyur yÃvad ÃrdrakapÃïaya÷ 12,084.007a arthamÃnÃrghyasatkÃrair bhogair uccÃvacai÷ priyÃn 12,084.007c yÃn arthabhÃjo manyethÃs te te syu÷ sukhabhÃgina÷ 12,084.008a abhinnav­ttà vidvÃæsa÷ sadv­ttÃÓ caritavratÃ÷ 12,084.008c na tvÃæ nityÃrthino jahyur ak«udrÃ÷ satyavÃdina÷ 12,084.009a anÃryà ye na jÃnanti samayaæ mandacetasa÷ 12,084.009b*0205_01 paricchadÃs tathÃmÃtyà ned­ÓÃ÷ syu÷ kathaæ cana 12,084.009c tebhya÷ pratijugupsethà jÃnÅyÃ÷ samayacyutÃn 12,084.010a naikam icched gaïaæ hitvà syÃc ced anyataragraha÷ 12,084.010c yas tv eko bahubhi÷ ÓreyÃn kÃmaæ tena gaïaæ tyajet 12,084.011a Óreyaso lak«aïaæ hy etad vikramo yasya d­Óyate 12,084.011c kÅrtipradhÃno yaÓ ca syÃt samaye yaÓ ca ti«Âhati 12,084.012a samarthÃn pÆjayed yaÓ ca nÃspardhyai÷ spardhate ca ya÷ 12,084.012c na ca kÃmÃd bhayÃt krodhÃl lobhÃd và dharmam uts­jet 12,084.013a amÃnÅ satyavÃk Óakto jitÃtmà mÃnyamÃnità 12,084.013c sa te mantrasahÃya÷ syÃt sarvÃvasthaæ parÅk«ita÷ 12,084.014a kulÅna÷ satyasaæpannas titik«ur dak«a ÃtmavÃn 12,084.014c ÓÆra÷ k­taj¤a÷ satyaÓ ca Óreyasa÷ pÃrtha lak«aïam 12,084.015a tasyaivaæ vartamÃnasya puru«asya vijÃnata÷ 12,084.015c amitrÃ÷ saæprasÅdanti tato mitrÅbhavanty api 12,084.016a ata Ærdhvam amÃtyÃnÃæ parÅk«eta guïÃguïÃn 12,084.016c saæyatÃtmà k­tapraj¤o bhÆtikÃmaÓ ca bhÆmipa÷ 12,084.017a saæbaddhÃ÷ puru«air Ãptair abhijÃtai÷ svadeÓajai÷ 12,084.017c ahÃryair avyabhÅcÃrai÷ sarvata÷ suparÅk«itai÷ 12,084.018a yodhÃ÷ srauvÃs tathà maulÃs tathaivÃnye 'py avask­tÃ÷ 12,084.018c kartavyà bhÆtikÃmena puru«eïa bubhÆ«atà 12,084.019a ye«Ãæ vainayikÅ buddhi÷ prak­tà caiva Óobhanà 12,084.019c tejo dhairyaæ k«amà Óaucam anurÃga sthitir dh­ti÷ 12,084.020a parÅk«itaguïÃn nityaæ prau¬habhÃvÃn dhuraædharÃn 12,084.020c pa¤copadhÃvyatÅtÃæÓ ca kuryÃd rÃjÃrthakÃriïa÷ 12,084.021a paryÃptavacanÃn vÅrÃn pratipattiviÓÃradÃn 12,084.021c kulÅnÃn satyasaæpannÃn iÇgitaj¤Ãn ani«ÂhurÃn 12,084.022a deÓakÃlavidhÃnaj¤Ãn bhart­kÃryahitai«iïa÷ 12,084.022c nityam arthe«u sarve«u rÃjà kurvÅta mantriïa÷ 12,084.023a hÅnatejà hy asaæh­«Âo naiva jÃtu vyavasyati 12,084.023c avaÓyaæ janayaty eva sarvakarmasu saæÓayÃn 12,084.024a evam alpaÓruto mantrÅ kalyÃïÃbhijano 'py uta 12,084.024c dharmÃrthakÃmayukto 'pi nÃlaæ mantraæ parÅk«itum 12,084.025a tathaivÃnabhijÃto 'pi kÃmam astu bahuÓruta÷ 12,084.025c anÃyaka ivÃcak«ur muhyaty Æhye«u karmasu 12,084.026a yo và hy asthirasaækalpo buddhimÃn ÃgatÃgama÷ 12,084.026c upÃyaj¤o 'pi nÃlaæ sa karma yÃpayituæ ciram 12,084.027a kevalÃt punar ÃcÃrÃt karmaïo nopapadyate 12,084.027c parimarÓo viÓe«ÃïÃm aÓrutasyeha durmate÷ 12,084.028a mantriïy ananurakte tu viÓvÃso na hi vidyate 12,084.028c tasmÃd ananuraktÃya naiva mantraæ prakÃÓayet 12,084.029a vyathayed dhi sa rÃjÃnaæ mantribhi÷ sahito 'n­ju÷ 12,084.029c mÃrutopahatacchidrai÷ praviÓyÃgnir iva drumam 12,084.030a saækrudhyaty ekadà svÃmÅ sthÃnÃc caivÃpakar«ati 12,084.030c vÃcà k«ipati saærabdhas tata÷ paÓcÃt prasÅdati 12,084.031a tÃni tÃny anuraktena ÓakyÃny anutitik«itum 12,084.031c mantriïÃæ ca bhavet krodho visphÆrjitam ivÃÓane÷ 12,084.032a yas tu saæharate tÃni bhartu÷ priyacikÅr«ayà 12,084.032c samÃnasukhadu÷khaæ taæ p­cched arthe«u mÃnavam 12,084.033a an­jus tv anurakto 'pi saæpannaÓ cetarair guïai÷ 12,084.033c rÃj¤a÷ praj¤Ãnayukto 'pi na mantraæ Órotum arhati 12,084.034a yo 'mitrai÷ saha saæbaddho na paurÃn bahu manyate 12,084.034c sa suh­t tÃd­Óo rÃj¤o na mantraæ Órotum arhati 12,084.035a avidvÃn aÓuci÷ stabdha÷ ÓatrusevÅ vikatthana÷ 12,084.035c sa suh­t krodhano lubdho na mantraæ Órotum arhati 12,084.036a ÃgantuÓ cÃnurakto 'pi kÃmam astu bahuÓruta÷ 12,084.036c satk­ta÷ saævibhakto và na mantraæ Órotum arhati 12,084.036d*0206_01 vidharmato viprak­ta÷ pità yasyÃbhavat purà 12,084.036d*0206_02 satk­ta÷ sthÃpita÷ so 'pi na mantraæ Órotum arhati 12,084.037a yas tv alpenÃpi kÃryeïa sak­d Ãk«Ãrito bhavet 12,084.037c punar anyair guïair yukto na mantraæ Órotum arhati 12,084.038a k­tapraj¤aÓ ca medhÃvÅ budho jÃnapada÷ Óuci÷ 12,084.038c sarvakarmasu ya÷ Óuddha÷ sa mantraæ Órotum arhati 12,084.039a j¤Ãnavij¤Ãnasaæpanna÷ prak­tij¤a÷ parÃtmano÷ 12,084.039c suh­d Ãtmasamo rÃj¤a÷ sa mantraæ Órotum arhati 12,084.040a satyavÃk ÓÅlasaæpanno gambhÅra÷ satrapo m­du÷ 12,084.040c pit­paitÃmaho ya÷ syÃt sa mantraæ Órotum arhati 12,084.041a saætu«Âa÷ saæmata÷ satya÷ ÓauÂÅro dve«yapÃpaka÷ 12,084.041c mantravit kÃlavic chÆra÷ sa mantraæ Órotum arhati 12,084.042a sarvalokaæ samaæ Óakta÷ sÃntvena kurute vaÓe 12,084.042c tasmai mantra÷ prayoktavyo daï¬am Ãdhitsatà n­pa 12,084.043a paurajÃnapadà yasmin viÓvÃsaæ dharmato gatÃ÷ 12,084.043c yoddhà nayavipaÓcic ca sa mantraæ Órotum arhati 12,084.044a tasmÃt sarvair guïair etair upapannÃ÷ supÆjitÃ÷ 12,084.044c mantriïa÷ prak­tij¤Ã÷ syus tryavarà mahad Åpsava÷ 12,084.045a svÃsu prak­ti«u chidraæ lak«ayeran parasya ca 12,084.045c mantriïo mantramÆlaæ hi rÃj¤o rëÂraæ vivardhate 12,084.046a nÃsya chidraæ para÷ paÓyec chidre«u param anviyÃt 12,084.046c gÆhet kÆrma ivÃÇgÃni rak«ed vivaram Ãtmana÷ 12,084.047a mantragrÃhà hi rÃjyasya mantriïo ye manÅ«iïa÷ 12,084.047c mantrasaæhanano rÃjà mantrÃÇgÃnÅtaro jana÷ 12,084.048a rÃjyaæ praïidhimÆlaæ hi mantrasÃraæ pracak«ate 12,084.048c svÃminaæ tv anuvartanti v­ttyartham iha mantriïa÷ 12,084.049a sa vinÅya madakrodhau mÃnam År«yÃæ ca nirv­ta÷ 12,084.049c nityaæ pa¤copadhÃtÅtair mantrayet saha mantribhi÷ 12,084.050a te«Ãæ trayÃïÃæ vividhaæ vimarÓaæ; budhyeta cittaæ viniveÓya tatra 12,084.050c svaniÓcayaæ taæ paraniÓcayaæ ca; nivedayed uttaramantrakÃle 12,084.051a dharmÃrthakÃmaj¤am upetya p­cched; yukto guruæ brÃhmaïam uttamÃrtham 12,084.051c ni«Âhà k­tà tena yadà saha syÃt; taæ tatra mÃrgaæ praïayed asaktam 12,084.052a evaæ sadà mantrayitavyam Ãhur; ye mantratattvÃrthaviniÓcayaj¤Ã÷ 12,084.052c tasmÃt tvam evaæ praïaye÷ sadaiva; mantraæ prajÃsaægrahaïe samartham 12,084.053a na vÃmanÃ÷ kubjak­Óà na kha¤jÃ; nÃndhà ja¬Ã÷ strÅ na napuæsakaæ ca 12,084.053c na cÃtra tiryaÇ na puro na paÓcÃn; nordhvaæ na cÃdha÷ pracareta kaÓ cit 12,084.054a Ãruhya vÃtÃyanam eva ÓÆnyaæ; sthalaæ prakÃÓaæ kuÓakÃÓahÅnam 12,084.054c vÃgaÇgado«Ãn parih­tya mantraæ; saæmantrayet kÃryam ahÅnakÃlam 12,085.001 bhÅ«ma uvÃca 12,085.001a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,085.001c b­haspateÓ ca saævÃdaæ Óakrasya ca yudhi«Âhira 12,085.002 Óakra uvÃca 12,085.002a kiæ svid ekapadaæ brahman puru«a÷ samyag Ãcaran 12,085.002c pramÃïaæ sarvabhÆtÃnÃæ yaÓaÓ caivÃpnuyÃn mahat 12,085.003 b­haspatir uvÃca 12,085.003a sÃntvam ekapadaæ Óakra puru«a÷ samyag Ãcaran 12,085.003c pramÃïaæ sarvabhÆtÃnÃæ yaÓaÓ caivÃpnuyÃn mahat 12,085.004a etad ekapadaæ Óakra sarvalokasukhÃvaham 12,085.004c Ãcaran sarvabhÆte«u priyo bhavati sarvadà 12,085.005a yo hi nÃbhëate kiæ cit satataæ bhrukuÂÅmukha÷ 12,085.005c dve«yo bhavati bhÆtÃnÃæ sa sÃntvam iha nÃcaran 12,085.006a yas tu pÆrvam abhiprek«ya pÆrvam evÃbhibhëate 12,085.006c smitapÆrvÃbhibhëŠca tasya loka÷ prasÅdati 12,085.007a dÃnam eva hi sarvatra sÃntvenÃnabhijalpitam 12,085.007c na prÅïayati bhÆtÃni nirvya¤janam ivÃÓanam 12,085.008a adÃtà hy api bhÆtÃnÃæ madhurÃm Årayan giram 12,085.008c sarvalokam imaæ Óakra sÃntvena kurute vaÓe 12,085.009a tasmÃt sÃntvaæ prakartavyaæ daï¬am ÃdhitsatÃm iha 12,085.009c phalaæ ca janayaty evaæ na cÃsyodvijate jana÷ 12,085.010a suk­tasya hi sÃntvasya Ólak«ïasya madhurasya ca 12,085.010c samyag ÃsevyamÃnasya tulyaæ jÃtu na vidyate 12,085.011 bhÅ«ma uvÃca 12,085.011a ity ukta÷ k­tavÃn sarvaæ tathà Óakra÷ purodhasà 12,085.011c tathà tvam api kaunteya samyag etat samÃcara 12,086.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,086.001a kathaæ svid iha rÃjendra pÃlayan pÃrthiva÷ prajÃ÷ 12,086.001c prati dharmaæ viÓe«eïa kÅrtim Ãpnoti ÓÃÓvatÅm 12,086.002 bhÅ«ma uvÃca 12,086.002a vyavahÃreïa Óuddhena prajÃpÃlanatatpara÷ 12,086.002c prÃpya dharmaæ ca kÅrtiæ ca lokÃv Ãpnoty ubhau Óuci÷ 12,086.003 yudhi«Âhira uvÃca 12,086.003a kÅd­Óaæ vyavahÃraæ tu kaiÓ ca vyavaharen n­pa÷ 12,086.003c etat p­«Âo mahÃprÃj¤a yathÃvad vaktum arhasi 12,086.004a ye caite pÆrvakathità guïÃs te puru«aæ prati 12,086.004c naikasmin puru«e hy ete vidyanta iti me mati÷ 12,086.005 bhÅ«ma uvÃca 12,086.005a evam etan mahÃprÃj¤a yathà vadasi buddhimÃn 12,086.005c durlabha÷ puru«a÷ kaÓ cid ebhir guïaguïair yuta÷ 12,086.006a kiæ tu saæk«epata÷ ÓÅlaæ prayatne neha durlabham 12,086.006c vak«yÃmi tu yathÃmÃtyÃn yÃd­ÓÃæÓ ca kari«yasi 12,086.007a caturo brÃhmaïÃn vaidyÃn pragalbhÃn sÃttvikä ÓucÅn 12,086.007b*0207_01 k«atriyÃn daÓa vëÂau và balina÷ ÓastrapÃïaya÷ 12,086.007b*0207_02 vaiÓyÃn vittena saæpannÃn ekaviæÓatisaækhyayà 12,086.007c trÅæÓ ca ÓÆdrÃn vinÅtÃæÓ ca ÓucÅn karmaïi pÆrvake 12,086.008a a«ÂÃbhiÓ ca guïair yuktaæ sÆtaæ paurÃïikaæ caret 12,086.008c pa¤cÃÓadvar«avayasaæ pragalbham anasÆyakam 12,086.009a matism­tisamÃyuktaæ vinÅtaæ samadarÓanam 12,086.009c kÃrye vivadamÃnÃnÃæ Óaktam arthe«v alolupam 12,086.010a vivarjitÃnÃæ vyasanai÷ sughorai÷ saptabhir bh­Óam 12,086.010c a«ÂÃnÃæ mantriïÃæ madhye mantraæ rÃjopadhÃrayet 12,086.011a tata÷ saæpre«ayed rëÂre rëÂrÃyÃtha ca darÓayet 12,086.011c anena vyavahÃreïa dra«ÂavyÃs te prajÃ÷ sadà 12,086.012a na cÃpi gƬhaæ kÃryaæ te grÃhyaæ kÃryopaghÃtakam 12,086.012c kÃrye khalu vipanne tvÃæ so 'dharmas tÃæÓ ca pŬayet 12,086.013a vidravec caiva rëÂraæ te ÓyenÃt pak«igaïà iva 12,086.013c parisravec ca satataæ naur viÓÅrïeva sÃgare 12,086.014a prajÃ÷ pÃlayato 'samyag adharmeïeha bhÆpate÷ 12,086.014c hÃrdaæ bhayaæ saæbhavati svargaÓ cÃsya virudhyate 12,086.015a atha yo 'dharmata÷ pÃti rÃjÃmÃtyo 'tha vÃtmaja÷ 12,086.015c dharmÃsane niyukta÷ san dharmamÆlaæ narar«abha 12,086.015d*0208_01 svargaæ yÃti mahÅpÃlo niyuktai÷ sacivai÷ saha 12,086.016a kÃrye«v adhik­tÃ÷ samyag akurvanto n­pÃnugÃ÷ 12,086.016c ÃtmÃnaæ purata÷ k­tvà yÃnty adha÷ sahapÃrthivÃ÷ 12,086.017a balÃtk­tÃnÃæ balibhi÷ k­païaæ bahu jalpatÃm 12,086.017c nÃtho vai bhÆmipo nityam anÃthÃnÃæ n­ïÃæ bhavet 12,086.018a tata÷ sÃk«ibalaæ sÃdhu dvaidhe vÃdak­taæ bhavet 12,086.018c asÃk«ikam anÃthaæ và parÅk«yaæ tad viÓe«ata÷ 12,086.019a aparÃdhÃnurÆpaæ ca daï¬aæ pÃpe«u pÃtayet 12,086.019c udvejayed dhanair ­ddhÃn daridrÃn vadhabandhanai÷ 12,086.020a vinayair api durv­ttÃn prahÃrair api pÃrthiva÷ 12,086.020c sÃntvenopapradÃnena Ói«ÂÃæÓ ca paripÃlayet 12,086.021a rÃj¤o vadhaæ cikÅr«ed yas tasya citro vadho bhavet 12,086.021c ÃjÅvakasya stenasya varïasaækarakasya ca 12,086.022a samyak praïayato daï¬aæ bhÆmipasya viÓÃæ pate 12,086.022c yuktasya và nÃsty adharmo dharma eveha ÓÃÓvata÷ 12,086.023a kÃmakÃreïa daï¬aæ tu ya÷ kuryÃd avicak«aïa÷ 12,086.023c sa ihÃkÅrtisaæyukto m­to narakam ÃpnuyÃt 12,086.024a na parasya ÓravÃd eva pare«Ãæ daï¬am arpayet 12,086.024c ÃgamÃnugamaæ k­tvà badhnÅyÃn mok«ayeta và 12,086.025a na tu hanyÃn n­po jÃtu dÆtaæ kasyÃæ cid Ãpadi 12,086.025c dÆtasya hantà nirayam ÃviÓet sacivai÷ saha 12,086.026a yathoktavÃdinaæ dÆtaæ k«atradharmarato n­pa÷ 12,086.026c yo hanyÃt pitaras tasya bhrÆïahatyÃm avÃpnuyu÷ 12,086.027a kulÅna÷ ÓÅlasaæpanno vÃgmÅ dak«a÷ priyaævada÷ 12,086.027c yathoktavÃdÅ sm­timÃn dÆta÷ syÃt saptabhir guïai÷ 12,086.028a etair eva guïair yukta÷ pratÅhÃro 'sya rak«ità 12,086.028c Óirorak«aÓ ca bhavati guïair etai÷ samanvita÷ 12,086.029a dharmÃrthaÓÃstratattvaj¤a÷ saædhivigrahako bhavet 12,086.029c matimÃn dh­timÃn dhÅmÃn rahasyavinigÆhità 12,086.030a kulÅna÷ satyasaæpanna÷ Óakto 'mÃtya÷ praÓaæsita÷ 12,086.030c etair eva guïair yuktas tathà senÃpatir bhavet 12,086.031a vyÆhayantrÃyudhÅyÃnÃæ tattvaj¤o vikramÃnvita÷ 12,086.031c var«aÓÅto«ïavÃtÃnÃæ sahi«ïu÷ pararandhravit 12,086.032a viÓvÃsayet parÃæÓ caiva viÓvasen na tu kasya cit 12,086.032c putre«v api hi rÃjendra viÓvÃso na praÓasyate 12,086.033a etac chÃstrÃrthatattvaæ tu tavÃkhyÃtaæ mayÃnagha 12,086.033c aviÓvÃso narendrÃïÃæ guhyaæ paramam ucyate 12,087.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,087.001a kathaævidhaæ puraæ rÃjà svayam Ãvastum arhati 12,087.001c k­taæ và kÃrayitvà và tan me brÆhi pitÃmaha 12,087.002 bhÅ«ma uvÃca 12,087.002a yatra kaunteya vastavyaæ saputrabhrÃt­bandhunà 12,087.002c nyÃyyaæ tatra paripra«Âuæ guptiæ v­ttiæ ca bhÃrata 12,087.003a tasmÃt te vartayi«yÃmi durgakarma viÓe«ata÷ 12,087.003c Órutvà tathà vidhÃtavyam anu«Âheyaæ ca yatnata÷ 12,087.004a «a¬vidhaæ durgam ÃsthÃya purÃïy atha niveÓayet 12,087.004c sarvasaæpatpradhÃnaæ yad bÃhulyaæ vÃpi saæbhavet 12,087.005a dhanvadurgaæ mahÅdurgaæ giridurgaæ tathaiva ca 12,087.005c manu«yadurgam abdurgaæ vanadurgaæ ca tÃni «a 12,087.006a yat puraæ durgasaæpannaæ dhÃnyÃyudhasamanvitam 12,087.006c d­¬haprÃkÃraparikhaæ hastyaÓvarathasaækulam 12,087.007a vidvÃæsa÷ Óilpino yatra nicayÃÓ ca susaæcitÃ÷ 12,087.007c dhÃrmikaÓ ca jano yatra dÃk«yam uttamam Ãsthita÷ 12,087.008a ÆrjasvinaranÃgÃÓvaæ catvarÃpaïaÓobhitam 12,087.008c prasiddhavyavahÃraæ ca praÓÃntam akutobhayam 12,087.009a suprabhaæ sÃnunÃdaæ ca supraÓastaniveÓanam 12,087.009c ÓÆrìhyajanasaæpannaæ brahmagho«ÃnunÃditam 12,087.010a samÃjotsavasaæpannaæ sadÃpÆjitadaivatam 12,087.010c vaÓyÃmÃtyabalo rÃjà tat puraæ svayam Ãvaset 12,087.011a tatra koÓaæ balaæ mitraæ vyavahÃraæ ca vardhayet 12,087.011c pure janapade caiva sarvado«Ãn nivartayet 12,087.012a bhÃï¬ÃgÃrÃyudhÃgÃraæ prayatnenÃbhivardhayet 12,087.012c nicayÃn vardhayet sarvÃæs tathà yantragadÃgadÃn 12,087.013a këÂhalohatu«ÃÇgÃradÃruÓ­ÇgÃsthivaiïavÃn 12,087.013c majjÃsnehavasÃk«audram au«adhagrÃmam eva ca 12,087.014a Óaïaæ sarjarasaæ dhÃnyam ÃyudhÃni ÓarÃæs tathà 12,087.014c carma snÃyu tathà vetraæ mu¤jabalbajadhanvanÃn 12,087.015a ÃÓayÃÓ codapÃnÃÓ ca prabhÆtasalilà varÃ÷ 12,087.015c niroddhavyÃ÷ sadà rÃj¤Ã k«ÅriïaÓ ca mahÅruhÃ÷ 12,087.016a satk­tÃÓ ca prayatnena ÃcÃryartvikpurohitÃ÷ 12,087.016c mahe«vÃsÃ÷ sthapataya÷ sÃævatsaracikitsakÃ÷ 12,087.017a prÃj¤Ã medhÃvino dÃntà dak«Ã÷ ÓÆrà bahuÓrutÃ÷ 12,087.017c kulÅnÃ÷ sattvasaæpannà yuktÃ÷ sarve«u karmasu 12,087.018a pÆjayed dhÃrmikÃn rÃjà nig­hïÅyÃd adhÃrmikÃn 12,087.018c niyu¤jyÃc ca prayatnena sarvavarïÃn svakarmasu 12,087.019a bÃhyam Ãbhyantaraæ caiva paurajÃnapadaæ janam 12,087.019c cÃrai÷ suviditaæ k­tvà tata÷ karma prayojayet 12,087.020a cÃrÃn mantraæ ca koÓaæ ca mantraæ caiva viÓe«ata÷ 12,087.020c anuti«Âhet svayaæ rÃjà sarvaæ hy atra prati«Âhitam 12,087.021a udÃsÅnÃrimitrÃïÃæ sarvam eva cikÅr«itam 12,087.021c pure janapade caiva j¤Ãtavyaæ cÃracak«u«Ã 12,087.022a tatas tathà vidhÃtavyaæ sarvam evÃpramÃdata÷ 12,087.022c bhaktÃn pujayatà nityaæ dvi«ataÓ ca nig­hïatà 12,087.023a ya«Âavyaæ kratubhir nityaæ dÃtavyaæ cÃpy apŬayà 12,087.023c prajÃnÃæ rak«aïaæ kÃryaæ na kÃryaæ karma garhitam 12,087.024a k­païÃnÃthav­ddhÃnÃæ vidhavÃnÃæ ca yo«itÃm 12,087.024c yogak«emaæ ca v­ttiæ ca nityam eva prakalpayet 12,087.025a ÃÓrame«u yathÃkÃlaæ celabhÃjanabhojanam 12,087.025c sadaivopahared rÃjà satk­tyÃnavamanya ca 12,087.026a ÃtmÃnaæ sarvakÃryÃïi tÃpase rÃjyam eva ca 12,087.026c nivedayet prayatnena ti«Âhet prahvaÓ ca sarvadà 12,087.027a sarvÃrthatyÃginaæ rÃjà kule jÃtaæ bahuÓrutam 12,087.027c pÆjayet tÃd­Óaæ d­«Âvà ÓayanÃsanabhojanai÷ 12,087.028a tasmin kurvÅta viÓvÃsaæ rÃjà kasyÃæ cid Ãpadi 12,087.028c tÃpase«u hi viÓvÃsam api kurvanti dasyava÷ 12,087.029a tasmin nidhÅn ÃdadhÅta praj¤Ãæ paryÃdadÅta ca 12,087.029c na cÃpy abhÅk«ïaæ seveta bh­Óaæ và pratipÆjayet 12,087.030a anya÷ kÃrya÷ svarëÂre«u pararëÂre«u cÃpara÷ 12,087.030c aÂavÅ«v apara÷ kÃrya÷ sÃmantanagare«u ca 12,087.031a te«u satkÃrasaæskÃrÃn saævibhÃgÃæÓ ca kÃrayet 12,087.031c pararëÂrÃÂavÅsthe«u yathà svavi«aye tathà 12,087.032a te kasyÃæ cid avasthÃyÃæ Óaraïaæ ÓaraïÃrthine 12,087.032c rÃj¤e dadyur yathÃkÃmaæ tÃpasÃ÷ saæÓitavratÃ÷ 12,087.033a e«a te lak«aïoddeÓa÷ saæk«epeïa prakÅrtita÷ 12,087.033c yÃd­Óaæ nagaraæ rÃjà svayam Ãvastum arhati 12,088.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,088.001a rëÂraguptiæ ca me rÃjan rëÂrasyaiva ca saægraham 12,088.001c samyag jij¤ÃsamÃnÃya prabrÆhi bharatar«abha 12,088.002 bhÅ«ma uvÃca 12,088.002a rëÂraguptiæ ca te samyag rëÂrasyaiva ca saægraham 12,088.002c hanta sarvaæ pravak«yÃmi tattvam ekamanÃ÷ Ó­ïu 12,088.003a grÃmasyÃdhipati÷ kÃryo daÓagrÃmyas tathÃpara÷ 12,088.003c dviguïÃyÃ÷ Óatasyaivaæ sahasrasya ca kÃrayet 12,088.004a grÃme yÃn grÃmado«ÃæÓ ca grÃmika÷ paripÃlayet 12,088.004c tÃn brÆyÃd daÓapÃyÃsau sa tu viæÓatipÃya vai 12,088.004d*0209_01 tÃn Ãcak«Åta daÓine daÓako viæÓine puna÷ 12,088.005a so 'pi viæÓatyadhipatir v­ttaæ jÃnapade jane 12,088.005c grÃmÃïÃæ ÓatapÃlÃya sarvam eva nivedayet 12,088.006a yÃni grÃmÅïabhojyÃni grÃmikas tÃny upÃÓnuyÃt 12,088.006c daÓapas tena bhartavyas tenÃpi dviguïÃdhipa÷ 12,088.006d*0210_01 daÓinena vibhaktavyo daÓinà viæÓatis tathà 12,088.007a grÃmaæ grÃmaÓatÃdhyak«o bhoktum arhati satk­ta÷ 12,088.007c mahÃntaæ bharataÓre«Âha susphÅtajanasaækulam 12,088.007e tatra hy anekam Ãyattaæ rÃj¤o bhavati bhÃrata 12,088.008a ÓÃkhÃnagaram arhas tu sahasrapatir uttamam 12,088.008c dhÃnyahairaïyabhogena bhoktuæ rëÂriya udyata÷ 12,088.009a tathà yad grÃmak­tyaæ syÃd grÃmik­tyaæ ca te svayam 12,088.009c dharmaj¤a÷ saciva÷ kaÓ cit tat prapaÓyed atandrita÷ 12,088.010a nagare nagare ca syÃd eka÷ sarvÃrthacintaka÷ 12,088.010c uccai÷sthÃne ghorarÆpo nak«atrÃïÃm iva graha÷ 12,088.010e bhavet sa tÃn parikrÃmet sarvÃn eva sadà svayam 12,088.010f*0211_01 te«Ãæ v­ttaæ pariïayet kaÓ cid rëÂre«u taccara÷ 12,088.010f*0211_02 jighÃæsava÷ pÃpakÃmÃ÷ parasvÃdÃyina÷ ÓaÂhÃ÷ 12,088.010f*0211_03 rak«Ãbhyadhik­tà nÃma tebhyo rak«ed imÃ÷ prajÃ÷ 12,088.011a vikrayaæ krayam adhvÃnaæ bhaktaæ ca saparivyayam 12,088.011c yogak«emaæ ca saæprek«ya vaïija÷ kÃrayet karÃn 12,088.012a utpattiæ dÃnav­ttiæ ca Óilpaæ saæprek«ya cÃsak­t 12,088.012c ÓilpapratikarÃn eva Óilpina÷ prati kÃrayet 12,088.013a uccÃvacakarà nyÃyyÃ÷ pÆrvarÃj¤Ãæ yudhi«Âhira 12,088.013c yathà yathà na hÅyeraæs tathà kuryÃn mahÅpati÷ 12,088.014a phalaæ karma ca saæprek«ya tata÷ sarvaæ prakalpayet 12,088.014c phalaæ karma ca nirhetu na kaÓ cit saæpravartayet 12,088.015a yathà rÃjà ca kartà ca syÃtÃæ karmaïi bhÃginau 12,088.015c samavek«ya tathà rÃj¤Ã praïeyÃ÷ satataæ karÃ÷ 12,088.016a nocchindyÃd Ãtmano mÆlaæ pare«Ãæ vÃpi t­«ïayà 12,088.016c ÅhÃdvÃrÃïi saærudhya rÃjà saæprÅtidarÓana÷ 12,088.017a pradvi«anti parikhyÃtaæ rÃjÃnam atikhÃdinam 12,088.017c pradvi«Âasya kuta÷ Óreya÷ saæpriyo labhate priyam 12,088.018a vatsaupamyena dogdhavyaæ rëÂram ak«Åïabuddhinà 12,088.018c bh­to vatso jÃtabala÷ pÅ¬Ãæ sahati bhÃrata 12,088.019a na karma kurute vatso bh­Óaæ dugdho yudhi«Âhira 12,088.019c rëÂram apy atidugdhaæ hi na karma kurute mahat 12,088.020a yo rëÂram anug­hïÃti parig­hya svayaæ n­pa÷ 12,088.020c saæjÃtam upajÅvan sa labhate sumahat phalam 12,088.021a Ãpadarthaæ hi nicayÃn rÃjÃna iha cinvate 12,088.021c rëÂraæ ca koÓabhÆtaæ syÃt koÓo veÓmagatas tathà 12,088.022a paurajÃnapadÃn sarvÃn saæÓritopÃÓritÃæs tathà 12,088.022c yathÃÓakty anukampeta sarvÃn abhyantarÃn api 12,088.023a bÃhyaæ janaæ bhedayitvà bhoktavyo madhyama÷ sukham 12,088.023c evaæ na saæprakupyante janÃ÷ sukhitadu÷khitÃ÷ 12,088.024a prÃg eva tu karÃdÃnam anubhëya puna÷ puna÷ 12,088.024c saænipatya svavi«aye bhayaæ rëÂre pradarÓayet 12,088.025a iyam Ãpat samutpannà paracakrabhayaæ mahat 12,088.025c api nÃntÃya kalpeta veïor iva phalÃgama÷ 12,088.026a arayo me samutthÃya bahubhir dasyubhi÷ saha 12,088.026c idam ÃtmavadhÃyaiva rëÂram icchanti bÃdhitum 12,088.027a asyÃm Ãpadi ghorÃyÃæ saæprÃpte dÃruïe bhaye 12,088.027c paritrÃïÃya bhavatÃæ prÃrthayi«ye dhanÃni va÷ 12,088.028a pratidÃsye ca bhavatÃæ sarvaæ cÃhaæ bhayak«aye 12,088.028c nÃraya÷ pratidÃsyanti yad dhareyur balÃd ita÷ 12,088.029a kalatram Ãdita÷ k­tvà naÓyet svaæ svayam eva hi 12,088.029c api cet putradÃrÃrtham arthasaæcaya i«yate 12,088.030a nandÃmi va÷ prabhÃvena putrÃïÃm iva codaye 12,088.030c yathÃÓakty anug­hïÃmi rëÂrasyÃpŬayà ca va÷ 12,088.031a Ãpatsv eva ca vo¬havyaæ bhavadbhi÷ sadgavair iva 12,088.031c na va÷ priyataraæ kÃryaæ dhanaæ kasyÃæ cid Ãpadi 12,088.032a iti vÃcà madhurayà Ólak«ïayà sopacÃrayà 12,088.032c svaraÓmÅn abhyavas­jed yugam ÃdÃya kÃlavit 12,088.033a pracÃraæ bh­tyabharaïaæ vyayaæ gogrÃmato bhayam 12,088.033c yogak«emaæ ca saæprek«ya gomina÷ kÃrayet karÃn 12,088.034a upek«ità hi naÓyeyur gomino 'raïyavÃsina÷ 12,088.034c tasmÃt te«u viÓe«eïa m­dupÆrvaæ samÃcaret 12,088.035a sÃntvanaæ rak«aïaæ dÃnam avasthà cÃpy abhÅk«ïaÓa÷ 12,088.035c gominÃæ pÃrtha kartavyaæ saævibhÃgÃ÷ priyÃïi ca 12,088.036a ajasram upayoktavyaæ phalaæ gomi«u sarvata÷ 12,088.036c prabhÃvayati rëÂraæ ca vyavahÃraæ k­«iæ tathà 12,088.037a tasmÃd gomi«u yatnena prÅtiæ kuryÃd vicak«aïa÷ 12,088.037c dayÃvÃn apramattaÓ ca karÃn saæpraïayan m­dÆn 12,088.038a sarvatra k«emacaraïaæ sulabhaæ tÃta gomibhi÷ 12,088.038c na hy ata÷ sad­Óaæ kiæ cid dhanam asti yudhi«Âhira 12,089.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,089.001a yadà rÃjà samartho 'pi koÓÃrthÅ syÃn mahÃmate 12,089.001c kathaæ pravarteta tadà tan me brÆhi pitÃmaha 12,089.002 bhÅ«ma uvÃca 12,089.002a yathÃdeÓaæ yathÃkÃlam api caiva yathÃbalam 12,089.002c anuÓi«yÃt prajà rÃjà dharmÃrthÅ taddhite rata÷ 12,089.003a yathà tÃsÃæ ca manyeta Óreya Ãtmana eva ca 12,089.003c tathà dharmyÃïi sarvÃïi rÃjà rëÂre pravartayet 12,089.004a madhudohaæ duhed rëÂraæ bhramarÃn na vipÃtayet 12,089.004c vatsÃpek«Å duhec caiva stanÃæÓ ca na vikuÂÂayet 12,089.005a jalaukÃvat pibed rëÂraæ m­dunaiva narÃdhipa 12,089.005c vyÃghrÅva ca haret putram ada«Âvà mà pated iti 12,089.005d*0212_01 yathà ÓalyakavÃn Ãkhu÷ padaæ dhÆnayate sadà 12,089.005d*0212_02 atÅk«ïenÃbhyupÃyena tathà rëÂraæ samÃpibet 12,089.006a alpenÃlpena deyena vardhamÃnaæ pradÃpayet 12,089.006c tato bhÆyas tato bhÆya÷ kÃmaæ v­ddhiæ samÃcaret 12,089.007a damayann iva damyÃnÃæ ÓaÓvad bhÃraæ pravardhayet 12,089.007c m­dupÆrvaæ prayatnena pÃÓÃn abhyavahÃrayet 12,089.008a sak­t pÃÓÃvakÅrïÃs te na bhavi«yanti durdamÃ÷ 12,089.008c ucitenaiva bhoktavyÃs te bhavi«yanti yatnata÷ 12,089.009a tasmÃt sarvasamÃrambho durlabha÷ puru«avraja÷ 12,089.009c yathÃmukhyÃn sÃntvayitvà bhoktavya itaro jana÷ 12,089.010a tatas tÃn bhedayitvÃtha parasparavivak«itÃn 12,089.010c bhu¤jÅta sÃntvayitvaiva yathÃsukham ayatnata÷ 12,089.011a na cÃsthÃne na cÃkÃle karÃn ebhyo 'nupÃtayet 12,089.011c ÃnupÆrvyeïa sÃntvena yathÃkÃlaæ yathÃvidhi 12,089.012a upÃyÃn prabravÅmy etÃn na me mÃyà vivak«ità 12,089.012c anupÃyena damayan prakopayati vÃjina÷ 12,089.013a pÃnÃgÃrÃïi veÓÃÓ ca veÓaprÃpaïikÃs tathà 12,089.013c kuÓÅlavÃ÷ sakitavà ye cÃnye ke cid Åd­ÓÃ÷ 12,089.014a niyamyÃ÷ sarva evaite ye rëÂrasyopaghÃtakÃ÷ 12,089.014c ete rëÂre hi ti«Âhanto bÃdhante bhadrikÃ÷ prajÃ÷ 12,089.015a na kena cid yÃcitavya÷ kaÓ cit kiæ cid anÃpadi 12,089.015c iti vyavasthà bhÆtÃnÃæ purastÃn manunà k­tà 12,089.016a sarve tathà na jÅveyur na kuryu÷ karma ced iha 12,089.016c sarva eva trayo lokà na bhaveyur asaæÓayam 12,089.017a prabhur niyamane rÃjà ya etÃn na niyacchati 12,089.017c bhuÇkte sa tasya pÃpasya caturbhÃgam iti Óruti÷ 12,089.017d*0213_01 bhoktà tasya tu pÃpasya suk­tasya yathà tathà 12,089.017d*0214_01 niyantavyà sadà rÃj¤Ã pÃpà ye syur narÃdhipa 12,089.017d*0214_02 k­tapÃpas tv asau rÃjà ya etÃn na niyacchati 12,089.017e tathà k­tasya dharmasya caturbhÃgam upÃÓnute 12,089.018a sthÃnÃny etÃni saægamya prasaÇge bhÆtinÃÓana÷ 12,089.018c kÃmaprasakta÷ puru«a÷ kim akÃryaæ vivarjayet 12,089.018d*0215_01 madyamÃæsaparasvÃni tathà dÃrà dhanÃni ca 12,089.018d*0215_02 Ãhared rÃgavaÓagas tathà ÓÃstraæ pradarÓayet 12,089.019a Ãpady eva tu yÃceran ye«Ãæ nÃsti parigraha÷ 12,089.019c dÃtavyaæ dharmatas tebhyas tv anukroÓÃd dayÃrthinà 12,089.020a mà te rëÂre yÃcanakà mà te bhÆyuÓ ca dasyava÷ 12,089.020c i«ÂÃdÃtÃra evaite naite bhÆtasya bhÃvakÃ÷ 12,089.021a ye bhÆtÃny anug­hïanti vardhayanti ca ye prajÃ÷ 12,089.021c te te rëÂre pravartantÃæ mà bhÆtÃnÃm abhÃvakÃ÷ 12,089.022a daï¬yÃs te ca mahÃrÃja dhanÃdÃnaprayojanÃ÷ 12,089.022c prayogaæ kÃrayeyus tÃn yathà balikarÃæs tathà 12,089.023a k­«igorak«yavÃïijyaæ yac cÃnyat kiæ cid Åd­Óam 12,089.023c puru«ai÷ kÃrayet karma bahubhi÷ saha karmibhi÷ 12,089.024a naraÓ cet k­«igorak«yaæ vÃïijyaæ cÃpy anu«Âhita÷ 12,089.024c saæÓayaæ labhate kiæ cit tena rÃjà vigarhyate 12,089.025a dhanina÷ pÆjayen nityaæ yÃnÃcchÃdanabhojanai÷ 12,089.025c vaktavyÃÓ cÃnug­hïÅdhvaæ pÆjÃ÷ saha mayeti ha 12,089.026a aÇgam etan mahad rÃj¤Ãæ dhanino nÃma bhÃrata 12,089.026c kakudaæ sarvabhÆtÃnÃæ dhanastho nÃtra saæÓaya÷ 12,089.027a prÃj¤a÷ ÓÆro dhanasthaÓ ca svÃm dhÃrmika eva ca 12,089.027c tapasvÅ satyavÃdÅ ca buddhimÃæÓ cÃbhirak«ati 12,089.028a tasmÃd ete«u sarve«u prÅtimÃn bhava pÃrthiva 12,089.028c satyam Ãrjavam akrodham Ãn­Óaæsyaæ ca pÃlaya 12,089.029a evaæ daï¬aæ ca koÓaæ ca mitraæ bhÆmiæ ca lapsyase 12,089.029c satyÃrjavaparo rÃjan mitrakoÓasamanvita÷ 12,090.001 bhÅ«ma uvÃca 12,090.001a vanaspatÅn bhak«yaphalÃn na chindyur vi«aye tava 12,090.001c brÃhmaïÃnÃæ mÆlaphalaæ dharmyam Ãhur manÅ«iïa÷ 12,090.002a brÃhmaïebhyo 'tiriktaæ ca bhu¤jÅrann itare janÃ÷ 12,090.002c na brÃhmaïoparodhena hared anya÷ kathaæ cana 12,090.003a vipraÓ cet tyÃgam Ãti«Âhed ÃkhyÃyÃv­ttikarÓita÷ 12,090.003c parikalpyÃsya v­tti÷ syÃt sadÃrasya narÃdhipa 12,090.004a sa cen nopanivarteta vÃcyo brÃhmaïasaæsadi 12,090.004c kasminn idÃnÅæ maryÃdÃm ayaæ loka÷ kari«yati 12,090.005a asaæÓayaæ nivarteta na ced vak«yaty ata÷ param 12,090.005c pÆrvaæ parok«aæ kartavyam etat kaunteya ÓÃsanam 12,090.006a Ãhur etaj janà brahman na caitac chraddadhÃmy aham 12,090.006c nimantryaÓ ca bhaved bhogair av­ttyà cet tadÃcaret 12,090.007a k­«igorak«yavÃïijyaæ lokÃnÃm iha jÅvanam 12,090.007c Ærdhvaæ caiva trayÅ vidyà sà bhÆtÃn bhÃvayaty uta 12,090.008a tasyÃæ prayatamÃnÃyÃæ ye syus tatparipanthina÷ 12,090.008c dasyavas tadvadhÃyeha brahmà k«atram athÃs­jat 12,090.009a ÓatrƤ jahi prajà rak«a yajasva kratubhir n­pa 12,090.009c yudhyasva samare vÅro bhÆtvà kauravanandana 12,090.010a saærak«yÃn pÃlayed rÃjà ya÷ sa rÃjÃryak­ttama÷ 12,090.010c ye ke cit tÃn na rak«anti tair artho nÃsti kaÓ cana 12,090.011a sadaiva rÃj¤Ã boddhavyaæ sarvalokÃd yudhi«Âhira 12,090.011c tasmÃd dhetor hi bhu¤jÅta manu«yÃn eva mÃnava÷ 12,090.012a antarebhya÷ parÃn rak«an parebhya÷ punar antarÃn 12,090.012c parÃn parebhya÷ svÃn svebhya÷ sarvÃn pÃlaya nityadà 12,090.013a ÃtmÃnaæ sarvato rak«an rÃjà rak«eta medinÅm 12,090.013c ÃtmamÆlam idaæ sarvam Ãhur hi vidu«o janÃ÷ 12,090.014a kiæ chidraæ ko 'nu«aÇgo me kiæ vÃsty avinipÃtitam 12,090.014c kuto mÃm Ãsraved do«a iti nityaæ vicintayet 12,090.014d*0216_01 atÅtadivase v­ttaæ praÓaæsanti na và puna÷ 12,090.015a guptaiÓ cÃrair anumatai÷ p­thivÅm anucÃrayet 12,090.015c sunÅtaæ yadi me v­ttaæ praÓaæsanti na và puna÷ 12,090.015e kaccid rocej janapade kaccid rëÂre ca me yaÓa÷ 12,090.016a dharmaj¤ÃnÃæ dh­timatÃæ saægrÃme«v apalÃyinÃm 12,090.016c rëÂraæ ca ye 'nujÅvanti ye ca rÃj¤o 'nujÅvina÷ 12,090.017a amÃtyÃnÃæ ca sarve«Ãæ madhyasthÃnÃæ ca sarvaÓa÷ 12,090.017c ye ca tvÃbhipraÓaæseyur nindeyur atha và puna÷ 12,090.017e sarvÃn supariïÅtÃæs tÃn kÃrayeta yudhi«Âhira 12,090.018a ekÃntena hi sarve«Ãæ na Óakyaæ tÃta rocitum 12,090.018c mitrÃmitram atho madhyaæ sarvabhÆte«u bhÃrata 12,090.019a tulyabÃhubalÃnÃæ ca guïair api ni«evinÃm 12,090.019c kathaæ syÃd adhika÷ kaÓ cit sa tu bhu¤jÅta mÃnavÃn 12,090.020a ye carà hy acarÃn adyur adaæ«ÂrÃn daæ«Âriïas tathà 12,090.020c ÃÓÅvi«Ã iva kruddhà bhujagà bhujagÃn iva 12,090.021a etebhyaÓ cÃpramatta÷ syÃt sadà yatto yudhi«Âhira 12,090.021c bhÃruï¬asad­Óà hy ete nipatanti pramÃdyata÷ 12,090.022a kaccit te vaïijo rëÂre nodvijante karÃrditÃ÷ 12,090.022c krÅïanto bahu vÃlpena kÃntÃrak­taniÓramÃ÷ 12,090.023a kaccit k­«ikarà rëÂraæ na jahaty atipŬitÃ÷ 12,090.023c ye vahanti dhuraæ rÃj¤Ãæ saæbharantÅtarÃn api 12,090.024a ito dattena jÅvanti devÃ÷ pit­gaïÃs tathà 12,090.024c manu«yoragarak«Ãæsi vayÃæsi paÓavas tathà 12,090.025a e«Ã te rëÂrav­ttiÓ ca rëÂraguptiÓ ca bhÃrata 12,090.025c etam evÃrtham ÃÓritya bhÆyo vak«yÃmi pÃï¬ava 12,091.001 bhÅ«ma uvÃca 12,091.001a yÃn aÇgirÃ÷ k«atradharmÃn utathyo brahmavittama÷ 12,091.001c mÃndhÃtre yauvanÃÓvÃya prÅtimÃn abhyabhëata 12,091.002a sa yathÃnuÓaÓÃsainam utathyo brahmavittama÷ 12,091.002c tat te sarvaæ pravak«yÃmi nikhilena yudhi«Âhira 12,091.003 utathya uvÃca 12,091.003a dharmÃya rÃjà bhavati na kÃmakaraïÃya tu 12,091.003c mÃndhÃtar evaæ jÃnÅhi rÃjà lokasya rak«ità 12,091.004a rÃjà carati vai dharmaæ devatvÃyaiva gacchati 12,091.004c na ced dharmaæ sa carati narakÃyaiva gacchati 12,091.005a dharme ti«Âhanti bhÆtÃni dharmo rÃjani ti«Âhati 12,091.005c taæ rÃjà sÃdhu ya÷ ÓÃsti sa rÃjà p­thivÅpati÷ 12,091.006a rÃjà paramadharmÃtmà lak«mÅvÃn pÃpa ucyate 12,091.006c devÃÓ ca garhÃæ gacchanti dharmo nÃstÅti cocyate 12,091.007a adharme vartamÃnÃnÃm arthasiddhi÷ prad­Óyate 12,091.007c tad eva maÇgalaæ sarvaæ loka÷ samanuvartate 12,091.008a ucchidyate dharmav­ttam adharmo vartate mahÃn 12,091.008c bhayam Ãhur divÃrÃtraæ yadà pÃpo na vÃryate 12,091.008d*0217_01 mamedam iti nedaæ ca sÃdhÆnÃæ tÃta dharmata÷ 12,091.008d*0217_02 naiva vyavasthà bhavati yadà pÃpo na vÃryate 12,091.008d*0217_03 naiva bhÃryà na paÓavo na k«etraæ na niveÓanam 12,091.008d*0217_04 saæd­Óyeta manu«yÃïÃæ yadà pÃpabalaæ bhavet 12,091.008d*0217_05 devÃ÷ pÆjÃæ na jÃnanti na svadhÃæ pitaras tathà 12,091.008d*0217_06 na pÆjyante hy atithayo yadà pÃpo na vÃryate 12,091.009a na vedÃn anuvartanti vratavanto dvijÃtaya÷ 12,091.009c na yaj¤Ãæs tanvate viprà yadà pÃpo na vÃryate 12,091.010a vadhyÃnÃm iva sarve«Ãæ mano bhavati vihvalam 12,091.010c manu«yÃïÃæ mahÃrÃja yadà pÃpo na vÃryate 12,091.011a ubhau lokÃv abhiprek«ya rÃjÃnam ­«aya÷ svayam 12,091.011c as­jan sumahad bhÆtam ayaæ dharmo bhavi«yati 12,091.012a yasmin dharmo virÃjeta taæ rÃjÃnaæ pracak«ate 12,091.012c yasmin vilÅyate dharmas taæ devà v­«alaæ vidu÷ 12,091.013a v­«o hi bhagavÃn dharmo yas tasya kurute hy alam 12,091.013c v­«alaæ taæ vidur devÃs tasmÃd dharmaæ na lopayet 12,091.014a dharme vardhati vardhanti sarvabhÆtÃni sarvadà 12,091.014c tasmin hrasati hÅyante tasmÃd dharmaæ pravardhayet 12,091.015a dhanÃt sravati dharmo hi dhÃraïÃd veti niÓcaya÷ 12,091.015c akÃryÃïÃæ manu«yendra sa sÅmÃntakara÷ sm­ta÷ 12,091.016a prabhavÃrthaæ hi bhÆtÃnÃæ dharma÷ s­«Âa÷ svayaæbhuvà 12,091.016c tasmÃt pravardhayed dharmaæ prajÃnugrahakÃraïÃt 12,091.017a tasmÃd dhi rÃjaÓÃrdÆla dharma÷ Óre«Âha iti sm­ta÷ 12,091.017c sa rÃjà ya÷ prajÃ÷ ÓÃsti sÃdhuk­t puru«ar«abha÷ 12,091.018a kÃmakrodhÃv anÃd­tya dharmam evÃnupÃlayet 12,091.018c dharma÷ Óreyaskaratamo rÃj¤Ãæ bharatasattama 12,091.019a dharmasya brÃhmaïà yonis tasmÃt tÃn pÆjayet sadà 12,091.019c brÃhmaïÃnÃæ ca mÃndhÃta÷ kÃmÃn kuryÃd amatsarÅ 12,091.020a te«Ãæ hy akÃmakaraïÃd rÃj¤a÷ saæjÃyate bhayam 12,091.020c mitrÃïi ca na vardhante tathÃmitrÅbhavanty api 12,091.020d*0218_01 Óatravo hy api mitrÃïi tadà mitraæ bhavanty api 12,091.021a brÃhmaïÃn vai tadÃsÆyÃd yadà vairocano bali÷ 12,091.021c athÃsmÃc chrÅr apÃkrÃmad yÃsminn ÃsÅt pratÃpinÅ 12,091.022a tatas tasmÃd apakramya sÃgacchat pÃkaÓÃsanam 12,091.022c atha so 'nvatapat paÓcÃc chriyaæ d­«Âvà puraædare 12,091.023a etat phalam asÆyÃyà abhimÃnasya cÃbhibho 12,091.023c tasmÃd budhyasva mÃndhÃtar mà tvà jahyÃt pratÃpinÅ 12,091.024a darpo nÃma Óriya÷ putro jaj¤e 'dharmÃd iti Óruti÷ 12,091.024c tena devÃsurà rÃjan nÅtÃ÷ subahuÓo vaÓam 12,091.025a rÃjar«ayaÓ ca bahavas tasmÃd budhyasva pÃrthiva 12,091.025c rÃjà bhavati taæ jitvà dÃsas tena parÃjita÷ 12,091.026a sa yathà darpasahitam adharmaæ nÃnusevase 12,091.026c tathà vartasva mÃndhÃtaÓ ciraæ cet sthÃtum icchasi 12,091.027a mattÃt pramattÃt pogaï¬Ãd unmattÃc ca viÓe«ata÷ 12,091.027c tadabhyÃsÃd upÃvartÃd ahitÃnÃæ ca sevanÃt 12,091.028a nig­hÅtÃd amÃtyÃc ca strÅbhyaÓ caiva viÓe«ata÷ 12,091.028c parvatÃd vi«amÃd durgÃd dhastino 'ÓvÃt sarÅs­pÃt 12,091.029a etebhyo nityayatta÷ syÃn naktaæcaryÃæ ca varjayet 12,091.029c atyÃyaæ cÃtimÃnaæ ca dambhaæ krodhaæ ca varjayet 12,091.030a avij¤ÃtÃsu ca strÅ«u klÅbÃsu svairiïÅ«u ca 12,091.030c parabhÃryÃsu kanyÃsu nÃcaren maithunaæ n­pa÷ 12,091.031a kule«u pÃparak«Ãæsi jÃyante varïasaækarÃt 12,091.031c apumÃæso 'ÇgahÅnÃÓ ca sthÆlajihvà vicetasa÷ 12,091.032a ete cÃnye ca jÃyante yadà rÃjà pramÃdyati 12,091.032c tasmÃd rÃj¤Ã viÓe«eïa vartitavyaæ prajÃhite 12,091.033a k«atriyasya pramattasya do«a÷ saæjÃyate mahÃn 12,091.033c adharmÃ÷ saæpravartante prajÃsaækarakÃrakÃ÷ 12,091.034a aÓÅte vidyate ÓÅtaæ ÓÅte ÓÅtaæ na vidyate 12,091.034c av­«Âir ativ­«ÂiÓ ca vyÃdhiÓ cÃviÓati prajÃ÷ 12,091.035a nak«atrÃïy upati«Âhanti grahà ghorÃs tathÃpare 12,091.035c utpÃtÃÓ cÃtra d­Óyante bahavo rÃjanÃÓanÃ÷ 12,091.036a arak«itÃtmà yo rÃjà prajÃÓ cÃpi na rak«ati 12,091.036c prajÃÓ ca tasya k«Åyante tÃÓ ca so 'nu vinaÓyati 12,091.037a dvÃv ÃdadÃte hy ekasya dvayoÓ ca bahavo 'pare 12,091.037c kumÃrya÷ saæpralupyante tadÃhur n­padÆ«aïam 12,091.038a mamaitad iti naikasya manu«ye«v avati«Âhate 12,091.038c tyaktvà dharmaæ yadà rÃjà pramÃdam anuti«Âhati 12,092.001 utathya uvÃca 12,092.001a kÃlavar«Å ca parjanyo dharmacÃrÅ ca pÃrthiva÷ 12,092.001c saæpad yadai«Ã bhavati sà bibharti sukhaæ prajÃ÷ 12,092.002a yo na jÃnÃti nirhantuæ vastrÃïÃæ rajako malam 12,092.002c raktÃni và Óodhayituæ yathà nÃsti tathaiva sa÷ 12,092.003a evam eva dvijendrÃïÃæ k«atriyÃïÃæ viÓÃm api 12,092.003c ÓÆdrÃÓ caturïÃæ varïÃnÃæ nÃnÃkarmasv avasthitÃ÷ 12,092.004a karma ÓÆdre k­«ir vaiÓye daï¬anÅtiÓ ca rÃjani 12,092.004c brahmacaryaæ tapo mantrÃ÷ satyaæ cÃpi dvijÃti«u 12,092.005a te«Ãæ ya÷ k«atriyo veda vastrÃïÃm iva Óodhanam 12,092.005c ÓÅlado«Ãn vinirhantuæ sa pità sa prajÃpati÷ 12,092.006a k­taæ tretà dvÃparaÓ ca kaliÓ ca bharatar«abha 12,092.006c rÃjav­ttÃni sarvÃïi rÃjaiva yugam ucyate 12,092.007a cÃturvarïyaæ tathà vedÃÓ cÃturÃÓramyam eva ca 12,092.007c sarvaæ pramuhyate hy etad yadà rÃjà pramÃdyati 12,092.007d*0219_01 agnitretà trayÅ vidyà yaj¤ÃÓ ca sahadak«iïÃ÷ 12,092.007d*0219_02 sarva eva pramÃdyanti yadà rÃjà pramÃdyati 12,092.008a rÃjaiva kartà bhÆtÃnÃæ rÃjaiva ca vinÃÓaka÷ 12,092.008c dharmÃtmà ya÷ sa kartà syÃd adharmÃtmà vinÃÓaka÷ 12,092.009a rÃj¤o bhÃryÃÓ ca putrÃÓ ca bÃndhavÃ÷ suh­das tathà 12,092.009c sametya sarve Óocanti yadà rÃjà pramÃdyati 12,092.010a hastino 'ÓvÃÓ ca gÃvaÓ cÃpy u«ÂrÃÓvataragardabhÃ÷ 12,092.010c adharmav­tte n­patau sarve sÅdanti pÃrthiva 12,092.011a durbalÃrthaæ balaæ s­«Âaæ dhÃtrà mÃndhÃtar ucyate 12,092.011c abalaæ tan mahad bhÆtaæ yasmin sarvaæ prati«Âhitam 12,092.012a yac ca bhÆtaæ sa bhajate bhÆtà ye ca tadanvayÃ÷ 12,092.012c adharmasthe hi n­patau sarve sÅdanti pÃrthiva 12,092.013a durbalasya hi yac cak«ur muner ÃÓÅvi«asya ca 12,092.013c avi«ahyatamaæ manye mà sma durbalam Ãsada÷ 12,092.014a durbalÃæs tÃta budhyethà nityam evÃvimÃnitÃn 12,092.014c mà tvÃæ durbalacak«Ææ«i pradaheyu÷ sabÃndhavam 12,092.015a na hi durbaladagdhasya kule kiæ cit prarohati 12,092.015c ÃmÆlaæ nirdahaty eva mà sma durbalam Ãsada÷ 12,092.016a abalaæ vai balÃc chreyo yac cÃtibalavad balam 12,092.016c balasyÃbaladagdhasya na kiæ cid avaÓi«yate 12,092.017a vimÃnito hatotkru«Âas trÃtÃraæ cen na vindati 12,092.017c amÃnu«ak­tas tatra daï¬o hanti narÃdhipam 12,092.018a mà sma tÃta bale stheyà bÃdhi«Âhà mÃpi durbalam 12,092.018c mà tvà durbalacak«Ææ«i dhak«yanty agnir ivÃÓrayam 12,092.019a yÃni mithyÃbhiÓastÃnÃæ patanty aÓrÆïi rodatÃm 12,092.019c tÃni putrÃn paÓÆn ghnanti te«Ãæ mithyÃbhiÓÃsatÃm 12,092.020a yadi nÃtmani putre«u na cet pautre«u napt­«u 12,092.020c na hi pÃpaæ k­taæ karma sadya÷ phalati gaur iva 12,092.021a yatrÃbalo vadhyamÃnas trÃtÃraæ nÃdhigacchati 12,092.021c mahÃn daivak­tas tatra daï¬a÷ patati dÃruïa÷ 12,092.022a yuktà yadà jÃnapadà bhik«ante brÃhmaïà iva 12,092.022c abhÅk«ïaæ bhik«udo«eïa rÃjÃnaæ ghnanti tÃd­ÓÃ÷ 12,092.023a rÃj¤o yadà janapade bahavo rÃjapÆru«Ã÷ 12,092.023c anayenopavartante tad rÃj¤a÷ kilbi«aæ mahat 12,092.024a yadà yuktà nayanty arthÃn kÃmÃd arthavaÓena và 12,092.024c k­païaæ yÃcamÃnÃnÃæ tad rÃj¤o vaiÓasaæ mahat 12,092.025a mahÃv­k«o jÃyate vardhate ca; taæ caiva bhÆtÃni samÃÓrayanti 12,092.025c yadà v­k«aÓ chidyate dahyate vÃ; tadÃÓrayà aniketà bhavanti 12,092.026a yadà rëÂre dharmam agryaæ caranti; saæskÃraæ và rÃjaguïaæ bruvÃïÃ÷ 12,092.026c tair evÃdharmaÓ carito dharmamohÃt; tÆrïaæ jahyÃt suk­taæ du«k­taæ ca 12,092.027a yatra pÃpà j¤ÃyamÃnÃÓ caranti; satÃæ kalir vindati tatra rÃj¤a÷ 12,092.027c yadà rÃjà ÓÃsti narÃn naÓi«yÃn; na tad rÃjyaæ vardhate bhÆmipÃla 12,092.028a yaÓ cÃmÃtyaæ mÃnayitvà yathÃrhaæ; mantre ca yuddhe ca n­po niyu¤jyÃt 12,092.028c pravardhate tasya rëÂraæ n­pasya; bhuÇkte mahÅæ cÃpy akhilÃæ cirÃya 12,092.029a atrÃpi suk­taæ karma vÃcaæ caiva subhëitÃm 12,092.029c samÅk«ya pÆjayan rÃjà dharmaæ prÃpnoty anuttamam 12,092.030a saævibhajya yadà bhuÇkte na cÃnyÃn avamanyate 12,092.030c nihanti balinaæ d­ptaæ sa rÃj¤o dharma ucyate 12,092.031a trÃyate hi yadà sarvaæ vÃcà kÃyena karmaïà 12,092.031c putrasyÃpi na m­«yec ca sa rÃj¤o dharma ucyate 12,092.031d*0220_01 saævibhajya yadà bhuÇkte n­patir durbalÃn narÃn 12,092.031d*0220_02 tadà bhavanti balina÷ sa rÃj¤o dharma ucyate 12,092.031d*0221_01 yadà rak«ati rëÂrÃïi yadà dasyÆn apohati 12,092.031d*0221_02 yadà jayati saægrÃme sa rÃj¤o dharma ucyate 12,092.031d*0222_01 pÃpam Ãcarato yatra karmaïà vyÃh­tena và 12,092.031d*0222_02 priyasyÃpi na m­«yeta sa rÃj¤o dharma ucyate 12,092.032a yadà ÓÃraïikÃn rÃjà putravat parirak«ati 12,092.032c bhinatti na ca maryÃdÃæ sa rÃj¤o dharma ucyate 12,092.033a yadÃptadak«iïair yaj¤air yajate ÓraddhayÃnvita÷ 12,092.033c kÃmadve«Ãv anÃd­tya sa rÃj¤o dharma ucyate 12,092.034a k­païÃnÃthav­ddhÃnÃæ yadÃÓru vyapamÃr«Âi vai 12,092.034c har«aæ saæjanayan nÌïÃæ sa rÃj¤o dharma ucyate 12,092.035a vivardhayati mitrÃïi tathÃrÅæÓ cÃpakar«ati 12,092.035c saæpÆjayati sÃdhÆæÓ ca sa rÃj¤o dharma ucyate 12,092.036a satyaæ pÃlayati prÃptyà nityaæ bhÆmiæ prayacchati 12,092.036c pÆjayaty atithÅn bh­tyÃn sa rÃj¤o dharma ucyate 12,092.037a nigrahÃnugrahau cobhau yatra syÃtÃæ prati«Âhitau 12,092.037c asmiæl loke pare caiva rÃjà tat prÃpnute phalam 12,092.038a yamo rÃjà dhÃrmikÃïÃæ mÃndhÃta÷ parameÓvara÷ 12,092.038c saæyacchan bhavati prÃïÃn nasaæyacchaæs tu pÃpaka÷ 12,092.039a ­tvikpurohitÃcÃryÃn satk­tyÃnavamanya ca 12,092.039c yadà samyak prag­hïÃti sa rÃj¤o dharma ucyate 12,092.040a yamo yacchati bhÆtÃni sarvÃïy evÃviÓe«ata÷ 12,092.040c tasya rÃj¤Ãnukartavyaæ yantavyà vidhivat prajÃ÷ 12,092.041a sahasrÃk«eïa rÃjà hi sarva evopamÅyate 12,092.041c sa paÓyati hi yaæ dharmaæ sa dharma÷ puru«ar«abha 12,092.042a apramÃdena Óik«ethÃ÷ k«amÃæ buddhiæ dh­tiæ matim 12,092.042c bhÆtÃnÃæ sattvajij¤ÃsÃæ sÃdhv asÃdhu ca sarvadà 12,092.043a saægraha÷ sarvabhÆtÃnÃæ dÃnaæ ca madhurà ca vÃk 12,092.043c paurajÃnapadÃÓ caiva goptavyÃ÷ svà yathà prajÃ÷ 12,092.044a na jÃtv adak«o n­pati÷ prajÃ÷ Óaknoti rak«itum 12,092.044c bhÃro hi sumahÃæs tÃta rÃjyaæ nÃma sudu«karam 12,092.045a tad daï¬avin n­pa÷ prÃj¤a÷ ÓÆra÷ Óaknoti rak«itum 12,092.045c na hi Óakyam adaï¬ena klÅbenÃbuddhinÃpi và 12,092.046a abhirÆpai÷ kule jÃtair dak«air bhaktair bahuÓrutai÷ 12,092.046c sarvà buddhÅ÷ parÅk«ethÃs tÃpasÃÓramiïÃm api 12,092.047a tatas tvaæ sarvabhÆtÃnÃæ dharmaæ vetsyasi vai param 12,092.047c svadeÓe paradeÓe và na te dharmo vinaÓyati 12,092.048a dharmaÓ cÃrthaÓ ca kÃmaÓ ca dharma evottaro bhavet 12,092.048c asmiæl loke pare caiva dharmavit sukham edhate 12,092.049a tyajanti dÃrÃn prÃïÃæÓ ca manu«yÃ÷ pratipÆjitÃ÷ 12,092.049c saægrahaÓ caiva bhÆtÃnÃæ dÃnaæ ca madhurà ca vÃk 12,092.050a apramÃdaÓ ca Óaucaæ ca tÃta bhÆtikaraæ mahat 12,092.050c etebhyaÓ caiva mÃndhÃta÷ satataæ mà pramÃdithÃ÷ 12,092.051a apramatto bhaved rÃjà chidradarÓÅ parÃtmano÷ 12,092.051c nÃsya chidraæ para÷ paÓyec chidre«u param anviyÃt 12,092.052a etad v­ttaæ vÃsavasya yamasya varuïasya ca 12,092.052c rÃjar«ÅïÃæ ca sarve«Ãæ tat tvam apy anupÃlaya 12,092.053a tat kuru«va mahÃrÃja v­ttaæ rÃjar«isevitam 12,092.053c Ãti«Âha divyaæ panthÃnam ahnÃya bharatar«abha 12,092.054a dharmav­ttaæ hi rÃjÃnaæ pretya ceha ca bhÃrata 12,092.054c devar«ipit­gandharvÃ÷ kÅrtayanty amitaujasa÷ 12,092.055 bhÅ«ma uvÃca 12,092.055a sa evam ukto mÃndhÃtà tenotathyena bhÃrata 12,092.055c k­tavÃn aviÓaÇkas tad eka÷ prÃpa ca medinÅm 12,092.056a bhavÃn api tathà samyaÇ mÃndhÃteva mahÅpati÷ 12,092.056c dharmaæ k­tvà mahÅæ rak«an svarge sthÃnam avÃpsyasi 12,093.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,093.001a kathaæ dharme sthÃtum icchan rÃjà varteta dhÃrmika÷ 12,093.001c p­cchÃmi tvà kuruÓre«Âha tan me brÆhi pitÃmaha 12,093.002 bhÅ«ma uvÃca 12,093.002a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,093.002c gÅtaæ d­«ÂÃrthatattvena vÃmadevena dhÅmatà 12,093.003a rÃjà vasumanà nÃma kausalyo balavä Óuci÷ 12,093.003c mahar«iæ paripapraccha vÃmadevaæ yaÓasvinam 12,093.004a dharmÃrthasahitaæ vÃkyaæ bhagavann anuÓÃdhi mÃm 12,093.004c yena v­ttena vai ti«Âhan na cyaveyaæ svadharmata÷ 12,093.005a tam abravÅd vÃmadevas tapasvÅ japatÃæ vara÷ 12,093.005c hemavarïam upÃsÅnaæ yayÃtim iva nÃhu«am 12,093.006a dharmam evÃnuvartasva na dharmÃd vidyate param 12,093.006c dharme sthità hi rÃjÃno jayanti p­thivÅm imÃm 12,093.007a arthasiddhe÷ paraæ dharmaæ manyate yo mahÅpati÷ 12,093.007c ­tÃæ ca kurute buddhiæ sa dharmeïa virocate 12,093.008a adharmadarÓÅ yo rÃjà balÃd eva pravartate 12,093.008c k«ipram evÃpayÃto 'smÃd ubhau prathamamadhyamau 12,093.009a asatpÃpi«Âhasacivo vadhyo lokasya dharmahà 12,093.009c sahaiva parivÃreïa k«ipram evÃvasÅdati 12,093.010a arthÃnÃm ananu«ÂhÃtà kÃmacÃrÅ vikatthana÷ 12,093.010c api sarvÃæ mahÅæ labdhvà k«ipram eva vinaÓyati 12,093.011a athÃdadÃna÷ kalyÃïam anasÆyur jitendriya÷ 12,093.011c vardhate matimÃn rÃjà srotobhir iva sÃgara÷ 12,093.012a na pÆrïo 'smÅti manyeta dharmata÷ kÃmato 'rthata÷ 12,093.012c buddhito mitrataÓ cÃpi satataæ vasudhÃdhipa÷ 12,093.013a ete«v eva hi sarve«u lokayÃtrà prati«Âhità 12,093.013c etÃni Ó­ïvaæl labhate yaÓa÷ kÅrtiæ Óriya÷ prajÃ÷ 12,093.014a evaæ yo dharmasaærambhÅ dharmÃrthaparicintaka÷ 12,093.014c arthÃn samÅk«yÃrabhate sa dhruvaæ mahad aÓnute 12,093.015a adÃtà hy anatisneho daï¬enÃvartayan prajÃ÷ 12,093.015c sÃhasaprak­tÅ rÃjà k«ipram eva vinaÓyati 12,093.016a atha pÃpaæ k­taæ buddhyà na ca paÓyaty abuddhimÃn 12,093.016c akÅrtyÃpi samÃyukto m­to narakam aÓnute 12,093.017a atha mÃnayitur dÃtu÷ Óuklasya rasavedina÷ 12,093.017c vyasanaæ svam ivotpannaæ vijighÃæsanti mÃnavÃ÷ 12,093.018a yasya nÃsti gurur dharme na cÃnyÃn anup­cchati 12,093.018c sukhatantro 'rthalÃbhe«u na ciraæ mahad aÓnute 12,093.019a gurupradhÃno dharme«u svayam arthÃnvavek«ità 12,093.019c dharmapradhÃno loke«u suciraæ mahad aÓnute 12,094.001 vÃmadeva uvÃca 12,094.001a yatrÃdharmaæ praïayate durbale balavattara÷ 12,094.001c tÃæ v­ttim upajÅvanti ye bhavanti tadanvayÃ÷ 12,094.002a rÃjÃnam anuvartante taæ pÃpÃbhipravartakam 12,094.002c avinÅtamanu«yaæ tat k«ipraæ rëÂraæ vinaÓyati 12,094.003a yad v­ttim upajÅvanti prak­tisthasya mÃnavÃ÷ 12,094.003c tad eva vi«amasthasya svajano 'pi na m­«yate 12,094.004a sÃhasaprak­tir yatra kurute kiæ cid ulbaïam 12,094.004c aÓÃstralak«aïo rÃjà k«ipram eva vinaÓyati 12,094.005a yo 'tyantÃcaritÃæ v­ttiæ k«atriyo nÃnuvartate 12,094.005c jitÃnÃm ajitÃnÃæ ca k«atradharmÃd apaiti sa÷ 12,094.006a dvi«antaæ k­takarmÃïaæ g­hÅtvà n­patÅ raïe 12,094.006c yo na mÃnayate dve«Ãt k«atradharmÃd apaiti sa÷ 12,094.007a Óakta÷ syÃt sumukho rÃjà kuryÃt kÃruïyam Ãpadi 12,094.007c priyo bhavati bhÆtÃnÃæ na ca vibhraÓyate Óriya÷ 12,094.008a apriyaæ yasya kurvÅta bhÆyas tasya priyaæ caret 12,094.008c nacireïa priya÷ sa syÃd yo 'priya÷ priyam Ãcaret 12,094.009a m­«ÃvÃdaæ pariharet kuryÃt priyam ayÃcita÷ 12,094.009b*0223_01 Óreyaso lak«aïaæ caitad vikramo yatra d­Óyate 12,094.009b*0223_02 kÅrtipradhÃno yaÓ ca syÃt samaye yaÓ ca ti«Âhati 12,094.009b*0223_03 samarthÃn pÆjayed yaÓ ca na spardheta ca yaÓ ca tai÷ 12,094.009c na ca kÃmÃn na saærambhÃn na dve«Ãd dharmam uts­jet 12,094.009d*0224_01 amÃyayaiva varteta na ca satyaæ tyajed budha÷ 12,094.009d*0224_02 damaæ dharmaæ ca ÓÅlaæ ca k«atradharmaæ prajÃhitam 12,094.010a nÃpatrapeta praÓne«u nÃbhibhavyÃæ giraæ s­jet 12,094.010c na tvareta na cÃsÆyet tathà saæg­hyate para÷ 12,094.011a priye nÃtibh­Óaæ h­«yed apriye na ca saæjvaret 12,094.011c na muhyed arthak­cchre«u prajÃhitam anusmaran 12,094.012a ya÷ priyaæ kurute nityaæ guïato vasudhÃdhipa÷ 12,094.012c tasya karmÃïi sidhyanti na ca saætyajyate Óriyà 12,094.013a niv­ttaæ pratikÆlebhyo vartamÃnam anupriye 12,094.013c bhaktaæ bhajeta n­patis tad vai v­ttaæ satÃm iha 12,094.014a aprakÅrïendriyaæ prÃj¤am atyantÃnugataæ Óucim 12,094.014c Óaktaæ caivÃnuraktaæ ca yu¤jyÃn mahati karmaïi 12,094.015a evam eva guïair yukto yo na rajyati bhÆmipam 12,094.015c bhartur arthe«v asÆyantaæ na taæ yu¤jÅta karmaïi 12,094.016a mƬham aindriyakaæ lubdham anÃryacaritaæ ÓaÂham 12,094.016c anatÅtopadhaæ hiæsraæ durbuddhim abahuÓrutam 12,094.017a tyaktopÃttaæ madyarataæ dyÆtastrÅm­gayÃparam 12,094.017c kÃrye mahati yo yu¤jyÃd dhÅyate sa n­pa÷ Óriya÷ 12,094.018a rak«itÃtmà tu yo rÃjà rak«yÃn yaÓ cÃnurak«ati 12,094.018c prajÃÓ ca tasya vardhante dhruvaæ ca mahad aÓnute 12,094.019a ye ke cid bhÆmipatayas tÃn sarvÃn anvavek«ayet 12,094.019c suh­dbhir anabhikhyÃtais tena rÃjà na ri«yate 12,094.020a apak­tya balasthasya dÆrastho 'smÅti nÃÓvaset 12,094.020c ÓyenÃnucaritair hy ete nipatanti pramÃdyata÷ 12,094.021a d­¬hamÆlas tv adu«ÂÃtmà viditvà balam Ãtmana÷ 12,094.021c abalÃn abhiyu¤jÅta na tu ye balavattarÃ÷ 12,094.022a vikrameïa mahÅæ labdhvà prajà dharmeïa pÃlayan 12,094.022c Ãhave nidhanaæ kuryÃd rÃjà dharmaparÃyaïa÷ 12,094.023a maraïÃntam idaæ sarvaæ neha kiæ cid anÃmayam 12,094.023c tasmÃd dharme sthito rÃjà prajà dharmeïa pÃlayet 12,094.024a rak«Ãdhikaraïaæ yuddhaæ tathà dharmÃnuÓÃsanam 12,094.024c mantracintyaæ sukhaæ kÃle pa¤cabhir vardhate mahÅ 12,094.025a etÃni yasya guptÃni sa rÃjà rÃjasattama 12,094.025c satataæ vartamÃno 'tra rÃjà bhuÇkte mahÅm imÃm 12,094.026a naitÃny ekena ÓakyÃni sÃtatyenÃnvavek«itum 12,094.026c ete«v ÃptÃn prati«ÂhÃpya rÃjà bhuÇkte mahÅæ ciram 12,094.027a dÃtÃraæ saævibhaktÃraæ mÃrdavopagataæ Óucim 12,094.027c asaætyaktamanu«yaæ ca taæ janÃ÷ kurvate priyam 12,094.028a yas tu ni÷Óreyasaæ j¤Ãtvà j¤Ãnaæ tat pratipadyate 12,094.028c Ãtmano matam uts­jya taæ loko 'nuvidhÅyate 12,094.029a yo 'rthakÃmasya vacanaæ prÃtikÆlyÃn na m­«yate 12,094.029c Ó­ïoti pratikÆlÃni vimanà nacirÃd iva 12,094.030a agrÃmyacaritÃæ buddhim atyantaæ yo na budhyate 12,094.030c jitÃnÃm ajitÃnÃæ ca k«atradharmÃd apaiti sa÷ 12,094.031a mukhyÃn amÃtyÃn yo hitvà nihÅnÃn kurute priyÃn 12,094.031c sa vai vyasanam ÃsÃdya gÃdham Ãrto na vindati 12,094.032a ya÷ kalyÃïaguïä j¤ÃtÅn dve«Ãn naivÃbhimanyate 12,094.032c ad­¬hÃtmà d­¬hakrodho nÃsyÃrtho ramate 'ntike 12,094.033a atha yo guïasaæpannÃn h­dayasyÃpriyÃn api 12,094.033c priyeïa kurute vaÓyÃæÓ ciraæ yaÓasi ti«Âhati 12,094.034a nÃkÃle praïayed arthÃn nÃpriye jÃtu saæjvaret 12,094.034c priye nÃtibh­Óaæ h­«yed yujyetÃrogyakarmaïi 12,094.035a ke mÃnuraktà rÃjÃna÷ ke bhayÃt samupÃÓritÃ÷ 12,094.035c madhyasthado«Ã÷ ke cai«Ãm iti nityaæ vicintayet 12,094.036a na jÃtu balavÃn bhÆtvà durbale viÓvaset kva cit 12,094.036c bhÃruï¬asad­Óà hy ete nipatanti pramÃdyata÷ 12,094.037a api sarvair guïair yuktaæ bhartÃraæ priyavÃdinam 12,094.037c abhidruhyati pÃpÃtmà tasmÃd dhi vibhi«ej janÃt 12,094.038a etÃæ rÃjopani«adaæ yayÃti÷ smÃha nÃhu«a÷ 12,094.038c manu«yavijaye yukto hanti ÓatrÆn anuttamÃn 12,095.001 vÃmadeva uvÃca 12,095.001a ayuddhenaiva vijayaæ vardhayed vasudhÃdhipa÷ 12,095.001c jaghanyam Ãhur vijayaæ yo yuddhena narÃdhipa 12,095.002a na cÃpy alabdhaæ lipseta mÆle nÃtid­¬he sati 12,095.002c na hi durbalamÆlasya rÃj¤o lÃbho vidhÅyate 12,095.003a yasya sphÅto janapada÷ saæpanna÷ priyarÃjaka÷ 12,095.003c saætu«Âapu«Âasacivo d­¬hamÆla÷ sa pÃrthiva÷ 12,095.004a yasya yodhÃ÷ susaætu«ÂÃ÷ sÃntvitÃ÷ sÆpadhÃsthitÃ÷ 12,095.004c alpenÃpi sa daï¬ena mahÅæ jayati bhÆmipa÷ 12,095.004d@010_0001 daï¬o hi balavÃn yatra tatra sÃma prayujyate 12,095.004d@010_0002 pradÃnaæ sÃmapÆrvaæ ca bhedamÆlaæ praÓasyate 12,095.004d@010_0003 trayÃïÃæ viphalaæ karma yadà paÓyeta bhÆmipa÷ 12,095.004d@010_0004 randhraæ j¤Ãtvà tato daï¬aæ prayu¤jÅtÃvicÃrayan 12,095.004d@010_0005 abhibhÆto yadà Óatru÷ Óatrubhir balavattarai÷ 12,095.004d@010_0006 upek«Ã tatra kartavyà vadhyatÃæ balinÃæ balam 12,095.004d@010_0007 durbalo hi mahÅpÃlo yadà bhavati bhÃrata 12,095.004d@010_0008 upek«Ã tatra kartavyà caturïÃm avirodhinÅ 12,095.004d@010_0009 upÃya÷ pa¤cama÷ so 'pi sarve«Ãæ balavattara÷ 12,095.004d@010_0010 bhÃrgaveïa ca gÅtÃnÃæ ÓlokÃnÃæ kausalÃdhipa 12,095.004d@010_0011 vij¤Ãya tattvaæ tattvaj¤a tattvatas tat kari«yasi 12,095.004d@010_0012 yadi rak«a÷ piÓÃcena hanyate yatra kutra cit 12,095.004d@010_0013 upek«Ã tatra kartavyà vadhyatÃæ balinÃæ bali÷ 12,095.004d@010_0014 durbalo hi mahÅpÃla÷ ÓatrÆïÃæ Óatrum uddharet 12,095.004d@010_0015 pÃdalagnaæ karasthena kaïÂakenaiva kaïÂakam 12,095.004d@010_0016 ÓaÂhÃnÃæ sacivÃnÃæ ca mlecchÃnÃæ ca mahÅpate 12,095.004d@010_0017 e«a ukta upÃyÃnÃm upek«Ã balavattamà 12,095.004d@010_0018 aÓmanà nÃÓayel lohaæ lohenÃÓmÃnam eva ca 12,095.004d@010_0019 bilvÃnÅvÃparair bilvair mlecchÃn mlecchai÷ prasÃdayet 12,095.004d@010_0020 dÃsÃnÃæ ca prad­ptÃnÃm etad eveha kÃrayet 12,095.004d@010_0021 caï¬ÃlamlecchajÃtÅnÃæ daï¬ena ca nivÃraïam 12,095.004d@010_0022 ÓaÂhÃnÃæ durvinÅtaiÓ ca pÆrvam uktaæ samÃcaret 12,095.004d@010_0023 anyÃ÷ ÓaÂhÃÓ ca sacivÃs tathà kubrÃhmaïÃdaya÷ 12,095.004d@010_0024 upÃyai÷ pa¤cabhi÷ sÃdhyÃÓ caturvargavirodhina÷ 12,095.005a paurajÃnapadà yasya svanuraktÃ÷ supÆjitÃ÷ 12,095.005b*0225_01 rëÂrakarmakarà hy ete rëÂrasya ca virodhina÷ 12,095.005b*0225_02 durvinÅtà vinÅtÃÓ ca sarve sÃdhyÃ÷ prayatnata÷ 12,095.005b*0225_03 caï¬ÃlamlecchajÃtyÃÓ ca pëaï¬ÃÓ ca vikarmiïa÷ 12,095.005b*0225_04 balinaÓ cÃÓramÃÓ caiva tathà gÃyakanartakÃ÷ 12,095.005c sadhanà dhÃnyavantaÓ ca d­¬hamÆla÷ sa pÃrthiva÷ 12,095.005d*0226_01 yasya rëÂre vasanty ete dhÃnyopacayakÃriïa÷ 12,095.005d*0226_02 Ãyav­ddhau sahÃyÃÓ ca d­¬hamÆla÷ sa pÃrthiva÷ 12,095.006a prabhÃvakÃlÃv adhikau yadà manyeta cÃtmana÷ 12,095.006c tadà lipseta medhÃvÅ parabhÆmiæ dhanÃny uta 12,095.007a bhoge«v adayamÃnasya bhÆte«u ca dayÃvata÷ 12,095.007c vardhate tvaramÃïasya vi«ayo rak«itÃtmana÷ 12,095.008a tak«aty ÃtmÃnam evai«a vanaæ paraÓunà yathà 12,095.008c ya÷ samyag vartamÃne«u sve«u mithyà pravartate 12,095.009a na vai dvi«anta÷ k«Åyante rÃj¤o nityam api ghnata÷ 12,095.009c krodhaæ niyantuæ yo veda tasya dve«Âà na vidyate 12,095.010a yad Ãryajanavidvi«Âaæ karma tan nÃcared budha÷ 12,095.010c yat kalyÃïam abhidhyÃyet tatrÃtmÃnaæ niyojayet 12,095.011a nainam anye 'vajÃnanti nÃtmanà paritapyate 12,095.011c k­tyaÓe«eïa yo rÃjà sukhÃny anububhÆ«ati 12,095.012a idaæv­ttaæ manu«ye«u vartate yo mahÅpati÷ 12,095.012c ubhau lokau vinirjitya vijaye saæprati«Âhate 12,095.013 bhÅ«ma uvÃca 12,095.013a ity ukto vÃmadevena sarvaæ tat k­tavÃn n­pa÷ 12,095.013c tathà kurvaæs tvam apy etau lokau jetà na saæÓaya÷ 12,096.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,096.001a atha yo vijigÅ«eta k«atriya÷ k«atriyaæ yudhi 12,096.001c kas tasya dharmyo vijaya etat p­«Âo bravÅhi me 12,096.002 bhÅ«ma uvÃca 12,096.002a sasahÃyo 'sahÃyo và rëÂram Ãgamya bhÆmipa÷ 12,096.002c brÆyÃd ahaæ vo rÃjeti rak«i«yÃmi ca va÷ sadà 12,096.003a mama dharmyaæ baliæ datta kiæ và mÃæ pratipatsyatha 12,096.003c te cet tam Ãgataæ tatra v­ïuyu÷ kuÓalaæ bhavet 12,096.003d*0227_01 brÆyÃd yuddhaæ kari«yÃma÷ Ó­ïu na÷ kuÓalaæ bhavet 12,096.004a te ced ak«atriyÃ÷ santo virudhyeyu÷ kathaæ cana 12,096.004c sarvopÃyair niyantavyà vikarmasthà narÃdhipa 12,096.005a aÓaktaæ k«atriyaæ matvà Óastraæ g­hïÃty athÃpara÷ 12,096.005c trÃïÃyÃpy asamarthaæ taæ manyamÃnam atÅva ca 12,096.006 yudhi«Âhira uvÃca 12,096.006a atha ya÷ k«atriyo rÃjà k«atriyaæ pratyupÃvrajet 12,096.006c kathaæ sa pratiyoddhavyas tan me brÆhi pitÃmaha 12,096.007 bhÅ«ma uvÃca 12,096.007a nÃsaænaddho nÃkavaco yoddhavya÷ k«atriyo raïe 12,096.007c eka ekena vÃcyaÓ ca vis­jasva k«ipÃmi ca 12,096.008a sa cet saænaddha Ãgacchet saænaddhavyaæ tato bhavet 12,096.008c sa cet sasainya Ãgacchet sasainyas tam athÃhvayet 12,096.009a sa cen nik­tyà yudhyeta nik­tyà taæ prayodhayet 12,096.009c atha ced dharmato yudhyed dharmeïaiva nivÃrayet 12,096.010a nÃÓvena rathinaæ yÃyÃd udiyÃd rathinaæ rathÅ 12,096.010c vyasane na prahartavyaæ na bhÅtÃya jitÃya ca 12,096.011a ne«ur lipto na karïÅ syÃd asatÃm etad Ãyudham 12,096.011c jayÃrtham eva yoddhavyaæ na krudhyed ajighÃæsata÷ 12,096.011d*0228_01 nÃsty ekasya gajo yuddhe gajaÓ caikasya vidyate 12,096.011d*0228_02 na padÃtir gajaæ yudhyen na gajena padÃtinam 12,096.011d*0228_03 hastinà yodhayen nÃgaæ kadà cic chik«ito haya÷ 12,096.011d*0228_04 divyÃstrabalasaæpanna÷ kÃmaæ yudhyeta sarvadà 12,096.011d*0228_05 nÃge bhÆmau same caiva rathenÃÓvena và puna÷ 12,096.011d*0228_06 rÃmarÃvaïayor yuddhe harayo vai padÃtaya÷ 12,096.011d*0228_07 lak«maïaÓ ca mahÃbhÃgas tathà rÃjan vibhÅ«aïa÷ 12,096.011d*0228_08 rÃvaïasyÃntakÃle ca rathenaindreïa rÃghava÷ 12,096.011d*0228_09 nijaghÃna durÃcÃraæ rÃvaïaæ pÃpakÃriïam 12,096.011d*0228_10 divyÃstrabalasaæpanne sarvam etad vidhÅyate 12,096.011d*0228_11 devÃsure«u yuddhe«u d­«Âam etat purÃtanai÷ 12,096.012a sÃdhÆnÃæ tu mithobhedÃt sÃdhuÓ ced vyasanÅ bhavet 12,096.012c savraïo nÃbhihantavyo nÃnapatya÷ kathaæ cana 12,096.013a bhagnaÓastro vipannÃÓvaÓ chinnajyo hatavÃhana÷ 12,096.013c cikitsya÷ syÃt svavi«aye prÃpyo và svag­hÃn bhavet 12,096.013e nirvraïo 'pi ca moktavya e«a dharma÷ sanÃtana÷ 12,096.014a tasmÃd dharmeïa yoddhavyaæ manu÷ svÃyaæbhuvo 'bravÅt 12,096.014c satsu nityaæ satÃæ dharmas tam ÃsthÃya na nÃÓayet 12,096.015a yo vai jayaty adharmeïa k«atriyo vardhamÃnaka÷ 12,096.015c ÃtmÃnam Ãtmanà hanti pÃpo nik­tijÅvana÷ 12,096.016a karma caitad asÃdhÆnÃm asÃdhuæ sÃdhunà jayet 12,096.016c dharmeïa nidhanaæ Óreyo na jaya÷ pÃpakarmaïà 12,096.017a nÃdharmaÓ carito rÃjan sadya÷ phalati gaur iva 12,096.017c mÆlÃny asya praÓÃkhÃÓ ca dahan samanugacchati 12,096.018a pÃpena karmaïà vittaæ labdhvà pÃpa÷ prah­«yati 12,096.018c sa vardhamÃna÷ steyena pÃpa÷ pÃpe prasajjati 12,096.019a na dharmo 'stÅti manvÃna÷ ÓucÅn avahasann iva 12,096.019c aÓraddadhÃnabhÃvÃc ca vinÃÓam upagacchati 12,096.020a sa baddho vÃruïai÷ pÃÓair amartya iva manyate 12,096.020c mahÃd­tir ivÃdhmÃta÷ svak­tena vivardhate 12,096.021a tata÷ samÆlo hriyate nadÅkÆlÃd iva druma÷ 12,096.021c athainam abhinindanti bhinnaæ kumbham ivÃÓmani 12,096.021e tasmÃd dharmeïa vijayaæ kÃmaæ lipseta bhÆmipa÷ 12,097.001 bhÅ«ma uvÃca 12,097.001a nÃdharmeïa mahÅæ jetuæ lipseta jagatÅpati÷ 12,097.001c adharmavijayaæ labdhvà ko 'numanyeta bhÆmipa÷ 12,097.002a adharmayukto vijayo hy adhruvo 'svargya eva ca 12,097.002c sÃdayaty e«a rÃjÃnaæ mahÅæ ca bharatar«abha 12,097.003a viÓÅrïakavacaæ caiva tavÃsmÅti ca vÃdinam 12,097.003c k­täjaliæ nyastaÓastraæ g­hÅtvà na vihiæsayet 12,097.004a balenÃvajito yaÓ ca na taæ yudhyeta bhÆmipa÷ 12,097.004c saævatsaraæ vipraïayet tasmÃj jÃta÷ punar bhavet 12,097.005a nÃrvÃk saævatsarÃt kanyà spra«Âavyà vikramÃh­tà 12,097.005c evam eva dhanaæ sarvaæ yac cÃnyat sahasÃh­tam 12,097.006a na tu vandhyaæ dhanaæ ti«Âhet pibeyur brÃhmaïÃ÷ paya÷ 12,097.006c yu¤jÅran vÃpy ana¬uha÷ k«antavyaæ và tadà bhavet 12,097.007a rÃj¤Ã rÃjaiva yoddhavyas tathà dharmo vidhÅyate 12,097.007c nÃnyo rÃjÃnam abhyased arÃjanya÷ kathaæ cana 12,097.008a anÅkayo÷ saæhatayor yadÅyÃd brÃhmaïo 'ntarà 12,097.008c ÓÃntim icchann ubhayato na yoddhavyaæ tadà bhavet 12,097.008e maryÃdÃæ ÓÃÓvatÅæ bhindyÃd brÃhmaïaæ yo 'bhilaÇghayet 12,097.009a atha cel laÇghayed enÃæ maryÃdÃæ k«atriyabruva÷ 12,097.009c apraÓasyas tad Ærdhvaæ syÃd anÃdeyaÓ ca saæsadi 12,097.010a yà tu dharmavilopena maryÃdÃbhedanena ca 12,097.010c tÃæ v­ttiæ nÃnuvarteta vijigÅ«ur mahÅpati÷ 12,097.010e dharmalabdhÃd dhi vijayÃt ko lÃbho 'bhyadhiko bhavet 12,097.011a sahasà nÃmya bhÆtÃni k«ipram eva prasÃdayet 12,097.011c sÃntvena bhogadÃnena sa rÃj¤Ãæ paramo naya÷ 12,097.012a bhujyamÃnà hy ayogena svarëÂrÃd abhitÃpitÃ÷ 12,097.012c amitrÃn paryupÃsÅran vyasanaughapratÅk«iïa÷ 12,097.013a amitropagrahaæ cÃsya te kuryu÷ k«ipram Ãpadi 12,097.013c saædu«ÂÃ÷ sarvato rÃjan rÃjavyasanakÃÇk«iïa÷ 12,097.014a nÃmitro vinikartavyo nÃticchedya÷ kathaæ cana 12,097.014c jÅvitaæ hy apy aticchinna÷ saætyajaty ekadà nara÷ 12,097.015a alpenÃpi hi saæyuktas tu«yaty evÃparÃdhika÷ 12,097.015c Óuddhaæ jÅvitam evÃpi tÃd­Óo bahu manyate 12,097.016a yasya sphÅto janapada÷ saæpanna÷ priyarÃjaka÷ 12,097.016c saætu«Âabh­tyasacivo d­¬hamÆla÷ sa pÃrthiva÷ 12,097.017a ­tvikpurohitÃcÃryà ye cÃnye ÓrutasaæmatÃ÷ 12,097.017c pÆjÃrhÃ÷ pÆjità yasya sa vai lokajid ucyate 12,097.018a etenaiva ca v­ttena mahÅæ prÃpa surottama÷ 12,097.018c anv eva caindraæ vijayaæ vyajigÅ«anta pÃrthivÃ÷ 12,097.019a bhÆmivarjaæ puraæ rÃjà jitvà rÃjÃnam Ãhave 12,097.019c am­tÃÓ cau«adhÅ÷ ÓaÓvad ÃjahÃra pratardana÷ 12,097.020a agnihotrÃïy agniÓe«aæ havir bhÃjanam eva ca 12,097.020c ÃjahÃra divodÃsas tato viprak­to 'bhavat 12,097.021a sarÃjakÃni rëÂrÃïi nÃbhÃgo dak«iïÃæ dadau 12,097.021c anyatra ÓrotriyasvÃc ca tÃpasasvÃc ca bhÃrata 12,097.022a uccÃvacÃni v­ttÃni dharmaj¤ÃnÃæ yudhi«Âhira 12,097.022c Ãsan rÃj¤Ãæ purÃïÃnÃæ sarvaæ tan mama rocate 12,097.023a sarvavidyÃtirekÃd và jayam icchen mahÅpati÷ 12,097.023c na mÃyayà na dambhena ya icched bhÆtim Ãtmana÷ 12,098.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,098.001a k«atradharmÃn na pÃpÅyÃn dharmo 'sti bharatar«abha 12,098.001c abhiyÃne ca yuddhe ca rÃjà hanti mahÃjanam 12,098.002a atha sma karmaïà yena lokä jayati pÃrthiva÷ 12,098.002c vidva¤ jij¤ÃsamÃnÃya prabrÆhi bharatar«abha 12,098.003 bhÅ«ma uvÃca 12,098.003a nigraheïa ca pÃpÃnÃæ sÃdhÆnÃæ pragraheïa ca 12,098.003c yaj¤air dÃnaiÓ ca rÃjÃno bhavanti Óucayo 'malÃ÷ 12,098.004a uparundhanti rÃjÃno bhÆtÃni vijayÃrthina÷ 12,098.004c ta eva vijayaæ prÃpya vardhayanti puna÷ prajÃ÷ 12,098.005a apavidhyanti pÃpÃni dÃnayaj¤atapobalai÷ 12,098.005c anugraheïa bhÆtÃnÃæ puïyam e«Ãæ pravardhate 12,098.006a yathaiva k«etranirdÃtà nirdan vai k«etram ekadà 12,098.006c hinasti kak«aæ dhÃnyaæ ca na ca dhÃnyaæ vinaÓyati 12,098.007a evaæ ÓastrÃïi mu¤canto ghnanti vadhyÃn athaikadà 12,098.007c tasyai«Ã ni«k­ti÷ k­tsnà bhÆtÃnÃæ bhÃvanaæ puna÷ 12,098.008a yo bhÆtÃni dhanajyÃnÃd vadhÃt kleÓÃc ca rak«ati 12,098.008c dasyubhya÷ prÃïadÃnÃt sa dhanada÷ sukhado virà12,098.009a sa sarvayaj¤air ÅjÃno rÃjÃthÃbhayadak«iïai÷ 12,098.009c anubhÆyeha bhadrÃïi prÃpnotÅndrasalokatÃm 12,098.010a brÃhmaïÃrthe samutpanne yo 'bhini÷s­tya yudhyate 12,098.010c ÃtmÃnaæ yÆpam ucchritya sa yaj¤o 'nantadak«iïa÷ 12,098.011a abhÅto vikira¤ ÓatrÆn pratig­hïa¤ ÓarÃæs tathà 12,098.011c na tasmÃt tridaÓÃ÷ Óreyo bhuvi paÓyanti kiæ cana 12,098.012a tasya yÃvanti ÓastrÃïi tvacaæ bhindanti saæyuge 12,098.012c tÃvata÷ so 'Ónute lokÃn sarvakÃmaduho 'k«ayÃn 12,098.013a na tasya rudhiraæ gÃtrÃd Ãvedhebhya÷ pravartate 12,098.013c sa ha tenaiva raktena sarvapÃpai÷ pramucyate 12,098.014a yÃni du÷khÃni sahate vraïÃnÃm abhitÃpane 12,098.014c na tato 'sti tapo bhÆya iti dharmavido vidu÷ 12,098.015a p­«Âhato bhÅrava÷ saækhye vartante 'dhamapÆru«Ã÷ 12,098.015c ÓÆrÃc charaïam icchanta÷ parjanyÃd iva jÅvanam 12,098.016a yadi ÓÆras tathà k«eme pratirak«et tathà bhaye 12,098.016c pratirÆpaæ janÃ÷ kuryur na ca tad vartate tathà 12,098.017a yadi te k­tam Ãj¤Ãya namaskuryu÷ sadaiva tam 12,098.017c yuktaæ nyÃyyaæ ca kuryus te na ca tad vartate tathà 12,098.018a puru«ÃïÃæ samÃnÃnÃæ d­Óyate mahad antaram 12,098.018c saægrÃme 'nÅkavelÃyÃm utkru«Âe 'bhipatatsu ca 12,098.019a pataty abhimukha÷ ÓÆra÷ parÃn bhÅru÷ palÃyate 12,098.019c ÃsthÃyÃsvargyam adhvÃnaæ sahÃyÃn vi«ame tyajan 12,098.020a mà sma tÃæs tÃd­ÓÃæs tÃta jani«ÂhÃ÷ puru«ÃdhamÃn 12,098.020c ye sahÃyÃn raïe hitvà svastimanto g­hÃn yayu÷ 12,098.021a asvasti tebhya÷ kurvanti devà indrapurogamÃ÷ 12,098.021c tyÃgena ya÷ sahÃyÃnÃæ svÃn prÃïÃæs trÃtum icchati 12,098.022a taæ hanyu÷ këÂhalo«Âair và daheyur và kaÂÃgninà 12,098.022c paÓuvan mÃrayeyur và k«atriyà ye syur Åd­ÓÃ÷ 12,098.023a adharma÷ k«atriyasyai«a yac chayyÃmaraïaæ bhavet 12,098.023c vis­ja¤ Óle«mapittÃni k­païaæ paridevayan 12,098.024a avik«atena dehena pralayaæ yo 'dhigacchati 12,098.024c k«atriyo nÃsya tat karma praÓaæsanti purÃvida÷ 12,098.025a na g­he maraïaæ tÃta k«atriyÃïÃæ praÓasyate 12,098.025c ÓauÂÅrÃïÃm aÓauÂÅram adharmyaæ k­païaæ ca tat 12,098.026a idaæ du÷kham aho ka«Âaæ pÃpÅya iti ni«Âanan 12,098.026c pratidhvastamukha÷ pÆtir amÃtyÃn bahu Óocayan 12,098.027a arogÃïÃæ sp­hayate muhur m­tyum apÅcchati 12,098.027c vÅro d­pto 'bhimÃnÅ ca ned­Óaæ m­tyum arhati 12,098.028a raïe«u kadanaæ k­tvà j¤Ãtibhi÷ parivÃrita÷ 12,098.028c tÅk«ïai÷ Óastrai÷ suvikli«Âa÷ k«atriyo m­tyum arhati 12,098.029a ÓÆro hi satyamanyubhyÃm Ãvi«Âo yudhyate bh­Óam 12,098.029c k­tyamÃnÃni gÃtrÃïi parair naivÃvabudhyate 12,098.030a sa saækhye nidhanaæ prÃpya praÓastaæ lokapÆjitam 12,098.030c svadharmaæ vipulaæ prÃpya Óakrasyaiti salokatÃm 12,098.031a sarvo yodha÷ paraæ tyaktum Ãvi«Âas tyaktajÅvita÷ 12,098.031c prÃpnotÅndrasya sÃlokyaæ ÓÆra÷ p­«Âham adarÓayan 12,098.031d*0229_01 yatra yatra hata÷ ÓÆra÷ Óatrubhi÷ parivÃrita÷ 12,098.031d*0229_02 ak«ayÃæl labhate lokÃn yadi dainyaæ na sevate 12,099.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,099.001a ke lokà yudhyamÃnÃnÃæ ÓÆrÃïÃm anivartinÃm 12,099.001c bhavanti nidhanaæ prÃpya tan me brÆhi pitÃmaha 12,099.002 bhÅ«ma uvÃca 12,099.002a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,099.002c ambarÅ«asya saævÃdam indrasya ca yudhi«Âhira 12,099.003a ambarÅ«o hi nÃbhÃga÷ svargaæ gatvà sudurlabham 12,099.003c dadarÓa suralokasthaæ Óakreïa sacivaæ saha 12,099.004a sarvatejomayaæ divyaæ vimÃnavaram Ãsthitam 12,099.004c upary upari gacchantaæ svaæ vai senÃpatiæ prabhum 12,099.005a sa d­«Âvopari gacchantaæ senÃpatim udÃradhÅ÷ 12,099.005b*0230_01 ÓÆrasthÃnam anuprÃptaæ sudevaæ nÃma nÃmata÷ 12,099.005c ­ddhiæ d­«Âvà sudevasya vismita÷ prÃha vÃsavam 12,099.006a sÃgarÃntÃæ mahÅæ k­tsnÃm anuÓi«ya yathÃvidhi 12,099.006c cÃturvarïye yathÃÓÃstraæ prav­tto dharmakÃmyayà 12,099.007a brahmacaryeïa ghoreïa ÃcÃryakulasevayà 12,099.007c vedÃn adhÅtya dharmeïa rÃjaÓÃstraæ ca kevalam 12,099.008a atithÅn annapÃnena pitÌæÓ ca svadhayà tathà 12,099.008c ­«Ån svÃdhyÃyadÅk«Ãbhir devÃn yaj¤air anuttamai÷ 12,099.009a k«atradharme sthito bhÆtvà yathÃÓÃstraæ yathÃvidhi 12,099.009c udÅk«amÃïa÷ p­tanÃæ jayÃmi yudhi vÃsava 12,099.009d*0231_01 tena puïyavipÃkena prÃpto 'haæ tava saænidhim 12,099.010a devarÃja sudevo 'yaæ mama senÃpati÷ purà 12,099.010c ÃsÅd yodha÷ praÓÃntÃtmà so 'yaæ kasmÃd atÅva mÃm 12,099.010d*0232_01 vimÃnaæ sÆryasaækÃÓam Ãsthito modate divi 12,099.010d@011_0001 Óakra uvÃca 12,099.010d@011_0001 aiÓvaryam Åd­Óaæ prÃpta÷ sarvadevai÷ sudurlabham 12,099.010d@011_0002 yad anena k­taæ karma pratyak«aæ te mahÅpate 12,099.010d@011_0003 purà pÃlayata÷ samyak p­thivÅæ dharmato n­pa 12,099.010d@011_0004 Óatravo nirjitÃ÷ sarve ye tavÃhitakÃriïa÷ 12,099.010d@011_0005 saædhamo vidhamaÓ caiva sudhamaÓ ca mahÃbala÷ 12,099.010d@011_0006 rÃk«asà durjayà loke trayas te yuddhadurmadÃ÷ 12,099.010d@011_0007 putrÃs te ÓataÓ­Çgasya rÃk«asasya mahÅpate÷ 12,099.010d@011_0008 atha tasmi¤ Óubhe kÃle tava yaj¤aæ vitanvata÷ 12,099.010d@011_0009 aÓvamedhaæ mahÃyÃgaæ devÃnÃæ hitakÃmyayà 12,099.010d@011_0010 tasya te khalu vighnÃrtham Ãgatà rÃk«asÃs traya÷ 12,099.010d@011_0011 koÂÅÓataparÅvÃrÃæ rÃk«asÃnÃæ mahÃcamÆm 12,099.010d@011_0012 parig­hya tata÷ sarvÃ÷ prajà bandÅk­tÃs tava 12,099.010d@011_0013 vihvalÃÓ ca prajÃ÷ sarvÃ÷ sarve ca tava sainikÃ÷ 12,099.010d@011_0014 nirÃk­tas tvayà cÃsÅt sudeva÷ sainyanÃyaka÷ 12,099.010d@011_0015 tatrÃmÃtyavaca÷ Órutvà nirasta÷ sarvakarmasu 12,099.010d@011_0016 Órutvà te«Ãæ vaco bhÆya÷ sopadhaæ vasudhÃdhipa 12,099.010d@011_0017 sarvasainyasamÃyukta÷ sudeva÷ preritas tvayà 12,099.010d@011_0018 rÃk«asÃnÃæ vadhÃrthÃya durjayÃnÃæ narÃdhipa 12,099.010d@011_0019 nÃjitvà rÃk«asÅæ senÃæ punarÃgamanaæ tava 12,099.010d@011_0020 bandÅmok«am ak­tvà ca na cÃgamanam i«yate 12,099.010d@011_0021 sudevas tad vaca÷ Órutvà prasthÃnam akaron n­pa 12,099.010d@011_0022 saæprÃptaÓ ca sa taæ deÓaæ yatra bandÅk­tÃ÷ prajÃ÷ 12,099.010d@011_0023 paÓyati sma mahÃghorÃæ rÃk«asÃnÃæ mahÃcamÆm 12,099.010d@011_0024 d­«Âvà saæcintayÃm Ãsa sudevo vÃhinÅpati÷ 12,099.010d@011_0025 neyaæ Óakyà camÆr jetum api sendrai÷ surÃsurai÷ 12,099.010d@011_0026 nÃmbarÅ«a÷ kalÃm ekÃm e«Ãæ k«apayituæ k«ama÷ 12,099.010d@011_0027 divyÃstrabalabhÆyi«Âha÷ kim ahaæ punar Åd­Óa÷ 12,099.010d@011_0028 tata÷ senÃæ puna÷ sarvÃæ pre«ayÃm Ãsa pÃrthiva 12,099.010d@011_0029 yatra tvaæ sahita÷ sarvair mantribhi÷ sopadhair n­pa 12,099.010d@011_0030 tato rudraæ mahÃdevaæ prapanno jagata÷ patim 12,099.010d@011_0031 ÓmaÓÃnanilayaæ devaæ tu«ÂÃva v­«abhadhvajam 12,099.010d@011_0032 stutvà Óastraæ samÃdÃya svaÓiraÓ chettum udyata÷ 12,099.010d@011_0033 kÃruïyÃd devadevena g­hÅtas tasya dak«iïa÷ 12,099.010d@011_0034 sa pÃïi÷ saha Óastreïa d­«Âvà cedam uvÃca ha 12,099.010d@011_0035 kim idaæ sÃhasaæ putra kartukÃmo vadasva me 12,099.010d@011_0036 sa uvÃca mahÃdevaæ Óirasà tv avanÅæ gata÷ 12,099.010d@011_0037 bhagavan vÃhinÅm enÃæ rÃk«asÃnÃæ sureÓvara 12,099.010d@011_0038 aÓakto 'haæ raïe jetuæ tasmÃt tyak«yÃmi jÅvitam 12,099.010d@011_0039 gatir bhava mahÃdeva mamÃrtasya jagatpate 12,099.010d@011_0040 nÃgantavyam ajitvà ca mÃm Ãha jagatÅpati÷ 12,099.010d@011_0041 ambarÅ«o mahÃdeva k«Ãrita÷ sacivai÷ saha 12,099.010d@011_0042 tam uvÃca mahÃdeva÷ sudevaæ patitaæ k«itau 12,099.010d@011_0043 adhomukhaæ mahÃtmÃnaæ sattvÃnÃæ hitakÃmyayà 12,099.010d@011_0044 dhanurvedaæ samÃhÆya sagaïaæ sahavigraham 12,099.010d@011_0045 rathanÃgÃÓvakalilaæ divyÃstrasamalaæk­tam 12,099.010d@011_0046 rathaæ ca sumahÃbhÃgaæ yena tat tripuraæ hatam 12,099.010d@011_0047 dhanu÷ pinÃkaæ kha¬gaæ ca raudram astraæ ca Óaækara÷ 12,099.010d@011_0048 nijaghÃnÃsurÃn sarvÃn yena devas triyambaka÷ 12,099.010d@011_0049 uvÃca ca mahÃdeva÷ sudevaæ vÃhinÅpatim 12,099.010d@011_0050 rathÃd asmÃt sudeva tvaæ durjayas tu surÃsurai÷ 12,099.010d@011_0051 mÃyayà mohito bhÆmau na padaæ kartum arhasi 12,099.010d@011_0052 atrasthas tridaÓÃn sarvä je«yase sarvadÃnavÃn 12,099.010d@011_0053 rÃk«asÃÓ ca piÓÃcÃÓ ca na Óaktà dra«Âum Åd­Óam 12,099.010d@011_0054 rathaæ sÆryasahasrÃbhaæ kim u yoddhuæ tvayà saha 12,099.010d@011_0055 sa jitvà rÃk«asÃn sarvÃn k­tvà bandÅvimok«aïam 12,099.010d@011_0056 ghÃtayitvà ca tÃn sarvÃn bÃhuyuddhe tv ayaæ hata÷ 12,099.010d@011_0057 vidhamaæ prÃpya bhÆpÃla vidhamaÓ ca nipÃtita÷ 12,099.011a nÃnena kratubhir mukhyair i«Âaæ naiva dvijÃtaya÷ 12,099.011c tarpità vidhivac chakra so 'yaæ kasmÃd atÅva mÃm 12,099.012 indra uvÃca 12,099.012a etasya vitatas tÃta sudevasya babhÆva ha 12,099.012c saægrÃmayaj¤a÷ sumahÃn yaÓ cÃnyo yudhyate nara÷ 12,099.013a saænaddho dÅk«ita÷ sarvo yodha÷ prÃpya camÆmukham 12,099.013c yuddhayaj¤ÃdhikÃrastho bhavatÅti viniÓcaya÷ 12,099.014 ambarÅ«a uvÃca 12,099.014a kÃni yaj¤e havÅæ«y atra kim Ãjyaæ kà ca dak«iïà 12,099.014c ­tvijaÓ cÃtra ke proktÃs tan me brÆhi Óatakrato 12,099.015 indra uvÃca 12,099.015a ­tvija÷ ku¤jarÃs tatra vÃjino 'dhvaryavas tathà 12,099.015c havÅæ«i paramÃæsÃni rudhiraæ tv Ãjyam eva ca 12,099.016a s­gÃlag­dhrakÃkolÃ÷ sadasyÃs tatra satriïa÷ 12,099.016c ÃjyaÓe«aæ pibanty ete havi÷ prÃÓnanti cÃdhvare 12,099.017a prÃsatomarasaæghÃtÃ÷ kha¬gaÓaktiparaÓvadhÃ÷ 12,099.017c jvalanto niÓitÃ÷ pÅtÃ÷ srucas tasyÃtha satriïa÷ 12,099.018a cÃpavegÃyatas tÅk«ïa÷ parakÃyÃvadÃraïa÷ 12,099.018c ­ju÷ suniÓita÷ pÅta÷ sÃyako 'sya sruvo mahÃn 12,099.019a dvÅpicarmÃvanaddhaÓ ca nÃgadantak­tatsaru÷ 12,099.019c hastihastagata÷ kha¬ga÷ sphyo bhavet tasya saæyuge 12,099.020a jvalitair niÓitai÷ pÅtai÷ prÃsaÓaktiparaÓvadhai÷ 12,099.020c ÓaikyÃyasamayais tÅk«ïair abhighÃto bhaved vasu 12,099.020d*0233_01 saækhyÃsamayavistÅrïam abhijÃtodbhavaæ bahu 12,099.021a ÃvegÃd yat tu rudhiraæ saægrÃme syandate bhuvi 12,099.021c sÃsya pÆrïÃhutir hotre sam­ddhà sarvakÃmadhuk 12,099.022a chindhi bhindhÅti yasyaitac chrÆyate vÃhinÅmukhe 12,099.022c sÃmÃni sÃmagÃs tasya gÃyanti yamasÃdane 12,099.023a havirdhÃnaæ tu tasyÃhu÷ pare«Ãæ vÃhinÅmukham 12,099.023c ku¤jarÃïÃæ hayÃnÃæ ca varmiïÃæ ca samuccaya÷ 12,099.023e agni÷ Óyenacito nÃma tasya yaj¤e vidhÅyate 12,099.024a utti«Âhati kabandho 'tra sahasre nihate tu ya÷ 12,099.024c sa yÆpas tasya ÓÆrasya khÃdiro '«ÂÃÓrir ucyate 12,099.025a i¬opahÆtaæ kroÓanti ku¤jarà aÇkuÓeritÃ÷ 12,099.025c vyÃghu«ÂatalanÃdena va«aÂkÃreïa pÃrthiva 12,099.025e udgÃtà tatra saægrÃme trisÃmà dundubhi÷ sm­ta÷ 12,099.026a brahmasve hriyamÃïe ya÷ priyÃæ yuddhe tanuæ tyajet 12,099.026c ÃtmÃnaæ yÆpam ucchritya sa yaj¤o 'nantadak«iïa÷ 12,099.027a bhartur arthe tu ya÷ ÓÆro vikramed vÃhinÅmukhe 12,099.027c bhayÃn na ca nivarteta tasya lokà yathà mama 12,099.028a nÅlacandrÃk­tai÷ kha¬gair bÃhubhi÷ parighopamai÷ 12,099.028c yasya vedir upastÅrïà tasya lokà yathà mama 12,099.029a yas tu nÃvek«ate kaæ cit sahÃyaæ vijaye sthita÷ 12,099.029c vigÃhya vÃhinÅmadhyaæ tasya lokà yathà mama 12,099.030a yasya tomarasaæghÃÂà bherÅmaï¬Ækakacchapà 12,099.030c vÅrÃsthiÓarkarà durgà mÃæsaÓoïitakardamà 12,099.031a asicarmaplavà sindhu÷ keÓaÓaivalaÓÃdvalà 12,099.031c aÓvanÃgarathaiÓ caiva saæbhinnai÷ k­tasaækramà 12,099.032a patÃkÃdhvajavÃnÅrà hatavÃhanavÃhinÅ 12,099.032c Óoïitodà susaæpÆrïà dustarà pÃragair narai÷ 12,099.033a hatanÃgamahÃnakrà paralokavahÃÓivà 12,099.033c ­«Âikha¬gadhvajÃnÆkà g­dhrakaÇkava¬aplavà 12,099.034a puru«ÃdÃnucarità bhÅrÆïÃæ kaÓmalÃvahà 12,099.034c nadÅ yodhamahÃyaj¤e tad asyÃvabh­thaæ sm­tam 12,099.035a vedÅ yasya tv amitrÃïÃæ Óirobhir avakÅryate 12,099.035c aÓvaskandhair gajaskandhais tasya lokà yathà mama 12,099.036a patnÅÓÃlà k­tà yasya pare«Ãæ vÃhinÅmukham 12,099.036c havirdhÃnaæ svavÃhinyas tad asyÃhur manÅ«iïa÷ 12,099.037a sadaÓ cÃntarayodhÃgnir ÃgnÅdhraÓ cottarÃæ diÓam 12,099.037c ÓatrusenÃkalatrasya sarvalokÃn adÆrata÷ 12,099.038a yadà tÆbhayato vyÆho bhavaty ÃkÃÓam agrata÷ 12,099.038c sÃsya vedÅ tathà yaj¤e nityaæ vedÃs trayo 'gnaya÷ 12,099.039a yas tu yodha÷ parÃv­tta÷ saætrasto hanyate parai÷ 12,099.039c aprati«Âhaæ sa narakaæ yÃti nÃsty atra saæÓaya÷ 12,099.040a yasya Óoïitavegena nadÅ syÃt samabhiplutà 12,099.040c keÓamÃæsÃsthisaækÅrïà sa gacchet paramÃæ gatim 12,099.041a yas tu senÃpatiæ hatvà tadyÃnam adhirohati 12,099.041c sa vi«ïuvikramakrÃmÅ b­haspatisama÷ kratu÷ 12,099.042a nÃyakaæ và pramÃïaæ và yo và syÃt tatra pÆjita÷ 12,099.042c jÅvagrÃhaæ nig­hïÃti tasya lokà yathà mama 12,099.043a Ãhave nihataæ ÓÆraæ na Óoceta kadà cana 12,099.043c aÓocyo hi hata÷ ÓÆra÷ svargaloke mahÅyate 12,099.044a na hy annaæ nodakaæ tasya na snÃnaæ nÃpy aÓaucakam 12,099.044c hatasya kartum icchanti tasya lokä Ó­ïu«va me 12,099.045a varÃpsara÷sahasrÃïi ÓÆram Ãyodhane hatam 12,099.045c tvaramÃïà hi dhÃvanti mama bhartà bhaved iti 12,099.046a etat tapaÓ ca puïyaæ ca dharmaÓ caiva sanÃtana÷ 12,099.046c catvÃraÓ cÃÓramÃs tasya yo yuddhe na palÃyate 12,099.047a v­ddhaæ balaæ na hantavyaæ naiva strÅ na ca vai dvija÷ 12,099.047c t­ïapÆrïamukhaÓ caiva tavÃsmÅti ca yo vadet 12,099.048a ahaæ v­traæ balaæ pÃkaæ ÓatamÃyaæ virocanam 12,099.048c durÃvÃryaæ ca namuciæ naikamÃyaæ ca Óambaram 12,099.049a vipracittiæ ca daiteyaæ dano÷ putrÃæÓ ca sarvaÓa÷ 12,099.049c prahrÃdaæ ca nihatyÃjau tato devÃdhipo 'bhavam 12,099.050 bhÅ«ma uvÃca 12,099.050a ity etac chakravacanaæ niÓamya pratig­hya ca 12,099.050c yodhÃnÃm Ãtmana÷ siddhim ambarÅ«o 'bhipannavÃn 12,100.001 bhÅ«ma uvÃca 12,100.001a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,100.001c pratardano maithilaÓ ca saægrÃmaæ yatra cakratu÷ 12,100.002a yaj¤opavÅtÅ saægrÃme janako maithilo yathà 12,100.002c yodhÃn uddhar«ayÃm Ãsa tan nibodha yudhi«Âhira 12,100.003a janako maithilo rÃjà mahÃtmà sarvatattvavit 12,100.003c yodhÃn svÃn darÓayÃm Ãsa svargaæ narakam eva ca 12,100.004a abhÅtÃnÃm ime lokà bhÃsvanto hanta paÓyata 12,100.004c pÆrïà gandharvakanyÃbhi÷ sarvakÃmaduho 'k«ayÃ÷ 12,100.005a ime palÃyamÃnÃnÃæ narakÃ÷ pratyupasthitÃ÷ 12,100.005c akÅrti÷ ÓÃÓvatÅ caiva patitavyam anantaram 12,100.006a tÃn d­«ÂvÃrÅn vijayato bhÆtvà saætyÃgabuddhaya÷ 12,100.006c narakasyÃprati«Âhasya mà bhÆta vaÓavartina÷ 12,100.007a tyÃgamÆlaæ hi ÓÆrÃïÃæ svargadvÃram anuttamam 12,100.007c ity uktÃs te n­patinà yodhÃ÷ parapuraæjaya 12,100.008a vyajayanta raïe ÓatrÆn har«ayanto janeÓvaram 12,100.008c tasmÃd Ãtmavatà nityaæ sthÃtavyaæ raïamÆrdhani 12,100.009a gajÃnÃæ rathino madhye rathÃnÃm anu sÃdina÷ 12,100.009c sÃdinÃm antarà sthÃpyaæ pÃdÃtam iha daæÓitam 12,100.010a ya evaæ vyÆhate rÃjà sa nityaæ jayate dvi«a÷ 12,100.010c tasmÃd evaæ vidhÃtavyaæ nityam eva yudhi«Âhira 12,100.011a sarve suk­tam icchanta÷ suyuddhenÃtimanyava÷ 12,100.011c k«obhayeyur anÅkÃni sÃgaraæ makarà iva 12,100.012a har«ayeyur vi«aïïÃæÓ ca vyavasthÃpya parasparam 12,100.012c jitÃæ ca bhÆmiæ rak«eta bhagnÃn nÃtyanusÃrayet 12,100.013a punarÃvartamÃnÃnÃæ nirÃÓÃnÃæ ca jÅvite 12,100.013c na vega÷ susaho rÃjaæs tasmÃn nÃtyanusÃrayet 12,100.014a na hi prahartum icchanti ÓÆrÃ÷ prÃdravatÃæ bhayÃt 12,100.014c tasmÃt palÃyamÃnÃnÃæ kuryÃn nÃtyanusÃraïam 12,100.015a carÃïÃm acarà hy annam adaæ«Ârà daæ«ÂriïÃm api 12,100.015c apÃïaya÷ pÃïimatÃm annaæ ÓÆrasya kÃtarÃ÷ 12,100.016a samÃnap­«ÂhodarapÃïipÃdÃ÷; paÓcÃc chÆraæ bhÅravo 'nuvrajanti 12,100.016c ato bhayÃrtÃ÷ praïipatya bhÆya÷; k­tväjalÅn upati«Âhanti ÓÆrÃn 12,100.017a ÓÆrabÃhu«u loko 'yaæ lambate putravat sadà 12,100.017c tasmÃt sarvÃsv avasthÃsu ÓÆra÷ saæmÃnam arhati 12,100.018a na hi ÓauryÃt paraæ kiæ cit tri«u loke«u vidyate 12,100.018c ÓÆra÷ sarvaæ pÃlayati sarvaæ ÓÆre prati«Âhitam 12,101.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,101.001a yathà jayÃrthina÷ senÃæ nayanti bharatar«abha 12,101.001c Å«ad dharmaæ prapŬyÃpi tan me brÆhi pitÃmaha 12,101.002 bhÅ«ma uvÃca 12,101.002a satyena hi sthità dharmà upapattyà tathÃpare 12,101.002c sÃdhvÃcÃratayà ke cit tathaivaupayikà api 12,101.002e upÃyadharmÃn vak«yÃmi siddhÃrthÃn arthadharmayo÷ 12,101.003a nirmaryÃdà dasyavas tu bhavanti paripanthina÷ 12,101.003c te«Ãæ prativighÃtÃrthaæ pravak«yÃmy atha naigamam 12,101.003e kÃryÃïÃæ saæprasiddhyarthaæ tÃn upÃyÃn nibodha me 12,101.004a ubhe praj¤e veditavye ­jvÅ vakrà ca bhÃrata 12,101.004c jÃnan vakrÃæ na seveta pratibÃdheta cÃgatÃm 12,101.005a amitrà eva rÃjÃnaæ bhedenopacaranty uta 12,101.005c tÃæ rÃjà nik­tiæ jÃnan yathÃmitrÃn prabÃdhate 12,101.006a gajÃnÃæ pÃrÓvacarmÃïi gov­«ÃjagarÃïi ca 12,101.006c ÓalyakaÇkaÂalohÃni tanutrÃïi matÃni ca 12,101.007a ÓitapÅtÃni ÓastrÃïi saænÃhÃ÷ pÅtalohitÃ÷ 12,101.007c nÃnÃra¤janaraktÃ÷ syu÷ patÃkÃ÷ ketavaÓ ca te 12,101.008a ­«Âayas tomarÃ÷ kha¬gà niÓitÃÓ ca paraÓvadhÃ÷ 12,101.008c phalakÃny atha carmÃïi pratikalpyÃny anekaÓa÷ 12,101.008e abhinÅtÃni ÓastrÃïi yodhÃÓ ca k­taniÓramÃ÷ 12,101.009a caitryÃæ và mÃrgaÓÅr«yÃæ và senÃyoga÷ praÓasyate 12,101.009c pakvasasyà hi p­thivÅ bhavaty ambumatÅ tathà 12,101.010a naivÃtiÓÅto nÃtyu«ïa÷ kÃlo bhavati bhÃrata 12,101.010c tasmÃt tadà yojayeta pare«Ãæ vyasane«u và 12,101.010e ete«u yogÃ÷ senÃyÃ÷ praÓastÃ÷ parabÃdhane 12,101.011a jalavÃæs t­ïavÃn mÃrga÷ samo gamya÷ praÓasyate 12,101.011c cÃrair hi vihitÃbhyÃsa÷ kuÓalair vanagocarai÷ 12,101.012a navyÃraïyair na Óakyeta gantuæ m­gagaïair iva 12,101.012c tasmÃt sarvÃsu senÃsu yojayanti jayÃrthina÷ 12,101.012d*0234_01 agrata÷ puru«ÃnÅkaæ Óaktaæ bhaktaæ kulodgatam 12,101.013a ÃvÃsas toyavÃn durga÷ paryÃkÃÓa÷ praÓasyate 12,101.013c pare«Ãm upasarpÃïÃæ prati«edhas tathà bhavet 12,101.014a ÃkÃÓaæ tu vanÃbhyÃÓe manyante guïavattaram 12,101.014c bahubhir guïajÃtais tu ye yuddhakuÓalà janÃ÷ 12,101.014d*0235_01 upanyÃso bhavet tatra balÃnÃæ nÃtidÆrata÷ 12,101.015a upanyÃso 'pasarpÃïÃæ padÃtÅnÃæ ca gÆhanam 12,101.015c atha ÓatrupratÅghÃtam Ãpadarthaæ parÃyaïam 12,101.016a saptar«Ån p­«Âhata÷ k­tvà yudhyerann acalà iva 12,101.016c anena vidhinà rÃja¤ jigÅ«etÃpi durjayÃn 12,101.017a yato vÃyur yata÷ sÆryo yata÷ Óukras tato jaya÷ 12,101.017c pÆrvaæ pÆrvaæ jyÃya e«Ãæ saænipÃte yudhi«Âhira 12,101.018a akardamÃm anudakÃm amaryÃdÃm alo«ÂakÃm 12,101.018c aÓvabhÆmiæ praÓaæsanti ye yuddhakuÓalà janÃ÷ 12,101.019a samà nirudakÃkÃÓà rathabhÆmi÷ praÓasyate 12,101.019c nÅcadrumà mahÃkak«Ã sodakà hastiyodhinÃm 12,101.020a bahudurgà mahÃv­k«Ã vetraveïubhir Ãst­tà 12,101.020c padÃtÅnÃæ k«amà bhÆmi÷ parvatopavanÃni ca 12,101.021a padÃtibahulà senà d­¬hà bhavati bhÃrata 12,101.021c rathÃÓvabahulà senà sudine«u praÓasyate 12,101.022a padÃtinÃgabahulà prÃv­ÂkÃle praÓasyate 12,101.022c guïÃn etÃn prasaækhyÃya deÓakÃlau prayojayet 12,101.023a evaæ saæcintya yo yÃti tithinak«atrapÆjita÷ 12,101.023c vijayaæ labhate nityaæ senÃæ samyak prayojayan 12,101.024a prasuptÃæs t­«itä ÓrÃntÃn prakÅrïÃn nÃbhighÃtayet 12,101.024c mok«e prayÃïe calane pÃnabhojanakÃlayo÷ 12,101.025a atik«iptÃn vyatik«iptÃn vihatÃn pratanÆk­tÃn 12,101.025c suvisrambhÃn k­tÃrambhÃn upanyÃsapratÃpitÃn 12,101.025e bahiÓcarÃn upanyÃsÃn k­tvà veÓmÃnusÃriïa÷ 12,101.026a pÃraæparyÃgate dvÃre ye ke cid anuvartina÷ 12,101.026c paricaryÃvaroddhÃro ye ca ke cana valgina÷ 12,101.027a anÅkaæ ye prabhindanti bhinnaæ ye sthagayanti ca 12,101.027c samÃnÃÓanapÃnÃs te kÃryà dviguïavetanÃ÷ 12,101.027d*0236_01 jÃtigotraæ ca vij¤Ãya karma cÃnuttamaæ Óubham 12,101.027d*0236_02 samÃnadeharak«Ãrthe kÃryà dviguïavetanÃ÷ 12,101.027d*0236_03 triguïaæ caturguïaæ caiva vetanaæ te«u kÃrayet 12,101.028a daÓÃdhipataya÷ kÃryÃ÷ ÓatÃdhipatayas tathà 12,101.028c te«Ãæ sahasrÃdhipatiæ kuryÃc chÆram atandritam 12,101.029a yathÃmukhyaæ saænipÃtya vaktavyÃ÷ sma ÓapÃmahe 12,101.029c yathà jayÃrthaæ saægrÃme na jahyÃma parasparam 12,101.030a ihaiva te nivartantÃæ ye na÷ ke cana bhÅrava÷ 12,101.030c na ghÃtayeyu÷ pradaraæ kurvÃïÃs tumule sati 12,101.030d*0237_01 na saænipÃte pradaraæ vadhaæ và kuryur Åd­ÓÃ÷ 12,101.031a ÃtmÃnaæ ca svapak«aæ ca palÃyan hanti saæyuge 12,101.031c dravyanÃÓo vadho 'kÅrtir ayaÓaÓ ca palÃyane 12,101.032a amanoj¤Ãsukhà vÃca÷ puru«asya palÃyata÷ 12,101.032c pratispandau«Âhadantasya nyastasarvÃyudhasya ca 12,101.033a hitvà palÃyamÃnasya sahÃyÃn prÃïasaæÓaye 12,101.033c amitrair anubaddhasya dvi«atÃm astu nas tathà 12,101.034a manu«yÃpasadà hy ete ye bhavanti parÃÇmukhÃ÷ 12,101.034c rÃÓivardhanamÃtrÃs te naiva te pretya no iha 12,101.035a amitrà h­«Âamanasa÷ pratyudyÃnti palÃyinam 12,101.035c jayinaæ suh­das tÃta vandanair maÇgalena ca 12,101.036a yasya sma vyasane rÃjann anumodanti Óatrava÷ 12,101.036c tad asahyataraæ du÷kham ahaæ manye vadhÃd api 12,101.037a Óriyaæ jÃnÅta dharmasya mÆlaæ sarvasukhasya ca 12,101.037c sà bhÅrÆïÃæ parÃn yÃti ÓÆras tÃm adhigacchati 12,101.038a te vayaæ svargam icchanta÷ saægrÃme tyaktajÅvitÃ÷ 12,101.038c jayanto vadhyamÃnà và prÃptum arhÃma sadgatim 12,101.039a evaæ saæÓaptaÓapathÃ÷ samabhityaktajÅvitÃ÷ 12,101.039c amitravÃhinÅæ vÅrÃ÷ saæpragÃhanty abhÅrava÷ 12,101.040a agrata÷ puru«ÃnÅkam asicarmavatÃæ bhavet 12,101.040c p­«Âhata÷ ÓakaÂÃnÅkaæ kalatraæ madhyatas tathà 12,101.041a pare«Ãæ pratighÃtÃrthaæ padÃtÅnÃæ ca gÆhanam 12,101.041c api hy asmin pare g­ddhà bhaveyur ye purogamÃ÷ 12,101.042a ye purastÃd abhimatÃ÷ sattvavanto manasvina÷ 12,101.042c te pÆrvam abhivarteraæs tÃn anvag itare janÃ÷ 12,101.043a api coddhar«aïaæ kÃryaæ bhÅrÆïÃm api yatnata÷ 12,101.043c skandhadarÓanamÃtraæ tu ti«Âheyur và samÅpata÷ 12,101.044a saæhatÃn yodhayed alpÃn kÃmaæ vistÃrayed bahÆn 12,101.044c sÆcÅmukham anÅkaæ syÃd alpÃnÃæ bahubhi÷ saha 12,101.045a saæprayuddhe prah­«Âe và satyaæ và yadi vÃn­tam 12,101.045c prag­hya bÃhÆn kroÓeta bhagnà bhagnÃ÷ parà iti 12,101.046a Ãgataæ no mitrabalaæ praharadhvam abhÅtavat 12,101.046c Óabdavanto 'nudhÃveyu÷ kurvanto bhairavaæ ravam 12,101.047a k«ve¬Ã÷ kilakilÃ÷ ÓaÇkhÃ÷ krakacà govi«ÃïikÃn 12,101.047c bherÅm­daÇgapaïavÃn nÃdayeyuÓ ca ku¤jarÃn 12,102.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,102.001a kiæÓÅlÃ÷ kiæsamutthÃnÃ÷ kathaærÆpÃÓ ca bhÃrata 12,102.001c kiæsaænÃhÃ÷ kathaæÓastrà janÃ÷ syu÷ saæyuge n­pa 12,102.002 bhÅ«ma uvÃca 12,102.002a yathÃcaritam evÃtra Óastrapatraæ vidhÅyate 12,102.002c ÃcÃrÃd eva puru«as tathà karmasu vartate 12,102.002d*0238_01 ÃdÃnÃrthÃya puru«ais tathà karma vidhÅyate 12,102.003a gÃndhÃrÃ÷ sindhusauvÅrà nakharaprÃsayodhina÷ 12,102.003c ÃbhÅrava÷ subalinas tadbalaæ sarvapÃragam 12,102.004a sarvaÓastre«u kuÓalÃ÷ sattvavanto hy uÓÅnarÃ÷ 12,102.004c prÃcyà mÃtaÇgayuddhe«u kuÓalÃ÷ ÓaÂhayodhina÷ 12,102.005a tathà yavanakÃmbojà mathurÃm abhitaÓ ca ye 12,102.005c ete niyuddhakuÓalà dÃk«iïÃtyÃsicarmiïa÷ 12,102.006a sarvatra ÓÆrà jÃyante mahÃsattvà mahÃbalÃ÷ 12,102.006b*0239_01 Ãvantikà mahÃÓÆrÃÓ caturaÇge ca mÃÊavÃ÷ 12,102.006b*0239_02 eko 'pi hi sahasrasya ti«Âhaty abhimukho raïe 12,102.006c prÃya e«a samuddi«Âo lak«aïÃni tu me Ó­ïu 12,102.007a siæhaÓÃrdÆlavÃÇnetrÃ÷ siæhaÓÃrdÆlagÃmina÷ 12,102.007c pÃrÃvatakuliÇgÃk«Ã÷ sarve ÓÆrÃ÷ pramÃthina÷ 12,102.008a m­gasvarà dvÅpinetrà ­«abhÃk«Ãs tathÃpare 12,102.008c pravÃdina÷ sucaï¬ÃÓ ca krodhina÷ kiænarÅsvanÃ÷ 12,102.009a meghasvanÃ÷ kruddhamukhÃ÷ ke cit karabhanisvanÃ÷ 12,102.009c jihmanÃsÃnujaÇghÃÓ ca dÆragà dÆrapÃtina÷ 12,102.010a bi¬ÃlakubjÃs tanavas tanukeÓÃs tanutvaca÷ 12,102.010c ÓÆrÃÓ capalacittÃÓ ca te bhavanti durÃsadÃ÷ 12,102.011a godhÃnimÅlitÃ÷ ke cin m­duprak­tayo 'pi ca 12,102.011c turaægagatinirgho«Ãs te narÃ÷ pÃrayi«ïava÷ 12,102.012a susaæhatÃ÷ pratanavo vyƬhoraskÃ÷ susaæsthitÃ÷ 12,102.012c pravÃditena n­tyanti h­«yanti kalahe«u ca 12,102.013a gambhÅrÃk«Ã ni÷s­tÃk«Ã÷ piÇgalà bhrukuÂÅmukhÃ÷ 12,102.013c nakulÃk«Ãs tathà caiva sarve ÓÆrÃs tanutyaja÷ 12,102.014a jihmÃk«Ã÷ pralalÃÂÃÓ ca nirmÃæsahanavo 'pi ca 12,102.014c vakrabÃhvaÇgulÅsaktÃ÷ k­Óà dhamanisaætatÃ÷ 12,102.015a praviÓanty ativegena saæparÃye 'bhyupasthite 12,102.015c vÃraïà iva saæmattÃs te bhavanti durÃsadÃ÷ 12,102.016a dÅptasphuÂitakeÓÃntÃ÷ sthÆlapÃrÓvahanÆmukhÃ÷ 12,102.016c unnatÃæsÃ÷ p­thugrÅvà vikaÂÃ÷ sthÆlapiï¬ikÃ÷ 12,102.017a udv­ttÃÓ caiva sugrÅvà vinatà vihagà iva 12,102.017c piï¬aÓÅr«ÃhivaktrÃÓ ca v­«adaæÓamukhà iva 12,102.018a ugrasvanà manyumanto yuddhe«v ÃrÃvasÃriïa÷ 12,102.018c adharmaj¤ÃvaliptÃÓ ca ghorà raudrapradarÓina÷ 12,102.019a tyaktÃtmÃna÷ sarva ete antyajà hy anivartina÷ 12,102.019c puraskÃryÃ÷ sadà sainye hanyante ghnanti cÃpi te 12,102.020a adhÃrmikà bhinnav­ttÃ÷ sÃdhv evai«Ãæ parÃbhava÷ 12,102.020c evam eva prakupyanti rÃj¤o 'py ete hy abhÅk«ïaÓa÷ 12,103.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,103.001a jaitryà và kÃni rÆpÃïi bhavanti puru«ar«abha 12,103.001c p­tanÃyÃ÷ praÓastÃni tÃnÅhecchÃmi veditum 12,103.002 bhÅ«ma uvÃca 12,103.002a jaitryà và yÃni rÆpÃïi bhavanti puru«ar«abha 12,103.002c p­tanÃyÃ÷ praÓastÃni tÃni vak«yÃmi sarvaÓa÷ 12,103.003a daivaæ pÆrvaæ vikurute mÃnu«e kÃlacodite 12,103.003c tad vidvÃæso 'nupaÓyanti j¤ÃnadÅrgheïa cak«u«Ã 12,103.004a prÃyaÓcittavidhiæ cÃtra japahomÃæÓ ca tadvida÷ 12,103.004c maÇgalÃni ca kurvanta÷ Óamayanty ahitÃny api 12,103.005a udÅrïamanaso yodhà vÃhanÃni ca bhÃrata 12,103.005c yasyÃæ bhavanti senÃyÃæ dhruvaæ tasyÃæ jayaæ vadet 12,103.006a anv enÃæ vÃyavo vÃnti tathaivendradhanÆæ«i ca 12,103.006c anuplavante meghÃÓ ca tathÃdityasya raÓmaya÷ 12,103.007a gomÃyavaÓ cÃnulomà va¬Ã g­dhrÃÓ ca sarvaÓa÷ 12,103.007c Ãcareyur yadà senÃæ tadà siddhir anuttamà 12,103.008a prasannabhÃ÷ pÃvaka ÆrdhvaraÓmi÷; pradak«iïÃvartaÓikho vidhÆma÷ 12,103.008c puïyà gandhÃÓ cÃhutÅnÃæ pravÃnti; jayasyaitad bhÃvino rÆpam Ãhu÷ 12,103.009a gambhÅraÓabdÃÓ ca mahÃsvanÃÓ ca; ÓaÇkhÃÓ ca bheryaÓ ca nadanti yatra 12,103.009c yuyutsavaÓ cÃpratÅpà bhavanti; jayasyaitad bhÃvino rÆpam Ãhu÷ 12,103.010a i«Âà m­gÃ÷ p­«Âhato vÃmataÓ ca; saæprasthitÃnÃæ ca gami«yatÃæ ca 12,103.010c jighÃæsatÃæ dak«iïÃ÷ siddhim Ãhur; ye tv agratas te prati«edhayanti 12,103.011a maÇgalyaÓabdÃ÷ Óakunà vadanti; haæsÃ÷ krau¤cÃ÷ ÓatapatrÃÓ ca cëÃ÷ 12,103.011c h­«Âà yodhÃ÷ sattvavanto bhavanti; jayasyaitad bhÃvino rÆpam Ãhu÷ 12,103.012a Óastrai÷ patrai÷ kavacai÷ ketubhiÓ ca; subhÃnubhir mukhavarïaiÓ ca yÆnÃm 12,103.012b*0240_01 tathà gajair vÃjibhir he«amÃïai÷ 12,103.012c bhrÃji«matÅ du«pratiprek«aïÅyÃ; ye«Ãæ camÆs te 'bhibhavanti ÓatrÆn 12,103.013a ÓuÓrÆ«avaÓ cÃnabhimÃninaÓ ca; parasparaæ sauh­dam ÃsthitÃÓ ca 12,103.013c ye«Ãæ yodhÃ÷ Óaucam anu«ÂhitÃÓ ca; jayasyaitad bhÃvino rÆpam Ãhu÷ 12,103.014a ÓabdÃ÷ sparÓÃs tathà gandhà vicaranti mana÷priyÃ÷ 12,103.014c dhairyaæ cÃviÓate yodhÃn vijayasya mukhaæ tu tat 12,103.015a i«Âo vÃma÷ pravi«Âasya dak«iïa÷ pravivik«ata÷ 12,103.015c paÓcÃt saæsÃdhayaty arthaæ purastÃt prati«edhati 12,103.016a saæbh­tya mahatÅæ senÃæ caturaÇgÃæ yudhi«Âhira 12,103.016c sÃmnaivÃvartane pÆrvaæ prayatethÃs tatho yudhi 12,103.017a jaghanya e«a vijayo yad yuddhaæ nÃma bhÃrata 12,103.017c yÃd­cchiko yudhi jayo daivo veti vicÃraïam 12,103.018a apÃm iva mahÃvegas trastà m­gagaïà iva 12,103.018c durnivÃryatamà caiva prabhagnà mahatÅ camÆ÷ 12,103.019a bhagnà ity eva bhajyante vidvÃæso 'pi nakÃraïam 12,103.019c udÃrasÃrà mahatÅ rurusaæghopamà camÆ÷ 12,103.020a parasparaj¤Ã÷ saæh­«ÂÃs tyaktaprÃïÃ÷ suniÓcitÃ÷ 12,103.020c api pa¤cÃÓati÷ ÓÆrà m­dnanti paravÃhinÅm 12,103.021a atha và pa¤ca «a sapta sahitÃ÷ k­taniÓcayÃ÷ 12,103.021c kulÅnÃ÷ pÆjitÃ÷ samyag vijayantÅha ÓÃtravÃn 12,103.022a saænipÃto na gantavya÷ Óakye sati kathaæ cana 12,103.022c sÃntvabhedapradÃnÃnÃæ yuddham uttaram ucyate 12,103.023a saæsarpaïÃd dhi senÃyà bhayaæ bhÅrÆn prabÃdhate 12,103.023c vajrÃd iva prajvalitÃd iyaæ kva nu pati«yati 12,103.024a abhiprayÃtÃæ samitiæ j¤Ãtvà ye pratiyÃnty atha 12,103.024c te«Ãæ spandanti gÃtrÃïi yodhÃnÃæ vi«ayasya ca 12,103.025a vi«ayo vyathate rÃjan sarva÷ sasthÃïujaÇgama÷ 12,103.025c ÓastrapratÃpataptÃnÃæ majjà sÅdati dehinÃm 12,103.026a te«Ãæ sÃntvaæ krÆramiÓraæ praïetavyaæ puna÷ puna÷ 12,103.026c saæpŬyamÃnà hi pare yogam ÃyÃnti sarvaÓa÷ 12,103.027a antarÃïÃæ ca bhedÃrthaæ cÃrÃn abhyavacÃrayet 12,103.027c yaÓ ca tasmÃt paro rÃjà tena saædhi÷ praÓasyate 12,103.028a na hi tasyÃnyathà pŬà Óakyà kartuæ tathÃvidhà 12,103.028c yathà sÃrdham amitreïa sarvata÷ pratibÃdhanam 12,103.029a k«amà vai sÃdhumÃyà hi na hi sÃdhv ak«amà sadà 12,103.029c k«amÃyÃÓ cÃk«amÃyÃÓ ca viddhi pÃrtha prayojanam 12,103.030a vijitya k«amamÃïasya yaÓo rÃj¤o 'bhivardhate 12,103.030c mahÃparÃdhà hy apy asmin viÓvasanti hi Óatrava÷ 12,103.031a manyate karÓayitvà tu k«amà sÃdhv iti Óambara÷ 12,103.031c asaætaptaæ tu yad dÃru pratyeti prak­tiæ puna÷ 12,103.032a naitat praÓaæsanty ÃcÃryà na ca sÃdhu nidarÓanam 12,103.032c akleÓenÃvinÃÓena niyantavyÃ÷ svaputravat 12,103.033a dve«yo bhavati bhÆtÃnÃm ugro rÃjà yudhi«Âhira 12,103.033c m­dum apy avamanyante tasmÃd ubhayabhÃg bhavet 12,103.034a prahari«yan priyaæ brÆyÃt praharann api bhÃrata 12,103.034c prah­tya ca k­pÃyeta Óocann iva rudann iva 12,103.035a na me priyaæ yat sa hata÷ saæprÃhaivaæ puro vaca÷ 12,103.035c na cakartha ca me vÃkyam ucyamÃna÷ puna÷ puna÷ 12,103.036a aho jÅvitam ÃkÃÇk«e ned­Óo vadham arhati 12,103.036c sudurlabhÃ÷ supuru«Ã÷ saægrÃme«v apalÃyina÷ 12,103.037a k­taæ mamÃpriyaæ tena yenÃyaæ nihato m­dhe 12,103.037c iti vÃcà vadan hantÌn pÆjayeta rahogata÷ 12,103.038a hantÌïÃæ cÃhatÃnÃæ ca yat kuryur aparÃdhina÷ 12,103.038c kroÓed bÃhuæ prag­hyÃpi cikÅr«a¤ janasaægraham 12,103.039a evaæ sarvÃsv avasthÃsu sÃntvapÆrvaæ samÃcaran 12,103.039c priyo bhavati bhÆtÃnÃæ dharmaj¤o vÅtabhÅr n­pa÷ 12,103.040a viÓvÃsaæ cÃtra gacchanti sarvabhÆtÃni bhÃrata 12,103.040c viÓvasta÷ Óakyate bhoktuæ yathÃkÃmam upasthita÷ 12,103.041a tasmÃd viÓvÃsayed rÃjà sarvabhÆtÃny amÃyayà 12,103.041c sarvata÷ parirak«ec ca yo mahÅæ bhoktum icchati 12,104.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,104.001a kathaæ m­dau kathaæ tÅk«ïe mahÃpak«e ca pÃrthiva 12,104.001c arau varteta n­patis tan me brÆhi pitÃmaha 12,104.002 bhÅ«ma uvÃca 12,104.002a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,104.002c b­haspateÓ ca saævÃdam indrasya ca yudhi«Âhira 12,104.003a b­haspatiæ devapatir abhivÃdya k­täjali÷ 12,104.003c upasaægamya papraccha vÃsava÷ paravÅrahà 12,104.004a ahite«u kathaæ brahman vartayeyam atandrita÷ 12,104.004c asamucchidya caivenÃn niyaccheyam upÃyata÷ 12,104.005a senayor vyati«aÇgeïa jaya÷ sÃdhÃraïo bhavet 12,104.005c kiæ kurvÃïaæ na mÃæ jahyÃj jvalità ÓrÅ÷ pratÃpinÅ 12,104.006a tato dharmÃrthakÃmÃnÃæ kuÓala÷ pratibhÃnavÃn 12,104.006c rÃjadharmavidhÃnaj¤a÷ pratyuvÃca puraædaram 12,104.007a na jÃtu kalahenecchen niyantum apakÃriïa÷ 12,104.007c bÃlasaæsevitaæ hy etad yad amar«o yad ak«amà 12,104.007e na Óatrur viv­ta÷ kÃryo vadham asyÃbhikÃÇk«atà 12,104.008a krodhaæ balam amar«aæ ca niyamyÃtmajam Ãtmani 12,104.008c amitram upaseveta viÓvastavad aviÓvasan 12,104.009a priyam eva vaden nityaæ nÃpriyaæ kiæ cid Ãcaret 12,104.009c viramec chu«kavairebhya÷ kaïÂhÃyÃsaæ ca varjayet 12,104.010a yathà vaitaæsiko yukto dvijÃnÃæ sad­Óasvana÷ 12,104.010c tÃn dvijÃn kurute vaÓyÃæs tathà yukto mahÅpati÷ 12,104.010e vaÓaæ copanayec chatrÆn nihanyÃc ca puraædara 12,104.011a na nityaæ paribhÆyÃrÅn sukhaæ svapiti vÃsava 12,104.011c jÃgarty eva ca du«ÂÃtmà saækare 'gnir ivotthita÷ 12,104.012a na saænipÃta÷ kartavya÷ sÃmÃnye vijaye sati 12,104.012c viÓvÃsyaivopasaænyÃsyo vaÓe k­tvà ripu÷ prabho 12,104.012d*0241_01 vaÓe kuryÃn na Óamayet tÅk«ïÃn karkaÓapŬanai÷ 12,104.012d*0241_02 sa yathà ne«yate rÃj¤as tÅk«ïopakaraïak«aya÷ 12,104.012d*0241_03 hetÃv År«u÷ phalener«u÷ syÃc chakra vyavasÃyavit 12,104.012d*0241_04 do«eïa guïarÆpeïa dvi«ato yo jayet sadà 12,104.013a saæpradhÃrya sahÃmÃtyair mantravidbhir mahÃtmabhi÷ 12,104.013c upek«amÃïo 'vaj¤Ãte h­dayenÃparÃjita÷ 12,104.014a athÃsya praharet kÃle kiæ cid vicalite pade 12,104.014c daï¬aæ ca dÆ«ayed asya puru«air ÃptakÃribhi÷ 12,104.015a ÃdimadhyÃvasÃnaj¤a÷ pracchannaæ ca vicÃrayet 12,104.015c balÃni dÆ«ayed asya jÃnaæÓ caiva pramÃïata÷ 12,104.016a bhedenopapradÃnena saæs­jann au«adhais tathà 12,104.016c na tv eva celasaæsargaæ racayed aribhi÷ saha 12,104.017a dÅrghakÃlam api k«Ãntvà vihanyÃd eva ÓÃtravÃn 12,104.017c kÃlÃkÃÇk«Å yÃmayec ca yathà visrambham Ãpnuyu÷ 12,104.017c*0242_01 **** **** upÃsÅta ÓacÅpate 12,104.017c*0242_02 tathà priyaæ ca vaktavyaæ 12,104.018a na sadyo 'rÅn vinirhanyÃd d­«Âasya vijayo 'jvara÷ 12,104.018c na ya÷ Óalyaæ ghaÂÂayati navaæ ca kurute vraïam 12,104.019a prÃpte ca praharet kÃle na sa saævartate puna÷ 12,104.019c hantukÃmasya devendra puru«asya ripuæ prati 12,104.020a ya÷ kÃlo hi vyatikrÃmet puru«aæ kÃlakÃÇk«iïam 12,104.020c durlabha÷ sa puna÷ kÃla÷ kÃladharmacikÅr«uïà 12,104.021a aurjasthyaæ vijayed evaæ saæg­hïan sÃdhusaæmatÃn 12,104.021c kÃlena sÃdhayen nityaæ nÃprÃpte 'bhinipŬayet 12,104.022a vihÃya kÃmaæ krodhaæ ca tathÃhaækÃram eva ca 12,104.022c yukto vivaram anvicched ahitÃnÃæ puraædara 12,104.023a mÃrdavaæ daï¬a Ãlasyaæ pramÃdaÓ ca surottama 12,104.023c mÃyÃÓ ca vividhÃ÷ Óakra sÃdhayanty avicak«aïam 12,104.024a nihatyaitÃni catvÃri mÃyÃæ pratividhÃya ca 12,104.024c tata÷ Óaknoti ÓatrÆïÃæ prahartum avicÃrayan 12,104.025a yadaivaikena Óakyeta guhyaæ kartuæ tadÃcaret 12,104.025c yacchanti sacivà guhyaæ mitho vidrÃvayanty api 12,104.026a aÓakyam iti k­tvà và tato 'nyai÷ saævidaæ caret 12,104.026c brahmadaï¬am ad­«Âe«u d­«Âe«u caturaÇgiïÅm 12,104.027a bhedaæ ca prathamaæ yu¤jyÃt tÆ«ïÅædaï¬aæ tathaiva ca 12,104.027c kÃle prayojayed rÃjà tasmiæs tasmiæs tadà tadà 12,104.028a praïipÃtaæ ca gaccheta kÃle Óatror balÅyasa÷ 12,104.028c yukto 'sya vadham anvicched apramatta÷ pramÃdyata÷ 12,104.029a praïipÃtena dÃnena vÃcà madhurayà bruvan 12,104.029c amitram upaseveta na tu jÃtu viÓaÇkayet 12,104.030a sthÃnÃni ÓaÇkitÃnÃæ ca nityam eva vivarjayet 12,104.030c na ca te«v ÃÓvased drugdhvà jÃgratÅha nirÃk­tÃ÷ 12,104.031a na hy ato du«karaæ karma kiæ cid asti surottama 12,104.031c yathà vividhav­ttÃnÃm aiÓvaryam amarÃdhipa 12,104.032a tathà vividhaÓÅlÃnÃm api saæbhava ucyate 12,104.032c yateta yogam ÃsthÃya mitrÃmitrÃn avÃrayan 12,104.033a m­dum apy avamanyante tÅk«ïÃd udvijate jana÷ 12,104.033c mÃtÅk«ïo mÃm­dur bhÆs tvaæ tÅk«ïo bhava m­dur bhava 12,104.034a yathà vapre vegavati sarvata÷saæplutodake 12,104.034c nityaæ vivaraïÃd bÃdhas tathà rÃjyaæ pramÃdyata÷ 12,104.035a na banÆn abhiyu¤jÅta yaugapadyena ÓÃtravÃn 12,104.035c sÃmnà dÃnena bhedena daï¬ena ca puraædara 12,104.036a ekaikam e«Ãæ ni«piæ«a¤ Ói«Âe«u nipuïaæ caret 12,104.036c na ca Óakto 'pi medhÃvÅ sarvÃn evÃrabhen n­pa÷ 12,104.037a yadà syÃn mahatÅ senà hayanÃgarathÃkulà 12,104.037c padÃtiyantrabahulà svanuraktà «a¬aÇginÅ 12,104.038a yadà bahuvidhÃæ v­ddhiæ manyate pratilomata÷ 12,104.038c tadà viv­tya prahared dasyÆnÃm avicÃrayan 12,104.039a na sÃma daï¬opani«at praÓasyate; na mÃrdavaæ Óatru«u yÃtrikaæ sadà 12,104.039c na sasyaghÃto na ca saækarakriyÃ; na cÃpi bhÆya÷ prak­ter vicÃraïà 12,104.040a mÃyÃvibhedÃnupasarjanÃni; pÃpaæ tathaiva spaÓasaæprayogÃt 12,104.040c Ãptair manu«yair upacÃrayeta; pure«u rëÂre«u ca saæprayukta÷ 12,104.041a purÃïi cai«Ãm anus­tya bhÆmipÃ÷; pure«u bhogÃn nikhilÃn ihÃjayan 12,104.041c pure«u nÅtiæ vihitÃæ yathÃvidhi; prayojayanto balav­trasÆdana 12,104.042a pradÃya gƬhÃni vasÆni nÃma; pracchidya bhogÃn avadhÃya ca svÃn 12,104.042c du«ÂÃ÷ svado«air iti kÅrtayitvÃ; pure«u rëÂre«u ca yojayanti 12,104.043a tathaiva cÃnyai ratiÓÃstravedibhi÷; svalaæk­tai÷ ÓÃstravidhÃnad­«Âibhi÷ 12,104.043c suÓik«itair bhëyakathÃviÓÃradai÷; pare«u k­tyÃn upadhÃrayasva 12,104.044 indra uvÃca 12,104.044a kÃni liÇgÃni du«Âasya bhavanti dvijasattama 12,104.044c kathaæ du«Âaæ vijÃnÅyÃd etat p­«Âo bravÅhi me 12,104.045 b­haspatir uvÃca 12,104.045a parok«am aguïÃn Ãha sadguïÃn abhyasÆyati 12,104.045c parair và kÅrtyamÃne«u tÆ«ïÅm Ãste parÃÇmukha÷ 12,104.046a tÆ«ïÅæbhÃve 'pi hi j¤Ãnaæ na ced bhavati kÃraïam 12,104.046c viÓvÃsam o«ÂhasaædaæÓaæ ÓirasaÓ ca prakampanam 12,104.047a karoty abhÅk«ïaæ saæs­«Âam asaæs­«ÂaÓ ca bhëate 12,104.047c ad­«Âito vikurute d­«Âvà và nÃbhibhëate 12,104.048a p­thag etya samaÓnÃti nedam adya yathÃvidhi 12,104.048c Ãsane Óayane yÃne bhÃvà lak«yà viÓe«ata÷ 12,104.049a Ãrtir Ãrte priye prÅtir etÃvan mitralak«aïam 12,104.049c viparÅtaæ tu boddhavyam arilak«aïam eva tat 12,104.050a etÃny evaæ yathoktÃni budhyethÃs tridaÓÃdhipa 12,104.050c puru«ÃïÃæ pradu«ÂÃnÃæ svabhÃvo balavattara÷ 12,104.051a iti du«Âasya vij¤Ãnam uktaæ te surasattama 12,104.051c niÓÃmya ÓÃstratattvÃrthaæ yathÃvad amareÓvara 12,104.052 bhÅ«ma uvÃca 12,104.052a sa tad vaca÷ Óatrunibarhaïe ratas; tathà cakÃrÃvitathaæ b­haspate÷ 12,104.052c cacÃra kÃle vijayÃya cÃrihÃ; vaÓaæ ca ÓatrÆn anayat puraædara÷ 12,105.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,105.001a dhÃrmiko 'rthÃn asaæprÃpya rÃjÃmÃtyai÷ prabÃdhita÷ 12,105.001c cyuta÷ koÓÃc ca daï¬Ãc ca sukham icchan kathaæ caret 12,105.002 bhÅ«ma uvÃca 12,105.002a atrÃyaæ k«emadarÓÅyam itihÃso 'nugÅyate 12,105.002c tat te 'haæ saæpravak«yÃmi tan nibodha yudhi«Âhira 12,105.003a k«emadarÓaæ n­pasutaæ yatra k«Åïabalaæ purà 12,105.003c muni÷ kÃlakav­k«Åya ÃjagÃmeti na÷ Órutam 12,105.003e taæ papracchopasaæg­hya k­cchrÃm Ãpadam Ãsthita÷ 12,105.004a arthe«u bhÃgÅ puru«a ÅhamÃna÷ puna÷ puna÷ 12,105.004c alabdhvà madvidho rÃjyaæ brahman kiæ kartum arhati 12,105.005a anyatra maraïÃt steyÃd anyatra parasaæÓrayÃt 12,105.005c k«udrÃd anyatra cÃcÃrÃt tan mamÃcak«va sattama 12,105.006a vyÃdhinà cÃbhipannasya mÃnasenetareïa và 12,105.006c bahuÓruta÷ k­tapraj¤as tvadvidha÷ Óaraïaæ bhavet 12,105.007a nirvidya hi nara÷ kÃmÃn niyamya sukham edhate 12,105.007c tyaktvà prÅtiæ ca Óokaæ ca labdhvÃprÅtimayaæ vasu 12,105.008a sukham arthÃÓrayaæ ye«Ãm anuÓocÃmi tÃn aham 12,105.008c mama hy arthÃ÷ subahavo na«ÂÃ÷ svapna ivÃgatÃ÷ 12,105.009a du«karaæ bata kurvanti mahato 'rthÃæs tyajanti ye 12,105.009c vayaæ tv enÃn parityaktum asato 'pi na Óaknuma÷ 12,105.010a imÃm avasthÃæ saæprÃptaæ dÅnam Ãrtaæ ÓriyaÓ cyutam 12,105.010c yad anyat sukham astÅha tad brahmann anuÓÃdhi mÃm 12,105.011a kausalyenaivam uktas tu rÃjaputreïa dhÅmatà 12,105.011c muni÷ kÃlakav­k«Åya÷ pratyuvÃca mahÃdyuti÷ 12,105.012a purastÃd eva te buddhir iyaæ kÃryà vijÃnata÷ 12,105.012c anityaæ sarvam evedam ahaæ ca mama cÃsti yat 12,105.013a yat kiæ cin manyase 'stÅti sarvaæ nÃstÅti viddhi tat 12,105.013c evaæ na vyathate prÃj¤a÷ k­cchrÃm apy Ãpadaæ gata÷ 12,105.014a yad dhi bhÆtaæ bhavi«yac ca dhruvaæ tan na bhavi«yati 12,105.014c evaæ viditavedyas tvam adharmebhya÷ pramok«yase 12,105.015a yac ca pÆrve samÃhÃre yac ca pÆrvatare pare 12,105.015c sarvaæ tan nÃsti tac caiva taj j¤Ãtvà ko 'nusaæjvaret 12,105.016a bhÆtvà ca na bhavaty etad abhÆtvà ca bhavaty api 12,105.016c Óoke na hy asti sÃmarthyaæ Óokaæ kuryÃt kathaæ nara÷ 12,105.017a kva nu te 'dya pità rÃjan kva nu te 'dya pitÃmaha÷ 12,105.017c na tvaæ paÓyasi tÃn adya na tvà paÓyanti te 'pi ca 12,105.018a Ãtmano 'dhruvatÃæ paÓyaæs tÃæs tvaæ kim anuÓocasi 12,105.018c buddhyà caivÃnubudhyasva dhruvaæ hi na bhavi«yasi 12,105.019a ahaæ ca tvaæ ca n­pate Óatrava÷ suh­daÓ ca te 12,105.019c avaÓyaæ na bhavi«yÃma÷ sarvaæ ca na bhavi«yati 12,105.020a ye tu viæÓativar«Ã vai triæÓadvar«ÃÓ ca mÃnavÃ÷ 12,105.020c arvÃg eva hi te sarve mari«yanti ÓaracchatÃt 12,105.021a api cen mahato vittÃd vipramucyeta pÆru«a÷ 12,105.021c naitan mameti tan matvà kurvÅta priyam Ãtmana÷ 12,105.022a anÃgataæ yan na mameti vidyÃd; atikrÃntaæ yan na mameti vidyÃt 12,105.022c di«Âaæ balÅya iti manyamÃnÃs; te paï¬itÃs tat satÃæ sthÃnam Ãhu÷ 12,105.023a anìhyÃÓ cÃpi jÅvanti rÃjyaæ cÃpy anuÓÃsate 12,105.023c buddhipauru«asaæpannÃs tvayà tulyÃdhikà janÃ÷ 12,105.024a na ca tvam iva Óocanti tasmÃt tvam api mà Óuca÷ 12,105.024c kiæ nu tvaæ tair na vai ÓreyÃæs tulyo và buddhipauru«ai÷ 12,105.025 rÃjaputra uvÃca 12,105.025a yÃd­cchikaæ mamÃsÅt tad rÃjyam ity eva cintaye 12,105.025c hriyate sarvam evedaæ kÃlena mahatà dvija 12,105.026a tasyaivaæ hriyamÃïasya srotaseva tapodhana 12,105.026c phalam etat prapaÓyÃmi yathÃlabdhena vartaye 12,105.027 munir uvÃca 12,105.027a anÃgatam atÅtaæ ca yathà tathyaviniÓcayÃt 12,105.027c nÃnuÓocasi kausalya sarvÃrthe«u tathà bhava 12,105.028a avÃpyÃn kÃmayasvÃrthÃn nÃnavÃpyÃn kadà cana 12,105.028c pratyutpannÃn anubhavan mà Óucas tvam anÃgatÃn 12,105.029a yathà labdhopapannÃrthas tathà kausalya raæsyase 12,105.029c kaccic chuddhasvabhÃvena Óriyà hÅno na Óocasi 12,105.030a purastÃd bhÆtapÆrvatvÃd dhÅnabhÃgyo hi durmati÷ 12,105.030c dhÃtÃraæ garhate nityaæ labdhÃrthÃæÓ ca na m­«yate 12,105.031a anarhÃn api caivÃnyÃn manyate ÓrÅmato janÃn 12,105.031c etasmÃt kÃraïÃd etad du÷khaæ bhÆyo 'nuvartate 12,105.032a År«yÃticchedasaæpannà rÃjan puru«amÃnina÷ 12,105.032c kaccit tvaæ na tathà prÃj¤a matsarÅ kosalÃdhipa 12,105.033a sahasva Óriyam anye«Ãæ yady api tvayi nÃsti sà 12,105.033c anyatrÃpi satÅæ lak«mÅæ kuÓalà bhu¤jate janÃ÷ 12,105.033e abhivi«yandate ÓrÅr hi saty api dvi«ato janÃt 12,105.034a Óriyaæ ca putrapautraæ ca manu«yà dharmacÃriïa÷ 12,105.034c tyÃgadharmavido vÅrÃ÷ svayam eva tyajanty uta 12,105.034d*0243_01 tyaktaæ svÃyaæbhuve vaæÓe Óubhena bharatena ca 12,105.034d*0243_02 nÃnÃratnasamÃkÅrïaæ rÃjyaæ sphÅtam iti Óruti÷ 12,105.034d*0243_03 tathÃnyair bhÆmipÃlaiÓ ca tyaktaæ rÃjyaæ mahodayam 12,105.034d*0243_04 tyaktvà rÃjyÃni te sarve vane vanyaphalÃÓina÷ 12,105.034d*0243_05 gatÃÓ ca tapasa÷ pÃraæ du÷khasyÃntaæ ca bhÆmipÃ÷ 12,105.035a bahu saækasukaæ d­«Âvà vivitsÃsÃdhanena ca 12,105.035c tathÃnye saætyajanty enaæ matvà paramadurlabham 12,105.036a tvaæ puna÷ prÃj¤arÆpa÷ san k­païaæ paritapyase 12,105.036c akÃmyÃn kÃmayÃno 'rthÃn parÃcÅnÃn upadrutÃn 12,105.037a tÃæ buddhim upajij¤Ãsus tvam evainÃn parityaja 12,105.037c anarthÃæÓ cÃrtharÆpeïa arthÃæÓ cÃnartharÆpata÷ 12,105.038a arthÃyaiva hi ke«Ãæ cid dhananÃÓo bhavaty uta 12,105.038c anantyaæ taæ sukhaæ matvà Óriyam anya÷ parÅk«ate 12,105.039a ramamÃïa÷ Óriyà kaÓ cin nÃnyac chreyo 'bhimanyate 12,105.039c tathà tasyehamÃnasya samÃrambho vinaÓyati 12,105.040a k­cchrÃl labdham abhipretaæ yadà kausalya naÓyati 12,105.040c tadà nirvidyate so 'rthÃt paribhagnakramo nara÷ 12,105.040d*0244_01 anityÃæ tÃæ Óriyaæ matvà Óriyaæ và ka÷ parÅpsati 12,105.041a dharmam eke 'bhipadyante kalyÃïÃbhijanà narÃ÷ 12,105.041c paratra sukham icchanto nirvidyeyuÓ ca laukikÃt 12,105.042a jÅvitaæ saætyajanty eke dhanalobhaparà narÃ÷ 12,105.042c na jÅvitÃrthaæ manyante puru«Ã hi dhanÃd ­te 12,105.043a paÓya te«Ãæ k­païatÃæ paÓya te«Ãm abuddhitÃm 12,105.043c adhruve jÅvite mohÃd arthat­«ïÃm upÃÓritÃ÷ 12,105.044a saæcaye ca vinÃÓÃnte maraïÃnte ca jÅvite 12,105.044c saæyoge viprayogÃnte ko nu vipraïayen mana÷ 12,105.045a dhanaæ và puru«aæ rÃjan puru«o và punar dhanam 12,105.045c avaÓyaæ prajahÃty etat tad vidvÃn ko 'nusaæjvaret 12,105.045d*0245_01 anyatropanatà hy Ãpat puru«aæ to«ayaty uta 12,105.045d*0245_02 tena ÓÃntiæ na labhate nÃham eveti kÃraïÃt 12,105.046a anye«Ãm api naÓyanti suh­daÓ ca dhanÃni ca 12,105.046c paÓya buddhyà manu«yÃïÃæ rÃjann Ãpadam Ãtmana÷ 12,105.046e niyaccha yaccha saæyaccha indriyÃïi mano giram 12,105.047a prati«iddhÃn avÃpye«u durlabhe«v ahite«u ca 12,105.047c pratik­«Âe«u bhÃve«u vyatik­«Âe«v asaæbhave 12,105.047e praj¤Ãnat­pto vikrÃntas tvadvidho nÃnuÓocati 12,105.048a alpam icchann acapalo m­dur dÃnta÷ susaæÓita÷ 12,105.048c brahmacaryopapannaÓ ca tvadvidho naiva muhyati 12,105.049a na tv eva jÃlmÅæ kÃpÃlÅæ v­ttim e«itum arhasi 12,105.049c n­Óaæsav­ttiæ pÃpi«ÂhÃæ du÷khÃæ kÃpuru«ocitÃm 12,105.050a api mÆlaphalÃjÅvo ramasvaiko mahÃvane 12,105.050c vÃgyata÷ saæg­hÅtÃtmà sarvabhÆtadayÃnvita÷ 12,105.051a sad­Óaæ paï¬itasyaitad Å«Ãdantena dantinà 12,105.051c yad eko ramate 'raïye yac cÃpy alpena tu«yati 12,105.052a mahÃhrada÷ saæk«ubhita Ãtmanaiva prasÅdati 12,105.052b*0246_01 itthaæ naro 'py Ãtmanaiva k­tapraj¤a÷ prasÅdati 12,105.052c etad evaægatasyÃhaæ sukhaæ paÓyÃmi kevalam 12,105.053a asaæbhave Óriyo rÃjan hÅnasya sacivÃdibhi÷ 12,105.053c daive pratinivi«Âe ca kiæ Óreyo manyate bhavÃn 12,106.001 munir uvÃca 12,106.001a atha cet pauru«aæ kiæ cit k«atriyÃtmani paÓyasi 12,106.001c bravÅmi hanta te nÅtiæ rÃjyasya pratipattaye 12,106.002a tÃæ cec chak«yasy anu«ÂhÃtuæ karma caiva kari«yasi 12,106.002c Ó­ïu sarvam aÓe«eïa yat tvÃæ vak«yÃmi tattvata÷ 12,106.003a Ãcari«yasi cet karma mahato 'rthÃn avÃpsyasi 12,106.003c rÃjyaæ rÃjyasya mantraæ và mahatÅæ và puna÷ Óriyam 12,106.003e yady etad rocate rÃjan punar brÆhi bravÅmi te 12,106.004 rÃjaputra uvÃca 12,106.004a bravÅtu bhagavÃn nÅtim upapanno 'smy ahaæ prabho 12,106.004c amogham idam adyÃstu tvayà saha samÃgatam 12,106.005 munir uvÃca 12,106.005a hitvà stambhaæ ca mÃnaæ ca krodhahar«au bhayaæ tathà 12,106.005c praty amitraæ ni«evasva praïipatya k­täjali÷ 12,106.006a tam uttamena Óaucena karmaïà cÃbhirÃdhaya 12,106.006c dÃtum arhati te v­ttiæ vaideha÷ satyasaægara÷ 12,106.007a pramÃïaæ sarvabhÆte«u pragrahaæ ca gami«yasi 12,106.007c tata÷ sahÃyÃn sotsÃhÃæl lapsyase 'vyasanä ÓucÅn 12,106.008a vartamÃna÷ svaÓÃstre vai saæyatÃtmà jitendriya÷ 12,106.008c abhyuddharati cÃtmÃnaæ prasÃdayati ca prajÃ÷ 12,106.009a tenaiva tvaæ dh­timatà ÓrÅmatà cÃbhisatk­ta÷ 12,106.009c pramÃïaæ sarvabhÆte«u gatvà pragrahaïaæ mahat 12,106.010a tata÷ suh­dbalaæ labdhvà mantrayitvà sumantritam 12,106.010c antarair bhedayitvÃrÅn bilvaæ bilvena ÓÃtaya 12,106.010e parair và saævidaæ k­tvà balam apy asya ghÃtaya 12,106.011a alabhyà ye Óubhà bhÃvÃ÷ striyaÓ cÃcchÃdanÃni ca 12,106.011c ÓayyÃsanÃni yÃnÃni mahÃrhÃïi g­hÃïi ca 12,106.012a pak«iïo m­gajÃtÃni rasà gandhÃ÷ phalÃni ca 12,106.012c te«v eva sajjayethÃs tvaæ yathà naÓyet svayaæ para÷ 12,106.013a yady eva prati«eddhavyo yady upek«aïam arhati 12,106.013b*0247_01 sadaiva rÃjaÓÃrdÆla vidu«Ã hitam icchatà 12,106.013c na jÃtu viv­ta÷ kÃrya÷ Óatrur vinayam icchatà 12,106.014a vasasva paramÃmitravi«aye prÃj¤asaæmate 12,106.014c bhajasva ÓvetakÃkÅyair mitrÃdhamam anarthakai÷ 12,106.015a ÃrambhÃæÓ cÃsya mahato du«karÃæs tvaæ prayojaya 12,106.015c nadÅbandhavirodhÃæÓ ca balavadbhir virudhyatÃm 12,106.016a udyÃnÃni mahÃrhÃïi ÓayanÃny ÃsanÃni ca 12,106.016c pratibhogasukhenaiva koÓam asya virecaya 12,106.017a yaj¤adÃnapraÓaæsÃsmai brÃhmaïe«v anuvarïyatÃm 12,106.017c te tvatpriyaæ kari«yanti taæ ce«yanti v­kà iva 12,106.018a asaæÓayaæ puïyaÓÅla÷ prÃpnoti paramÃæ gatim 12,106.018c trivi«Âape puïyatamaæ sthÃnaæ prÃpnoti pÃrthiva÷ 12,106.018e koÓak«aye tv amitrÃïÃæ vaÓaæ kausalya gacchati 12,106.019a ubhayatra prasaktasya dharme cÃdharma eva ca 12,106.019c balÃrthamÆlaæ vyucchidyet tena nandanti Óatrava÷ 12,106.020a nindyÃsya mÃnu«aæ karma daivam asyopavarïaya 12,106.020c asaæÓayaæ daivapara÷ k«ipram eva vinaÓyati 12,106.021a yÃjayainaæ viÓvajità sarvasvena viyujyatÃm 12,106.021c tato gacchatv asiddhÃrtha÷ pŬyamÃno mahÃjanam 12,106.022a tyÃgadharmavidaæ muï¬aæ kaæ cid asyopavarïaya 12,106.022c api tyÃgaæ bubhÆ«eta kaccid gacched anÃmayam 12,106.023a siddhenau«adhayogena sarvaÓatruvinÃÓinà 12,106.023c nÃgÃn aÓvÃn manu«yÃæÓ ca k­takair upaghÃtaya 12,106.024a ete cÃnye ca bahavo dambhayogÃ÷ suniÓcitÃ÷ 12,106.024c Óakyà vi«ahatà kartuæ naklÅbena n­pÃtmaja 12,107.001 rÃjaputra uvÃca 12,107.001a na nik­tyà na dambhena brahmann icchÃmi jÅvitum 12,107.001c nÃdharmayuktÃn iccheyam arthÃn sumahato 'py aham 12,107.002a purastÃd eva bhagavan mayaitad apavarjitam 12,107.002c yena mÃæ nÃbhiÓaÇketa yad và k­tsnaæ hitaæ bhavet 12,107.003a Ãn­Óaæsyena dharmeïa loke hy asmi¤ jijÅvi«u÷ 12,107.003c nÃham etad alaæ kartuæ naitan mayy upapadyate 12,107.004 munir uvÃca 12,107.004a upapannas tvam etena yathà k«atriya bhëase 12,107.004c prak­tyà hy upapanno 'si buddhyà cÃdbhutadarÓana 12,107.005a ubhayor eva vÃm arthe yati«ye tava tasya ca 12,107.005c saæÓle«aæ và kari«yÃmi ÓÃÓvataæ hy anapÃyinam 12,107.006a tvÃd­Óaæ hi kule jÃtam an­Óaæsaæ bahuÓrutam 12,107.006c amÃtyaæ ko na kurvÅta rÃjyapraïayakovidam 12,107.007a yas tvaæ pravrajito rÃjyÃd vyasanaæ cottamaæ gata÷ 12,107.007c Ãn­Óaæsyena v­ttena k«atriyecchasi jÅvitum 12,107.008a Ãgantà madg­haæ tÃta vaideha÷ satyasaægara÷ 12,107.008c yathÃhaæ taæ niyok«yÃmi tat kari«yaty asaæÓayam 12,107.009 bhÅ«ma uvÃca 12,107.009a tata ÃhÆya vaidehaæ munir vacanam abravÅt 12,107.009c ayaæ rÃjakule jÃto viditÃbhyantaro mama 12,107.010a ÃdarÓa iva ÓuddhÃtmà ÓÃradaÓ candramà iva 12,107.010c nÃsmin paÓyÃmi v­jinaæ sarvato me parÅk«ita÷ 12,107.011a tena te saædhir evÃstu viÓvasÃsmin yathà mayi 12,107.011c na rÃjyam anamÃtyena Óakyaæ ÓÃstum amitrahan 12,107.012a amÃtya÷ ÓÆra eva syÃd buddhisaæpanna eva ca 12,107.012c tÃbhyÃæ caiva bhayaæ rÃj¤a÷ paÓya rÃjyasya yojanam 12,107.012e dharmÃtmanÃæ kva cil loke nÃnyÃsti gatir Åd­ÓÅ 12,107.013a k­tÃtmà rÃjaputro 'yaæ satÃæ mÃrgam anu«Âhita÷ 12,107.013c susaæg­hÅtas tv evai«a tvayà dharmapurogama÷ 12,107.013e saæsevyamÃna÷ ÓatrÆæs te g­hïÅyÃn mahato gaïÃn 12,107.014a yady ayaæ pratiyudhyet tvÃæ svakarma k«atriyasya tat 12,107.014c jigÅ«amÃïas tvÃæ yuddhe pit­paitÃmahe pade 12,107.015a tvaæ cÃpi pratiyudhyethà vijigÅ«uvrate sthita÷ 12,107.015c ayuddhvaiva niyogÃn me vaÓe vaideha te sthita÷ 12,107.016a sa tvaæ dharmam avek«asva tyaktvÃdharmam asÃæpratam 12,107.016c na hi kÃmÃn na ca drohÃt svadharmaæ hÃtum arhasi 12,107.017a naiva nityaæ jayas tÃta naiva nityaæ parÃjaya÷ 12,107.017c tasmÃd bhojayitavyaÓ ca bhoktavyaÓ ca paro jana÷ 12,107.018a Ãtmany eva hi saæd­ÓyÃv ubhau jayaparÃjayau 12,107.018c ni÷Óe«akÃriïÃæ tÃta ni÷Óe«akaraïÃd bhayam 12,107.019a ity ukta÷ pratyuvÃcedaæ vacanaæ brÃhmaïar«abham 12,107.019c abhipÆjyÃbhisatk­tya pÆjÃrham anumÃnya ca 12,107.020a yathà brÆyÃn mahÃprÃj¤o yathà brÆyÃd bahuÓruta÷ 12,107.020c ÓreyaskÃmo yathà brÆyÃd ubhayor yat k«amaæ bhavet 12,107.021a tathà vacanam ukto 'smi kari«yÃmi ca tat tathà 12,107.021c etad dhi paramaæ Óreyo na me 'trÃsti vicÃraïà 12,107.022a tata÷ kauÓalyam ÃhÆya vaideho vÃkyam abravÅt 12,107.022c dharmato nÅtitaÓ caiva balena ca jito mayà 12,107.023a so 'haæ tvayà tv Ãtmaguïair jita÷ pÃrthivasattama 12,107.023c ÃtmÃnam anavaj¤Ãya jitavad vartatÃæ bhavÃn 12,107.024a nÃvamanye ca te buddhiæ nÃvamanye ca pauru«am 12,107.024c nÃvamanye jayÃmÅti jitavad vartatÃæ bhavÃn 12,107.025a yathÃvat pÆjito rÃjan g­haæ gantÃsi me g­hÃt 12,107.025c tata÷ saæpÆjya tau vipraæ viÓvastau jagmatur g­hÃn 12,107.026a vaidehas tv atha kausalyaæ praveÓya g­ham a¤jasà 12,107.026c pÃdyÃrghyamadhuparkais taæ pÆjÃrhaæ pratyapÆjayat 12,107.027a dadau duhitaraæ cÃsmai ratnÃni vividhÃni ca 12,107.027c e«a rÃj¤Ãæ paro dharma÷ sahyau jayaparÃjayau 12,108.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,108.001a brÃhmaïak«atriyaviÓÃæ ÓÆdrÃïÃæ ca paraætapa 12,108.001c dharmo v­ttaæ ca v­ttiÓ ca v­ttyupÃyaphalÃni ca 12,108.002a rÃj¤Ãæ v­ttaæ ca koÓaÓ ca koÓasaæjananaæ mahat 12,108.002c amÃtyaguïav­ddhiÓ ca prak­tÅnÃæ ca vardhanam 12,108.003a «Ã¬guïyaguïakalpaÓ ca senÃnÅtis tathaiva ca 12,108.003c du«Âasya ca parij¤Ãnam adu«Âasya ca lak«aïam 12,108.004a samahÅnÃdhikÃnÃæ ca yathÃval lak«aïoccaya÷ 12,108.004c madhyamasya ca tu«Âyarthaæ yathà stheyaæ vivardhatà 12,108.005a k«Åïasaægrahav­ttiÓ ca yathÃvat saæprakÅrtità 12,108.005c laghunÃdeÓarÆpeïa granthayogena bhÃrata 12,108.006a vijigÅ«os tathÃv­ttam uktaæ caiva tathaiva te 12,108.006c gaïÃnÃæ v­ttim icchÃmi Órotuæ matimatÃæ vara 12,108.007a yathà gaïÃ÷ pravardhante na bhidyante ca bhÃrata 12,108.007c arÅn hi vijigÅ«ante suh­da÷ prÃpnuvanti ca 12,108.008a bhedamÆlo vinÃÓo hi gaïÃnÃm upalabhyate 12,108.008c mantrasaævaraïaæ du÷khaæ bahÆnÃm iti me mati÷ 12,108.009a etad icchÃmy ahaæ Órotuæ nikhilena paraætapa 12,108.009c yathà ca te na bhidyeraæs tac ca me brÆhi pÃrthiva 12,108.010 bhÅ«ma uvÃca 12,108.010a gaïÃnÃæ ca kulÃnÃæ ca rÃj¤Ãæ ca bharatar«abha 12,108.010c vairasaædÅpanÃv etau lobhÃmar«au janÃdhipa 12,108.011a lobham eko hi v­ïute tato 'mar«am anantaram 12,108.011c tau k«ayavyayasaæyuktÃv anyonyajanitÃÓrayau 12,108.012a cÃramantrabalÃdÃnai÷ sÃmadÃnavibhedanai÷ 12,108.012c k«ayavyayabhayopÃyai÷ karÓayantÅtaretaram 12,108.013a tatra dÃnena bhidyante gaïÃ÷ saæghÃtav­ttaya÷ 12,108.013c bhinnà vimanasa÷ sarve gacchanty arivaÓaæ bhayÃt 12,108.014a bhedÃd gaïà vinaÓyanti bhinnÃ÷ sÆpajapÃ÷ parai÷ 12,108.014c tasmÃt saæghÃtayoge«u prayateran gaïÃ÷ sadà 12,108.015a arthà hy evÃdhigamyante saæghÃtabalapauru«Ãt 12,108.015c bÃhyÃÓ ca maitrÅæ kurvanti te«u saæghÃtav­tti«u 12,108.016a j¤Ãnav­ddhÃn praÓaæsanta÷ ÓuÓrÆ«anta÷ parasparam 12,108.016c viniv­ttÃbhisaædhÃnÃ÷ sukham edhanti sarvaÓa÷ 12,108.017a dharmi«ÂhÃn vyavahÃrÃæÓ ca sthÃpayantaÓ ca ÓÃstrata÷ 12,108.017c yathÃvat saæpravartanto vivardhante gaïottamÃ÷ 12,108.018a putrÃn bhrÃtÌn nig­hïanto vinaye ca sadà ratÃ÷ 12,108.018c vinÅtÃæÓ ca prag­hïanto vivardhante gaïottamÃ÷ 12,108.019a cÃramantravidhÃne«u koÓasaænicaye«u ca 12,108.019c nityayuktà mahÃbÃho vardhante sarvato gaïÃ÷ 12,108.020a prÃj¤Ã¤ ÓÆrÃn mahe«vÃsÃn karmasu sthirapauru«Ãn 12,108.020c mÃnayanta÷ sadà yuktà vivardhante gaïà n­pa 12,108.021a dravyavantaÓ ca ÓÆrÃÓ ca Óastraj¤Ã÷ ÓÃstrapÃragÃ÷ 12,108.021c k­cchrÃsv Ãpatsu saæmƬhÃn gaïÃn uttÃrayanti te 12,108.022a krodho bhedo bhayo daï¬a÷ karÓanaæ nigraho vadha÷ 12,108.022c nayanty arivaÓaæ sadyo gaïÃn bharatasattama 12,108.023a tasmÃn mÃnayitavyÃs te gaïamukhyÃ÷ pradhÃnata÷ 12,108.023c lokayÃtrà samÃyattà bhÆyasÅ te«u pÃrthiva 12,108.024a mantragupti÷ pradhÃne«u cÃraÓ cÃmitrakarÓana 12,108.024c na gaïÃ÷ k­tsnaÓo mantraæ Órotum arhanti bhÃrata 12,108.025a gaïamukhyais tu saæbhÆya kÃryaæ gaïahitaæ mitha÷ 12,108.025c p­thag gaïasya bhinnasya vimatasya tato 'nyathà 12,108.025e arthÃ÷ pratyavasÅdanti tathÃnarthà bhavanti ca 12,108.026a te«Ãm anyonyabhinnÃnÃæ svaÓaktim anuti«ÂhatÃm 12,108.026c nigraha÷ paï¬itai÷ kÃrya÷ k«ipram eva pradhÃnata÷ 12,108.027a kule«u kalahà jÃtÃ÷ kulav­ddhair upek«itÃ÷ 12,108.027c gotrasya rÃjan kurvanti gaïasaæbhedakÃrikÃm 12,108.028a Ãbhyantaraæ bhayaæ rak«yaæ surak«yaæ bÃhyato bhayam 12,108.028c abhyantarÃd bhayaæ jÃtaæ sadyo mÆlaæ nik­ntati 12,108.029a akasmÃt krodhalobhÃd và mohÃd vÃpi svabhÃvajÃt 12,108.029c anyonyaæ nÃbhibhëante tat parÃbhavalak«aïam 12,108.030a jÃtyà ca sad­ÓÃ÷ sarve kulena sad­ÓÃs tathà 12,108.030c na tu Óauryeïa buddhyà và rÆpadravyeïa và puna÷ 12,108.031a bhedÃc caiva pramÃdÃc ca nÃmyante ripubhir gaïÃ÷ 12,108.031c tasmÃt saæghÃtam evÃhur gaïÃnÃæ Óaraïaæ mahat 12,109.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,109.001a mahÃn ayaæ dharmapatho bahuÓÃkhaÓ ca bhÃrata 12,109.001c kiæ svid eveha dharmÃïÃm anu«Âheyatamaæ matam 12,109.002a kiæ kÃryaæ sarvadharmÃïÃæ garÅyo bhavato matam 12,109.002c yathÃyaæ puru«o dharmam iha ca pretya cÃpnuyÃt 12,109.003 bhÅ«ma uvÃca 12,109.003a mÃtÃpitror gurÆïÃæ ca pÆjà bahumatà mama 12,109.003c atra yukto naro lokÃn yaÓaÓ ca mahad aÓnute 12,109.004a yad ete hy abhijÃnÅyu÷ karma tÃta supÆjitÃ÷ 12,109.004c dharmyaæ dharmaviruddhaæ và tat kartavyaæ yudhi«Âhira 12,109.005a na tair anabhyanuj¤Ãto dharmam anyaæ prakalpayet 12,109.005c yam ete 'bhyanujÃnÅyu÷ sa dharma iti niÓcaya÷ 12,109.006a eta eva trayo lokà eta evÃÓramÃs traya÷ 12,109.006c eta eva trayo vedà eta eva trayo 'gnaya÷ 12,109.007a pità hy agnir gÃrhapatyo mÃtÃgnir dak«iïa÷ sm­ta÷ 12,109.007c gurur ÃhavanÅyas tu sÃgnitretà garÅyasÅ 12,109.008a tri«v apramÃdyann ete«u trÅæl lokÃn avaje«yasi 12,109.008c pit­v­ttyà tv imaæ lokaæ mÃt­v­ttyà tathÃparam 12,109.008e brahmalokaæ guror v­ttyà nityam eva cari«yasi 12,109.009a samyag ete«u vartasva tri«u loke«u bhÃrata 12,109.009c yaÓa÷ prÃpsyasi bhadraæ te dharmaæ ca sumahÃphalam 12,109.010a naitÃn atiÓayej jÃtu nÃtyaÓnÅyÃn na dÆ«ayet 12,109.010c nityaæ paricarec caiva tad vai suk­tam uttamam 12,109.010e kÅrtiæ puïyaæ yaÓo lokÃn prÃpsyase ca janÃdhipa 12,109.011a sarve tasyÃd­tà lokà yasyaite traya Ãd­tÃ÷ 12,109.011c anÃd­tÃs tu yasyaite sarvÃs tasyÃphalÃ÷ kriyÃ÷ 12,109.012a naivÃyaæ na paro lokas tasya caiva paraætapa 12,109.012c amÃnità nityam eva yasyaite guravas traya÷ 12,109.013a na cÃsmin na pare loke yaÓas tasya prakÃÓate 12,109.013c na cÃnyad api kalyÃïaæ pÃratraæ samudÃh­tam 12,109.014a tebhya eva tu tat sarvaæ k­tyayà vis­jÃmy aham 12,109.014c tad ÃsÅn me Óataguïaæ sahasraguïam eva ca 12,109.014e tasmÃn me saæprakÃÓante trayo lokà yudhi«Âhira 12,109.015a daÓaiva tu sadÃcÃrya÷ ÓrotriyÃn atiricyate 12,109.015c daÓÃcÃryÃn upÃdhyÃya upÃdhyÃyÃn pità daÓa 12,109.016a pitÌn daÓa tu mÃtaikà sarvÃæ và p­thivÅm api 12,109.016c gurutvenÃbhibhavati nÃsti mÃt­samo guru÷ 12,109.016e gurur garÅyÃn pit­to mÃt­taÓ ceti me mati÷ 12,109.017a ubhau hi mÃtÃpitarau janmani vyupayujyata÷ 12,109.017c ÓarÅram etau s­jata÷ pità mÃtà ca bhÃrata 12,109.017e ÃcÃryaÓi«Âà yà jÃti÷ sà divyà sÃjarÃmarà 12,109.018a avadhyà hi sadà mÃtà pità cÃpy apakÃriïau 12,109.018c na saædu«yati tat k­tvà na ca te dÆ«ayanti tam 12,109.018e dharmÃya yatamÃnÃnÃæ vidur devÃ÷ sahar«ibhi÷ 12,109.019a ya Ãv­ïoty avitathena karïÃv; ­taæ bruvann am­taæ saæprayacchan 12,109.019c taæ vai manye pitaraæ mÃtaraæ ca; tasmai na druhyet k­tam asya jÃnan 12,109.020a vidyÃæ Órutvà ye guruæ nÃdriyante; pratyÃsannaæ manasà karmaïà và 12,109.020b*0248_01 te«Ãæ pÃpaæ bhrÆïahatyÃviÓi«Âaæ 12,109.020b*0248_02 na cÃsya tad brahmaphalaæ dadÃti 12,109.020c yathaiva te gurubhir bhÃvanÅyÃs; tathà te«Ãæ guravo 'py arcanÅyÃ÷ 12,109.021a tasmÃt pÆjayitavyÃÓ ca saævibhajyÃÓ ca yatnata÷ 12,109.021c guravo 'rcayitavyÃÓ ca purÃïaæ dharmam icchatà 12,109.022a yena prÅtÃÓ ca pitaras tena prÅta÷ pitÃmaha÷ 12,109.022c prÅïÃti mÃtaraæ yena p­thivÅ tena pÆjità 12,109.023a yena prÅïÃty upÃdhyÃyaæ tena syÃd brahma pÆjitam 12,109.023c mÃt­ta÷ pit­taÓ caiva tasmÃt pÆjyatamo guru÷ 12,109.023e ­«ayaÓ ca hi devÃÓ ca prÅyante pit­bhi÷ saha 12,109.023f*0249_01 pÆjyamÃne«u guru«u tasmÃt pÆjyatamo guru÷ 12,109.024a na kena cana v­ttena hy avaj¤eyo gurur bhavet 12,109.024c na ca mÃtà na ca pità tÃd­Óo yÃd­Óo guru÷ 12,109.025a na te 'vamÃnam arhanti na ca te dÆ«ayanti tam 12,109.025c gurÆïÃm eva satkÃraæ vidur devÃ÷ sahar«ibhi÷ 12,109.026a upÃdhyÃyaæ pitaraæ mÃtaraæ ca; ye 'bhidruhyanti manasà karmaïà và 12,109.026c te«Ãæ pÃpaæ bhrÆïahatyÃviÓi«Âaæ; tasmÃn nÃnya÷ pÃpak­d asti loke 12,109.026d*0250_01 bh­to v­ddho yo na bibharti putra÷ 12,109.026d*0250_02 svayonija÷ pitaraæ mÃtaraæ ca 12,109.026d*0250_03 tad vai pÃpaæ bhrÆïahatyÃviÓi«Âaæ 12,109.026d*0250_04 tasmÃn nÃnya÷ pÃpak­d asti loke 12,109.027a mitradruha÷ k­taghnasya strÅghnasya piÓunasya ca 12,109.027c caturïÃæ vayam ete«Ãæ ni«k­tiæ nÃnuÓuÓruma÷ 12,109.028a etat sarvam atideÓena s­«Âaæ; yat kartavyaæ puru«eïeha loke 12,109.028c etac chreyo nÃnyad asmÃd viÓi«Âaæ; sarvÃn dharmÃn anus­tyaitad uktam 12,110.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,110.001a kathaæ dharme sthÃtum icchan naro varteta bhÃrata 12,110.001c vidva¤ jij¤ÃsamÃnÃya prabrÆhi bharatar«abha 12,110.002a satyaæ caivÃn­taæ cobhe lokÃn Ãv­tya ti«Âhata÷ 12,110.002c tayo÷ kim Ãcared rÃjan puru«o dharmaniÓcita÷ 12,110.003a kiæ svit satyaæ kim an­taæ kiæ svid dharmyaæ sanÃtanam 12,110.003c kasmin kÃle vadet satyaæ kasmin kÃle 'n­taæ vadet 12,110.004 bhÅ«ma uvÃca 12,110.004a satyasya vacanaæ sÃdhu na satyÃd vidyate param 12,110.004c yad bhÆloke sudurj¤Ãtaæ tat te vak«yÃmi bhÃrata 12,110.005a bhavet satyaæ na vaktavyaæ vaktavyam an­taæ bhavet 12,110.005c yatrÃn­taæ bhavet satyaæ satyaæ vÃpy an­taæ bhavet 12,110.006a tÃd­Óe muhyate bÃlo yatra satyam ani«Âhitam 12,110.006c satyÃn­te viniÓcitya tato bhavati dharmavit 12,110.007a apy anÃryo 'k­tapraj¤a÷ puru«o 'pi sudÃruïa÷ 12,110.007c sumahat prÃpnuyÃt puïyaæ balÃko 'ndhavadhÃd iva 12,110.008a kim ÃÓcaryaæ ca yan mƬho dharmakÃmo 'py adharmavit 12,110.008c sumahat prÃpnuyÃt pÃpaæ gaÇgÃyÃm iva kauÓika÷ 12,110.009a tÃd­Óo 'yam anupraÓno yatra dharma÷ sudurvaca÷ 12,110.009c du«kara÷ pratisaækhyÃtuæ tarkeïÃtra vyavasyati 12,110.010a prabhÃvÃrthÃya bhÆtÃnÃæ dharmapravacanaæ k­tam 12,110.010c yat syÃd ahiæsÃsaæyuktaæ sa dharma iti niÓcaya÷ 12,110.010d*0251_01 ahiæsÃrthÃya bhÆtÃnÃæ dharmapravacanaæ k­tam 12,110.010d*0251_02 yat syÃd ahiæsÃsaæyuktaæ sa dharma iti niÓcaya÷ 12,110.010d*0252_01 ahiæsà satyam akrodhas tapo dÃnaæ damo mati÷ 12,110.010d*0252_02 anasÆyÃpy amÃtsaryam anÅr«yà ÓÅlam eva ca 12,110.010d*0252_03 e«a dharma÷ kuruÓre«Âha kathita÷ parame«Âhinà 12,110.010d*0252_04 brahmaïà devadevena ayaæ caiva sanÃtana÷ 12,110.010d*0252_05 asmin dharme sthito rÃjan naro bhadrÃïi paÓyati 12,110.010d*0252_06 Órauto vadhÃtmako dharma ahiæsà paramÃrthika÷ 12,110.011a dhÃraïÃd dharma ity Ãhur dharmeïa vidh­tÃ÷ prajÃ÷ 12,110.011c yat syÃd dhÃraïasaæyuktaæ sa dharma iti niÓcaya÷ 12,110.011d*0253_01 hitaæ syÃd yatra bhÆtÃnÃæ patitÃnÃæ susaækaÂe 12,110.012a Órutidharma iti hy eke nety Ãhur apare janÃ÷ 12,110.012c na tu tat pratyasÆyÃmo na hi sarvaæ vidhÅyate 12,110.013a ye 'nyÃyena jihÅr«anto dhanam icchanti karhi cit 12,110.013c tebhyas tan na tad Ãkhyeyaæ sa dharma iti niÓcaya÷ 12,110.014a akÆjanena cen mok«o nÃtra kÆjet kathaæ cana 12,110.014c avaÓyaæ kÆjitavyaæ và ÓaÇkeran vÃpy akÆjanÃt 12,110.014d*0254_01 ye 'nye cÃpy an­taæ kuryu÷ kuryÃd eva vicÃraïam 12,110.015a Óreyas tatrÃn­taæ vaktuæ satyÃd iti vicÃritam 12,110.015b*0255_01 ak«ayebhyo vadhaæ rÃjan kuryÃd evÃvicÃrayan 12,110.015b*0255_02 abuddhÃnuÓaye do«aæ Óreyas tatrÃn­taæ bhavet 12,110.015b*0255_03 na stenai÷ saha saæbandhÃn mucyate ÓapathÃd api 12,110.015b*0255_04 Óreyas tatrÃn­taæ vaktuæ satyÃd iti hi dhÃraïà 12,110.015c ya÷ pÃpai÷ saha saæbandhÃn mucyate ÓapathÃd iti 12,110.016a na ca tebhyo dhanaæ deyaæ Óakye sati kathaæ cana 12,110.016c pÃpebhyo hi dhanaæ dattaæ dÃtÃram api pŬayet 12,110.017a svaÓarÅroparodhena varam ÃdÃtum icchata÷ 12,110.017c satyasaæpratipattyarthaæ ye brÆyu÷ sÃk«iïa÷ kva cit 12,110.017e anuktvà tatra tad vÃcyaæ sarve te 'n­tavÃdina÷ 12,110.018a prÃïÃtyaye vivÃhe ca vaktavyam an­taæ bhavet 12,110.018c arthasya rak«aïÃrthÃya pare«Ãæ dharmakÃraïÃt 12,110.018e pare«Ãæ dharmam ÃkÃÇk«an nÅca÷ syÃd dharmabhik«uka÷ 12,110.019a pratiÓrutya tu dÃtavyaæ Óva÷kÃryas tu balÃtk­ta÷ 12,110.019c ya÷ kaÓ cid dharmasamayÃt pracyuto 'dharmam Ãsthita÷ 12,110.019d*0256_01 dambhenaiva sa hantavyas taæ panthÃnaæ samÃÓrita÷ 12,110.019d*0256_02 cyuta÷ sadaiva dharmebhyo 'mÃnavaæ dharmam Ãsthita÷ 12,110.020a ÓaÂha÷ svadharmam uts­jya tam icched upajÅvitum 12,110.020c sarvopÃyair nihantavya÷ pÃpo nik­tijÅvana÷ 12,110.021a dhanam ity eva pÃpÃnÃæ sarve«Ãm iha niÓcaya÷ 12,110.021c ye 'vi«ahyà hy asaæbhojyà nik­tyà patanaæ gatÃ÷ 12,110.022a cyutà devamanu«yebhyo yathà pretÃs tathaiva te 12,110.022b*0257_01 niryaj¤Ãs tapasà hÅnà mà sma tai÷ saha saægama÷ 12,110.022c dhanÃdÃnÃd du÷khataraæ jÅvitÃd viprayojanam 12,110.023a ayaæ vo rocatÃæ dharma iti vÃcya÷ prayatnata÷ 12,110.023c na kaÓ cid asti pÃpÃnÃæ dharma ity e«a niÓcaya÷ 12,110.024a tathÃgataæ ca yo hanyÃn nÃsau pÃpena lipyate 12,110.024c svakarmaïà hataæ hanti hata eva sa hanyate 12,110.024e te«u ya÷ samayaæ kaÓ cit kurvÅta hatabuddhi«u 12,110.025a yathà kÃkaÓ ca g­dhraÓ ca tathaivopadhijÅvina÷ 12,110.025c Ærdhvaæ dehavimok«Ãnte bhavanty etÃsu yoni«u 12,110.026a yasmin yathà vartate yo manu«yas; tasmiæs tathà vartitavyaæ sa dharma÷ 12,110.026c mÃyÃcÃro mÃyayà vartitavya÷; sÃdhvÃcÃra÷ sÃdhunà pratyudeya÷ 12,111.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,111.001a kliÓyamÃne«u bhÆte«u tais tair bhÃvais tatas tata÷ 12,111.001c durgÃïy atitared yena tan me brÆhi pitÃmaha 12,111.002 bhÅ«ma uvÃca 12,111.002a ÃÓrame«u yathokte«u yathoktaæ ye dvijÃtaya÷ 12,111.002c vartante saæyatÃtmÃno durgÃïy atitaranti te 12,111.003a ye dambhÃn na japanti sma ye«Ãæ v­ttiÓ ca saæv­tà 12,111.003c vi«ayÃæÓ ca nig­hïanti durgÃïy atitaranti te 12,111.003d*0258_01 pratyÃhur nocyamÃnà ye na hiæsanti ca hiæsitÃ÷ 12,111.003d*0258_02 prayacchanti na yÃcante durgÃïy atitaranti te 12,111.004a vÃsayanty atithÅn nityaæ nityaæ ye cÃnasÆyakÃ÷ 12,111.004c nityaæ svÃdhyÃyaÓÅlÃÓ ca durgÃïy atitaranti te 12,111.005a mÃtÃpitroÓ ca ye v­ttiæ vartante dharmakovidÃ÷ 12,111.005c varjayanti divÃsvapnaæ durgÃïy atitaranti te 12,111.006a sve«u dÃre«u vartante nyÃyav­tte«v ­tÃv ­tau 12,111.006c agnihotraparÃ÷ santo durgÃïy atitaranti te 12,111.007a ye na lobhÃn nayanty arthÃn rÃjÃno rajasÃv­tÃ÷ 12,111.007c vi«ayÃn parirak«anto durgÃïy atitaranti te 12,111.008a Ãhave«u ca ye ÓÆrÃs tyaktvà maraïajaæ bhayam 12,111.008c dharmeïa jayam icchanto durgÃïy atitaranti te 12,111.009a ye pÃpÃni na kurvanti karmaïà manasà girà 12,111.009c nik«iptadaï¬Ã bhÆte«u durgÃïy atitaranti te 12,111.010a ye vadantÅha satyÃni prÃïatyÃge 'py upasthite 12,111.010c pramÃïabhÆtà bhÆtÃnÃæ durgÃïy atitaranti te 12,111.011a anadhyÃye«u ye viprÃ÷ svÃdhyÃyaæ naiva kurvate 12,111.011c taponityÃ÷ sutapaso durgÃïy atitaranti te 12,111.012a karmÃïy akuhakÃrthÃni ye«Ãæ vÃcaÓ ca sÆn­tÃ÷ 12,111.012c ye«Ãm arthÃÓ ca sÃdhvarthà durgÃïy atitaranti te 12,111.013a ye tapaÓ ca tapasyanti kaumÃrabrahmacÃriïa÷ 12,111.013c vidyÃvedavratasnÃtà durgÃïy atitaranti te 12,111.014a ye ca saæÓÃntarajasa÷ saæÓÃntatamasaÓ ca ye 12,111.014c satye sthità mahÃtmÃno durgÃïy atitaranti te 12,111.015a ye«Ãæ na kaÓ cit trasati trasanti na ca kasya cit 12,111.015c ye«Ãm Ãtmasamo loko durgÃïy atitaranti te 12,111.016a paraÓriyà na tapyante ye santa÷ puru«ar«abhÃ÷ 12,111.016c grÃmyÃd annÃn niv­ttÃÓ ca durgÃïy atitaranti te 12,111.017a sarvÃn devÃn namasyanti sarvÃn dharmÃæÓ ca Ó­ïvate 12,111.017c ye ÓraddadhÃnà dÃntÃÓ ca durgÃïy atitaranti te 12,111.018a ye na mÃnitam icchanti mÃnayanti ca ye param 12,111.018c mÃnyamÃnà na manyante durgÃïy atitaranti te 12,111.019a ye ÓrÃddhÃni ca kurvanti tithyÃæ tithyÃæ prajÃrthina÷ 12,111.019c suviÓuddhena manasà durgÃïy atitaranti te 12,111.020a ye krodhaæ naiva kurvanti kruddhÃn saæÓamayanti ca 12,111.020c na ca kupyanti bh­tyebhyo durgÃïy atitaranti te 12,111.021a madhu mÃæsaæ ca ye nityaæ varjayantÅha mÃnavÃ÷ 12,111.021c janmaprabh­ti madyaæ ca durgÃïy atitaranti te 12,111.022a yÃtrÃrthaæ bhojanaæ ye«Ãæ saætÃnÃrthaæ ca maithunam 12,111.022c vÃk satyavacanÃrthÃya durgÃïy atitaranti te 12,111.023a ÅÓvaraæ sarvabhÆtÃnÃæ jagata÷ prabhavÃpyayam 12,111.023c bhaktà nÃrÃyaïaæ ye ca durgÃïy atitaranti te 12,111.024a ya e«a raktapadmÃk«a÷ pÅtavÃsà mahÃbhuja÷ 12,111.024c suh­d bhrÃtà ca mitraæ ca saæbandhÅ ca tavÃcyuta÷ 12,111.025a ya imÃn sakalÃæl lokÃæÓ carmavat parive«Âayet 12,111.025c icchan prabhur acintyÃtmà govinda÷ puru«ottama÷ 12,111.026a sthita÷ priyahite ji«ïo÷ sa e«a puru«ar«abha 12,111.026c rÃjaæs tava ca durdhar«o vaikuïÂha÷ puru«ottama÷ 12,111.027a ya enaæ saæÓrayantÅha bhaktyà nÃrÃyaïaæ harim 12,111.027c te tarantÅha durgÃïi na me 'trÃsti vicÃraïà 12,111.027d*0259_01 asminn arpitakarmÃïa÷ sarvabhÃvena bhÃrata 12,111.027d*0259_02 k­«ïe kamalapatrÃk«e durgÃïy atitaranti te 12,111.027d*0259_03 lokarak«Ãrtham utpannam adityÃæ kaÓyapÃtmajam 12,111.027d*0259_04 devam indraæ namasyanti durgÃïy atitaranti te 12,111.027d*0259_05 brahmÃïaæ lokakartÃraæ ye namasyanti satpatim 12,111.027d*0259_06 ya«Âavyaæ kratubhir devaæ durgÃïy atitaranti te 12,111.027d*0259_07 yaæ vi«ïur indra÷ ÓaæbhuÓ ca brahmà lokapitÃmaha÷ 12,111.027d*0259_08 stuvanti vividhai÷ stotrair devadevaæ maheÓvaram 12,111.027d*0259_09 tam arcayanti ye ÓaÓvad durgÃïy atitaranti te 12,111.028a durgÃtitaraïaæ ye ca paÂhanti ÓrÃvayanti ca 12,111.028c pÃÂhayanti ca viprebhyo durgÃïy atitaranti te 12,111.029a iti k­tyasamuddeÓa÷ kÅrtitas te mayÃnagha 12,111.029c saætared yena durgÃïi paratreha ca mÃnava÷ 12,112.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,112.001a asaumyÃ÷ saumyarÆpeïa saumyÃÓ cÃsaumyadarÓina÷ 12,112.001c Åd­ÓÃn puru«Ãæs tÃta kathaæ vidyÃmahe vayam 12,112.002 bhÅ«ma uvÃca 12,112.002a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,112.002c vyÃghragomÃyusaævÃdaæ taæ nibodha yudhi«Âhira 12,112.003a purikÃyÃæ puri purà ÓrÅmatyÃæ pauriko n­pa÷ 12,112.003c parahiæsÃruci÷ krÆro babhÆva puru«Ãdhama÷ 12,112.004a sa tv Ãyu«i parik«Åïe jagÃmÃnÅpsitÃæ gatim 12,112.004c gomÃyutvaæ ca saæprÃpto dÆ«ita÷ pÆrvakarmaïà 12,112.005a saæsm­tya pÆrvajÃtiæ sa nirvedaæ paramaæ gata÷ 12,112.005c na bhak«ayati mÃæsÃni parair upah­tÃny api 12,112.006a ahiæsra÷ sarvabhÆte«u satyavÃk sud­¬havrata÷ 12,112.006c cakÃra ca yathÃkÃmam ÃhÃraæ patitai÷ phalai÷ 12,112.006d*0260_01 parïÃhÃra÷ kadà cic ca niyamavratavÃn api 12,112.006d*0260_02 kadà cid udakenÃpi vartayann anuyantrita÷ 12,112.007a ÓmaÓÃne tasya cÃvÃso gomÃyo÷ saæmato 'bhavat 12,112.007c janmabhÆmyanurodhÃc ca nÃnyad vÃsam arocayat 12,112.008a tasya Óaucam am­«yanta÷ sarve te sahajÃtaya÷ 12,112.008c cÃlayanti sma tÃæ buddhiæ vacanai÷ praÓrayottarai÷ 12,112.009a vasan pit­vane raudre Óaucaæ lapsitum icchasi 12,112.009c iyaæ vipratipattis te yadà tvaæ piÓitÃÓana÷ 12,112.010a tatsamo và bhavÃsmÃbhir bhak«yÃn dÃsyÃmahe vayam 12,112.010c bhuÇk«va Óaucaæ parityajya yad dhi bhuktaæ tad asti te 12,112.011a iti te«Ãæ vaca÷ Órutvà pratyuvÃca samÃhita÷ 12,112.011c madhurai÷ praÓritair vÃkyair hetumadbhir ani«Âhurai÷ 12,112.012a apramÃïaæ prasÆtir me ÓÅlata÷ kriyate kulam 12,112.012c prÃrthayi«ye tu tat karma yena vistÅryate yaÓa÷ 12,112.013a ÓmaÓÃne yadi vÃso me samÃdhir me niÓÃmyatÃm 12,112.013c Ãtmà phalati karmÃïi nÃÓramo dharmalak«aïam 12,112.014a ÃÓrame yo dvijaæ hanyÃd gÃæ và dadyÃd anÃÓrame 12,112.014c kiæ nu tat pÃtakaæ na syÃt tad và dattaæ v­thà bhavet 12,112.015a bhavanta÷ sarvalobhena kevalaæ bhak«aïe ratÃ÷ 12,112.015c anubandhe tu ye do«Ãs tÃn na paÓyanti mohitÃ÷ 12,112.016a apratyayak­tÃæ garhyÃm arthÃpanayadÆ«itÃm 12,112.016c iha cÃmutra cÃni«ÂÃæ tasmÃd v­ttiæ na rocaye 12,112.017a taæ Óuciæ paï¬itaæ matvà ÓÃrdÆla÷ khyÃtavikrama÷ 12,112.017c k­tvÃtmasad­ÓÃæ pÆjÃæ sÃcivye 'vardhayat svayam 12,112.018a saumya vij¤ÃtarÆpas tvaæ gaccha yÃtrÃæ mayà saha 12,112.018c vriyantÃm Åpsità bhogÃ÷ parihÃryÃÓ ca pu«kalÃ÷ 12,112.019a tÅk«ïà vayam iti khyÃtà bhavato j¤ÃpayÃmahe 12,112.019c m­dupÆrvaæ ghÃtinas te ÓreyaÓ cÃdhigami«yati 12,112.020a atha saæpÆjya tad vÃkyaæ m­gendrasya mahÃtmana÷ 12,112.020c gomÃyu÷ praÓritaæ vÃkyaæ babhëe kiæ cid Ãnata÷ 12,112.021a sad­Óaæ m­garÃjaitat tava vÃkyaæ madantare 12,112.021c yat sahÃyÃn m­gayase dharmÃrthakuÓalä ÓucÅn 12,112.022a na Óakyam anamÃtyena mahattvam anuÓÃsitum 12,112.022c du«ÂÃmÃtyena và vÅra ÓarÅraparipanthinà 12,112.023a sahÃyÃn anuraktÃæs tu yatetÃnupasaæhitÃn 12,112.023c parasparam asaæghu«ÂÃn vijigÅ«Æn alolupÃn 12,112.024a tÃn atÅtopadhÃn prÃj¤Ãn hite yuktÃn manasvina÷ 12,112.024c pÆjayethà mahÃbhÃgÃn yathÃcÃryÃn yathà pitÌn 12,112.025a na tv evaæ mama saæto«Ãd rocate 'nyan m­gÃdhipa 12,112.025c na kÃmaye sukhÃn bhogÃn aiÓvaryaæ và tvadÃÓrayam 12,112.026a na yok«yati hi me ÓÅlaæ tava bh­tyai÷ purÃtanai÷ 12,112.026c te tvÃæ vibhedayi«yanti du÷khaÓÅlà madantare 12,112.027a saæÓraya÷ ÓlÃghanÅyas tvam anye«Ãm api bhÃsvatÃm 12,112.027c k­tÃtmà sumahÃbhÃga÷ pÃpake«v apy adÃruïa÷ 12,112.028a dÅrghadarÓÅ mahotsÃha÷ sthÆlalak«yo mahÃbala÷ 12,112.028c k­tÅ cÃmoghakartÃsi bhÃvyaiÓ ca samalaæk­ta÷ 12,112.029a kiæ tu svenÃsmi saætu«Âo du÷khà v­ttir anu«Âhità 12,112.029c sevÃyÃÓ cÃpi nÃbhij¤a÷ svacchandena vanecara÷ 12,112.030a rÃjopakroÓado«ÃÓ ca sarve saæÓrayavÃsinÃm 12,112.030c vanacaryà ca ni÷saÇgà nirbhayà niravagrahà 12,112.031a n­peïÃhÆyamÃnasya yat ti«Âhati bhayaæ h­di 12,112.031c na tat ti«Âhati tu«ÂÃnÃæ vane mÆlaphalÃÓinÃm 12,112.032a pÃnÅyaæ và nirÃyÃsaæ svÃdv annaæ và bhayottaram 12,112.032c vicÃrya khalu paÓyÃmi tat sukhaæ yatra nirv­ti÷ 12,112.033a aparÃdhair na tÃvanto bh­tyÃ÷ Ói«Âà narÃdhipai÷ 12,112.033c upaghÃtair yathà bh­tyà dÆ«ità nidhanaæ gatÃ÷ 12,112.034a yadi tv etan mayà kÃryaæ m­gendro yadi manyate 12,112.034c samayaæ k­tam icchÃmi vartitavyaæ yathà mayi 12,112.035a madÅyà mÃnanÅyÃs te Órotavyaæ ca hitaæ vaca÷ 12,112.035c kalpità yà ca te v­tti÷ sà bhavet tava susthirà 12,112.036a na mantrayeyam anyais te sacivai÷ saha karhi cit 12,112.036c nÅtimanta÷ parÅpsanto v­thà brÆyu÷ pare mayi 12,112.037a eka ekena saægamya raho brÆyÃæ hitaæ tava 12,112.037c na ca te j¤ÃtikÃrye«u pra«Âavyo 'haæ hitÃhite 12,112.038a mayà saæmantrya paÓcÃc ca na hiæsyÃ÷ sacivÃs tvayà 12,112.038c madÅyÃnÃæ ca kupito mà tvaæ daï¬aæ nipÃtaye÷ 12,112.039a evam astv iti tenÃsau m­gendreïÃbhipÆjita÷ 12,112.039c prÃptavÃn matisÃcivyaæ gomÃyur vyÃghrayonita÷ 12,112.040a taæ tathà satk­taæ d­«Âvà yujyamÃnaæ ca karmaïi 12,112.040c prÃdvi«an k­tasaæghÃtÃ÷ pÆrvabh­tyà muhur muhu÷ 12,112.041a mitrabuddhyà ca gomÃyuæ sÃntvayitvà praveÓya ca 12,112.041c do«e«u samatÃæ netum aicchann aÓubhabuddhaya÷ 12,112.042a anyathà hy ucitÃ÷ pÆrvaæ paradravyÃpahÃriïa÷ 12,112.042c aÓaktÃ÷ kiæ cid ÃdÃtuæ dravyaæ gomÃyuyantritÃ÷ 12,112.043a vyutthÃnaæ cÃtra kÃÇk«adbhi÷ kathÃbhi÷ pravilobhyate 12,112.043c dhanena mahatà caiva buddhir asya vilobhyate 12,112.044a na cÃpi sa mahÃprÃj¤as tasmÃd dhairyÃc cacÃla ha 12,112.044c athÃsya samayaæ k­tvà vinÃÓÃya sthitÃ÷ pare 12,112.045a Åpsitaæ ca m­gendrasya mÃæsaæ yat tatra saæsk­tam 12,112.045c apanÅya svayaæ tad dhi tair nyastaæ tasya veÓmani 12,112.046a yadarthaæ cÃpy apah­taæ yena yac caiva mantritam 12,112.046c tasya tad viditaæ sarvaæ kÃraïÃrthaæ ca mar«itam 12,112.047a samayo 'yaæ k­tas tena sÃcivyam upagacchatà 12,112.047c nopaghÃtas tvayà grÃhyo rÃjan maitrÅm ihecchatà 12,112.047d*0261_01 iti tasya ca mantrasya sthityarthaæ tad upek«itam 12,112.047d*0262_00 bhÅ«ma uvÃca 12,112.047d*0262_01 k«udhitasya m­gendrasya bhoktum abhyutthitasya ca 12,112.048a bhojane copahartavye tan mÃæsaæ na sma d­Óyate 12,112.048c m­garÃjena cÃj¤aptaæ m­gyatÃæ cora ity uta 12,112.049a k­takaiÓ cÃpi tan mÃæsaæ m­gendrÃyopavarïitam 12,112.049c sacivenopanÅtaæ te vidu«Ã prÃj¤amÃninà 12,112.050a saro«as tv atha ÓÃrdÆla÷ Órutvà gomÃyucÃpalam 12,112.050c babhÆvÃmar«ito rÃjà vadhaæ cÃsyÃbhyarocayat 12,112.051a chidraæ tu tasya tad d­«Âvà procus te pÆrvamantriïa÷ 12,112.051c sarve«Ãm eva so 'smÃkaæ v­ttibhaÇge«u vartate 12,112.051d*0263_01 niÓcityaivaæ tatas tasya te tat karmÃïy avarïayan 12,112.052a idaæ cÃsyed­Óaæ karma vÃllabhyena tu rak«yate 12,112.052c ÓrutaÓ ca svÃminà pÆrvaæ yÃd­Óo nai«a tÃd­Óa÷ 12,112.053a vÃÇmÃtreïaiva dharmi«Âha÷ svabhÃvena tu dÃruïa÷ 12,112.053c dharmacchadmà hy ayaæ pÃpo v­thÃcÃraparigraha÷ 12,112.053e kÃryÃrthaæ bhojanÃrthe«u vrate«u k­tavä Óramam 12,112.053f*0264_01 yadi vipratyayo hy e«a tad idaæ darÓayÃma te 12,112.053f*0264_02 tanmÃæsaæ caiva gomÃyos tatk«aïÃt tais tu ¬aukitam 12,112.054a mÃæsÃpanayanaæ j¤Ãtvà vyÃghras te«Ãæ tu tad vaca÷ 12,112.054c Ãj¤ÃpayÃm Ãsa tadà gomÃyur vadhyatÃm iti 12,112.055a ÓÃrdÆlavacanaæ Órutvà ÓÃrdÆlajananÅ tata÷ 12,112.055c m­garÃjaæ hitair vÃkyai÷ saæbodhayitum Ãgamat 12,112.056a putra naitat tvayà grÃhyaæ kapaÂÃrambhasaæv­tam 12,112.056c karmasaæghar«ajair do«air du«yaty aÓucibhi÷ Óuci÷ 12,112.057a nocchritaæ sahate kaÓ cit prakriyà vairakÃrikà 12,112.057c Óucer api hi yuktasya do«a eva nipÃtyate 12,112.057d*0265_01 muner api vanasthasya svÃni karmÃïi kurvata÷ 12,112.057d*0265_02 utpadyante traya÷ pak«Ã mitrodÃsÅnaÓatrava÷ 12,112.058a lubdhÃnÃæ Óucayo dve«yÃ÷ kÃtarÃïÃæ tarasvina÷ 12,112.058c mÆrkhÃïÃæ paï¬ità dve«yà daridrÃïÃæ mahÃdhanÃ÷ 12,112.058e adhÃrmikÃïÃæ dharmi«Âhà virÆpÃïÃæ surÆpakÃ÷ 12,112.059a bahava÷ paï¬ità lubdhÃ÷ sarve mÃyopajÅvina÷ 12,112.059c kuryur do«am ado«asya b­haspatimater api 12,112.060a ÓÆnyÃt tac ca g­hÃn mÃæsaæ yad adyÃpah­taæ tava 12,112.060c necchate dÅyamÃnaæ ca sÃdhu tÃvad vim­ÓyatÃm 12,112.061a asatyÃ÷ satyasaækÃÓÃ÷ satyÃÓ cÃsatyadarÓina÷ 12,112.061c d­Óyante vividhà bhÃvÃs te«u yuktaæ parÅk«aïam 12,112.062a talavad d­Óyate vyoma khadyoto havyavì iva 12,112.062c na caivÃsti talaæ vyomni na khadyote hutÃÓana÷ 12,112.063a tasmÃt pratyak«ad­«Âo 'pi yuktam artha÷ parÅk«itum 12,112.063c parÅk«ya j¤Ãpayan hy arthÃn na paÓcÃt paritapyate 12,112.064a na du«karam idaæ putra yat prabhur ghÃtayet param 12,112.064c ÓlÃghanÅyà ca varyà ca loke prabhavatÃæ k«amà 12,112.065a sthÃpito 'yaæ putra tvayà sÃmante«v adhi viÓruta÷ 12,112.065c du÷khenÃsÃdyate pÃtraæ dhÃryatÃm e«a te suh­t 12,112.066a dÆ«itaæ parado«air hi g­hïÅte yo 'nyathà Óucim 12,112.066c svayaæ saædÆ«itÃmÃtya÷ k«ipram eva vinaÓyati 12,112.067a tasmÃd athÃrisaæghÃtÃd gomÃyo÷ kaÓ cid Ãgata÷ 12,112.067c dharmÃtmà tena cÃkhyÃtaæ yathaitat kapaÂaæ k­tam 12,112.068a tato vij¤ÃtacÃritra÷ satk­tya sa vimok«ita÷ 12,112.068c pari«vaktaÓ ca sasnehaæ m­gendreïa puna÷ puna÷ 12,112.069a anuj¤Ãpya m­gendraæ tu gomÃyur nÅtiÓÃstravit 12,112.069c tenÃmar«eïa saætapta÷ prÃyam Ãsitum aicchata 12,112.070a ÓÃrdÆlas tatra gomÃyuæ snehÃt prasrutalocana÷ 12,112.070c avÃrayat sa dharmi«Âhaæ pÆjayà pratipÆjayan 12,112.071a taæ sa gomÃyur Ãlokya snehÃd Ãgatasaæbhramam 12,112.071c babhëe praïato vÃkyaæ bëpagadgadayà girà 12,112.072a pÆjito 'haæ tvayà pÆrvaæ paÓcÃc caiva vimÃnita÷ 12,112.072c pare«Ãm Ãspadaæ nÅto vastuæ nÃrhÃmy ahaæ tvayi 12,112.073a svasaætu«ÂÃÓ cyutÃ÷ sthÃnÃn mÃnÃt pratyavaropitÃ÷ 12,112.073c svayaæ copah­tà bh­tyà ye cÃpy upah­tÃ÷ parai÷ 12,112.074a parik«ÅïÃÓ ca lubdhÃÓ ca krÆrÃ÷ kÃrÃbhitÃpitÃ÷ 12,112.074c h­tasvà mÃnino ye ca tyaktopÃttà mahepsava÷ 12,112.075a saætÃpitÃÓ ca ye ke cid vyasanaughapratÅk«iïa÷ 12,112.075c antarhitÃ÷ sopahitÃ÷ sarve te parasÃdhanÃ÷ 12,112.076a avamÃnena yuktasya sthÃpitasya ca me puna÷ 12,112.076c kathaæ yÃsyasi viÓvÃsam aham e«yÃmi và puna÷ 12,112.077a samartha iti saæg­hya sthÃpayitvà parÅk«ya ca 12,112.077c k­taæ ca samayaæ bhittvà tvayÃham avamÃnita÷ 12,112.078a prathamaæ ya÷ samÃkhyÃta÷ ÓÅlavÃn iti saæsadi 12,112.078c na vÃcyaæ tasya vaiguïyaæ pratij¤Ãæ parirak«atà 12,112.079a evaæ cÃvamatasyeha viÓvÃsaæ kiæ prayÃsyasi 12,112.079c tvayi caiva hy aviÓvÃse mamodvego bhavi«yati 12,112.080a ÓaÇkitas tvam ahaæ bhÅta÷ pare chidrÃnudarÓina÷ 12,112.080c asnigdhÃÓ caiva dusto«Ã÷ karma caitad bahucchalam 12,112.080d*0266_01 pÆrvasaæmÃnatà yatra paÓcÃc caiva vimÃnanà 12,112.080d*0266_02 na taæ dhÅrÃ÷ praÓaæsanti saæmÃnitavimÃnitam 12,112.081a du÷khena Óle«yate bhinnaæ Óli«Âaæ du÷khena bhidyate 12,112.081c bhinnaÓli«Âà tu yà prÅtir na sà snehena vartate 12,112.082a kaÓ cid eva hi bhÅtas tu d­Óyate na parÃtmano÷ 12,112.082c kÃryÃpek«Ã hi vartante bhÃvÃ÷ snigdhÃs tu durlabhÃ÷ 12,112.083a sudu÷khaæ puru«aj¤Ãnaæ cittaæ hy e«Ãæ calÃcalam 12,112.083c samartho vÃpy aÓakto và Óate«v eko 'dhigamyate 12,112.084a akasmÃt prakriyà nÌïÃm akasmÃc cÃpakar«aïam 12,112.084c ÓubhÃÓubhe mahattvaæ ca prakartuæ buddhilÃghavÃt 12,112.085a evaæ bahuvidhaæ sÃntvam uktvà dharmÃrthahetumat 12,112.085c prasÃdayitvà rÃjÃnaæ gomÃyur vanam abhyagÃt 12,112.086a ag­hyÃnunayaæ tasya m­gendrasya sa buddhimÃn 12,112.086c gomÃyu÷ prÃyam ÃsÅnas tyaktvà dehaæ divaæ yayau 12,113.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,113.001a kiæ pÃrthivena kartavyaæ kiæ ca k­tvà sukhÅ bhavet 12,113.001c tan mamÃcak«va tattvena sarvaæ dharmabh­tÃæ vara 12,113.002 bhÅ«ma uvÃca 12,113.002a hanta te 'haæ pravak«yÃmi Ó­ïu kÃryaikaniÓcayam 12,113.002c yathà rÃj¤eha kartavyaæ yac ca k­tvà sukhÅ bhavet 12,113.003a na tv evaæ vartitavyaæ sma yathedam anuÓuÓruma÷ 12,113.003c u«Ârasya sumahad v­ttaæ tan nibodha yudhi«Âhira 12,113.004a jÃtismaro mahÃn u«Âra÷ prÃjÃpatyayugodbhava÷ 12,113.004c tapa÷ sumahad Ãti«Âhad araïye saæÓitavrata÷ 12,113.005a tapasas tasya cÃnte vai prÅtimÃn abhavat prabhu÷ 12,113.005c vareïa chandayÃm Ãsa tataÓ cainaæ pitÃmaha÷ 12,113.006 u«Âra uvÃca 12,113.006a bhagavaæs tvatprasÃdÃn me dÅrghà grÅvà bhaved iyam 12,113.006c yojanÃnÃæ Óataæ sÃgraæ yà gacchec carituæ vibho 12,113.007 bhÅ«ma uvÃca 12,113.007a evam astv iti cokta÷ sa varadena mahÃtmanà 12,113.007c pratilabhya varaæ Óre«Âhaæ yayÃv u«Âra÷ svakaæ vanam 12,113.008a sa cakÃra tad Ãlasyaæ varadÃnÃt sa durmati÷ 12,113.008c na caicchac carituæ gantuæ durÃtmà kÃlamohita÷ 12,113.009a sa kadà cit prasÃryaivaæ tÃæ grÅvÃæ ÓatayojanÃm 12,113.009c cacÃrÃÓrÃntah­dayo vÃtaÓ cÃgÃt tato mahÃn 12,113.010a sa guhÃyÃæ ÓirogrÅvaæ nidhÃya paÓur Ãtmana÷ 12,113.010c ÃstÃtha var«am abhyÃgÃt sumahat plÃvayaj jagat 12,113.011a atha ÓÅtaparÅtÃÇgo jambuka÷ k«ucchramÃnvita÷ 12,113.011c sadÃras tÃæ guhÃm ÃÓu praviveÓa jalÃrdita÷ 12,113.012a sa d­«Âvà mÃæsajÅvÅ tu subh­Óaæ k«ucchramÃnvita÷ 12,113.012c abhak«ayat tato grÅvÃm u«Ârasya bharatar«abha 12,113.013a yadà tv abudhyatÃtmÃnaæ bhak«yamÃïaæ sa vai paÓu÷ 12,113.013c tadà saækocane yatnam akarod bh­Óadu÷khita÷ 12,113.014a yÃvad Ærdhvam adhaÓ caiva grÅvÃæ saæk«ipate paÓu÷ 12,113.014c tÃvat tena sadÃreïa jambukena sa bhak«ita÷ 12,113.015a sa hatvà bhak«ayitvà ca jambuko«Âraæ tatas tadà 12,113.015c vigate vÃtavar«e ca niÓcakrÃma guhÃmukhÃt 12,113.016a evaæ durbuddhinà prÃptam u«Âreïa nidhanaæ tadà 12,113.016c Ãlasyasya kramÃt paÓya mahad do«am upÃgatam 12,113.017a tvam apy etaæ vidhiæ tyaktvà yogena niyatendriya÷ 12,113.017c vartasva buddhimÆlaæ hi vijayaæ manur abravÅt 12,113.018a buddhiÓre«ÂhÃni karmÃïi bÃhumadhyÃni bhÃrata 12,113.018c tÃni jaÇghÃjaghanyÃni bhÃrapratyavarÃïi ca 12,113.019a rÃjyaæ ti«Âhati dak«asya saæg­hÅtendriyasya ca 12,113.019c guptamantraÓrutavata÷ susahÃyasya cÃnagha 12,113.019d*0267_01 asahÃyavato hy arthà na ti«Âhanti kadà cana 12,113.020a parÅk«yakÃriïo 'rthÃÓ ca ti«ÂhantÅha yudhi«Âhira 12,113.020c sahÃyayuktena mahÅ k­tsnà Óakyà praÓÃsitum 12,113.021a idaæ hi sadbhi÷ kathitaæ vidhij¤ai÷; purà mahendrapratimaprabhÃva 12,113.021c mayÃpi coktaæ tava ÓÃstrad­«ÂyÃ; tvam atra yukta÷ pracarasva rÃjan 12,114.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,114.001a rÃjà rÃjyam anuprÃpya durbalo bharatar«abha 12,114.001c amitrasyÃtiv­ddhasya kathaæ ti«Âhed asÃdhana÷ 12,114.002 bhÅ«ma uvÃca 12,114.002a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,114.002c saritÃæ caiva saævÃdaæ sÃgarasya ca bhÃrata 12,114.003a surÃrinilaya÷ ÓaÓvat sÃgara÷ saritÃæ pati÷ 12,114.003c papraccha sarita÷ sarvÃ÷ saæÓayaæ jÃtam Ãtmana÷ 12,114.004a samÆlaÓÃkhÃn paÓyÃmi nihatÃæÓ chÃyino drumÃn 12,114.004c yu«mÃbhir iha pÆrïÃbhir anyÃæs tatra na vetasam 12,114.005a akÃyaÓ cÃlpasÃraÓ ca vetasa÷ kÆlajaÓ ca va÷ 12,114.005c avaj¤Ãya naÓakyo và kiæ cid và tena va÷ k­tam 12,114.006a tad ahaæ Órotum icchÃmi sarvÃsÃm eva vo matam 12,114.006c yathà kÆlÃni cemÃni bhittvà nÃnÅyate vaÓam 12,114.007a tata÷ prÃha nadÅ gaÇgà vÃkyam uttaram arthavat 12,114.007c hetumad grÃhakaæ caiva sÃgaraæ saritÃæ patim 12,114.008a ti«Âhanty ete yathÃsthÃnaæ nagà hy ekaniketanÃ÷ 12,114.008c tatas tyajanti tat sthÃnaæ prÃtilomyÃd acetasa÷ 12,114.009a vetaso vegam ÃyÃntaæ d­«Âvà namati netara÷ 12,114.009c sa ca vege 'bhyatikrÃnte sthÃnam ÃsÃdya ti«Âhati 12,114.010a kÃlaj¤a÷ samayaj¤aÓ ca sadà vaÓyaÓ ca nodruma÷ 12,114.010c anulomas tathÃstabdhas tena nÃbhyeti vetasa÷ 12,114.011a mÃrutodakavegena ye namanty unnamanti ca 12,114.011c o«adhya÷ pÃdapà gulmà na te yÃnti parÃbhavam 12,114.012a yo hi Óatror viv­ddhasya prabhor vadhavinÃÓane 12,114.012c pÆrvaæ na sahate vegaæ k«ipram eva sa naÓyati 12,114.013a sÃrÃsÃraæ balaæ vÅryam Ãtmano dvi«ataÓ ca ya÷ 12,114.013c jÃnan vicarati prÃj¤o na sa yÃti parÃbhavam 12,114.014a evam eva yadà vidvÃn manyetÃtibalaæ ripum 12,114.014c saæÓrayed vaitasÅæ v­ttim evaæ praj¤Ãnalak«aïam 12,115.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,115.001a vidvÃn mÆrkhapragalbhena m­dus tÅk«ïena bhÃrata 12,115.001c ÃkruÓyamÃna÷ sadasi kathaæ kuryÃd ariædama 12,115.002 bhÅ«ma uvÃca 12,115.002a ÓrÆyatÃæ p­thivÅpÃla yathai«o 'rtho 'nugÅyate 12,115.002c sadà sucetÃ÷ sahate narasyehÃlpacetasa÷ 12,115.003a aru«yan kruÓyamÃnasya suk­taæ nÃma vindati 12,115.003c du«k­taæ cÃtmano mar«Å ru«yaty evÃpamÃr«Âi vai 12,115.004a ÂiÂÂibhaæ tam upek«eta vÃÓamÃnam ivÃturam 12,115.004c lokavidve«am Ãpanno ni«phalaæ pratipadyate 12,115.005a iti sa ÓlÃghate nityaæ tena pÃpena karmaïà 12,115.005c idam ukto mayà kaÓ cit saæmato janasaæsadi 12,115.005e sa tatra vrŬita÷ Óu«ko m­takalpo 'vati«Âhati 12,115.006a ÓlÃghann aÓlÃghanÅyena karmaïà nirapatrapa÷ 12,115.006c upek«itavyo dÃntena tÃd­Óa÷ puru«Ãdhama÷ 12,115.007a yad yad brÆyÃd alpamatis tat tad asya sahet sadà 12,115.007c prÃk­to hi praÓaæsan và nindan và kiæ kari«yati 12,115.007e vane kÃka ivÃbuddhir vÃÓamÃno nirarthakam 12,115.008a yadi vÃgbhi÷ prayoga÷ syÃt prayoge pÃpakarmaïa÷ 12,115.008c vÃg evÃrtho bhavet tasya na hy evÃrtho jighÃæsata÷ 12,115.009a ni«ekaæ viparÅtaæ sa Ãca«Âe v­ttace«Âayà 12,115.009c mayÆra iva kaupÅnaæ n­tyan saædarÓayann iva 12,115.010a yasyÃvÃcyaæ na loke 'sti nÃkÃryaæ vÃpi kiæ cana 12,115.010c vÃcaæ tena na saædadhyÃc chuci÷ saækli«Âakarmaïà 12,115.011a pratyak«aæ guïavÃdÅ ya÷ parok«aæ tu vinindaka÷ 12,115.011c sa mÃnava÷ Óvaval loke na«ÂalokaparÃyaïa÷ 12,115.012a tÃd­g janaÓatasyÃpi yad dadÃti juhoti ca 12,115.012c parok«eïÃpavÃdena tan nÃÓayati sa k«aïÃt 12,115.013a tasmÃt prÃj¤o nara÷ sadyas tÃd­Óaæ pÃpacetasam 12,115.013c varjayet sÃdhubhir varjyaæ sÃrameyÃmi«aæ yathà 12,115.014a parivÃdaæ bruvÃïo hi durÃtmà vai mahÃtmane 12,115.014c prakÃÓayati do«Ãn svÃn sarpa÷ phaïam ivocchritam 12,115.015a taæ svakarmÃïi kurvÃïaæ pratikartuæ ya icchati 12,115.015c bhasmakÆÂa ivÃbuddhi÷ kharo rajasi majjati 12,115.016a manu«yaÓÃlÃv­kam apraÓÃntaæ; janÃpavÃde satataæ nivi«Âam 12,115.016c mÃtaÇgam unmattam ivonnadantaæ; tyajeta taæ ÓvÃnam ivÃtiraudram 12,115.017a adhÅraju«Âe pathi vartamÃnaæ; damÃd apetaæ vinayÃc ca pÃpam 12,115.017c arivrataæ nityam abhÆtikÃmaæ; dhig astu taæ pÃpamatiæ manu«yam 12,115.018a pratyucyamÃnas tu hi bhÆya ebhir; niÓÃmya mà bhÆs tvam athÃrtarÆpa÷ 12,115.018c uccasya nÅcena hi saæprayogaæ; vigarhayanti sthirabuddhayo ye 12,115.019a kruddho daÓÃrdhena hi tìayed vÃ; sa pÃæsubhir vÃpakiret tu«air và 12,115.019c viv­tya dantÃæÓ ca vibhÅ«ayed vÃ; siddhaæ hi mÆrkhe kupite n­Óaæse 12,115.020a vigarhaïÃæ paramadurÃtmanà k­tÃæ; saheta ya÷ saæsadi durjanÃn nara÷ 12,115.020c paÂhed idaæ cÃpi nidarÓanaæ sadÃ; na vÃÇmayaæ sa labhati kiæ cid apriyam 12,116.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,116.001a pitÃmaha mahÃprÃj¤a saæÓayo me mahÃn ayam 12,116.001c sa cchettavyas tvayà rÃjan bhavÃn kulakaro hi na÷ 12,116.002a puru«ÃïÃm ayaæ tÃta durv­ttÃnÃæ durÃtmanÃm 12,116.002c kathito vÃkyasaæcÃras tato vij¤ÃpayÃmi te 12,116.003a yad dhitaæ rÃjyatantrasya kulasya ca sukhodayam 12,116.003c ÃyatyÃæ ca tadÃtve ca k«emav­ddhikaraæ ca yat 12,116.004a putrapautrÃbhirÃmaæ ca rëÂrav­ddhikaraæ ca yat 12,116.004c annapÃne ÓarÅre ca hitaæ yat tad bravÅhi me 12,116.005a abhi«ikto hi yo rÃjà rÃjyastho mitrasaæv­ta÷ 12,116.005c asuh­t samupeto và sa kathaæ ra¤jayet prajÃ÷ 12,116.006a yo hy asatpragraharati÷ sneharÃgabalÃtk­ta÷ 12,116.006c indriyÃïÃm anÅÓatvÃd asajjanabubhÆ«aka÷ 12,116.007a tasya bh­tyà viguïatÃæ yÃnti sarve kulodgatÃ÷ 12,116.007c na ca bh­tyaphalair arthai÷ sa rÃjà saæprayujyate 12,116.008a etÃn me saæÓayasthasya rÃjadharmÃn sudurlabhÃn 12,116.008c b­haspatisamo buddhyà bhavä Óaæsitum arhati 12,116.009a Óaæsità puru«avyÃghra tvaæ na÷ kulahite rata÷ 12,116.009c k«attà caiva paÂupraj¤o yo na÷ Óaæsati sarvadà 12,116.010a tvatta÷ kulahitaæ vÃkyaæ Órutvà rÃjyahitodayam 12,116.010c am­tasyÃvyayasyeva t­pta÷ svapsyÃmy ahaæ sukham 12,116.011a kÅd­«Ã÷ saænikar«asthà bh­tyÃ÷ syur và guïÃnvitÃ÷ 12,116.011c kÅd­Óai÷ kiækulÅnair và saha yÃtrà vidhÅyate 12,116.012a na hy eko bh­tyarahito rÃjà bhavati rak«ità 12,116.012c rÃjyaæ cedaæ jana÷ sarvas tat kulÅno 'bhiÓaæsati 12,116.013a na hi praÓÃstuæ rÃjyaæ hi Óakyam ekena bhÃrata 12,116.013c asahÃyavatà tÃta naivÃrthÃ÷ ke cid apy uta 12,116.013e labdhuæ labdhvà cÃpi sadà rak«ituæ bharatar«abha 12,116.014 bhÅ«ma uvÃca 12,116.014a yasya bh­tyajana÷ sarvo j¤Ãnavij¤Ãnakovida÷ 12,116.014c hitai«Å kulaja÷ snigdha÷ sa rÃjyaphalam aÓnute 12,116.015a mantriïo yasya kulajà asaæhÃryÃ÷ saho«itÃ÷ 12,116.015c n­pater matidÃ÷ santi saæbandhaj¤ÃnakovidÃ÷ 12,116.016a anÃgatavidhÃtÃra÷ kÃlaj¤ÃnaviÓÃradÃ÷ 12,116.016c atikrÃntam aÓocanta÷ sa rÃjyaphalam aÓnute 12,116.017a samadu÷khasukhà yasya sahÃyÃ÷ satyakÃriïa÷ 12,116.017c arthacintÃparà yasya sa rÃjyaphalam aÓnute 12,116.018a yasya nÃrto janapada÷ saænikar«agata÷ sadà 12,116.018c ak«udra÷ satpathÃlambÅ sa rÃjyaphalabhÃg bhavet 12,116.019a koÓÃk«apaÂalaæ yasya koÓav­ddhikarair janai÷ 12,116.019c Ãptais tu«ÂaiÓ ca satataæ dhÃryate sa n­pottama÷ 12,116.020a ko«ÂhÃgÃram asaæhÃryair Ãptai÷ saæcayatatparai÷ 12,116.020c pÃtrabhÆtair alubdhaiÓ ca pÃlyamÃnaæ guïÅbhavet 12,116.021a vyavahÃraÓ ca nagare yasya karmaphalodaya÷ 12,116.021c d­Óyate ÓaÇkhalikhita÷ sa dharmaphalabhÃg bhavet 12,116.022a saæg­hÅtamanu«yaÓ ca yo rÃjà rÃjadharmavit 12,116.022c «a¬vargaæ pratig­hïan sa dharmÃt phalam upÃÓnute 12,117.000*0268_00 yudhi«Âhira uvÃca 12,117.000*0268_01 na santi kulajà yatra sahÃyÃ÷ pÃrthivasya tu 12,117.000*0268_02 akulÅnÃÓ ca kartavyà na và bharatasattama 12,117.001 bhÅ«ma uvÃca 12,117.001a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,117.001c nidarÓanakaraæ loke sajjanÃcaritaæ sadà 12,117.002a asyaivÃrthasya sad­Óaæ yac chrutaæ me tapovane 12,117.002c jÃmadagnyasya rÃmasya yad uktam ­«isattamai÷ 12,117.003a vane mahati kasmiæÓ cid amanu«yani«evite 12,117.003c ­«ir mÆlaphalÃhÃro niyato niyatendriya÷ 12,117.004a dÅk«Ãdamapara÷ ÓÃnta÷ svÃdhyÃyaparama÷ Óuci÷ 12,117.004c upavÃsaviÓuddhÃtmà satataæ satpathe sthita÷ 12,117.005a tasya saæd­Óya sadbhÃvam upavi«Âasya dhÅmata÷ 12,117.005c sarvasattvÃ÷ samÅpasthà bhavanti vanacÃriïa÷ 12,117.006a siæhavyÃghrÃ÷ saÓarabhà mattÃÓ caiva mahÃgajÃ÷ 12,117.006c dvÅpina÷ kha¬gabhallÆkà ye cÃnye bhÅmadarÓanÃ÷ 12,117.007a te sukhapraÓnadÃ÷ sarve bhavanti k«atajÃÓanÃ÷ 12,117.007c tasyar«e÷ Ói«yavac caiva nyagbhÆtÃ÷ priyakÃriïa÷ 12,117.008a dattvà ca te sukhapraÓnaæ sarve yÃnti yathÃgatam 12,117.008c grÃmyas tv eka÷ paÓus tatra nÃjahÃc chvà mahÃmunim 12,117.009a bhakto 'nurakta÷ satatam upavÃsak­Óo 'bala÷ 12,117.009c phalamÆlotkarÃhÃra÷ ÓÃnta÷ Ói«ÂÃk­tir yathà 12,117.010a tasyar«er upavi«Âasya pÃdamÆle mahÃmune÷ 12,117.010c manu«yavad gato bhÃva÷ snehabaddho 'bhavad bh­Óam 12,117.011a tato 'bhyayÃn mahÃvÅryo dvÅpÅ k«atajabhojana÷ 12,117.011c ÓvÃrtham atyantasaædu«Âa÷ krÆra÷ kÃla ivÃntaka÷ 12,117.012a lelihyamÃnas t­«ita÷ pucchÃsphoÂanatatpara÷ 12,117.012c vyÃditÃsya÷ k«udhÃbhagna÷ prÃrthayÃnas tadÃmi«am 12,117.013a taæ d­«Âvà krÆram ÃyÃntaæ jÅvitÃrthÅ narÃdhipa 12,117.013c provÃca Óvà muniæ tatra yat tac ch­ïu mahÃmate 12,117.014a ÓvaÓatrur bhagavann atra dvÅpÅ mÃæ hantum icchati 12,117.014c tvatprasÃdÃd bhayaæ na syÃt tasmÃn mama mahÃmune 12,117.014d*0269_01 tathà kuru mahÃbÃho sarvaj¤as tvaæ na saæÓaya÷ 12,117.014d*0270_01 sa munis tasya vij¤Ãya bhÃvaj¤o bhayakÃraïam 12,117.014d*0270_02 rutaj¤a÷ sarvasattvÃnÃæ tam aiÓvaryasamanvita÷ 12,117.015 munir uvÃca 12,117.015a na bhayaæ dvÅpina÷ kÃryaæ m­tyutas te kathaæ cana 12,117.015c e«a ÓvarÆparahito dvÅpÅ bhavasi putraka 12,117.016 bhÅ«ma uvÃca 12,117.016a tata÷ Óvà dvÅpitÃæ nÅto jÃmbÆnadanibhÃk­ti÷ 12,117.016c citrÃÇgo visphuran h­«Âo vane vasati nirbhaya÷ 12,117.016d*0271_01 taæ d­«Âvà sa punar dvÅpÅ Ãtmana÷ sad­Óaæ Óubham 12,117.016d*0271_02 aviruddhas tatas tasya k«aïena samapadyata 12,117.017a tato 'bhyayÃn mahÃraudro vyÃditÃsya÷ k«udhÃnvita÷ 12,117.017c dvÅpinaæ lelihad vaktro vyÃghro rudhiralÃlasa÷ 12,117.018a vyÃghraæ d­«Âvà k«udhÃbhagnaæ daæ«Âriïaæ vanagocaram 12,117.018c dvÅpÅ jÅvitarak«Ãrtham ­«iæ Óaraïam eyivÃn 12,117.019a tata÷ saævÃsajaæ sneham ­«iïà kurvatà sadà 12,117.019c sa dvÅpÅ vyÃghratÃæ nÅto ripubhir balavattara÷ 12,117.019e tato d­«Âvà sa ÓÃrdÆlo nÃbhyahaæs taæ viÓÃæ pate 12,117.020a sa tu Óvà vyÃghratÃæ prÃpya balavÃn piÓitÃÓana÷ 12,117.020c na mÆlaphalabhoge«u sp­hÃm apy akarot tadà 12,117.021a yathà m­gapatir nityaæ prakÃÇk«ati vanaukasa÷ 12,117.021c tathaiva sa mahÃrÃja vyÃghra÷ samabhavat tadà 12,117.022a vyÃghras tÆÂajamÆlasthas t­pta÷ supto hatair m­gai÷ 12,117.022c nÃgaÓ cÃgÃt tam uddeÓaæ matto megha ivotthita÷ 12,117.023a prabhinnakaraÂa÷ prÃæÓu÷ padmÅ vitatamastaka÷ 12,117.023c suvi«Ãïo mahÃkÃyo meghagambhÅranisvana÷ 12,117.024a taæ d­«Âvà ku¤jaraæ mattam ÃyÃntaæ madagarvitam 12,117.024c vyÃghro hastibhayÃt trastas tam ­«iæ Óaraïaæ yayau 12,117.025a tato 'nayat ku¤jaratÃæ taæ vyÃghram ­«isattama÷ 12,117.025c mahÃmeghopamaæ d­«Âvà taæ sa bhÅto 'bhavad gaja÷ 12,117.026a tata÷ kamala«aï¬Ãni ÓallakÅgahanÃni ca 12,117.026c vyacarat sa mudà yukta÷ padmareïuvibhÆ«ita÷ 12,117.027a kadà cid ramamÃïasya hastina÷ sumukhaæ tadà 12,117.027c ­«es tasyoÂajasthasya kÃlo 'gacchan niÓÃniÓam 12,117.028a athÃjagÃma taæ deÓaæ kesarÅ kesarÃruïa÷ 12,117.028c girikandarajo bhÅma÷ siæho nÃgakulÃntaka÷ 12,117.029a taæ d­«Âvà siæham ÃyÃntaæ nÃga÷ siæhabhayÃkula÷ 12,117.029c ­«iæ Óaraïam Ãpede vepamÃno bhayÃtura÷ 12,117.030a tata÷ sa siæhatÃæ nÅto nÃgendro muninà tadà 12,117.030c vanyaæ nÃgaïayat siæhaæ tulyajÃtisamanvayÃt 12,117.031a d­«Âvà ca so 'naÓat siæho vanyo bhÅsannavÃgbala÷ 12,117.031c sa cÃÓrame 'vasat siæhas tasminn eva vane sukhÅ 12,117.032a na tv anye k«udrapaÓavas tapovananivÃsina÷ 12,117.032c vyad­Óyanta bhayatrastà jÅvitÃkÃÇk«iïa÷ sadà 12,117.033a kadà cit kÃlayogena sarvaprÃïivihiæsaka÷ 12,117.033c balavÃn k«atajÃhÃro nÃnÃsattvabhayaækara÷ 12,117.034a a«ÂapÃd Ærdhvacaraïa÷ Óarabho vanagocara÷ 12,117.034c taæ siæhaæ hantum Ãgacchan munes tasya niveÓanam 12,117.034d*0272_01 taæ d­«Âvà Óarabhaæ yÃntaæ siæha÷ parabhayÃtura÷ 12,117.034d*0272_02 ­«iæ Óaraïam Ãpede vepamÃna÷ k­täjali÷ 12,117.035a taæ muni÷ Óarabhaæ cakre balotkaÂam ariædama 12,117.035c tata÷ sa Óarabho vanyo mune÷ Óarabham agrata÷ 12,117.035e d­«Âvà balinam atyugraæ drutaæ saæprÃdravad bhayÃt 12,117.036a sa evaæ ÓarabhasthÃne nyasto vai muninà tadà 12,117.036c mune÷ pÃrÓvagato nityaæ ÓÃrabhyaæ sukham ÃptavÃn 12,117.037a tata÷ ÓarabhasaætrastÃ÷ sarve m­gagaïà vanÃt 12,117.037c diÓa÷ saæprÃdravan rÃjan bhayÃj jÅvitakÃÇk«iïa÷ 12,117.038a Óarabho 'py atisaædu«Âo nityaæ prÃïivadhe rata÷ 12,117.038c phalamÆlÃÓanaæ ÓÃntaæ naicchat sa piÓitÃÓana÷ 12,117.039a tato rudhiratar«eïa balinà Óarabho 'nvita÷ 12,117.039c iye«a taæ muniæ hantum ak­taj¤a÷ Óvayonija÷ 12,117.039d*0273_01 cintayÃm Ãsa ca tadà Óarabha÷ ÓvÃnapÆrvaka÷ 12,117.039d*0273_02 asya prabhÃvÃt saæprÃpto vÃÇmÃtreïa tu kevalam 12,117.039d*0273_03 Óarabhatvaæ sudu«prÃpaæ sarvabhÆtabhayaækaram 12,117.039d*0273_04 anye 'py atra bhayatrastÃ÷ santi sattvà bhayÃrditÃ÷ 12,117.039d*0273_05 munim ÃÓritya jÅvanto m­gÃ÷ pak«igaïÃs tathà 12,117.039d*0273_06 te«Ãm api kadà cic ca Óarabhatvaæ prayacchati 12,117.039d*0273_07 sarvasattvottamaæ loke balaæ yatra prati«Âhitam 12,117.039d*0273_08 pak«iïÃm apy ayaæ dadyÃt kadà cid gÃru¬aæ balam 12,117.039d*0273_09 yÃvad anyatra saæprÅta÷ kÃruïyaæ tu samÃÓrita÷ 12,117.039d*0273_10 na dadÃti balaæ tu«Âa÷ sattvasyÃnyasya kasya cit 12,117.039d*0273_11 tÃvad enam ahaæ vipraæ vadhi«yÃmi ca ÓÅghrata÷ 12,117.039d*0273_12 sthÃtuæ mayà Óakyam iha munighÃtÃn na saæÓaya÷ 12,117.040a tatas tena tapa÷Óaktyà vidito j¤Ãnacak«u«Ã 12,117.040c vij¤Ãya ca mahÃprÃj¤o muni÷ ÓvÃnaæ tam uktavÃn 12,117.040d*0274_00 munir uvÃca 12,117.040d*0274_01 aham agniprabho nÃma munir bh­gukulÃnvaya÷ 12,117.040d*0274_02 manasà nirdahe sarvaæ jagat saædhÃrayÃmi ca 12,117.040d*0274_03 mama vaÓyaæ jagat sarvaæ devÃn varjya carÃcaram 12,117.040d*0274_04 santi devÃÓ ca me bhÅtÃ÷ svadharmaæ na tyajanti ye 12,117.040d*0274_05 svadharmÃc calitÃn sarvÃn vÃÇmÃtreïaiva nirdahe 12,117.040d*0274_06 kim aÇga tvaæ mayà nÅta÷ Óarabhatvam anÃmayam 12,117.040d*0274_07 krÆra÷ sa sarvabhÆte«u hÅnaÓ cÃÓucir eva ca 12,117.041a Óvà tvaæ dvÅpitvam Ãpanno dvÅpÅ vyÃghratvam Ãgata÷ 12,117.041c vyÃghro nÃgo madapaÂur nÃga÷ siæhatvam ÃptavÃn 12,117.042a siæho 'tibalasaæyukto bhÆya÷ ÓarabhatÃæ gata÷ 12,117.042c mayà snehaparÅtena na vim­«Âa÷ kulÃnvaya÷ 12,117.043a yasmÃd evam apÃpaæ mÃæ pÃpa hiæsitum icchasi 12,117.043c tasmÃt svayonim Ãpanna÷ Óvaiva tvaæ hi bhavi«yasi 12,117.043d*0275_01 Óvà pÆrvaæ dvÅpy asi vyÃghra÷ gaja÷ siæhas tathÃÓva[«Âa]pÃt 12,117.043d*0275_02 nijena ca svabhÃvena puna÷ ÓvÃno bhavi«yasi 12,117.044a tato munijanadve«Ãd du«ÂÃtmà ÓvÃk­to 'budha÷ 12,117.044c ­«iïà Óarabha÷ Óapta÷ svaæ rÆpaæ punar ÃptavÃn 12,118.001 bhÅ«ma uvÃca 12,118.001a sa Óvà prak­tim Ãpanna÷ paraæ dainyam upÃgamat 12,118.001c ­«iïà huæk­ta÷ pÃpas tapovanabahi«k­ta÷ 12,118.002a evaæ rÃj¤Ã matimatà viditvà ÓÅlaÓaucatÃm 12,118.002c Ãrjavaæ prak­tiæ sattvaæ kulaæ v­ttaæ Órutaæ damam 12,118.003a anukroÓaæ balaæ vÅryaæ bhÃvaæ saæpraÓamaæ k«amÃm 12,118.003c bh­tyà ye yatra yogyÃ÷ syus tatra sthÃpyÃ÷ suÓik«itÃ÷ 12,118.004a nÃparÅk«ya mahÅpÃla÷ prakartuæ bh­tyam arhati 12,118.004c akulÅnanarÃkÅrïo na rÃjà sukham edhate 12,118.005a kulaja÷ prak­to rÃj¤Ã tatkulÅnatayà sadà 12,118.005c na pÃpe kurute buddhiæ nindyamÃno 'py anÃgasi 12,118.006a akulÅnas tu puru«a÷ prak­ta÷ sÃdhusaæk«ayÃt 12,118.006c durlabhaiÓvaryatÃæ prÃpto nindita÷ ÓatrutÃæ vrajet 12,118.006d@012_0001 kÃka÷ ÓvÃno 'kulÅnaÓ ca bi¬Ãla÷ sarpa eva ca 12,118.006d@012_0002 akulÅnà ca yà nÃrÅ tulyÃs te parikÅrtitÃ÷ 12,118.006d@012_0003 lokapÃlÃ÷ sadodvignÃ÷ paÓyanty akulajÃn yathà 12,118.006d@012_0004 nÃrÅæ và puru«aæ vÃtha ÓÅlaæ tatrÃpi kÃraïam 12,118.006d@012_0005 du«kulÅnà ca yà strÅ syÃd du«kulÅnaÓ ca ya÷ pumÃn 12,118.006d@012_0006 ahiæsÃÓÅlasaæyogÃd dharmÃc ca kulatÃæ vrajet 12,118.006d@012_0007 dharmaæ prati mahÃrÃja ÓlokÃn Ãha b­haspati÷ 12,118.006d@012_0008 Ó­ïu sarvÃn mahÅpÃla h­di tÃæÓ ca kari«yasi 12,118.006d@012_0009 asitaæ sitakarmÃïaæ yathà dÃntaæ tapasvinam 12,118.006d@012_0010 v­ttastham api caï¬Ãlaæ taæ devà brÃhmaïaæ vidu÷ 12,118.006d@012_0011 yadi ghÃtayate kaÓ cit pÃpasattvaæ prajÃhite 12,118.006d@012_0012 sarvasattvahitÃrthÃya na tenÃsau vihiæsaka÷ 12,118.006d@012_0013 dvÅpinaæ Óarabhaæ siæhaæ vyÃghraæ ku¤jaram eva ca 12,118.006d@012_0014 mahi«aæ ca varÃhaæ ca sÆkaraÓvÃnapannagÃn 12,118.006d@012_0015 gobrÃhmaïahitÃrthÃya bÃlastrÅrak«aïÃya ca 12,118.006d@012_0016 v­ddhÃturaparitrÃïe yo hinasti sa dharmavit 12,118.006d@012_0017 brÃhmaïa÷ pÃpakarmà ca mleccho và dhÃrmika÷ Óuci÷ 12,118.006d@012_0018 ÓreyÃæs tatra bhaven mleccho brÃhmaïa÷ pÃpak­n na ca 12,118.006d@012_0019 du«kulÅna÷ kulÅno và ya÷ kaÓ cic chÅlavÃn nara÷ 12,118.006d@012_0020 prak­tiæ tasya vij¤Ãya sthirÃæ và yadi vÃsthirÃm 12,118.006d@012_0021 ÓÅlavÃn uttamaæ karma kuryÃd rÃjà samÃhita÷ 12,118.006d@012_0022 niyu¤jÅta mahÅpÃlo durv­ttaæ pÃpakarmasu 12,118.007a kulÅnaæ Óik«itaæ prÃj¤aæ j¤Ãnavij¤Ãnakovidam 12,118.007c sarvaÓÃstrÃrthatattvaj¤aæ sahi«ïuæ deÓajaæ tathà 12,118.008a k­taj¤aæ balavantaæ ca k«Ãntaæ dÃntaæ jitendriyam 12,118.008c alubdhaæ labdhasaætu«Âaæ svÃmimitrabubhÆ«akam 12,118.009a sacivaæ deÓakÃlaj¤aæ sarvasaægrahaïe ratam 12,118.009c satk­taæ yuktamanasaæ hitai«iïam atandritam 12,118.010a yuktÃcÃraæ svavi«aye saædhivigrahakovidam 12,118.010c rÃj¤as trivargavettÃraæ paurajÃnapadapriyam 12,118.011a khÃtakavyÆhatattvaj¤aæ balahar«aïakovidam 12,118.011c iÇgitÃkÃratattvaj¤aæ yÃtrÃyÃnaviÓÃradam 12,118.011d*0276_01 bhinnÃnÃæ rÃjasaæghÃtaæ saæhatÃnÃæ ca bhedati 12,118.011d*0276_02 eka÷ kruddho raïe kuryÃt ku¤jara÷ sÃdhunodita÷ 12,118.011d*0276_03 madaklinnakapolasya kiæ cid a¤citacak«u«a÷ 12,118.011d*0276_04 svidyadÃbhogagaï¬asya ka÷ ÓobhÃæ varïituæ k«ama÷ 12,118.011d*0276_05 vegenÃdhÃvamÃnasya prasÃritakarasya ca 12,118.011d*0276_06 ka÷ samartha÷ pura÷ sthÃtuæ stabdhakarïasya danti[na÷] 12,118.011d*0276_07 **** **** diÓo daÓa 12,118.011d*0276_08 tat sainyaæ ku¤jarà yatra sa n­po yasya ku¤jarÃ÷ 12,118.011d*0276_09 mÆrtimÃn vijayo rÃjan ku¤jarà madadarpitÃ÷ 12,118.012a hastiÓik«Ãsu tattvaj¤am ahaækÃravivarjitam 12,118.012c pragalbhaæ dak«iïaæ dÃntaæ balinaæ yuktakÃriïam 12,118.013a cok«aæ cok«ajanÃkÅrïaæ suve«aæ sukhadarÓanam 12,118.013c nÃyakaæ nÅtikuÓalaæ guïa«a«Âyà samanvitam 12,118.014a astabdhaæ praÓritaæ Óaktaæ m­duvÃdinam eva ca 12,118.014c dhÅraæ Ólak«ïaæ maharddhiæ ca deÓakÃlopapÃdakam 12,118.015a sacivaæ ya÷ prakurute na cainam avamanyate 12,118.015c tasya vistÅryate rÃjyaæ jyotsnà grahapater iva 12,118.016a etair eva guïair yukto rÃjà ÓÃstraviÓÃrada÷ 12,118.016c e«Âavyo dharmaparama÷ prajÃpÃlanatatpara÷ 12,118.017a dhÅro mar«Å Óuci÷ ÓÅghra÷ kÃle puru«akÃravit 12,118.017c ÓuÓrÆ«u÷ Órutavä Órotà ÆhÃpohaviÓÃrada÷ 12,118.018a medhÃvÅ dhÃraïÃyukto yathÃnyÃyopapÃdaka÷ 12,118.018c dÃnta÷ sadà priyÃbhëŠk«amÃvÃæÓ ca viparyaye 12,118.019a dÃnÃcchede svayaækÃrÅ sudvÃra÷ sukhadarÓana÷ 12,118.019c Ãrtahastaprado nityam Ãptaæmanyo naye rata÷ 12,118.020a nÃhaævÃdÅ na nirdvaædvo na yatkiæcanakÃraka÷ 12,118.020c k­te karmaïy amoghÃnÃæ kartà bh­tyajanapriya÷ 12,118.021a saæg­hÅtajano 'stabdha÷ prasannavadana÷ sadà 12,118.021c dÃtà bh­tyajanÃvek«Å na krodhÅ sumahÃmanÃ÷ 12,118.022a yuktadaï¬o na nirdaï¬o dharmakÃryÃnuÓÃsaka÷ 12,118.022c cÃranetra÷ parÃvek«Å dharmÃrthakuÓala÷ sadà 12,118.023a rÃjà guïaÓatÃkÅrïa e«Âavyas tÃd­Óo bhavet 12,118.023c yodhÃÓ caiva manu«yendra sarvair guïaguïair v­tÃ÷ 12,118.024a anve«ÂavyÃ÷ supuru«Ã÷ sahÃyà rÃjyadhÃraïÃ÷ 12,118.024c na vimÃnayitavyÃÓ ca rÃj¤Ã v­ddhim abhÅpsatà 12,118.025a yodhÃ÷ samaraÓauÂÅrÃ÷ k­taj¤Ã÷ ÓastrakovidÃ÷ 12,118.025c dharmaÓÃstrasamÃyuktÃ÷ padÃtijanasaæyutÃ÷ 12,118.026a arthamÃnaviv­ddhÃÓ ca rathacaryÃviÓÃradÃ÷ 12,118.026c i«vastrakuÓalà yasya tasyeyaæ n­pater mahÅ 12,118.026d*0277_01 j¤ÃtÅnÃm anavaj¤Ãnaæ bh­tye«v aÓaÂhatà sadà 12,118.026d*0277_02 naipuïyaæ cÃrthacaryÃsu yasyaite tasya sà mahÅ 12,118.026d*0277_03 Ãlasyaæ caiva nidrà ca vyasanÃny atihÃsyatà 12,118.026d*0277_04 yasyaitÃni na vidyante tasyeyaæ suciraæ mahÅ 12,118.026d*0277_05 v­ddhasevÅ mahotsÃho varïÃnÃæ caiva rak«ità 12,118.026d*0277_06 dharmacaryà sadà yasya tasyeyaæ suciraæ mahÅ 12,118.026d*0277_07 nÅtivartmÃnusaraïaæ nityam utthÃnam eva ca 12,118.026d*0277_08 ripÆïÃm anavaj¤Ãnaæ tasyeyaæ suciraæ mahÅ 12,118.026d*0277_09 utthÃnaæ caiva daivaæ ca tayor nÃnÃtvam eva ca 12,118.026d*0277_10 manunà varïitaæ pÆrvaæ vak«ye Ó­ïu tad eva hi 12,118.026d*0277_11 utthÃnaæ hi narendrÃïÃæ b­haspatir abhëata 12,118.026d*0277_12 nayÃnayavidhÃnaj¤a÷ sadà bhava kurÆdvaha 12,118.026d*0277_13 durh­dÃæ chidradarÓÅ ya÷ suh­dÃm upakÃravÃn 12,118.026d*0277_14 viÓe«avic ca bh­tyÃnÃæ sa rÃjyaphalam aÓnute 12,118.027a sarvasaægrahaïe yukto n­po bhavati ya÷ sadà 12,118.027c utthÃnaÓÅlo mitrìhya÷ sa rÃjà rÃjasattama÷ 12,118.028a Óakyà aÓvasahasreïa vÅrÃroheïa bhÃrata 12,118.028c saæg­hÅtamanu«yeïa k­tsnà jetuæ vasuædharà 12,119.001 bhÅ«ma uvÃca 12,119.001a evaæ ÓunÃsamÃn bh­tyÃn svasthÃne yo narÃdhipa÷ 12,119.001c niyojayati k­tye«u sa rÃjyaphalam aÓnute 12,119.002a na Óvà svasthÃnam utkramya pramÃïam abhi satk­ta÷ 12,119.002c Ãropya÷ Óvà svakÃt sthÃnÃd utkramyÃnyat prapadyate 12,119.003a svajÃtikulasaæpannÃ÷ sve«u karmasv avasthitÃ÷ 12,119.003c prakartavyà budhà bh­tyà nÃsthÃne prakriyà k«amà 12,119.004a anurÆpÃïi karmÃïi bh­tyebhyo ya÷ prayacchati 12,119.004c sa bh­tyaguïasaæpannaæ rÃjà phalam upÃÓnute 12,119.005a Óarabha÷ ÓarabhasthÃne siæha÷ siæha ivorjita÷ 12,119.005c vyÃghro vyÃghra iva sthÃpyo dvÅpÅ dvÅpÅ yathà tathà 12,119.006a karmasv ihÃnurÆpe«u nyasyà bh­tyà yathÃvidhi 12,119.006c pratilomaæ na bh­tyÃs te sthÃpyÃ÷ karmaphalai«iïà 12,119.007a ya÷ pramÃïam atikramya pratilomaæ narÃdhipa÷ 12,119.007c bh­tyÃn sthÃpayate 'buddhir na sa ra¤jayate prajÃ÷ 12,119.008a na bÃliÓà na ca k«udrà na cÃpratimitendriyÃ÷ 12,119.008c nÃkulÅnà narÃ÷ pÃrÓve sthÃpyà rÃj¤Ã hitai«iïà 12,119.009a sÃdhava÷ kuÓalÃ÷ ÓÆrà j¤Ãnavanto 'nasÆyakÃ÷ 12,119.009c ak«udrÃ÷ Óucayo dak«Ã narÃ÷ syu÷ pÃripÃrÓvakÃ÷ 12,119.010a nyagbhÆtÃs tatparÃ÷ k«ÃntÃÓ cauk«Ã÷ prak­tijÃ÷ ÓubhÃ÷ 12,119.010c sve sve sthÃne 'parikru«ÂÃs te syÆ rÃj¤o bahiÓcarÃ÷ 12,119.011a siæhasya satataæ pÃrÓve siæha eva jano bhavet 12,119.011c asiæha÷ siæhasahita÷ siæhaval labhate phalam 12,119.012a yas tu siæha÷ Óvabhi÷ kÅrïa÷ siæhakarmaphale rata÷ 12,119.012c na sa siæhaphalaæ bhoktuæ Óakta÷ Óvabhir upÃsita÷ 12,119.013a evam etair manu«yendra ÓÆrai÷ prÃj¤air bahuÓrutai÷ 12,119.013c kulÅnai÷ saha Óakyeta k­tsnÃæ jetuæ vasuædharÃm 12,119.014a nÃvaidyo nÃn­ju÷ pÃrÓve nÃvidyo nÃmahÃdhana÷ 12,119.014c saægrÃhyo vasudhÃpÃlair bh­tyo bh­tyavatÃæ vara 12,119.015a bÃïavad vis­tà yÃnti svÃmikÃryaparà janÃ÷ 12,119.015c ye bh­tyÃ÷ pÃrthivahitÃs te«Ãæ sÃntvaæ prayojayet 12,119.016a koÓaÓ ca satataæ rak«yo yatnam ÃsthÃya rÃjabhi÷ 12,119.016c koÓamÆlà hi rÃjÃna÷ koÓamÆlakaro bhava 12,119.017a ko«ÂhÃgÃraæ ca te nityaæ sphÅtaæ dhÃnyai÷ susaæcitam 12,119.017c sadÃstu satsu saænyastaæ dhanadhÃnyaparo bhava 12,119.018a nityayuktÃÓ ca te bh­tyà bhavantu raïakovidÃ÷ 12,119.018c vÃjinÃæ ca prayoge«u vaiÓÃradyam ihe«yate 12,119.019a j¤ÃtibandhujanÃvek«Å mitrasaæbandhisaæv­ta÷ 12,119.019c paurakÃryahitÃnve«Å bhava kauravanandana 12,119.020a e«Ã te nai«ÂhikÅ buddhi÷ praj¤Ã cÃbhihità mayà 12,119.020c Óvà te nidarÓanaæ tÃta kiæ bhÆya÷ Órotum icchasi 12,120.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,120.001a rÃjav­ttÃny anekÃni tvayà proktÃni bhÃrata 12,120.001c pÆrvai÷ pÆrvaniyuktÃni rÃjadharmÃrthavedibhi÷ 12,120.002a tad eva vistareïoktaæ pÆrvair d­«Âaæ satÃæ matam 12,120.002c praïayaæ rÃjadharmÃïÃæ prabrÆhi bharatar«abha 12,120.003 bhÅ«ma uvÃca 12,120.003a rak«aïaæ sarvabhÆtÃnÃm iti k«atre paraæ matam 12,120.003c tad yathà rak«aïaæ kuryÃt tathà ӭïu mahÅpate 12,120.004a yathà barhÃïi citrÃïi bibharti bhujagÃÓana÷ 12,120.004c tathà bahuvidhaæ rÃjà rÆpaæ kurvÅta dharmavit 12,120.005a taik«ïyaæ jihmatvam ÃdÃntyaæ satyam Ãrjavam eva ca 12,120.005c madhyastha÷ sattvam Ãti«Âhaæs tathà vai sukham ­cchati 12,120.006a yasminn arthe hitaæ yat syÃt tad varïaæ rÆpam ÃviÓet 12,120.006c bahurÆpasya rÃj¤o hi sÆk«mo 'py artho na sÅdati 12,120.007a nityaæ rak«itamantra÷ syÃd yathà mÆka÷ ÓaracchikhÅ 12,120.007c Ólak«ïÃk«aratanu÷ ÓrÅmÃn bhavec chÃstraviÓÃrada÷ 12,120.008a ÃpaddvÃre«u yatta÷ syÃj jalaprasravaïe«v iva 12,120.008c Óailavar«odakÃnÅva dvijÃn siddhÃn samÃÓrayet 12,120.009a arthakÃma÷ ÓikhÃæ rÃjà kuryÃd dharmadhvajopamÃm 12,120.009c nityam udyatadaï¬a÷ syÃd Ãcarec cÃpramÃdata÷ 12,120.009e loke cÃyavyayau d­«Âvà v­k«Ãd v­k«am ivÃplavan 12,120.010a m­jÃvÃn syÃt svayÆthye«u bhÃvÃni caraïai÷ k«ipet 12,120.010c jÃtapak«a÷ parispanded rak«ed vaikalyam Ãtmana÷ 12,120.011a do«Ãn viv­ïuyÃc chatro÷ parapak«Ãn vidhÆnayet 12,120.011c kÃnane«v iva pu«pÃïi barhÅvÃrthÃn samÃcaret 12,120.012a ucchritÃn ÃÓrayet sphÅtÃn narendrÃn acalopamÃn 12,120.012c Órayec chÃyÃm avij¤ÃtÃæ guptaæ Óaraïam ÃÓrayet 12,120.013a prÃv­«ÅvÃsitagrÅvo majjeta niÓi nirjane 12,120.013c mÃyÆreïa guïenaiva strÅbhiÓ cÃlak«itaÓ caret 12,120.013e na jahyÃc ca tanutrÃïaæ rak«ed ÃtmÃnam Ãtmanà 12,120.014a cÃrabhÆmi«v abhigamÃn pÃÓÃæÓ ca parivarjayet 12,120.014c pŬayec cÃpi tÃæ bhÆmiæ praïaÓyed gahane puna÷ 12,120.014d*0278_01 evaæ mayÆradharmeïa vartayan satataæ nara÷ 12,120.015a hanyÃt kruddhÃn ativi«Ãn ye jihmagatayo 'hitÃn 12,120.015c nÃÓrayed bÃlabarhÃïi sannivÃsÃni vÃsayet 12,120.016a sadà barhinibha÷ kÃmaæ prasaktik­tam Ãcaret 12,120.016c sarvataÓ cÃdadet praj¤Ãæ pataægÃn gahane«v iva 12,120.016e evaæ mayÆravad rÃjà svarëÂraæ paripÃlayet 12,120.017a Ãtmav­ddhikarÅæ nÅtiæ vidadhÅta vicak«aïa÷ 12,120.017c Ãtmasaæyamanaæ buddhyà parabuddhyÃvatÃraïam 12,120.017e buddhyà cÃtmaguïaprÃptir etac chÃstranidarÓanam 12,120.018a paraæ cÃÓvÃsayet sÃmnà svaÓaktiæ copalak«ayet 12,120.018c Ãtmana÷ parimarÓena buddhiæ buddhyà vicÃrayet 12,120.018e sÃntvayogamati÷ prÃj¤a÷ kÃryÃkÃryavicÃraka÷ 12,120.019a nigƬhabuddhir dhÅra÷ syÃd vaktavye vak«yate tathà 12,120.019c saænik­«ÂÃæ kathÃæ prÃj¤o yadi buddhyà b­haspati÷ 12,120.019e svabhÃvam e«yate taptaæ k­«ïÃyasam ivodake 12,120.020a anuyu¤jÅta k­tyÃni sarvÃïy eva mahÅpati÷ 12,120.020c Ãgamair upadi«ÂÃni svasya caiva parasya ca 12,120.021a k«udraæ krÆraæ tathà prÃj¤aæ ÓÆraæ cÃrthaviÓÃradam 12,120.021c svakarmaïi niyu¤jÅta ye cÃnye vacanÃdhikÃ÷ 12,120.022a apy ad­«Âvà niyuktÃni anurÆpe«u karmasu 12,120.022c sarvÃæs tÃn anuvarteta svarÃæs tantrÅr ivÃyatà 12,120.023a dharmÃïÃm avirodhena sarve«Ãæ priyam Ãcaret 12,120.023c mamÃyam iti rÃjà ya÷ sa parvata ivÃcala÷ 12,120.024a vyavasÃyaæ samÃdhÃya sÆryo raÓmim ivÃyatÃm 12,120.024c dharmam evÃbhirak«eta k­tvà tulye priyÃpriye 12,120.025a kulaprak­tideÓÃnÃæ dharmaj¤Ãn m­dubhëiïa÷ 12,120.025c madhye vayasi nirdo«Ãn hite yuktä jitendriyÃn 12,120.026a alubdhä Óik«itÃn dÃntÃn dharme«u parini«ÂhitÃn 12,120.026c sthÃpayet sarvakÃrye«u rÃjà dharmÃrtharak«iïa÷ 12,120.027a etenaiva prakÃreïa k­tyÃnÃm Ãgatiæ gatim 12,120.027c yukta÷ samanuti«Âheta tu«ÂaÓ cÃrair upask­ta÷ 12,120.028a amoghakrodhahar«asya svayaæ k­tyÃnvavek«iïa÷ 12,120.028c ÃtmapratyayakoÓasya vasudhaiva vasuædharà 12,120.029a vyaktaÓ cÃnugraho yasya yathÃrthaÓ cÃpi nigraha÷ 12,120.029c guptÃtmà guptarëÂraÓ ca sa rÃjà rÃjadharmavit 12,120.030a nityaæ rëÂram avek«eta gobhi÷ sÆrya ivotpatan 12,120.030c cÃrÃæÓ ca nacarÃn vidyÃt tathà buddhyà na saæjvaret 12,120.031a kÃlaprÃptam upÃdadyÃn nÃrthaæ rÃjà prasÆcayet 12,120.031c ahany ahani saæduhyÃn mahÅæ gÃm iva buddhimÃn 12,120.032a yathà krameïa pu«pebhyaÓ cinoti madhu «aÂpada÷ 12,120.032c tathà dravyam upÃdÃya rÃjà kurvÅta saæcayam 12,120.033a yad dhi guptÃvaÓi«Âaæ syÃt tad dhitaæ dharmakÃmayo÷ 12,120.033c saæcayÃnuvisargÅ syÃd rÃjà ÓÃstravid ÃtmavÃn 12,120.034a nÃlpam arthaæ paribhaven nÃvamanyeta ÓÃtravÃn 12,120.034c buddhyÃvabudhyed ÃtmÃnaæ na cÃbuddhi«u viÓvaset 12,120.035a dh­tir dÃk«yaæ saæyamo buddhir agryÃ; dhairyaæ Óauryaæ deÓakÃlo 'pramÃda÷ 12,120.035c svalpasya và mahato vÃpi v­ddhau; dhanasyaitÃny a«Âa samindhanÃni 12,120.036a agnistoko vardhate hy Ãjyasikto; bÅjaæ caikaæ bahusÃhasram eti 12,120.036c k«ayodayau vipulau saæniÓÃmya; tasmÃd alpaæ nÃvamanyeta vidvÃn 12,120.037a bÃlo 'bÃla÷ sthaviro và ripur ya÷; sadà pramattaæ puru«aæ nihanyÃt 12,120.037c kÃlenÃnyas tasya mÆlaæ hareta; kÃlaj¤Ãtà pÃrthivÃnÃæ vari«Âha÷ 12,120.038a haret kÅrtiæ dharmam asyoparundhyÃd; arthe dÅrghaæ vÅryam asyopahanyÃt 12,120.038c ripur dve«Âà durbalo và balÅ vÃ; tasmÃc chatrau naiva he¬ed yatÃtmà 12,120.039a k«ayaæ Óatro÷ saæcayaæ pÃlanaæ cÃpy; ubhau cÃrthau sahitau dharmakÃmau 12,120.039c ataÓ cÃnyan matimÃn saædadhÅta; tasmÃd rÃjà buddhimantaæ Órayeta 12,120.040a buddhir dÅptà balavantaæ hinasti; balaæ buddhyà vardhate pÃlyamÃnam 12,120.040c Óatrur buddhyà sÅdate vardhamÃno; buddhe÷ paÓcÃt karma yat tat praÓastam 12,120.041a sarvÃn kÃmÃn kÃmayÃno hi dhÅra÷; sattvenÃlpenÃplute hÅnadeha÷ 12,120.041c yathÃtmÃnaæ prÃrthayate 'rthamÃnai÷; Óreya÷pÃtraæ pÆrayate hy analpam 12,120.042a tasmÃd rÃjà prag­hÅta÷ pare«u; mÆlaæ lak«myÃ÷ sarvato 'bhyÃdadÅta 12,120.042c dÅrghaæ kÃlam api saæpŬyamÃno; vidyutsaæpÃtam iva mÃnorjita÷ syÃt 12,120.043a vidyà tapo và vipulaæ dhanaæ vÃ; sarvam etad vyavasÃyena Óakyam 12,120.043c brahma yattaæ nivasati dehavatsu; tasmÃd vidyÃd vyavasÃyaæ prabhÆtam 12,120.044a yatrÃsate matimanto manasvina÷; Óakro vi«ïur yatra sarasvatÅ ca 12,120.044c vasanti bhÆtÃni ca yatra nityaæ; tasmÃd vidvÃn nÃvamanyeta deham 12,120.045a lubdhaæ hanyÃt saæpradÃnena nityaæ; lubdhas t­ptiæ paravittasya naiti 12,120.045c sarvo lubdha÷ karmaguïopabhoge; yo 'rthair hÅno dharmakÃmau jahÃti 12,120.046a dhanaæ bhojyaæ putradÃraæ sam­ddhiæ; sarvo lubdha÷ prÃrthayate pare«Ãm 12,120.046c lubdhe do«Ã÷ saæbhavantÅha sarve; tasmÃd rÃjà na prag­hïÅta lubdhÃn 12,120.047a saædarÓane satpuru«aæ jaghanyam api codayet 12,120.047c ÃrambhÃn dvi«atÃæ prÃj¤a÷ sarvÃn arthÃæs tu sÆdayet 12,120.048a dharmÃnvite«u vij¤Ãto mantrÅ guptaÓ ca pÃï¬ava 12,120.048c Ãpto rÃjan kulÅnaÓ ca paryÃpto rÃjyasaægrahe 12,120.049a vidhiprav­ttÃn naradevadharmÃn; uktÃn samÃsena nibodha buddhyà 12,120.049c imÃn vidadhyÃd vyanus­tya yo vai; rÃjà mahÅæ pÃlayituæ sa Óakta÷ 12,120.050a anÅtijaæ yady avidhÃnajaæ sukhaæ; haÂhapraïÅtaæ vividhaæ prad­Óyate 12,120.050c na vidyate tasya gatir mahÅpater; na vidyate rëÂrajam uttamaæ sukham 12,120.051a dhanair viÓi«ÂÃn matiÓÅlapÆjitÃn; guïopapannÃn yudhi d­«ÂavikramÃn 12,120.051c guïe«u d­«ÂÃn acirÃd ihÃtmavÃn; sato 'bhisaædhÃya nihanti ÓÃtravÃn 12,120.052a paÓyed upÃyÃn vividhai÷ kriyÃpathair; na cÃnupÃyena matiæ niveÓayet 12,120.052c Óriyaæ viÓi«ÂÃæ vipulaæ yaÓo dhanaæ; na do«adarÓÅ puru«a÷ samaÓnute 12,120.053a prÅtiprav­ttau vinivartane tathÃ; suh­tsu vij¤Ãya niv­tya cobhayo÷ 12,120.053c yad eva mitraæ gurubhÃram Ãvahet; tad eva susnigdham udÃhared budha÷ 12,120.054a etÃn mayoktÃæs tava rÃjadharmÃn; n­ïÃæ ca guptau matim Ãdadhatsva 12,120.054c avÃpsyase puïyaphalaæ sukhena; sarvo hi lokottamadharmamÆla÷ 12,121.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,121.001a ayaæ pitÃmahenokto rÃjadharma÷ sanÃtana÷ 12,121.001c ÅÓvaraÓ ca mahÃdaï¬o daï¬e sarvaæ prati«Âhitam 12,121.002a devatÃnÃm ­«ÅïÃæ ca pitÌïÃæ ca mahÃtmanÃm 12,121.002c yak«arak«a÷piÓÃcÃnÃæ martyÃnÃæ ca viÓe«ata÷ 12,121.003a sarve«Ãæ prÃïinÃæ loke tiryak«v api nivÃsinÃm 12,121.003c sarvavyÃpÅ mahÃtejà daï¬a÷ ÓreyÃn iti prabho 12,121.004a ity etad uktaæ bhavatà sarvaæ daï¬yaæ carÃcaram 12,121.004c d­Óyate lokam Ãsaktaæ sasurÃsuramÃnu«am 12,121.005a etad icchÃmy ahaæ j¤Ãtuæ tattvena bharatar«abha 12,121.005c ko daï¬a÷ kÅd­Óo daï¬a÷ kiærÆpa÷ kiæparÃyaïa÷ 12,121.006a kimÃtmaka÷ kathaæbhÆta÷ katimÆrti÷ kathaæprabhu÷ 12,121.006c jÃgarti sa kathaæ daï¬a÷ prajÃsv avahitÃtmaka÷ 12,121.007a kaÓ ca pÆrvÃparam idaæ jÃgarti paripÃlayan 12,121.007c kaÓ ca vij¤Ãyate pÆrvaæ ko 'paro daï¬asaæj¤ita÷ 12,121.007e kiæsaæsthaÓ ca bhaved daï¬a÷ kà cÃsya gatir i«yate 12,121.008 bhÅ«ma uvÃca 12,121.008a Ó­ïu kauravya yo daï¬o vyavahÃryo yathà ca sa÷ 12,121.008c yasmin hi sarvam Ãyattaæ sa daï¬a iha kevala÷ 12,121.009a dharmasyÃkhyà mahÃrÃja vyavahÃra itÅ«yate 12,121.009c tasya lopa÷ kathaæ na syÃl loke«v avahitÃtmana÷ 12,121.009e ity arthaæ vyavahÃrasya vyavahÃratvam i«yate 12,121.010a api caitat purà rÃjan manunà proktam Ãdita÷ 12,121.010c supraïÅtena daï¬ena priyÃpriyasamÃtmanà 12,121.010e prajà rak«ati ya÷ samyag dharma eva sa kevala÷ 12,121.011a athoktam etad vacanaæ prÃg eva manunà purà 12,121.011c janma coktaæ vasi«Âhena brahmaïo vacanaæ mahat 12,121.012a prÃg idaæ vacanaæ proktam ata÷ prÃgvacanaæ vidu÷ 12,121.012c vyavahÃrasya cÃkhyÃnÃd vyavahÃra ihocyate 12,121.013a daï¬Ãt trivarga÷ satataæ supraïÅtÃt pravartate 12,121.013c daivaæ hi paramo daï¬o rÆpato 'gnir ivocchikha÷ 12,121.014a nÅlotpaladalaÓyÃmaÓ caturdaæ«ÂraÓ caturbhuja÷ 12,121.014c a«ÂapÃn naikanayana÷ ÓaÇkukarïordhvaromavÃn 12,121.015a jaÂÅ dvijihvas tÃmrÃsyo m­garÃjatanucchada÷ 12,121.015c etad rÆpaæ bibharty ugraæ daï¬o nityaæ durÃvara÷ 12,121.016a asir gadà dhanu÷ Óaktis triÓÆlaæ mudgara÷ Óara÷ 12,121.016c musalaæ paraÓuÓ cakraæ prÃso daï¬ar«ÂitomarÃ÷ 12,121.017a sarvapraharaïÅyÃni santi yÃnÅha kÃni cit 12,121.017c daï¬a eva hi sarvÃtmà loke carati mÆrtimÃn 12,121.018a bhindaæÓ chindan rujan k­ntan dÃrayan pÃÂayaæs tathà 12,121.018c ghÃtayann abhidhÃvaæÓ ca daï¬a eva caraty uta 12,121.019a asir viÓasano dharmas tÅk«ïavartmà durÃsada÷ 12,121.019c ÓrÅgarbho vijaya÷ ÓÃstà vyavahÃra÷ prajÃgara÷ 12,121.020a ÓÃstraæ brÃhmaïamantraÓ ca ÓÃstà prÃgvacanaæ gata÷ 12,121.020c dharmapÃlo 'k«aro deva÷ satyago nityago graha÷ 12,121.021a asaÇgo rudratanayo manujye«Âha÷ Óivaækara÷ 12,121.021c nÃmÃny etÃni daï¬asya kÅrtitÃni yudhi«Âhira 12,121.022a daï¬o hi bhagavÃn vi«ïur yaj¤o nÃrÃyaïa÷ prabhu÷ 12,121.022c ÓaÓvad rÆpaæ mahad bibhran mahÃpuru«a ucyate 12,121.023a yathoktà brahmakanyeti lak«mÅr nÅti÷ sarasvatÅ 12,121.023c daï¬anÅtir jagaddhÃtrÅ daï¬o hi bahuvigraha÷ 12,121.024a arthÃnarthau sukhaæ du÷khaæ dharmÃdharmau balÃbale 12,121.024c daurbhÃgyaæ bhÃgadheyaæ ca puïyÃpuïye guïÃguïau 12,121.025a kÃmÃkÃmÃv ­tur mÃsa÷ ÓarvarÅ divasa÷ k«aïa÷ 12,121.025c aprasÃda÷ prasÃdaÓ ca har«a÷ krodha÷ Óamo dama÷ 12,121.026a daivaæ puru«akÃraÓ ca mok«Ãmok«au bhayÃbhaye 12,121.026c hiæsÃhiæse tapo yaj¤a÷ saæyamo 'tha vi«Ãvi«am 12,121.027a antaÓ cÃdiÓ ca madhyaæ ca k­tyÃnÃæ ca prapa¤canam 12,121.027c mada÷ pramÃdo darpaÓ ca dambho dhairyaæ nayÃnayau 12,121.028a aÓakti÷ Óaktir ity eva mÃnastambhau vyayÃvyayau 12,121.028c vinayaÓ ca visargaÓ ca kÃlÃkÃlau ca bhÃrata 12,121.029a an­taæ j¤Ãj¤atà satyaæ ÓraddhÃÓraddhe tathaiva ca 12,121.029c klÅbatà vyavasÃyaÓ ca lÃbhÃlÃbhau jayÃjayau 12,121.030a tÅk«ïatà m­dutà m­tyur ÃgamÃnÃgamau tathà 12,121.030c virÃddhiÓ caiva rÃddhiÓ ca kÃryÃkÃrye balÃbale 12,121.031a asÆyà cÃnasÆyà ca dharmÃdharmau tathaiva ca 12,121.031c apatrapÃnapatrape hrÅÓ ca saæpad vipac ca ha 12,121.032a teja÷ karmaïi pÃï¬ityaæ vÃkÓaktis tattvabuddhità 12,121.032c evaæ daï¬asya kauravya loke 'smin bahurÆpatà 12,121.033a na syÃd yadÅha daï¬o vai pramatheyu÷ parasparam 12,121.033c bhayÃd daï¬asya cÃnyonyaæ ghnanti naiva yudhi«Âhira 12,121.034a daï¬ena rak«yamÃïà hi rÃjann aharaha÷ prajÃ÷ 12,121.034c rÃjÃnaæ vardhayantÅha tasmÃd daï¬a÷ parÃyaïam 12,121.035a vyavasthÃpayati k«ipram imaæ lokaæ nareÓvara 12,121.035c satye vyavasthito dharmo brÃhmaïe«v avati«Âhate 12,121.036a dharmayuktà dvijÃ÷ Óre«Âhà vedayuktà bhavanti ca 12,121.036c babhÆva yaj¤o vedebhyo yaj¤a÷ prÅïÃti devatÃ÷ 12,121.037a prÅtÃÓ ca devatà nityam indre paridadaty uta 12,121.037c annaæ dadÃti ÓakraÓ cÃpy anug­hïann imÃ÷ prajÃ÷ 12,121.038a prÃïÃÓ ca sarvabhÆtÃnÃæ nityam anne prati«ÂhitÃ÷ 12,121.038c tasmÃt prajÃ÷ prati«Âhante daï¬o jÃgarti tÃsu ca 12,121.039a evaæprayojanaÓ caiva daï¬a÷ k«atriyatÃæ gata÷ 12,121.039c rak«an prajÃ÷ prajÃgarti nityaæ suvihito 'k«ara÷ 12,121.040a ÅÓvara÷ puru«a÷ prÃïa÷ sattvaæ vittaæ prajÃpati÷ 12,121.040c bhÆtÃtmà jÅva ity eva nÃmabhi÷ procyate '«Âabhi÷ 12,121.041a adadad daï¬a evÃsmai dhruvam aiÓvaryam eva ca 12,121.041c bale nayaÓ ca saæyukta÷ sadà pa¤cavidhÃtmaka÷ 12,121.042a kulabÃhudhanÃmÃtyÃ÷ praj¤Ã coktà balÃni ca 12,121.042c ÃhÃryaæ cëÂakair dravyair balam anyad yudhi«Âhira 12,121.043a hastino 'Óvà rathÃ÷ pattir nÃvo vi«Âis tathaiva ca 12,121.043c daiÓikÃÓ cÃrakÃÓ caiva tad a«ÂÃÇgaæ balaæ sm­tam 12,121.044a a«ÂÃÇgasya tu yuktasya hastino hastiyÃyina÷ 12,121.044c aÓvÃrohÃ÷ padÃtÃÓ ca mantriïo rasadÃÓ ca ye 12,121.045a bhik«ukÃ÷ prìvivÃkÃÓ ca mauhÆrtà daivacintakÃ÷ 12,121.045c koÓo mitrÃïi dhÃnyaæ ca sarvopakaraïÃni ca 12,121.046a saptaprak­ti cëÂÃÇgaæ ÓarÅram iha yad vidu÷ 12,121.046c rÃjyasya daï¬a evÃÇgaæ daï¬a÷ prabhava eva ca 12,121.047a ÅÓvareïa prayatnena dhÃraïe k«atriyasya hi 12,121.047c daï¬o datta÷ samÃnÃtmà daï¬o hÅdaæ sanÃtanam 12,121.047e rÃj¤Ãæ pÆjyatamo nÃnyo yathÃdharmapradarÓana÷ 12,121.048a brahmaïà lokarak«Ãrthaæ svadharmasthÃpanÃya ca 12,121.048c bhart­pratyaya utpanno vyavahÃras tathÃpara÷ 12,121.048e tasmÃd ya÷ sahito d­«Âo bhart­pratyayalak«aïa÷ 12,121.049a vyavahÃras tu vedÃtmà vedapratyaya ucyate 12,121.049c maulaÓ ca naraÓÃrdÆla ÓÃstroktaÓ ca tathÃpara÷ 12,121.050a ukto yaÓ cÃpi daï¬o 'sau bhart­pratyayalak«aïa÷ 12,121.050c j¤eyo na sa narendrastho daï¬apratyaya eva ca 12,121.051a daï¬apratyayad­«Âo 'pi vyavahÃrÃtmaka÷ sm­ta÷ 12,121.051c vyavahÃra÷ sm­to yaÓ ca sa vedavi«ayÃtmaka÷ 12,121.052a yaÓ ca vedaprasÆtÃtmà sa dharmo guïadarÓaka÷ 12,121.052c dharmapratyaya utpanno yathÃdharma÷ k­tÃtmabhi÷ 12,121.053a vyavahÃra÷ prajÃgoptà brahmadi«Âo yudhi«Âhira 12,121.053c trÅn dhÃrayati lokÃn vai satyÃtmà bhÆtivardhana÷ 12,121.054a yaÓ ca daï¬a÷ sa d­«Âo no vyavahÃra÷ sanÃtana÷ 12,121.054c vyavahÃraÓ ca yo d­«Âa÷ sa dharma iti na÷ Óruta÷ 12,121.054e yaÓ ca veda÷ sa vai dharmo yaÓ ca dharma÷ sa satpatha÷ 12,121.055a brahmà prajÃpati÷ pÆrvaæ babhÆvÃtha pitÃmaha÷ 12,121.055c lokÃnÃæ sa hi sarve«Ãæ sasurÃsurarak«asÃm 12,121.055e samanu«yoragavatÃæ kartà caiva sa bhÆtak­t 12,121.056a tato no vyavahÃro 'yaæ bhart­pratyayalak«aïa÷ 12,121.056c tasmÃd idam avocÃma vyavahÃranidarÓanam 12,121.057a mÃtà pità ca bhrÃtà ca bhÃryà cÃtha purohita÷ 12,121.057c nÃdaï¬yo vidyate rÃj¤Ãæ ya÷ svadharme na ti«Âhati 12,122.001 bhÅ«ma uvÃca 12,122.001a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,122.001c aÇge«u rÃjà dyutimÃn vasuhoma iti Óruta÷ 12,122.002a sa rÃjà dharmanitya÷ san saha patnyà mahÃtapÃ÷ 12,122.002c mu¤jap­«Âhaæ jagÃmÃtha devar«igaïapÆjitam 12,122.003a tatra Ó­Çge himavato merau kanakaparvate 12,122.003c yatra mu¤javaÂe rÃmo jaÂÃharaïam ÃdiÓat 12,122.004a tadÃprabh­ti rÃjendra ­«ibhi÷ saæÓitavratai÷ 12,122.004c mu¤jap­«Âha iti prokta÷ sa deÓo rudrasevita÷ 12,122.005a sa tatra bahubhir yukta÷ sadà Órutimayair guïai÷ 12,122.005c brÃhmaïÃnÃm anumato devar«isad­Óo 'bhavat 12,122.006a taæ kadà cid adÅnÃtmà sakhà Óakrasya mÃnita÷ 12,122.006c abhyÃgacchan mahÅpÃlo mÃndhÃtà ÓatrukarÓana÷ 12,122.007a so 'bhis­tya tu mÃndhÃtà vasuhomaæ narÃdhipam 12,122.007c d­«Âvà prak­«Âaæ tapasà vinayenÃbhyati«Âhata 12,122.008a vasuhomo 'pi rÃj¤o vai gÃm arghyaæ ca nyavedayat 12,122.008c a«ÂÃÇgasya ca rÃjyasya papraccha kuÓalaæ tadà 12,122.009a sadbhir Ãcaritaæ pÆrvaæ yathÃvad anuyÃyinam 12,122.009c ap­cchad vasuhomas taæ rÃjan kiæ karavÃïi te 12,122.010a so 'bravÅt paramaprÅto mÃndhÃtà rÃjasattamam 12,122.010c vasuhomaæ mahÃprÃj¤am ÃsÅnaæ kurunandana 12,122.011a b­haspater mataæ rÃjann adhÅtaæ sakalaæ tvayà 12,122.011c tathaivauÓanasaæ ÓÃstraæ vij¤Ãtaæ te narÃdhipa 12,122.012a tad ahaæ Órotum icchÃmi daï¬a utpadyate katham 12,122.012c kiæ vÃpi pÆrvaæ jÃgarti kiæ và paramam ucyate 12,122.013a kathaæ k«atriyasaæsthaÓ ca daï¬a÷ saæpraty avasthita÷ 12,122.013c brÆhi me sumahÃprÃj¤a dadÃmy ÃcÃryavetanam 12,122.014 vasuhoma uvÃca 12,122.014a Ó­ïu rÃjan yathà daï¬a÷ saæbhÆto lokasaægraha÷ 12,122.014c prajÃvinayarak«Ãrthaæ dharmasyÃtmà sanÃtana÷ 12,122.015a brahmà yiyak«ur bhagavÃn sarvalokapitÃmaha÷ 12,122.015c ­tvijaæ nÃtmanà tulyaæ dadarÓeti hi na÷ Órutam 12,122.016a sa garbhaæ Óirasà devo var«apÆgÃn adhÃrayat 12,122.016c pÆrïe var«asahasre tu sa garbha÷ k«uvato 'patat 12,122.017a sa k«upo nÃma saæbhÆta÷ prajÃpatir ariædama 12,122.017c ­tvig ÃsÅt tadà rÃjan yaj¤e tasya mahÃtmana÷ 12,122.018a tasmin prav­tte satre tu brahmaïa÷ pÃrthivar«abha 12,122.018c h­«ÂarÆpapracÃratvÃd daï¬a÷ so 'ntarhito 'bhavat 12,122.019a tasminn antarhite cÃtha prajÃnÃæ saækaro 'bhavat 12,122.019c naiva kÃryaæ na cÃkÃryaæ bhojyÃbhojyaæ na vidyate 12,122.020a peyÃpeyaæ kuta÷ siddhir hiæsanti ca parasparam 12,122.020c gamyÃgamyaæ tadà nÃsÅt parasvaæ svaæ ca vai samam 12,122.021a parasparaæ vilumpante sÃrameyà ivÃmi«am 12,122.021c abalaæ balino jaghnur nirmaryÃdam avartata 12,122.022a tata÷ pitÃmaho vi«ïuæ bhagavantaæ sanÃtanam 12,122.022c saæpÆjya varadaæ devaæ mahÃdevam athÃbravÅt 12,122.023a atra sÃdhv anukampÃæ vai kartum arhasi kevalam 12,122.023b*0279_01 ayaæ vi«ïu÷ sakhà tubhyaæ dharmasya parirak«aïe 12,122.023b*0279_02 tvaæ hi sarvavidhÃnaj¤a÷ sattvÃnÃæ tvaæ gati÷ parà 12,122.023c saækaro na bhaved atra yathà vai tad vidhÅyatÃm 12,122.024a tata÷ sa bhagavÃn dhyÃtvà ciraæ ÓÆlajaÂÃdhara÷ 12,122.024b*0280_01 devadevo mahÃdeva÷ kÃraïaæ jagata÷ param 12,122.024b*0280_02 brahmavi«ïvindrasahita÷ sarvaiÓ ca sa surÃsurai÷ 12,122.024b*0280_03 lokasaædhÃraïÃrthaæ ca lokasaækaranÃÓanam 12,122.024c ÃtmÃnam Ãtmanà daï¬am as­jad devasattama÷ 12,122.025a tasmÃc ca dharmacaraïÃæ nÅtiæ devÅæ sarasvatÅm 12,122.025c as­jad daï¬anÅti÷ sà tri«u loke«u viÓrutà 12,122.025d@013_0001 yayÃsau nÅyate daï¬a÷ satataæ pÃpakÃri«u 12,122.025d@013_0002 daï¬asya nayanÃt sà hi daï¬anÅtir ihocyate 12,122.025d@013_0003 bhÆya÷ sa bhagavÃn dhyÃtvà ciraæ ÓÆladhara÷ prabhu÷ 12,122.025d@013_0004 as­jat sarvaÓÃstrÃïi mahÃdevo maheÓvara÷ 12,122.025d@013_0005 daï¬anÅte÷ prayogÃrthaæ pramÃïÃni ca sarvaÓa÷ 12,122.025d@013_0006 vidyÃÓ catasra÷ kÆÂasthÃs tÃsÃæ bhedavikalpanÃ÷ 12,122.025d@013_0007 aÇgÃni vedÃÓ catvÃro mÅmÃæsà nyÃyavistara÷ 12,122.025d@013_0008 purÃïaæ dharmaÓÃstraæ ca vidyà hy etÃÓ caturdaÓa 12,122.025d@013_0009 Ãyurvedo dhanurvedo gÃndharvaÓ ceti te traya÷ 12,122.025d@013_0010 arthaÓÃstraæ caturthaæ tu vidyà hy a«ÂÃdaÓaiva tu 12,122.025d@013_0011 daÓa cëÂau ca vikhyÃtà età dharmasya saæhitÃ÷ 12,122.025d@013_0012 etÃsÃm eva vidyÃnÃæ vyÃsam Ãha maheÓvara÷ 12,122.025d@013_0013 ÓatÃni trÅïi ÓÃstrÃïÃm Ãha tantrÃïi saptatim 12,122.025d@013_0014 vyÃsa eva tu vidyÃnÃæ mahÃdevena kÅrtita÷ 12,122.025d@013_0015 tantraæ pÃÓupataæ nÃma päcarÃtraæ ca viÓrutam 12,122.025d@013_0016 yogaÓÃstraæ ca sÃækhyaæ ca tantraæ lokÃyataæ tathà 12,122.025d@013_0017 tantraæ brahmatulà nÃma tarkavidyà divaukasÃm 12,122.025d@013_0018 sukhadu÷khÃrthajij¤Ãsà kÃrakaæ ceti viÓrutam 12,122.025d@013_0019 tarkavidyÃs tathà cëÂau sa cokto nyÃyavistara÷ 12,122.025d@013_0020 daÓa cëÂau ca vij¤eyÃ÷ paurÃïà yaj¤asaæhitÃ÷ 12,122.025d@013_0021 purÃïÃÓ ca praïÅtÃÓ ca tÃvad eva hi saæhitÃ÷ 12,122.025d@013_0022 dharmaÓÃstrÃïi tadvac ca ekÃrthÃnÅti nÃnyathà 12,122.025d@013_0023 ekÃrthÃni purÃïÃni vedÃÓ caikÃrthasaæhitÃ÷ 12,122.025d@013_0024 nÃnÃrthÃni ca sarvÃïi tarkaÓÃstrÃïi Óaækara÷ 12,122.025d@013_0025 provÃca bhagavÃn deva÷ kÃlaj¤ÃnÃni yÃni ca 12,122.025d@013_0026 catu÷«a«ÂipramÃïÃni Ãyurvedaæ ca sottaram 12,122.025d@013_0027 a«ÂÃdaÓa vikalpÃntÃæ daï¬anÅtiæ ca ÓÃÓvatÅm 12,122.025d@013_0028 gÃndharvam itihÃsaæ ca nÃnÃvistaram uktavÃn 12,122.025d@013_0029 ity etÃ÷ Óaækaraproktà vidyÃ÷ ÓabdÃrthasaæyutÃ÷ 12,122.025d@013_0030 punar bhedasahasraæ ca tÃsÃm eva tu vistara÷ 12,122.025d@013_0031 ­«ibhir devagandharvai÷ savikalpa÷ savistara÷ 12,122.025d@013_0032 ÓaÓvad abhyasyate loke veda eva ca sarvaÓa÷ 12,122.025d@013_0033 vidyÃÓ catasra÷ saæk«iptà vedavÃdÃÓ ca te sm­tÃ÷ 12,122.025d@013_0034 etÃsÃæ pÃrago yaÓ ca sa cokto vedapÃraga÷ 12,122.025d@013_0035 vedÃnÃæ pÃrago rudro vi«ïur indro b­haspati÷ 12,122.025d@013_0036 Óukra÷ svÃyaæbhuvaÓ caiva manu÷ paramadharmavit 12,122.025d@013_0037 brahmà ca paramo deva÷ sadà sarvai÷ surÃsurai÷ 12,122.025d@013_0038 ÓarvasyÃnugrahÃc caiva vyÃso vai vedapÃraga÷ 12,122.025d@013_0039 ahaæ ÓÃætanavo bhÅ«ma÷ prasÃdÃn mÃdhavasya ca 12,122.025d@013_0040 Óaækarasya prasÃdÃc ca brahmaïaÓ ca kurÆdvaha 12,122.025d@013_0041 vedapÃraga ity ukto yÃj¤avalkyaÓ ca sarvaÓa÷ 12,122.025d@013_0042 kalpe kalpe mahÃbhÃgair ­«ibhis tattvadarÓibhi÷ 12,122.025d@013_0043 ­«iputrair ­«ÅkaiÓ ca bhidyante miÓrakair api 12,122.025d@013_0044 Óivena brahmaïà caiva vi«ïunà ca vikalpita÷ 12,122.025d@013_0045 Ãdikalpe punaÓ caiva bhidyante sÃdhubhi÷ puna÷ 12,122.025d@013_0046 idÃnÅm api vidvadbhir bhidyante ca vikalpakai÷ 12,122.025d@013_0047 pÆrvajanmÃnusÃreïa bahudheyaæ sarasvatÅ 12,122.026a bhÆya÷ sa bhagavÃn dhyÃtvà ciraæ ÓÆlavarÃyudha÷ 12,122.026c tasya tasya nikÃyasya cakÃraikaikam ÅÓaram 12,122.027a devÃnÃm ÅÓvaraæ cakre devaæ daÓaÓatek«aïam 12,122.027c yamaæ vaivasvataæ cÃpi pitÌïÃm akarot patim 12,122.028a dhanÃnÃæ rak«asÃæ cÃpi kuberam api ceÓvaram 12,122.028c parvatÃnÃæ patiæ meruæ saritÃæ ca mahodadhim 12,122.029a apÃæ rÃjye surÃïÃæ ca vidadhe varuïaæ prabhum 12,122.029c m­tyuæ prÃïeÓvaram atho tejasÃæ ca hutÃÓanam 12,122.030a rudrÃïÃm api ceÓÃnaæ goptÃraæ vidadhe prabhu÷ 12,122.030c mahÃtmÃnaæ mahÃdevaæ viÓÃlÃk«aæ sanÃtanam 12,122.030d*0281_01 daÓa caikaæ ca ye rudrÃs tasyaite mÆrtisaæbhavÃ÷ 12,122.030d*0281_02 nÃnÃrÆpadharo deva÷ sa eva bhagavä Óiva÷ 12,122.031a vasi«Âham ÅÓaæ viprÃïÃæ vasÆnÃæ jÃtavedasam 12,122.031c tejasÃæ bhÃskaraæ cakre nak«atrÃïÃæ niÓÃkaram 12,122.032a vÅrudhÃm aæÓumantaæ ca bhÆtÃnÃæ ca prabhuæ varam 12,122.032c kumÃraæ dvÃdaÓabhujaæ skandaæ rÃjÃnam ÃdiÓat 12,122.033a kÃlaæ sarveÓam akarot saæhÃravinayÃtmakam 12,122.033c m­tyoÓ caturvibhÃgasya du÷khasya ca sukhasya ca 12,122.034a ÅÓvara÷ sarvadehas tu rÃjarÃjo dhanÃdhipa÷ 12,122.034c sarve«Ãm eva rudrÃïÃæ ÓÆlapÃïir iti Óruti÷ 12,122.034d*0282_01 ÅÓvaraÓ cetana÷ kartà puru«a÷ kÃraïaæ Óiva÷ 12,122.034d*0282_02 vi«ïur brahmà ÓaÓÅ sÆrya÷ Óakro devÃÓ ca sÃnvayÃ÷ 12,122.034d*0282_03 j¤ÃnÃtmaka÷ Óivo hy eva ete«Ãm api kÃraïam 12,122.034d*0282_04 s­jate grasate caiva tamobhÆtam idaæ yathà 12,122.034d*0282_05 apraj¤Ãtaæ jagat sarvaæ tadà hy eko maheÓvara÷ 12,122.035a tam ekaæ brahmaïa÷ putram anujÃtaæ k«upaæ dadau 12,122.035c prajÃnÃm adhipaæ Óre«Âhaæ sarvadharmabh­tÃm api 12,122.036a mahÃdevas tatas tasmin v­tte yaj¤e yathÃvidhi 12,122.036c daï¬aæ dharmasya goptÃraæ vi«ïave satk­taæ dadau 12,122.037a vi«ïur aÇgirase prÃdÃd aÇgirà munisattama÷ 12,122.037c prÃdÃd indramarÅcibhyÃæ marÅcir bh­gave dadau 12,122.038a bh­gur dadÃv ­«ibhyas tu taæ daï¬aæ dharmasaæhitam 12,122.038c ­«ayo lokapÃlebhyo lokapÃlÃ÷ k«upÃya ca 12,122.039a k«upas tu manave prÃdÃd ÃdityatanayÃya ca 12,122.039c putrebhya÷ ÓrÃddhadevas tu sÆk«madharmÃrthakÃraïÃt 12,122.039e taæ dadau sÆryaputras tu manur vai rak«aïÃtmakam 12,122.040a vibhajya daï¬a÷ kartavyo dharmeïa na yad­cchayà 12,122.040c durvÃcà nigraho bandho hiraïyaæ bÃhyata÷kriyà 12,122.041a vyaÇgatvaæ ca ÓarÅrasya vadho và nÃlpakÃraïÃt 12,122.041c ÓarÅrapŬÃs tÃs tÃs tu dehatyÃgo vivÃsanam 12,122.042a ÃnupÆrvyà ca daï¬o 'sau prajà jÃgarti pÃlayan 12,122.042c indro jÃgarti bhagavÃn indrÃd agnir vibhÃvasu÷ 12,122.043a agner jÃgarti varuïo varuïÃc ca prajÃpati÷ 12,122.043c prajÃpates tato dharmo jÃgarti vinayÃtmaka÷ 12,122.044a dharmÃc ca brahmaïa÷ putro vyavasÃya÷ sanÃtana÷ 12,122.044c vyavasÃyÃt tatas tejo jÃgarti paripÃlayan 12,122.045a o«adhyas tejasas tasmÃd o«adhibhyaÓ ca parvatÃ÷ 12,122.045c parvatebhyaÓ ca jÃgarti raso rasaguïÃt tathà 12,122.046a jÃgarti nir­tir devÅ jyotÅæ«i nir­ter api 12,122.046c vedÃ÷ prati«Âhà jyotirbhyas tato hayaÓirÃ÷ prabhu÷ 12,122.047a brahmà pitÃmahas tasmÃj jÃgarti prabhur avyaya÷ 12,122.047c pitÃmahÃn mahÃdevo jÃgarti bhagavä Óiva÷ 12,122.048a viÓvedevÃ÷ ÓivÃc cÃpi viÓvebhyaÓ ca tathar«aya÷ 12,122.048c ­«ibhyo bhagavÃn soma÷ somÃd devÃ÷ sanÃtanÃ÷ 12,122.049a devebhyo brÃhmaïà loke jÃgratÅty upadhÃraya 12,122.049c brÃhmaïebhyaÓ ca rÃjanyà lokÃn rak«anti dharmata÷ 12,122.049e sthÃvaraæ jaÇgamaæ caiva k«atriyebhya÷ sanÃtanam 12,122.050a prajà jÃgrati loke 'smin daï¬o jÃgarti tÃsu ca 12,122.050c sarvasaæk«epako daï¬a÷ pitÃmahasama÷ prabhu÷ 12,122.051a jÃgarti kÃla÷ pÆrvaæ ca madhye cÃnte ca bhÃrata 12,122.051c ÅÓvara÷ sarvalokasya mahÃdeva÷ prajÃpati÷ 12,122.052a devadeva÷ Óiva÷ Óarvo jÃgarti satataæ prabhu÷ 12,122.052c kapardÅ Óaækaro rudro bhava÷ sthÃïur umÃpati÷ 12,122.053a ity e«a daï¬o vikhyÃta Ãdau madhye tathÃvare 12,122.053c bhÆmipÃlo yathÃnyÃyaæ vartetÃnena dharmavit 12,122.054 bhÅ«ma uvÃca 12,122.054a itÅdaæ vasuhomasya Ó­ïuyÃd yo mataæ nara÷ 12,122.054c Órutvà ca samyag varteta sa kÃmÃn ÃpnuyÃn n­pa÷ 12,122.055a iti te sarvam ÃkhyÃtaæ yo daï¬o manujar«abha 12,122.055c niyantà sarvalokasya dharmÃkrÃntasya bhÃrata 12,122.055d*0283_01 vasuhomÃc chrutaæ rÃj¤Ã mÃndhÃtrà bhÆbh­tà purà 12,122.055d*0283_02 mayÃpi kathitaæ puïyam ÃkhyÃnaæ prathitaæ tathà 12,123.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,123.001a tÃta dharmÃrthakÃmÃnÃæ Órotum icchÃmi niÓcayam 12,123.001c lokayÃtrà hi kÃrtsnyena tri«v ete«u prati«Âhità 12,123.002a dharmÃrthakÃmÃ÷ kiæmÆlÃs trayÃïÃæ prabhavaÓ ca ka÷ 12,123.002c anyonyaæ cÃnu«ajjante vartante ca p­thak p­thak 12,123.003 bhÅ«ma uvÃca 12,123.003a yadà te syu÷ sumanaso lokasaæsthÃrthaniÓcaye 12,123.003c kÃlaprabhavasaæsthÃsu sajjante ca trayas tadà 12,123.004a dharmamÆlas tu deho 'rtha÷ kÃmo 'rthaphalam ucyate 12,123.004c saækalpamÆlÃs te sarve saækalpo vi«ayÃtmaka÷ 12,123.005a vi«ayÃÓ caiva kÃrtsnyena sarva ÃhÃrasiddhaye 12,123.005c mÆlam etat trivargasya niv­ttir mok«a ucyate 12,123.006a dharma÷ ÓarÅrasaæguptir dharmÃrthaæ cÃrtha i«yate 12,123.006c kÃmo ratiphalaÓ cÃtra sarve caite rajasvalÃ÷ 12,123.007a saænik­«ÂÃæÓ cared enÃn na cainÃn manasà tyajet 12,123.007c vimuktas tamasà sarvÃn dharmÃdÅn kÃmanai«ÂhikÃn 12,123.008a Óre«Âhabuddhis trivargasya yad ayaæ prÃpnuyÃt k«aïÃt 12,123.008b*0284_01 karmaïà buddhipÆrveïa bhavaty artho na và puna÷ 12,123.008b*0285_01 arthÃrtham anyad bhavati viparÅtam athÃparam 12,123.008b*0285_02 anarthÃrtham avÃpyÃrtham anyatrÃdyopakÃrakam 12,123.008c buddhyà budhyed ihÃrthe na tad ahnà tu nik­«Âayà 12,123.009a apadhyÃnamalo dharmo malo 'rthasya nigÆhanam 12,123.009c saæpramodamala÷ kÃmo bhÆya÷ svaguïavartita÷ 12,123.010a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,123.010c kÃmandasya ca saævÃdam aÇgÃri«Âhasya cobhayo÷ 12,123.011a kÃmandam ­«im ÃsÅnam abhivÃdya narÃdhipa÷ 12,123.011c aÇgÃri«Âho 'tha papraccha k­tvà samayaparyayam 12,123.012a ya÷ pÃpaæ kurute rÃjà kÃmamohabalÃtk­ta÷ 12,123.012c pratyÃsannasya tasyar«e kiæ syÃt pÃpapraïÃÓanam 12,123.013a adharmo dharma iti ha yo 'j¤ÃnÃd Ãcared iha 12,123.013c taæ cÃpi prathitaæ loke kathaæ rÃjà nivartayet 12,123.014 kÃmanda uvÃca 12,123.014a yo dharmÃrthau samuts­jya kÃmam evÃnuvartate 12,123.014c sa dharmÃrthaparityÃgÃt praj¤ÃnÃÓam ihÃrchati 12,123.015a praj¤ÃpraïÃÓako mohas tathà dharmÃrthanÃÓaka÷ 12,123.015c tasmÃn nÃstikatà caiva durÃcÃraÓ ca jÃyate 12,123.016a durÃcÃrÃn yadà rÃjà pradu«ÂÃn na niyacchati 12,123.016c tasmÃd udvijate loka÷ sarpÃd veÓmagatÃd iva 12,123.017a taæ prajà nÃnuvartante brÃhmaïà na ca sÃdhava÷ 12,123.017c tata÷ saæk«ayam Ãpnoti tathà vadhyatvam eti ca 12,123.018a apadhvastas tv avamato du÷khaæ jÅvati jÅvitam 12,123.018c jÅvec ca yad apadhvastas tac chuddhaæ maraïaæ bhavet 12,123.019a atraitad Ãhur ÃcÃryÃ÷ pÃpasya ca nibarhaïam 12,123.019c sevitavyà trayÅ vidyà satkÃro brÃhmaïe«u ca 12,123.020a mahÃmanà bhaved dharme vivahec ca mahÃkule 12,123.020c brÃhmaïÃæÓ cÃpi seveta k«amÃyuktÃn manasvina÷ 12,123.021a japed udakaÓÅla÷ syÃt sumukho nÃnyad Ãsthita÷ 12,123.021c dharmÃnvitÃn saæpraviÓed bahi÷ k­tvaiva du«k­tÅn 12,123.022a prasÃdayen madhuraya vÃcÃpy atha ca karmaïà 12,123.022c ity asmÅti vaden nityaæ pare«Ãæ kÅrtayan guïÃn 12,123.023a apÃpo hy evam ÃcÃra÷ k«ipraæ bahumato bhavet 12,123.023c pÃpÃny api ca k­cchrÃïi Óamayen nÃtra saæÓaya÷ 12,123.024a guravo 'pi paraæ dharmaæ yad brÆyus tat tathà kuru 12,123.024c gurÆïÃæ hi prasÃdÃd dhi Óreya÷ param avÃpsyasi 12,124.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,124.001a ime janà naraÓre«Âha praÓaæsanti sadà bhuvi 12,124.001c dharmasya ÓÅlam evÃdau tato me saæÓayo mahÃn 12,124.002a yadi tac chakyam asmÃbhir j¤Ãtuæ dharmabh­tÃæ vara 12,124.002c Órotum icchÃmi tat sarvaæ yathaitad upalabhyate 12,124.003a kathaæ nu prÃpyate ÓÅlaæ Órotum icchÃmi bhÃrata 12,124.003c kiælak«aïaæ ca tat proktaæ brÆhi me vadatÃæ vara 12,124.004 bhÅ«ma uvÃca 12,124.004a purà duryodhaneneha dh­tarëÂrÃya mÃnada 12,124.004c ÃkhyÃtaæ tapyamÃnena Óriyaæ d­«Âvà tathÃgatÃm 12,124.005a indraprasthe mahÃrÃja tava sabhrÃt­kasya ha 12,124.005c sabhÃyÃæ cÃvahasanaæ tat sarvaæ Ó­ïu bhÃrata 12,124.006a bhavatas tÃæ sabhÃæ d­«Âvà sam­ddhiæ cÃpy anuttamÃm 12,124.006c duryodhanas tadÃsÅna÷ sarvaæ pitre nyavedayat 12,124.007a Órutvà ca dh­tarëÂro 'pi duryodhanavacas tadà 12,124.007c abravÅt karïasahitaæ duryodhanam idaæ vaca÷ 12,124.008a kimarthaæ tapyase putra Órotum icchÃmi tattvata÷ 12,124.008c Órutvà tvÃm anune«yÃmi yadi samyag bhavi«yasi 12,124.009a yathà tvaæ mahad aiÓvaryaæ prÃpta÷ parapuraæjaya 12,124.009c kiækarà bhrÃtara÷ sarve mitrÃ÷ saæbandhinas tathà 12,124.010a ÃcchÃdayasi prÃvÃrÃn aÓnÃsi piÓitodanam 12,124.010c ÃjÃneyà vahanti tvÃæ kasmÃc chocasi putraka 12,124.011 duryodhana uvÃca 12,124.011a daÓa tÃni sahasrÃïi snÃtakÃnÃæ mahÃtmanÃm 12,124.011c bhu¤jate rukmapÃtrÅ«u yudhi«ÂhiraniveÓane 12,124.012a d­«Âvà ca tÃæ sabhÃæ divyÃæ divyapu«paphalÃnvitÃm 12,124.012c aÓvÃæs tittirakalmëÃn ratnÃni vividhÃni ca 12,124.013a d­«Âvà tÃæ pÃï¬aveyÃnÃm ­ddhim indropamÃæ ÓubhÃm 12,124.013c amitrÃïÃæ sumahatÅm anuÓocÃmi mÃnada 12,124.014 dh­tarëÂra uvÃca 12,124.014a yadÅcchasi Óriyaæ tÃta yÃd­ÓÅæ tÃæ yudhi«Âhire 12,124.014c viÓi«ÂÃæ và naravyÃghra ÓÅlavÃn bhava putraka 12,124.015a ÓÅlena hi trayo lokÃ÷ Óakyà jetuæ na saæÓaya÷ 12,124.015c na hi kiæ cid asÃdhyaæ vai loke ÓÅlavatÃæ bhavet 12,124.016a ekarÃtreïa mÃndhÃtà tryaheïa janamejaya÷ 12,124.016c saptarÃtreïa nÃbhÃga÷ p­thivÅæ pratipedivÃn 12,124.017a ete hi pÃrthivÃ÷ sarve ÓÅlavanto damÃnvitÃ÷ 12,124.017c atas te«Ãæ guïakrÅtà vasudhà svayam Ãgamat 12,124.017d*0286_00 duryodhana uvÃca 12,124.017d*0286_01 kathaæ tat prÃpyate ÓÅlaæ Órotum icchÃmi bhÃrata 12,124.017d*0286_02 yena ÓÅlena saæprÃptÃ÷ k«ipram ete vasuædharÃm 12,124.018a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,124.018c nÃradena purà proktaæ ÓÅlam ÃÓritya bhÃrata 12,124.019a prahrÃdena h­taæ rÃjyaæ mahendrasya mahÃtmana÷ 12,124.019c ÓÅlam ÃÓritya daityena trailokyaæ ca vaÓÅk­tam 12,124.020a tato b­haspatiæ Óakra÷ präjali÷ samupasthita÷ 12,124.020c uvÃca ca mahÃprÃj¤a÷ Óreya icchÃmi veditum 12,124.021a tato b­haspatis tasmai j¤Ãnaæ nai÷Óreyasaæ param 12,124.021c kathayÃm Ãsa bhagavÃn devendrÃya kurÆdvaha 12,124.022a etÃvac chreya ity eva b­haspatir abhëata 12,124.022c indras tu bhÆya÷ papraccha kva viÓe«o bhaved iti 12,124.023 b­haspatir uvÃca 12,124.023a viÓe«o 'sti mahÃæs tÃta bhÃrgavasya mahÃtmana÷ 12,124.023c tatrÃgamaya bhadraæ te bhÆya eva puraædara 12,124.024 dh­tarëÂra uvÃca 12,124.024a Ãtmanas tu tata÷ Óreyo bhÃrgavÃt sumahÃyaÓÃ÷ 12,124.024c j¤Ãnam Ãgamayat prÅtyà puna÷ sa paramadyuti÷ 12,124.025a tenÃpi samanuj¤Ãto bhÃrgaveïa mahÃtmanà 12,124.025c Óreyo 'stÅti punar bhÆya÷ Óukram Ãha Óatakratu÷ 12,124.026a bhÃrgavas tv Ãha dharmaj¤a÷ prahrÃdasya mahÃtmana÷ 12,124.026c j¤Ãnam asti viÓe«eïa tato h­«ÂaÓ ca so 'bhavat 12,124.027a sa tato brÃhmaïo bhÆtvà prahrÃdaæ pÃkaÓÃsana÷ 12,124.027c s­tvà provÃca medhÃvÅ Óreya icchÃmi veditum 12,124.028a prahrÃdas tv abravÅd vipraæ k«aïo nÃsti dvijar«abha 12,124.028c trailokyarÃjye saktasya tato nopadiÓÃmi te 12,124.029a brÃhmaïas tv abravÅd vÃkyaæ kasmin kÃle k«aïo bhavet 12,124.029c tatopadi«Âam icchÃmi yad yat kÃryÃntaraæ bhavet 12,124.030a tata÷ prÅto 'bhavad rÃjà prahrÃdo brahmavÃdine 12,124.030c tathety uktvà Óubhe kÃle j¤Ãnatattvaæ dadau tadà 12,124.031a brÃhmaïo 'pi yathÃnyÃyaæ guruv­ttim anuttamÃm 12,124.031c cakÃra sarvabhÃvena yadvat sa manasecchati 12,124.032a p­«ÂaÓ ca tena bahuÓa÷ prÃptaæ katham ariædama 12,124.032c trailokyarÃjyaæ dharmaj¤a kÃraïaæ tad bravÅhi me 12,124.032d*0287_01 prahlÃdo 'pi mahÃrÃja brÃhmaïaæ vÃkyam abravÅt 12,124.033 prahrÃda uvÃca 12,124.033a nÃsÆyÃmi dvijaÓre«Âha rÃjÃsmÅti kadà cana 12,124.033c kavyÃni vadatÃæ tÃta saæyacchÃmi vahÃmi ca 12,124.034a te visrabdhÃ÷ prabhëante saæyacchanti ca mÃæ sadà 12,124.034c te mà kavyapade saktaæ ÓuÓrÆ«um anasÆyakam 12,124.035a dharmÃtmÃnaæ jitakrodhaæ saæyataæ saæyatendriyam 12,124.035c samÃcinvanti ÓÃstÃra÷ k«audraæ madhv iva mak«ikÃ÷ 12,124.036a so 'haæ vÃgagrapi«ÂÃnÃæ rasÃnÃm avalehità 12,124.036c svajÃtyÃn adhiti«ÂhÃmi nak«atrÃïÅva candramÃ÷ 12,124.037a etat p­thivyÃm am­tam etac cak«ur anuttamam 12,124.037c yad brÃhmaïamukhe kavyam etac chrutvà pravartate 12,124.038 dh­tarëÂra uvÃca 12,124.038a etÃvac chreya ity Ãha prahrÃdo brahmavÃdinam 12,124.038c ÓuÓrÆ«itas tena tadà daityendro vÃkyam abravÅt 12,124.039a yathÃvad guruv­ttyà te prÅto 'smi dvijasattama 12,124.039c varaæ v­ïÅ«va bhadraæ te pradÃtÃsmi na saæÓaya÷ 12,124.040a k­tam ity eva daityendram uvÃca sa ca vai dvija÷ 12,124.040c prahrÃdas tv abravÅt prÅto g­hyatÃæ vara ity uta 12,124.041 brÃhmaïa uvÃca 12,124.041a yadi rÃjan prasannas tvaæ mama cecchasi ced dhitam 12,124.041c bhavata÷ ÓÅlam icchÃmi prÃptum e«a varo mama 12,124.042 dh­tarëÂra uvÃca 12,124.042a tata÷ prÅtaÓ ca daityendro bhayaæ cÃsyÃbhavan mahat 12,124.042c vare pradi«Âe vipreïa nÃlpatejÃyam ity uta 12,124.043a evam astv iti taæ prÃha prahrÃdo vismitas tadà 12,124.043c upÃk­tya tu viprÃya varaæ du÷khÃnvito 'bhavat 12,124.044a datte vare gate vipre cintÃsÅn mahatÅ tata÷ 12,124.044c prahrÃdasya mahÃrÃja niÓcayaæ na ca jagmivÃn 12,124.045a tasya cintayatas tÃta chÃyÃbhÆtaæ mahÃdyute 12,124.045c tejo vigrahavat tÃta ÓarÅram ajahÃt tadà 12,124.046a tam ap­cchan mahÃkÃyaæ prahrÃda÷ ko bhavÃn iti 12,124.046c pratyÃha nanu ÓÅlo 'smi tyakto gacchÃmy ahaæ tvayà 12,124.047a tasmin dvijavare rÃjan vatsyÃmy aham aninditam 12,124.047c yo 'sau Ói«yatvam Ãgamya tvayi nityaæ samÃhita÷ 12,124.047e ity uktvÃntarhitaæ tad vai Óakraæ cÃnvaviÓat prabho 12,124.048a tasmiæs tejasi yÃte tu tÃd­grÆpas tato 'para÷ 12,124.048c ÓarÅrÃn ni÷s­tas tasya ko bhavÃn iti cÃbravÅt 12,124.049a dharmaæ prahrÃda mÃæ viddhi yatrÃsau dvijasattama÷ 12,124.049c tatra yÃsyÃmi daityendra yata÷ ÓÅlaæ tato hy aham 12,124.050a tato 'paro mahÃrÃja prajvalann iva tejasà 12,124.050c ÓarÅrÃn ni÷s­tas tasya prahrÃdasya mahÃtmana÷ 12,124.051a ko bhavÃn iti p­«ÂaÓ ca tam Ãha sa mahÃdyuti÷ 12,124.051c satyam asmy asurendrÃgrya yÃsye 'haæ dharmam anv iha 12,124.052a tasminn anugate dharmaæ puru«e puru«o 'para÷ 12,124.052c niÓcakrÃma tatas tasmÃt p­«ÂaÓ cÃha mahÃtmanà 12,124.052e v­ttaæ prahrÃda mÃæ viddhi yata÷ satyaæ tato hy aham 12,124.053a tasmin gate mahÃÓveta÷ ÓarÅrÃt tasya niryayau 12,124.053c p­«ÂaÓ cÃha balaæ viddhi yato v­ttam ahaæ tata÷ 12,124.053e ity uktvà ca yayau tatra yato v­ttaæ narÃdhipa 12,124.054a tata÷ prabhÃmayÅ devÅ ÓarÅrÃt tasya niryayau 12,124.054c tÃm ap­cchat sa daityendra÷ sà ÓrÅr ity evam abravÅt 12,124.055a u«itÃsmi sukhaæ vÅra tvayi satyaparÃkrame 12,124.055c tvayà tyaktà gami«yÃmi balaæ yatra tato hy aham 12,124.056a tato bhayaæ prÃdurÃsÅt prahrÃdasya mahÃtmana÷ 12,124.056c ap­cchata ca tÃæ bhÆya÷ kva yÃsi kamalÃlaye 12,124.057a tvaæ hi satyavratà devÅ lokasya parameÓvarÅ 12,124.057c kaÓ cÃsau brÃhmaïaÓre«Âhas tattvam icchÃmi veditum 12,124.058 ÓrÅr uvÃca 12,124.058a sa Óakro brahmacÃrÅ ca yas tvayà copaÓik«ita÷ 12,124.058c trailokye te yad aiÓvaryaæ tat tenÃpah­taæ prabho 12,124.059a ÓÅlena hi tvayà lokÃ÷ sarve dharmaj¤a nirjitÃ÷ 12,124.059c tad vij¤Ãya mahendreïa tava ÓÅlaæ h­taæ prabho 12,124.060a dharma÷ satyaæ tathà v­ttaæ balaæ caiva tathà hy aham 12,124.060c ÓÅlamÆlà mahÃprÃj¤a sadà nÃsty atra saæÓaya÷ 12,124.061 bhÅ«ma uvÃca 12,124.061a evam uktvà gatà tu ÓrÅs te ca sarve yudhi«Âhira 12,124.061c duryodhanas tu pitaraæ bhÆya evÃbravÅd idam 12,124.062a ÓÅlasya tattvam icchÃmi vettuæ kauravanandana 12,124.062c prÃpyate ca yathà ÓÅlaæ tam upÃyaæ vadasva me 12,124.063 dh­tarëÂra uvÃca 12,124.063a sopÃyaæ pÆrvam uddi«Âaæ prahrÃdena mahÃtmanà 12,124.063c saæk«epatas tu ÓÅlasya Ó­ïu prÃptiæ narÃdhipa 12,124.064a adroha÷ sarvabhÆte«u karmaïà manasà girà 12,124.064c anugrahaÓ ca dÃnaæ ca ÓÅlam etat praÓasyate 12,124.065a yad anye«Ãæ hitaæ na syÃd Ãtmana÷ karma pauru«am 12,124.065c apatrapeta và yena na tat kuryÃt kathaæ cana 12,124.066a tat tu karma tathà kuryÃd yena ÓlÃgheta saæsadi 12,124.066c etac chÅlaæ samÃsena kathitaæ kurusattama 12,124.067a yady apy aÓÅlà n­pate prÃpnuvanti kva cic chriyam 12,124.067c na bhu¤jate ciraæ tÃta samÆlÃÓ ca patanti te 12,124.068a etad viditvà tattvena ÓÅlavÃn bhava putraka 12,124.068c yadÅcchasi Óriyaæ tÃta suviÓi«ÂÃæ yudhi«ÂhirÃt 12,124.068d*0288_01 jità sabhà ÓÃstravatà samÃsÃ[? -masyÃ] gomatà jità 12,124.068d*0288_02 adhvà jito yÃnavatà sarvaæ ÓÅlavatà jitam 12,124.068d*0289_01 adhikÃæ vÃpi rÃjendra tatas tvaæ ÓÅlavÃn bhava 12,124.069 bhÅ«ma uvÃca 12,124.069a etat kathitavÃn putre dh­tarëÂro narÃdhipa 12,124.069c etat kuru«va kaunteya tata÷ prÃpsyasi tat phalam 12,125.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,125.001a ÓÅlaæ pradhÃnaæ puru«e kathitaæ te pitÃmaha 12,125.001c katham ÃÓà samutpannà yà ca sà tad vadasva me 12,125.002a saæÓayo me mahÃn e«a samutpanna÷ pitÃmaha 12,125.002c chettà ca tasya nÃnyo 'sti tvatta÷ parapuraæjaya 12,125.003a pitÃmahÃÓà mahatÅ mamÃsÅd dhi suyodhane 12,125.003c prÃpte yuddhe tu yad yuktaæ tat kartÃyam iti prabho 12,125.004a sarvasyÃÓà sumahatÅ puru«asyopajÃyate 12,125.004c tasyÃæ vihanyamÃnÃyÃæ du÷kho m­tyur asaæÓayam 12,125.005a so 'haæ hatÃÓo durbuddhi÷ k­tas tena durÃtmanà 12,125.005c dhÃrtarëÂreïa rÃjendra paÓya mandÃtmatÃæ mama 12,125.006a ÃÓÃæ mahattarÃæ manye parvatÃd api sadrumÃt 12,125.006c ÃkÃÓÃd api và rÃjann aprameyaiva và puna÷ 12,125.007a e«Ã caiva kuruÓre«Âha durvicintyà sudurlabhà 12,125.007c durlabhatvÃc ca paÓyÃmi kim anyad durlabhaæ tata÷ 12,125.008 bhÅ«ma uvÃca 12,125.008a atra te vartayi«yÃmi yudhi«Âhira nibodha tat 12,125.008c itihÃsaæ sumitrasya nirv­ttam ­«abhasya ca 12,125.009a sumitro nÃma rÃjar«ir haihayo m­gayÃæ gata÷ 12,125.009c sasÃra sa m­gaæ viddhvà bÃïena nataparvaïà 12,125.010a sa m­go bÃïam ÃdÃya yayÃv amitavikrama÷ 12,125.010c sa ca rÃjà balÅ tÆrïaæ sasÃra m­gam antikÃt 12,125.011a tato nimnaæ sthalaæ caiva sa m­go 'dravad ÃÓuga÷ 12,125.011c muhÆrtam eva rÃjendra samena sa pathÃgamat 12,125.012a tata÷ sa rÃjà tÃruïyÃd aurasena balena ca 12,125.012c sasÃra bÃïÃsanabh­t sakha¬go haæsavat tadà 12,125.013a tÅrtvà nadÃn nadÅÓ caiva palvalÃni vanÃni ca 12,125.013c atikramyÃbhyatikramya sasÃraiva vane caran 12,125.014a sa tu kÃmÃn m­go rÃjann ÃsÃdyÃsÃdya taæ n­pam 12,125.014c punar abhyeti javano javena mahatà tata÷ 12,125.015a sa tasya bÃïair bahubhi÷ samabhyasto vanecara÷ 12,125.015c prakrŬann iva rÃjendra punar abhyeti cÃntikam 12,125.016a punaÓ ca javam ÃsthÃya javano m­gayÆthapa÷ 12,125.016c atÅtyÃtÅtya rÃjendra punar abhyeti cÃntikam 12,125.017a tasya marmacchidaæ ghoraæ sumitro 'mitrakarÓana÷ 12,125.017c samÃdÃya ÓaraÓre«Âhaæ kÃrmukÃn niravÃs­jat 12,125.018a tato gavyÆtimÃtreïa m­gayÆthapayÆthapa÷ 12,125.018c tasya bÃïapathaæ tyaktvà tasthivÃn prahasann iva 12,125.019a tasmin nipatite bÃïe bhÆmau prajvalite tata÷ 12,125.019c praviveÓa mahÃraïyaæ m­go rÃjÃpy athÃdravat 12,125.020a praviÓya tu mahÃraïyaæ tÃpasÃnÃm athÃÓramam 12,125.020c ÃsasÃda tato rÃjà ÓrÃntaÓ copÃviÓat puna÷ 12,125.021a taæ kÃrmukadharaæ d­«Âvà ÓramÃrtaæ k«udhitaæ tadà 12,125.021c sametya ­«ayas tasmin pÆjÃæ cakrur yathÃvidhi 12,125.021d*0290_01 sa pÆjÃm ­«ibhir dattÃæ pratig­hya narÃdhipa÷ 12,125.021d*0290_02 ap­cchat tÃpasÃn sarvÃæs tapaso v­ddhim uttamÃm 12,125.021d*0290_03 te tasya rÃj¤o vacanaæ pratig­hya tapodhanÃ÷ 12,125.022a ­«ayo rÃjaÓÃrdÆlam ap­cchan svaæ prayojanam 12,125.022c kena bhadramukhÃrthena saæprÃpto 'si tapovanam 12,125.023a padÃtir baddhanistriæÓo dhanvÅ bÃïÅ nareÓvara 12,125.023c etad icchÃma vij¤Ãtuæ kuta÷ prÃpto 'si mÃnada 12,125.023e kasmin kule hi jÃtas tvaæ kiænÃmÃsi bravÅhi na÷ 12,125.024a tata÷ sa rÃjà sarvebhyo dvijebhya÷ puru«ar«abha 12,125.024c Ãcakhyau tad yathÃnyÃyaæ paricaryÃæ ca bhÃrata 12,125.025a haihayÃnÃæ kule jÃta÷ sumitro mitranandana÷ 12,125.025c carÃmi m­gayÆthÃni nighnan bÃïai÷ sahasraÓa÷ 12,125.025e balena mahatà gupta÷ sÃmÃtya÷ sÃvarodhana÷ 12,125.026a m­gas tu viddho bÃïena mayà sarati ÓalyavÃn 12,125.026c taæ dravantam anu prÃpto vanam etad yad­cchayà 12,125.026e bhavatsakÃÓe na«ÂaÓrÅr hatÃÓa÷ ÓramakarÓita÷ 12,125.027a kiæ nu du÷kham ato 'nyad vai yad ahaæ ÓramakarÓita÷ 12,125.027c bhavatÃm ÃÓramaæ prÃpto hatÃÓo na«Âalak«aïa÷ 12,125.028a na rÃjalak«aïatyÃgo na purasya tapodhanÃ÷ 12,125.028c du÷khaæ karoti tat tÅvraæ yathÃÓà vihatà mama 12,125.029a himavÃn và mahÃÓaila÷ samudro và mahodadhi÷ 12,125.029c mahattvÃn nÃnvapadyetÃæ rodasyor antaraæ yathà 12,125.029e ÃÓÃyÃs tapasi Óre«ÂhÃs tathà nÃntam ahaæ gata÷ 12,125.030a bhavatÃæ viditaæ sarvaæ sarvaj¤Ã hi tapodhanÃ÷ 12,125.030c bhavanta÷ sumahÃbhÃgÃs tasmÃt prak«yÃmi saæÓayam 12,125.031a ÃÓÃvÃn puru«o ya÷ syÃd antarik«am athÃpi và 12,125.031c kiæ nu jyÃyastaraæ loke mahattvÃt pratibhÃti va÷ 12,125.031e etad icchÃmi tattvena Órotuæ kim iha durlabham 12,125.032a yadi guhyaæ taponityà na vo brÆteha mÃciram 12,125.032c na hi guhyam ata÷ Órotum icchÃmi dvijapuægavÃ÷ 12,125.033a bhavattapovighÃto và yena syÃd virame tata÷ 12,125.033c yadi vÃsti kathÃyogo yo 'yaæ praÓno mayerita÷ 12,125.034a etat kÃraïasÃmagryaæ Órotum icchÃmi tattvata÷ 12,125.034c bhavanto hi taponityà brÆyur etat samÃhitÃ÷ 12,126.001 bhÅ«ma uvÃca 12,126.001a tatas te«Ãæ samastÃnÃm ­«ÅïÃm ­«isattama÷ 12,126.001c ­«abho nÃma viprar«i÷ smayann iva tato 'bravÅt 12,126.002a purÃhaæ rÃjaÓÃrdÆla tÅrthÃny anucaran prabho 12,126.002c samÃsÃditavÃn divyaæ naranÃrÃyaïÃÓramam 12,126.003a yatra sà badarÅ ramyà hrado vaihÃyasas tathà 12,126.003c yatra cÃÓvaÓirà rÃjan vedÃn paÂhati ÓÃÓvatÃn 12,126.004a tasmin sarasi k­tvÃhaæ vidhivat tarpaïaæ purà 12,126.004c pitÌïÃæ devatÃnÃæ ca tato ''Óramam iyÃæ tadà 12,126.005a remÃte yatra tau nityaæ naranÃrÃyaïÃv ­«Å 12,126.005c adÆrÃd ÃÓramaæ kaæ cid vÃsÃrtham agamaæ tata÷ 12,126.006a tataÓ cÅrÃjinadharaæ k­Óam uccam atÅva ca 12,126.006c adrÃk«am ­«im ÃyÃntaæ tanuæ nÃma taponidhim 12,126.007a anyair narair mahÃbÃho vapu«Ã«ÂaguïÃnvitam 12,126.007c k­Óatà cÃpi rÃjar«e na d­«Âà tÃd­ÓÅ kva cit 12,126.008a ÓarÅram api rÃjendra tasya kÃni«ÂhikÃsamam 12,126.008c grÅvà bÃhÆ tathà pÃdau keÓÃÓ cÃdbhutadarÓanÃ÷ 12,126.009a Óira÷ kÃyÃnurÆpaæ ca karïau netre tathaiva ca 12,126.009c tasya vÃk caiva ce«Âà ca sÃmÃnye rÃjasattama 12,126.010a d­«ÂvÃhaæ taæ k­Óaæ vipraæ bhÅta÷ paramadurmanÃ÷ 12,126.010c pÃdau tasyÃbhivÃdyÃtha sthita÷ präjalir agrata÷ 12,126.011a nivedya nÃma gotraæ ca pitaraæ ca narar«abha 12,126.011c pradi«Âe cÃsane tena Óanair aham upÃviÓam 12,126.012a tata÷ sa kathayÃm Ãsa kathà dharmÃrthasaæhitÃ÷ 12,126.012c ­«imadhye mahÃrÃja tatra dharmabh­tÃæ vara÷ 12,126.013a tasmiæs tu kathayaty eva rÃjà rÃjÅvalocana÷ 12,126.013c upÃyÃj javanair aÓvai÷ sabala÷ sÃvarodhana÷ 12,126.014a smaran putram araïye vai na«Âaæ paramadurmanÃ÷ 12,126.014c bhÆridyumnapità dhÅmÃn raghuÓre«Âho mahÃyaÓÃ÷ 12,126.015a iha drak«yÃmi taæ putraæ drak«yÃmÅheti pÃrthiva÷ 12,126.015c evam ÃÓÃk­to rÃjaæÓ caran vanam idaæ purà 12,126.016a durlabha÷ sa mayà dra«Âuæ nÆnaæ paramadhÃrmika÷ 12,126.016c eka÷ putro mahÃraïye na«Âa ity asak­t tadà 12,126.017a durlabha÷ sa mayà dra«Âum ÃÓà ca mahatÅ mama 12,126.017c tayà parÅtagÃtro 'haæ mumÆr«ur nÃtra saæÓaya÷ 12,126.018a etac chrutvà sa bhagavÃæs tanur munivarottama÷ 12,126.018c avÃkÓirà dhyÃnaparo muhÆrtam iva tasthivÃn 12,126.019a tam anudhyÃntam Ãlak«ya rÃjà paramadurmanÃ÷ 12,126.019c uvÃca vÃkyaæ dÅnÃtmà mandaæ mandam ivÃsak­t 12,126.020a durlabhaæ kiæ nu viprar«e ÃÓÃyÃÓ caiva kiæ bhavet 12,126.020c bravÅtu bhagavÃn etad yadi guhyaæ na tan mayi 12,126.021a mahar«ir bhagavÃæs tena pÆrvam ÃsÅd vimÃnita÷ 12,126.021c bÃliÓÃæ buddhim ÃsthÃya mandabhÃgyatayÃtmana÷ 12,126.022a arthayan kalaÓaæ rÃjan käcanaæ valkalÃni ca 12,126.022b*0291_01 avaj¤ÃpÆrvakenÃpi na saæpÃditavÃæs tata÷ 12,126.022c nirviïïa÷ sa tu viprar«ir nirÃÓa÷ samapadyata 12,126.023a evam uktvÃbhivÃdyÃtha tam ­«iæ lokapÆjitam 12,126.023c ÓrÃnto nya«Ådad dharmÃtmà yathà tvaæ narasattama 12,126.024a arghyaæ tata÷ samÃnÅya pÃdyaæ caiva mahÃn ­«i÷ 12,126.024c Ãraïyakena vidhinà rÃj¤e sarvaæ nyavedayat 12,126.025a tatas te munaya÷ sarve parivÃrya narar«abham 12,126.025c upÃviÓan purask­tya saptar«aya iva dhruvam 12,126.026a ap­cchaæÓ caiva te tatra rÃjÃnam aparÃjitam 12,126.026c prayojanam idaæ sarvam ÃÓramasya praveÓanam 12,126.027 rÃjovÃca 12,126.027a vÅradyumna iti khyÃto rÃjÃhaæ dik«u viÓruta÷ 12,126.027c bhÆridyumnaæ sutaæ na«Âam anve«Âuæ vanam Ãgata÷ 12,126.028a ekaputra÷ sa viprÃgrya bÃla eva ca so 'nagha 12,126.028c na d­Óyate vane cÃsmiæs tam anve«Âuæ carÃmy aham 12,126.029 ­«abha uvÃca 12,126.029a evam ukte tu vacane rÃj¤Ã munir adhomukha÷ 12,126.029c tÆ«ïÅm evÃbhavat tatra na ca pratyuktavÃn n­pam 12,126.030a sa hi tena purà vipro rÃj¤Ã nÃtyarthamÃnita÷ 12,126.030c ÃÓÃk­Óaæ ca rÃjendra tapo dÅrghaæ samÃsthita÷ 12,126.031a pratigraham ahaæ rÃj¤Ãæ na kari«ye kathaæ cana 12,126.031c anye«Ãæ caiva varïÃnÃm iti k­tvà dhiyaæ tadà 12,126.032a ÃÓà hi puru«aæ bÃlaæ lÃlÃpayati tasthu«Å 12,126.032c tÃm ahaæ vyapane«yÃmi iti k­tvà vyavasthita÷ 12,126.032d*0292_01 vÅradyumnas tu taæ bhÆya÷ papraccha munisattamam 12,126.033 rÃjovÃca 12,126.033a ÃÓÃyÃ÷ kiæ k­Óatvaæ ca kiæ ceha bhuvi durlabham 12,126.033c bravÅtu bhagavÃn etat tvaæ hi dharmÃrthadarÓivÃn 12,126.034 ­«abha uvÃca 12,126.034a tata÷ saæsm­tya tat sarvaæ smÃrayi«yann ivÃbravÅt 12,126.034c rÃjÃnaæ bhagavÃn vipras tata÷ k­Óatanus tanu÷ 12,126.035a k­Óatve na samaæ rÃjann ÃÓÃyà vidyate n­pa 12,126.035c tasyà vai durlabhatvÃt tu prÃrthitÃ÷ pÃrthivà mayà 12,126.036 rÃjovÃca 12,126.036a k­ÓÃk­Óe mayà brahman g­hÅte vacanÃt tava 12,126.036c durlabhatvaæ ca tasyaiva vedavÃkyam iva dvija 12,126.037a saæÓayas tu mahÃprÃj¤a saæjÃto h­daye mama 12,126.037c tan me sattama tattvena vaktum arhasi p­cchata÷ 12,126.038a tvatta÷ k­Óataraæ kiæ nu bravÅtu bhagavÃn idam 12,126.038c yadi guhyaæ na te vipra loke 'smin kiæ nu durlabham 12,126.039 k­Óatanur uvÃca 12,126.039a durlabho 'py atha và nÃsti yo 'rthÅ dh­tim ivÃpnuyÃt 12,126.039c sudurlabhataras tÃta yo 'rthinaæ nÃvamanyate 12,126.040a saæÓrutya nopakriyate paraæ Óaktyà yathÃrhata÷ 12,126.040c saktà yà sarvabhÆte«u sÃÓà k­ÓatarÅ mayà 12,126.040d*0293_01 k­taghne«u ca yà saktà n­Óaæse«v alase«u ca 12,126.040d*0293_02 apakÃri«u yà saktà sÃÓà k­ÓatarÅ mayà 12,126.041a ekaputra÷ pità putre na«Âe và pro«ite tathà 12,126.041c prav­ttiæ yo na jÃnÃti sÃÓà k­ÓatarÅ mayà 12,126.042a prasave caiva nÃrÅïÃæ v­ddhÃnÃæ putrakÃrità 12,126.042c tathà narendra dhaninÃm ÃÓà k­ÓatarÅ mayà 12,126.042d*0294_01 pradÃnakÃÇk«iïÅnÃæ ca kanyÃnÃæ vayasi sthite 12,126.042d*0294_02 Órutvà kathÃs tathÃyuktÃ÷ sÃÓà k­ÓatarÅ mayà 12,126.043 ­«abha uvÃca 12,126.043a etac chrutvà tato rÃjan sa rÃjà sÃvarodhana÷ 12,126.043c saæsp­Óya pÃdau Óirasà nipapÃta dvijar«abhe 12,126.044 rÃjovÃca 12,126.044a prasÃdaye tvà bhagavan putreïecchÃmi saægatim 12,126.044b*0295_01 yad etad uktaæ bhavatà saæprati dvijasattama 12,126.044c v­ïÅ«va ca varaæ vipra yam icchasi yathÃvidhi 12,126.045 ­«abha uvÃca 12,126.045a abravÅc ca hi taæ vÃkyaæ rÃjà rÃjÅvalocana÷ 12,126.045c satyam etad yathà vipra tvayoktaæ nÃsty ato m­«Ã 12,126.046a tata÷ prahasya bhagavÃæs tanur dharmabh­tÃæ vara÷ 12,126.046c putram asyÃnayat k«ipraæ tapasà ca Órutena ca 12,126.047a taæ samÃnÃyya putraæ tu tadopÃlabhya pÃrthivam 12,126.047c ÃtmÃnaæ darÓayÃm Ãsa dharmaæ dharmabh­tÃæ vara÷ 12,126.048a saædarÓayitvà cÃtmÃnaæ divyam adbhutadarÓanam 12,126.048c vipÃpmà vigatakrodhaÓ cacÃra vanam antikÃt 12,126.049a etad d­«Âaæ mayà rÃjaæs tataÓ ca vacanaæ Órutam 12,126.049c ÃÓÃm apanayasvÃÓu tata÷ k­ÓatarÅm imÃm 12,126.050 bhÅ«ma uvÃca 12,126.050a sa tatrokto mahÃrÃja ­«abheïa mahÃtmanà 12,126.050c sumitro 'panayat k«ipram ÃÓÃæ k­ÓatarÅæ tadà 12,126.051a evaæ tvam api kaunteya Órutvà vÃïÅm imÃæ mama 12,126.051c sthiro bhava yathà rÃjan himavÃn acalottama÷ 12,126.052a tvaæ hi dra«Âà ca Órotà ca k­cchre«v arthak­te«v iha 12,126.052c Órutvà mama mahÃrÃja na saætaptum ihÃrhasi 12,127.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,127.001a nÃm­tasyeva paryÃptir mamÃsti bruvati tvayi 12,127.001b*0296_01 yady api syÃt parÃv­ttis tathÃt­pto 'smi bhÃrata 12,127.001c tasmÃt kathaya bhÆyas tvaæ dharmam eva pitÃmaha 12,127.001d*0297_01 na hi t­ptiæ parÃæ yÃmi dharme kautÆhalaæ hi me 12,127.002 bhÅ«ma uvÃca 12,127.002a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,127.002c gautamasya ca saævÃdaæ yamasya ca mahÃtmana÷ 12,127.003a pÃriyÃtragiriæ prÃpya gautamasyÃÓramo mahÃn 12,127.003c uvÃsa gautamo yatra kÃlaæ tad api me Ó­ïu 12,127.004a «a«Âiæ var«asahasrÃïi so 'tapyad gautamas tapa÷ 12,127.004c tam ugratapasaæ yuktaæ tapasà bhÃvitaæ munim 12,127.005a upayÃto naravyÃghra lokapÃlo yamas tadà 12,127.005c tam apaÓyat sutapasam ­«iæ vai gautamaæ munim 12,127.006a sa taæ viditvà brahmar«ir yamam Ãgatam ojasà 12,127.006c präjali÷ prayato bhÆtvà upas­ptas tapodhana÷ 12,127.007a taæ dharmarÃjo d­«Âvaiva namask­tya narar«abham 12,127.007c nyamantrayata dharmeïa kriyatÃæ kim iti bruvan 12,127.008 gautama uvÃca 12,127.008a mÃtÃpit­bhyÃm Ãn­ïyaæ kiæ k­tvà samavÃpnuyÃt 12,127.008c kathaæ ca lokÃn aÓnÃti puru«o durlabhä ÓubhÃn 12,127.009 yama uvÃca 12,127.009*0298_01 nÃnyat tÅrthaæ na devo 'nyo dharmo 'nyo na kathaæ cana 12,127.009*0298_02 naraæ tÃvad ajÃnantaæ pÃvayanti mahÅpatim 12,127.009*0298_03 tasmÃt pÃpaæ parityajya bhaktim ÃsthÃya ÓÃÓvatÅm 12,127.009*0298_04 karmaïà manasà vÃcÃto bhajann an­ïo bhavet 12,127.009a tapa÷Óaucavatà nityaæ satyadharmaratena ca 12,127.009c mÃtÃpitror aharaha÷ pÆjanaæ kÃryam a¤jasà 12,127.010a aÓvamedhaiÓ ca ya«Âavyaæ bahubhi÷ svÃptadak«iïai÷ 12,127.010c tena lokÃn upÃÓnÃti puru«o 'dbhutadarÓanÃn 12,128.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,128.001a mitrai÷ prahÅyamÃïasya bahvamitrasya kà gati÷ 12,128.001c rÃj¤a÷ saæk«ÅïakoÓasya balahÅnasya bhÃrata 12,128.002a du«ÂÃmÃtyasahÃyasya srutamantrasya sarvata÷ 12,128.002c rÃjyÃt pracyavamÃnasya gatim anyÃm apaÓyata÷ 12,128.003a paracakrÃbhiyÃtasya durbalasya balÅyasà 12,128.003a*0299_01 **** **** pararëÂrÃïi m­dnata÷ 12,128.003a*0299_02 vigrahe vartamÃnasya 12,128.003c asaævihitarëÂrasya deÓakÃlÃvajÃnata÷ 12,128.004a aprÃpyaæ ca bhavet sÃntvaæ bhedo vÃpy atipŬanÃt 12,128.004c jÅvitaæ cÃrthahetor và tatra kiæ suk­taæ bhavet 12,128.005 bhÅ«ma uvÃca 12,128.005a guhyaæ mà dharmam aprÃk«År atÅva bharatar«abha 12,128.005c ap­«Âo notsahe vaktuæ dharmam enaæ yudhi«Âhira 12,128.006a dharmo hy aïÅyÃn vacanÃd buddheÓ ca bharatar«abha 12,128.006c ÓrutvopÃsya sadÃcÃrai÷ sÃdhur bhavati sa kva cit 12,128.007a karmaïà buddhipÆrveïa bhavaty ìhyo na và puna÷ 12,128.007c tÃd­Óo 'yam anupraÓna÷ sa vyavasyas tvayà dhiyà 12,128.008a upÃyaæ dharmabahulaæ yÃtrÃrthaæ Ó­ïu bhÃrata 12,128.008c nÃham etÃd­Óaæ dharmaæ bubhÆ«e dharmakÃraïÃt 12,128.008e du÷khÃdÃna ihìhye«u syÃt tu paÓcÃt k«amo mata÷ 12,128.009a anugamya gatÅnÃæ ca sarvÃsÃm eva niÓcayam 12,128.009c yathà yathà hi puru«o nityaæ ÓÃstram avek«ate 12,128.009e tathà tathà vijÃnÃti vij¤Ãnaæ cÃsya rocate 12,128.010a avij¤ÃnÃd ayogaÓ ca puru«asyopajÃyate 12,128.010c avij¤ÃnÃd ayogo hi yogo bhÆtikara÷ puna÷ 12,128.011a aÓaÇkamÃno vacanam anasÆyur idaæ Ó­ïu 12,128.011c rÃj¤a÷ koÓak«ayÃd eva jÃyate balasaæk«aya÷ 12,128.012a koÓaæ saæjanayed rÃjà nirjalebhyo yathà jalam 12,128.012c kÃlaæ prÃpyÃnug­hïÅyÃd e«a dharmo 'tra sÃæpratam 12,128.013a upÃyadharmaæ prÃpyainaæ pÆrvair Ãcaritaæ janai÷ 12,128.013c anyo dharma÷ samarthÃnÃm Ãpatsv anyaÓ ca bhÃrata 12,128.014a prÃkkoÓa÷ procyate dharmo buddhir dharmÃd garÅyasÅ 12,128.014c dharmaæ prÃpya nyÃyav­ttim abalÅyÃn na vindati 12,128.015a yasmÃd dhanasyopapattir ekÃntena na vidyate 12,128.015c tasmÃd Ãpady adharmo 'pi ÓrÆyate dharmalak«aïa÷ 12,128.016a adharmo jÃyate yasminn iti vai kavayo vidu÷ 12,128.016c anantara÷ k«atriyasya iti vai vicikitsase 12,128.017a yathÃsya dharmo na glÃyen neyÃc chatruvaÓaæ yathà 12,128.017c tat kartavyam ihety Ãhur nÃtmÃnam avasÃdayet 12,128.018a sannÃtmà naiva dharmasya na parasya na cÃtmana÷ 12,128.018c sarvopÃyair ujjihÅr«ed ÃtmÃnam iti niÓcaya÷ 12,128.019a tatra dharmavidÃæ tÃta niÓcayo dharmanaipuïe 12,128.019c udyamo jÅvanaæ k«atre bÃhuvÅryÃd iti Óruti÷ 12,128.020a k«atriyo v­ttisaærodhe kasya nÃdÃtum arhati 12,128.020c anyatra tÃpasasvÃc ca brÃhmaïasvÃc ca bhÃrata 12,128.021a yathà vai brÃhmaïa÷ sÅdann ayÃjyam api yÃjayet 12,128.021c abhojyÃnnÃni cÃÓnÅyÃt tathedaæ nÃtra saæÓaya÷ 12,128.022a pŬitasya kim advÃram utpatho nidh­tasya và 12,128.022c advÃrata÷ pradravati yadà bhavati pŬita÷ 12,128.023a tasya koÓabalajyÃnyà sarvalokaparÃbhava÷ 12,128.023c bhaik«acaryà na vihità na ca viÂÓÆdrajÅvikà 12,128.024a svadharmÃnantarà v­ttir yÃnyÃn anupajÅvata÷ 12,128.024c vahata÷ prathamaæ kalpam anukalpena jÅvanam 12,128.025a Ãpadgatena dharmÃïÃm anyÃyenopajÅvanam 12,128.025c api hy etad brÃhmaïe«u d­«Âaæ v­ttiparik«aye 12,128.026a k«atriye saæÓaya÷ ka÷ syÃd ity etan niÓcitaæ sadà 12,128.026c ÃdadÅta viÓi«Âebhyo nÃvasÅdet kathaæ cana 12,128.027a hantÃraæ rak«itÃraæ ca prajÃnÃæ k«atriyaæ vidu÷ 12,128.027c tasmÃt saærak«atà kÃryam ÃdÃnaæ k«atrabandhunà 12,128.028a anyatra rÃjan hiæsÃyà v­ttir nehÃsti kasya cit 12,128.028c apy araïyasamutthasya ekasya carato mune÷ 12,128.029a na ÓaÇkhalikhitÃæ v­ttiæ Óakyam ÃsthÃya jÅvitum 12,128.029c viÓe«ata÷ kuruÓre«Âha prajÃpÃlanam Åpsatà 12,128.030a parasparÃbhisaærak«Ã rÃj¤Ã rëÂreïa cÃpadi 12,128.030c nityam eveha kartavyà e«a dharma÷ sanÃtana÷ 12,128.031a rÃjà rëÂraæ yathÃpatsu dravyaughai÷ parirak«ati 12,128.031c rëÂreïa rÃjà vyasane parirak«yas tathà bhavet 12,128.032a koÓaæ daï¬aæ balaæ mitraæ yad anyad api saæcitam 12,128.032c na kurvÅtÃntaraæ rëÂre rÃjà parigate k«udhà 12,128.033a bÅjaæ bhaktena saæpÃdyam iti dharmavido vidu÷ 12,128.033c atraitac chambarasyÃhur mahÃmÃyasya darÓanam 12,128.034a dhik tasya jÅvitaæ rÃj¤o rëÂre yasyÃvasÅdati 12,128.034c av­ttyÃntyamanu«yo 'pi yo vai veda Óiber vaca÷ 12,128.035a rÃj¤a÷ koÓabalaæ mÆlaæ koÓamÆlaæ punar balam 12,128.035c tan mÆlaæ sarvadharmÃïÃæ dharmamÆlÃ÷ puna÷ prajÃ÷ 12,128.036a nÃnyÃn apŬayitveha koÓa÷ Óakya÷ kuto balam 12,128.036c tadarthaæ pŬayitvà ca do«aæ na prÃptum arhati 12,128.037a akÃryam api yaj¤Ãrthaæ kriyate yaj¤akarmasu 12,128.037c etasmÃt kÃraïÃd rÃjà na do«aæ prÃptum arhati 12,128.038a arthÃrtham anyad bhavati viparÅtam athÃparam 12,128.038c anarthÃrtham athÃpy anyat tat sarvaæ hy arthalak«aïam 12,128.038e evaæ buddhyà saæprapaÓyen medhÃvÅ kÃryaniÓcayam 12,128.039a yaj¤Ãrtham anyad bhavati yaj¤e nÃrthas tathÃpara÷ 12,128.039c yaj¤asyÃrthÃrtham evÃnyat tat sarvaæ yaj¤asÃdhanam 12,128.040a upamÃm atra vak«yÃmi dharmatattvaprakÃÓinÅm 12,128.040c yÆpaæ chindanti yaj¤Ãrthaæ tatra ye paripanthina÷ 12,128.041a drumÃ÷ ke cana sÃmantà dhruvaæ chindanti tÃn api 12,128.041c te cÃpi nipatanto 'nyÃn nighnanti ca vanaspatÅn 12,128.042a evaæ koÓasya mahato ye narÃ÷ paripanthina÷ 12,128.042c tÃn ahatvà na paÓyÃmi siddhim atra paraætapa 12,128.043a dhanena jayate lokÃv ubhau param imaæ tathà 12,128.043c satyaæ ca dharmavacanaæ yathà nÃsty adhanas tathà 12,128.044a sarvopÃyair ÃdadÅta dhanaæ yaj¤aprayojanam 12,128.044c na tulyado«a÷ syÃd evaæ kÃryÃkÃrye«u bhÃrata 12,128.045a naitau saæbhavato rÃjan kathaæ cid api bhÃrata 12,128.045c na hy araïye«u paÓyÃmi dhanav­ddhÃn ahaæ kva cit 12,128.046a yad idaæ d­Óyate vittaæ p­thivyÃm iha kiæ cana 12,128.046c mamedaæ syÃn mamedaæ syÃd ity ayaæ kÃÇk«ate jana÷ 12,128.047a na ca rÃjyasamo dharma÷ kaÓ cid asti paraætapa 12,128.047c dharmaæ Óaæsanti te rÃj¤Ãm Ãpadartham ito 'nyathà 12,128.048a dÃnena karmaïà cÃnye tapasÃnye tapasvina÷ 12,128.048c buddhyà dÃk«yeïa cÃpy anye cinvanti dhanasaæcayÃn 12,128.049a adhanaæ durbalaæ prÃhur dhanena balavÃn bhavet 12,128.049c sarvaæ dhanavata÷ prÃpyaæ sarvaæ tarati koÓavÃn 12,128.049e koÓÃd dharmaÓ ca kÃmaÓ ca paro lokas tathÃpy ayam 12,128.049f*0300_01 taæ ca dharmeïa lipseta nÃdharmeïa kadà cana 12,128.049f*0301_01 nÃrÃyaïaæ namask­tya naraæ caiva narottamam 12,128.049f*0301_02 devÅæ sarasvatÅæ caiva tato jayam udÅrayet 12,129.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,129.001a k«Åïasya dÅrghasÆtrasya sÃnukroÓasya bandhu«u 12,129.001c viraktapaurarëÂrasya nirdravyanicayasya ca 12,129.002a pariÓaÇkitamukhyasya srutamantrasya bhÃrata 12,129.002c asaæbhÃvitamitrasya bhinnÃmÃtyasya sarvaÓa÷ 12,129.003a paracakrÃbhiyÃtasya durbalasya balÅyasà 12,129.003c Ãpannacetaso brÆhi kiæ kÃryam avaÓi«yate 12,129.004 bhÅ«ma uvÃca 12,129.004a bÃhyaÓ ced vijigÅ«u÷ syÃd dharmÃrthakuÓala÷ Óuci÷ 12,129.004c javena saædhiæ kurvÅta pÆrvÃn pÆrvÃn vimok«ayan 12,129.005a adharmavijigÅ«uÓ ced balavÃn pÃpaniÓcaya÷ 12,129.005c Ãtmana÷ saænirodhena saædhiæ tenÃbhiyojayet 12,129.006a apÃsya rÃjadhÃnÅæ và tared anyena vÃpadam 12,129.006c tadbhÃvabhÃve dravyÃïi jÅvan punar upÃrjayet 12,129.007a yÃs tu syu÷ kevalatyÃgÃc chakyÃs taritum Ãpada÷ 12,129.007c kas tatrÃdhikam ÃtmÃnaæ saætyajed arthadharmavit 12,129.008a avarodhÃj jugupseta kà sapatnadhane dayà 12,129.008c na tv evÃtmà pradÃtavya÷ Óakye sati kathaæ cana 12,129.009 yudhi«Âhira uvÃca 12,129.009a Ãbhyantare prakupite bÃhye copanipŬite 12,129.009c k«Åïe koÓe srute mantre kiæ kÃryam avaÓi«yate 12,129.010 bhÅ«ma uvÃca 12,129.010a k«ipraæ và saædhikÃma÷ syÃt k«ipraæ và tÅk«ïavikrama÷ 12,129.010c padÃpanayanaæ k«ipram etÃvat sÃæparÃyikam 12,129.011a anuraktena pu«Âena h­«Âena jagatÅpate 12,129.011c alpenÃpi hi sainyena mahÅæ jayati pÃrthiva÷ 12,129.012a hato và divam Ãrohed vijayÅ k«itim Ãvaset 12,129.012c yuddhe tu saætyajan prÃïä Óakrasyaiti salokatÃm 12,129.013a sarvalokÃgamaæ k­tvà m­dutvaæ gantum eva ca 12,129.013c viÓvÃsÃd vinayaæ kuryÃd vyavasyed vÃpy upÃnahau 12,129.014a apakramitum icched và yathÃkÃmaæ tu sÃntvayet 12,129.014c viliÇgamitvà mitreïa tata÷ svayam upakramet 12,130.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,130.001a hÅne paramake dharme sarvalokÃtilaÇghini 12,130.001c sarvasmin dasyusÃd bhÆte p­thivyÃm upajÅvane 12,130.002a kenÃsmin brÃhmaïo jÅvej jaghanye kÃla Ãgate 12,130.002c asaætyajan putrapautrÃn anukroÓÃt pitÃmaha 12,130.003 bhÅ«ma uvÃca 12,130.003a vij¤Ãnabalam ÃsthÃya jÅvitavyaæ tathÃgate 12,130.003c sarvaæ sÃdhvartham evedam asÃdhvarthaæ na kiæ cana 12,130.004a asÃdhubhyo nirÃdÃya sÃdhubhyo ya÷ prayacchati 12,130.004c ÃtmÃnaæ saækramaæ k­tvà k­tsnadharmavid eva sa÷ 12,130.005a suro«eïÃtmano rÃjan rÃjye sthitim akopayan 12,130.005c adattam apy ÃdadÅta dÃtur vittaæ mameti và 12,130.006a vij¤ÃnabalapÆto yo vartate nindite«v api 12,130.006c v­ttavij¤ÃnavÃn dhÅra÷ kas taæ kiæ vaktum arhati 12,130.007a ye«Ãæ balak­tà v­ttir nai«Ãm anyÃbhirocate 12,130.007c tejasÃbhipravardhante balavanto yudhi«Âhira 12,130.008a yad eva prak­taæ ÓÃstram aviÓe«eïa vindati 12,130.008c tad eva madhyÃ÷ sevante medhÃvÅ cÃpy athottaram 12,130.009a ­tvikpurohitÃcÃryÃn satk­tair abhipÆjitÃn 12,130.009c na brÃhmaïÃn yÃtayeta do«Ãn prÃpnoti yÃtayan 12,130.010a etat pramÃïaæ lokasya cak«ur etat sanÃtanam 12,130.010c tat pramÃïo 'vagÃheta tena tat sÃdhv asÃdhu và 12,130.011a bahÆni grÃmavÃstavyà ro«Ãd brÆyu÷ parasparam 12,130.011c na te«Ãæ vacanÃd rÃjà satkuryÃd yÃtayeta và 12,130.012a na vÃcya÷ parivÃdo vai na Órotavya÷ kathaæ cana 12,130.012c karïÃv eva pidhÃtavyau prastheyaæ và tato 'nyata÷ 12,130.013a na vai satÃæ v­ttam etat parivÃdo na paiÓunam 12,130.013c guïÃnÃm eva vaktÃra÷ santa÷ satsu yudhi«Âhira 12,130.014a yathà samadhurau damyau sudÃntau sÃdhuvÃhinau 12,130.014c dhuram udyamya vahatas tathà varteta vai n­pa÷ 12,130.014e yathà yathÃsya vahata÷ sahÃyÃ÷ syus tathÃpare 12,130.015a ÃcÃram eva manyante garÅyo dharmalak«aïam 12,130.015c apare naivam icchanti ye ÓaÇkhalikhitapriyÃ÷ 12,130.015e mÃrdavÃd atha lobhÃd và te brÆyur vÃkyam Åd­Óam 12,130.016a Ãr«am apy atra paÓyanti vikarmasthasya yÃpanam 12,130.016c na cÃr«Ãt sad­Óaæ kiæ cit pramÃïaæ vidyate kva cit 12,130.017a devà api vikarmasthaæ yÃtayanti narÃdhamam 12,130.017c vyÃjena vindan vittaæ hi dharmÃt tu parihÅyate 12,130.018a sarvata÷ satk­ta÷ sadbhir bhÆtiprabhavakÃraïai÷ 12,130.018c h­dayenÃbhyanuj¤Ãto yo dharmas taæ vyavasyati 12,130.019a yaÓ caturguïasaæpannaæ dharmaæ veda sa dharmavit 12,130.019c aher iva hi dharmasya padaæ du÷khaæ gave«itum 12,130.020a yathà m­gasya viddhasya m­gavyÃdha÷ padaæ nayet 12,130.020c kak«e rudhirapÃtena tathà dharmapadaæ nayet 12,130.021a evaæ sadbhir vinÅtena pathà gantavyam acyuta 12,130.021c rÃjar«ÅïÃæ v­ttam etad avagaccha yudhi«Âhira 12,131.001 bhÅ«ma uvÃca 12,131.001a svarëÂrÃt pararëÂrÃc ca koÓaæ saæjanayen n­pa÷ 12,131.001c koÓÃd dhi dharma÷ kaunteya rÃjyamÆla÷ pravartate 12,131.002a tasmÃt saæjanayet koÓaæ saæh­tya paripÃlayet 12,131.002c paripÃlyÃnug­hïÅyÃd e«a dharma÷ sanÃtana÷ 12,131.003a na koÓa÷ ÓuddhaÓaucena na n­Óaæsena jÃyate 12,131.003c padaæ madhyamam ÃsthÃya koÓasaægrahaïaæ caret 12,131.004a abalasya kuta÷ koÓo hy akoÓasya kuto balam 12,131.004c abalasya kuto rÃjyam arÃj¤a÷ ÓrÅ÷ kuto bhavet 12,131.005a uccair v­tte÷ Óriyo hÃnir yathaiva maraïaæ tathà 12,131.005c tasmÃt koÓaæ balaæ mitrÃïy atha rÃjà vivardhayet 12,131.006a hÅnakoÓaæ hi rÃjÃnam avajÃnanti mÃnavÃ÷ 12,131.006c na cÃsyÃlpena tu«yanti kÃryam abhyutsahanti ca 12,131.007a Óriyo hi kÃraïÃd rÃjà satkriyÃæ labhate parÃm 12,131.007c sÃsya gÆhati pÃpÃni vÃso guhyam iva striyÃ÷ 12,131.008a ­ddhim asyÃnuvartante purà viprak­tà janÃ÷ 12,131.008c ÓÃlÃv­kà ivÃjasraæ jighÃæsÆn iva vindati 12,131.008e Åd­Óasya kuto rÃj¤a÷ sukhaæ bharatasattama 12,131.009a udyacched eva na glÃyed udyamo hy eva pauru«am 12,131.009c apy aparvaïi bhajyeta na nameteha kasya cit 12,131.010a apy araïyaæ samÃÓritya cared dasyugaïai÷ saha 12,131.010c na tv evoddh­tamaryÃdair dasyubhi÷ sahitaÓ caret 12,131.010e dasyÆnÃæ sulabhà senà raudrakarmasu bhÃrata 12,131.011a ekÃntena hy amaryÃdÃt sarvo 'py udvijate jana÷ 12,131.011c dasyavo 'py upaÓaÇkante niranukroÓakÃriïa÷ 12,131.012a sthÃpayed eva maryÃdÃæ janacittaprasÃdinÅm 12,131.012c alpÃpy atheha maryÃdà loke bhavati pÆjità 12,131.013a nÃyaæ loko 'sti na para iti vyavasito jana÷ 12,131.013c nÃlaæ gantuæ ca viÓvÃsaæ nÃstike bhayaÓaÇkini 12,131.014a yathà sadbhi÷ parÃdÃnam ahiæsà dasyubhis tathà 12,131.014c anurajyanti bhÆtÃni samaryÃde«u dasyu«u 12,131.015a ayudhyamÃnasya vadho dÃrÃmarÓa÷ k­taghnatà 12,131.015c brahmavittasya cÃdÃnaæ ni÷Óe«akaraïaæ tathà 12,131.015e striyà mo«a÷ paristhÃnaæ dasyu«v etad vigarhitam 12,131.016a sa e«a eva bhavati dasyur etÃni varjayan 12,131.016c abhisaædadhate ye na vinÃÓÃyÃsya bhÃrata 12,131.016e naÓe«am evopÃlabhya na kurvantÅti niÓcaya÷ 12,131.017a tasmÃt saÓe«aæ kartavyaæ svÃdhÅnam api dasyubhi÷ 12,131.017c na balastho 'ham asmÅti n­ÓaæsÃni samÃcaret 12,131.018a saÓe«akÃriïas tÃta Óe«aæ paÓyanti sarvata÷ 12,131.018c ni÷Óe«akÃriïo nityam aÓe«akaraïÃd bhayam 12,132.001 bhÅ«ma uvÃca 12,132.001*0302_01 atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,132.001a atra karmÃntavacanaæ kÅrtayanti purÃvida÷ 12,132.001c pratyak«Ãv eva dharmÃrthau k«atriyasya vijÃnata÷ 12,132.001e tatra na vyavadhÃtavyaæ parok«Ã dharmayÃpanà 12,132.002a adharmo dharma ity etad yathà v­kapadaæ tathà 12,132.002c dharmÃdharmaphale jÃtu na dadarÓeha kaÓ cana 12,132.003a bubhÆ«ed balavÃn eva sarvaæ balavato vaÓe 12,132.003c Óriyaæ balam amÃtyÃæÓ ca balavÃn iha vindati 12,132.004a yo hy anìhya÷ sa patitas tad ucchi«Âaæ yad alpakam 12,132.004c bahv apathyaæ balavati na kiæ cit trÃyate bhayÃt 12,132.005a ubhau satyÃdhikÃrau tau trÃyete mahato bhayÃt 12,132.005c ati dharmÃd balaæ manye balÃd dharma÷ pravartate 12,132.006a bale prati«Âhito dharmo dharaïyÃm iva jaÇgama÷ 12,132.006c dhÆmo vÃyor iva vaÓaæ balaæ dharmo 'nuvartate 12,132.007a anÅÓvare balaæ dharmo drumaæ vallÅva saæÓrità 12,132.007c vaÓyo balavatÃæ dharma÷ sukhaæ bhogavatÃm iva 12,132.007e nÃsty asÃdhyaæ balavatÃæ sarvaæ balavatÃæ Óuci 12,132.008a durÃcÃra÷ k«Åïabala÷ parimÃïaæ niyacchati 12,132.008c atha tasmÃd udvijate sarvo loko v­kÃd iva 12,132.009a apadhvasto hy avamato du÷khaæ jÅvati jÅvitam 12,132.009c jÅvitaæ yad avak«iptaæ yathaiva maraïaæ tathà 12,132.010a yad enam Ãhu÷ pÃpena cÃritreïa vinik«atam 12,132.010c sa bh­Óaæ tapyate 'nena vÃkÓalyena parik«ata÷ 12,132.011a atraitad Ãhur ÃcÃryÃ÷ pÃpasya parimok«aïe 12,132.011c trayÅæ vidyÃæ ni«eveta tathopÃsÅta sa dvijÃn 12,132.012a prasÃdayen madhurayà vÃcÃpy atha ca karmaïà 12,132.012c mahÃmanÃÓ caiva bhaved vivahec ca mahÃkule 12,132.013a ity asmÅti vaded evaæ pare«Ãæ kÅrtayan guïÃn 12,132.013c japed udakaÓÅla÷ syÃt peÓalo nÃtijalpana÷ 12,132.014a brahmak«atraæ saæpraviÓed bahu k­tvà sudu«karam 12,132.014c ucyamÃno 'pi lokena bahu tat tad acintayan 12,132.015a apÃpo hy evam ÃcÃra÷ k«ipraæ bahumato bhavet 12,132.015c sukhaæ vittaæ ca bhu¤jÅta v­ttenaitena gopayet 12,132.015d*0303_01 api tebhyo m­gÃn hatvà nayec ca satataæ vane 12,132.015d*0303_02 yasmin na pratig­hïanti dasyubhojanaÓaÇkayà 12,132.015e loke ca labhate pÆjÃæ paratra ca mahat phalam 12,133.001 bhÅ«ma uvÃca 12,133.001a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,133.001c yathà dasyu÷ samaryÃda÷ pretyabhÃve na naÓyati 12,133.002a prahartà matimä ÓÆra÷ ÓrutavÃn an­ÓaæsavÃn 12,133.002c rak«ann ak«ayiïaæ dharmaæ brahmaïyo gurupÆjaka÷ 12,133.003a ni«ÃdyÃæ k«atriyÃj jÃta÷ k«atradharmÃnupÃlaka÷ 12,133.003c kÃpavyo nÃma nai«Ãdir dasyutvÃt siddhim ÃptavÃn 12,133.004a araïye sÃyapÆrvÃhïe m­gayÆthaprakopità 12,133.004b*0304_01 asti kÃpalyasa iti m­gayur dharmakovida÷ 12,133.004c vidhij¤o m­gajÃtÅnÃæ nipÃnÃnÃæ ca kovida÷ 12,133.005a sarvakÃnanadeÓaj¤a÷ pÃriyÃtracara÷ sadà 12,133.005c dharmaj¤a÷ sarvabhÆtÃnÃm amoghe«ur d­¬hÃyudha÷ 12,133.006a apy anekaÓatÃ÷ senà eka eva jigÃya sa÷ 12,133.006c sa v­ddhÃv andhapitarau mahÃraïye 'bhyapÆjayat 12,133.007a madhumÃæsair mÆlaphalair annair uccÃvacair api 12,133.007c satk­tya bhojayÃm Ãsa samyak paricacÃra ca 12,133.008a ÃraïyakÃn pravrajitÃn brÃhmaïÃn paripÃlayan 12,133.008c api tebhyo m­gÃn hatvà ninÃya ca mahÃvane 12,133.009a ye sma na pratig­hïanti dasyubhojanaÓaÇkayà 12,133.009c te«Ãm Ãsajya gehe«u kÃlya eva sa gacchati 12,133.010a taæ bahÆni sahasrÃïi grÃmaïitve 'bhivavrire 12,133.010c nirmaryÃdÃni dasyÆnÃæ niranukroÓakÃriïÃm 12,133.011 dasyava Æcu÷ 12,133.011a muhÆrtadeÓakÃlaj¤a prÃj¤a ÓÅlad­¬hÃyudha 12,133.011c grÃmaïÅr bhava no mukhya÷ sarve«Ãm eva saæmata÷ 12,133.012a yathà yathà vak«yasi na÷ kari«yÃmas tathà tathà 12,133.012c pÃlayÃsmÃn yathÃnyÃyaæ yathà mÃtà yathà pità 12,133.013 kÃpavya uvÃca 12,133.013a mà vadhÅs tvaæ striyaæ bhÅruæ mà ÓiÓuæ mà tapasvinam 12,133.013c nÃyudhyamÃno hantavyo na ca grÃhyà balÃt striya÷ 12,133.014a sarvathà strÅ na hantavyà sarvasattve«u yudhyatà 12,133.014c nityaæ gobrÃhmaïe svasti yoddhavyaæ ca tadarthata÷ 12,133.015a sasyaæ ca nÃpahantavyaæ sÅravighnaæ ca mà k­thÃ÷ 12,133.015b*0305_01 pitaro devatà viprÃ÷ Óapanty atra nivÃrite 12,133.015c pÆjyante yatra devÃÓ ca pitaro 'tithayas tathà 12,133.016a sarvabhÆte«v api ca vai brÃhmaïo mok«am arhati 12,133.016c kÃryà cÃpacitis te«Ãæ sarvasvenÃpi yà bhavet 12,133.017a yasya hy ete saæpraru«Âà mantrayanti parÃbhavam 12,133.017c na tasya tri«u loke«u trÃtà bhavati kaÓ cana 12,133.018a yo brÃhmaïÃn paribhaved vinÃÓaæ vÃpi rocayet 12,133.018c sÆryodaya ivÃvaÓyaæ dhruvaæ tasya parÃbhava÷ 12,133.019a ihaiva phalam ÃsÅna÷ pratyÃkÃÇk«ati Óaktita÷ 12,133.019c ye ye no na pradÃsyanti tÃæs tÃn senÃbhiyÃsyati 12,133.020a Ói«Âyarthaæ vihito daï¬o na vadhÃrthaæ viniÓcaya÷ 12,133.020c ye ca Ói«ÂÃn prabÃdhante dharmas te«Ãæ vadha÷ sm­ta÷ 12,133.021a ye hi rëÂroparodhena v­ttiæ kurvanti ke cana 12,133.021c tad eva te 'nu mÅyante kuïapaæ k­mayo yathà 12,133.022a ye punar dharmaÓÃstreïa varterann iha dasyava÷ 12,133.022c api te dasyavo bhÆtvà k«ipraæ siddhim avÃpnuyu÷ 12,133.023 bhÅ«ma uvÃca 12,133.023a tat sarvam upacakrus te kÃpavyasyÃnuÓÃsanam 12,133.023c v­ttiæ ca lebhire sarve pÃpebhyaÓ cÃpy upÃraman 12,133.024a kÃpavya÷ karmaïà tena mahatÅæ siddhim ÃptavÃn 12,133.024c sÃdhÆnÃm Ãcaran k«emaæ dasyÆn pÃpÃn nivartayan 12,133.025a idaæ kÃpavyacaritaæ yo nityam anukÅrtayet 12,133.025c nÃraïyebhya÷ sa bhÆtebhyo bhayam Ãrchet kadà cana 12,133.026a bhayaæ tasya na martyebhyo nÃmartyebhya÷ kathaæ cana 12,133.026c na sato nÃsato rÃjan sa hy araïye«u gopati÷ 12,134.001 bhÅ«ma uvÃca 12,134.001a atra gÃthà brahmagÅtÃ÷ kÅrtayanti purÃvida÷ 12,134.001c yena mÃrgeïa rÃjÃna÷ koÓaæ saæjanayanti ca 12,134.002a na dhanaæ yaj¤aÓÅlÃnÃæ hÃryaæ devasvam eva tat 12,134.002c dasyÆnÃæ ni«kriyÃïÃæ ca k«atriyo hartum arhati 12,134.003a imÃ÷ prajÃ÷ k«atriyÃïÃæ rak«yÃÓ cÃdyÃÓ ca bhÃrata 12,134.003c dhanaæ hi k«atriyasyeha dvitÅyasya na vidyate 12,134.004a tad asya syÃd balÃrthaæ và dhanaæ yaj¤Ãrtham eva và 12,134.004c abhogyà hy o«adhÅÓ chittvà bhogyà eva pacanty uta 12,134.005a yo vai na devÃn na pitÌn na martyÃn havi«Ãrcati 12,134.005c ÃnantikÃæ tÃæ dhanitÃm Ãhur vedavido janÃ÷ 12,134.006a haret tad draviïaæ rÃjan dhÃrmika÷ p­thivÅpati÷ 12,134.006c na hi tat prÅïayel lokÃn na koÓaæ tadvidhaæ n­pa÷ 12,134.007a asÃdhubhyo nirÃdÃya sÃdhubhyo ya÷ prayacchati 12,134.007c ÃtmÃnaæ saækramaæ k­tvà manye dharmavid eva sa÷ 12,134.007d*0306_01 tathà tathà jayel lokä Óaktyà caiva yathà tathà 12,134.008a audbhijjà jantava÷ ke cid yuktavÃco yathà tathà 12,134.008c ani«Âata÷ saæbhavanti tathÃyaj¤a÷ pratÃyate 12,134.009a yathaiva daæÓamaÓakaæ yathà cÃï¬apipÅlikam 12,134.009c saiva v­ttir ayaj¤e«u tathà dharmo vidhÅyate 12,134.010a yathà hy akasmÃd bhavati bhÆmau pÃæsut­ïolapam 12,134.010c tathaiveha bhaved dharma÷ sÆk«ma÷ sÆk«mataro 'pi ca 12,135.001 bhÅ«ma uvÃca 12,135.001*0307_01 anÃgatavidhÃtà ca pratyutpannamatiÓ ca ya÷ 12,135.001*0307_02 dvÃv eva sukham edhete dÅrghasÆtrÅ vinaÓyati 12,135.001a atraiva cedam avyagra÷ Ó­ïvÃkhyÃnam anuttamam 12,135.001c dÅrghasÆtraæ samÃÓritya kÃryÃkÃryaviniÓcaye 12,135.002a nÃtigÃdhe jalasthÃye suh­da÷ ÓakulÃs traya÷ 12,135.002c prabhÆtamatsye kaunteya babhÆvu÷ sahacÃriïa÷ 12,135.003a atraika÷ prÃptakÃlaj¤o dÅrghadarÓÅ tathÃpara÷ 12,135.003c dÅrghasÆtraÓ ca tatraikas trayÃïÃæ jalacÃriïÃm 12,135.004a kadà cit taj jalasthÃyaæ matsyabandhÃ÷ samantata÷ 12,135.004c ni÷srÃvayÃm Ãsur atho nimne«u vividhair mukhai÷ 12,135.005a prak«ÅyamÃïaæ taæ buddhvà jalasthÃyaæ bhayÃgame 12,135.005c abravÅd dÅrghadarÓÅ tu tÃv ubhau suh­dau tadà 12,135.006a iyam Ãpat samutpannà sarve«Ãæ salilaukasÃm 12,135.006c ÓÅghram anyatra gacchÃma÷ panthà yÃvan na du«yati 12,135.007a anÃgatam anarthaæ hi sunayair ya÷ prabÃdhate 12,135.007c na sa saæÓayam Ãpnoti rocatÃæ vÃæ vrajÃmahe 12,135.008a dÅrghasÆtras tu yas tatra so 'bravÅt samyag ucyate 12,135.008c na tu kÃryà tvarà yÃvad iti me niÓcità mati÷ 12,135.009a atha saæpratipattij¤a÷ prÃbravÅd dÅrghadarÓinam 12,135.009c prÃpte kÃle na me kiæ cin nyÃyata÷ parihÃsyate 12,135.010a evam ukto nirÃkrÃmad dÅrghadarÓÅ mahÃmati÷ 12,135.010c jagÃma srotasaikena gambhÅrasalilÃÓayam 12,135.011a tata÷ prasrutatoyaæ taæ samÅk«ya salilÃÓayam 12,135.011c babandhur vividhair yogair matsyÃn matsyopajÅvina÷ 12,135.012a vilo¬yamÃne tasmiæs tu srutatoye jalÃÓaye 12,135.012c agacchad grahaïaæ tatra dÅrghasÆtra÷ sahÃparai÷ 12,135.013a uddÃnaæ kriyamÃïaæ ca matsyÃnÃæ vÅk«ya rajjubhi÷ 12,135.013c praviÓyÃntaram anye«Ãm agrasat pratipattimÃn 12,135.014a grastam eva tad uddÃnaæ g­hÅtvÃsta tathaiva sa÷ 12,135.014c sarvÃn eva tu tÃæs tatra te vidur grathità iti 12,135.015a tata÷ prak«ÃlyamÃne«u matsye«u vimale jale 12,135.015c tyaktvà rajjuæ vimukto 'bhÆc chÅghraæ saæpratipattimÃn 12,135.016a dÅrghasÆtras tu mandÃtmà hÅnabuddhir acetana÷ 12,135.016c maraïaæ prÃptavÃn mƬho yathaivopahatendriya÷ 12,135.017a evaæ prÃptatamaæ kÃlaæ yo mohÃn nÃvabudhyate 12,135.017c sa vinaÓyati vai k«ipraæ dÅrghasÆtro yathà jha«a÷ 12,135.018a Ãdau na kurute Óreya÷ kuÓalo 'smÅti ya÷ pumÃn 12,135.018c sa saæÓayam avÃpnoti yathà saæpratipattimÃn 12,135.019a anÃgatavidhÃnaæ tu yo nara÷ kurute k«amam 12,135.019c Óreya÷ prÃpnoti so 'tyarthaæ dÅrghadarÓÅ yathà hy asau 12,135.020a kalÃ÷ këÂhà muhÆrtÃÓ ca dinà nìya÷ k«aïà lavÃ÷ 12,135.020c pak«Ã mÃsÃÓ ca ­tavas tulyÃ÷ saævatsarÃïi ca 12,135.021a p­thivÅ deÓa ity ukta÷ kÃla÷ sa ca na d­Óyate 12,135.021c abhipretÃrthasiddhyarthaæ nyÃyato yac ca tat tathà 12,135.022a etau dharmÃrthaÓÃstre«u mok«aÓÃstre«u car«ibhi÷ 12,135.022c pradhÃnÃv iti nirdi«Âau kÃmeÓÃbhimatau n­ïÃm 12,135.023a parÅk«yakÃrÅ yuktas tu samyak samupapÃdayet 12,135.023c deÓakÃlÃv abhipretau tÃbhyÃæ phalam avÃpnuyÃt 12,136.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,136.001a sarvatra buddhi÷ kathità Óre«Âhà te bharatar«abha 12,136.001c anÃgatà tathotpannà dÅrghasÆtrà vinÃÓinÅ 12,136.002a tad icchÃmi parÃæ buddhiæ Órotuæ bharatasattama 12,136.002c yathà rÃjan na muhyeta Óatrubhi÷ parivÃrita÷ 12,136.003a dharmÃrthakuÓala prÃj¤a sarvaÓÃstraviÓÃrada 12,136.003c p­cchÃmi tvà kuruÓre«Âha tan me vyÃkhyÃtum arhasi 12,136.004a Óatrubhir bahubhir grasto yathà varteta pÃrthiva÷ 12,136.004c etad icchÃmy ahaæ Órotuæ sarvam eva yathÃvidhi 12,136.005a vi«amasthaæ hi rÃjÃnaæ Óatrava÷ paripanthina÷ 12,136.005c bahavo 'py ekam uddhartuæ yatante pÆrvatÃpitÃ÷ 12,136.006a sarvata÷ prÃrthyamÃnena durbalena mahÃbalai÷ 12,136.006c ekenaivÃsahÃyena Óakyaæ sthÃtuæ kathaæ bhavet 12,136.007a kathaæ mitram ariæ caiva vindeta bharatar«abha 12,136.007c ce«Âitavyaæ kathaæ cÃtra Óatror mitrasya cÃntare 12,136.008a praj¤Ãtalak«aïe rÃjann amitre mitratÃæ gate 12,136.008c kathaæ nu puru«a÷ kuryÃt kiæ và k­tvà sukhÅ bhavet 12,136.009a vigrahaæ kena và kuryÃt saædhiæ và kena yojayet 12,136.009c kathaæ và Óatrumadhyastho vartetÃbalavÃn iti 12,136.010a etad vai sarvak­tyÃnÃæ paraæ k­tyaæ paraætapa 12,136.010c naitasya kaÓ cid vaktÃsti Órotà cÃpi sudurlabha÷ 12,136.011a ­te ÓÃætanavÃd bhÅ«mÃt satyasaædhÃj jitendriyÃt 12,136.011c tad anvi«ya mahÃbÃho sarvam etad vadasva me 12,136.012 bhÅ«ma uvÃca 12,136.012a tvadyukto 'yam anupraÓno yudhi«Âhira guïodaya÷ 12,136.012c Ó­ïu me putra kÃrtsnyena guhyam Ãpatsu bhÃrata 12,136.013a amitro mitratÃæ yÃti mitraæ cÃpi pradu«yati 12,136.013c sÃmarthyayogÃt kÃryÃïÃæ tadgatyà hi sadà gati÷ 12,136.014a tasmÃd viÓvasitavyaæ ca vigrahaæ ca samÃcaret 12,136.014c deÓaæ kÃlaæ ca vij¤Ãya kÃryÃkÃryaviniÓcaye 12,136.015a saædhÃtavyaæ budhair nityaæ vyavasyaæ ca hitÃrthibhi÷ 12,136.015c amitrair api saædheyaæ prÃïà rak«yÃÓ ca bhÃrata 12,136.016a yo hy amitrair naro nityaæ na saædadhyÃd apaï¬ita÷ 12,136.016c na so 'rtham ÃpnuyÃt kiæ cit phalÃny api ca bhÃrata 12,136.017a yas tv amitreïa saædhatte mitreïa ca virudhyate 12,136.017c arthayuktiæ samÃlokya sumahad vindate phalam 12,136.018a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,136.018c mÃrjÃrasya ca saævÃdaæ nyagrodhe mÆ«akasya ca 12,136.019a vane mahati kasmiæÓ cin nyagrodha÷ sumahÃn abhÆt 12,136.019c latÃjÃlaparicchanno nÃnÃdvijagaïÃyuta÷ 12,136.020a skandhavÃn meghasaækÃÓa÷ ÓÅtacchÃyo manorama÷ 12,136.020c vairantyam abhito jÃtas tarur vyÃlam­gÃkula÷ 12,136.021a tasya mÆlaæ samÃÓritya k­tvà Óatamukhaæ bilam 12,136.021c vasati sma mahÃprÃj¤a÷ palito nÃma mÆ«aka÷ 12,136.022a ÓÃkhÃÓ ca tasya saæÓritya vasati sma sukhaæ pura÷ 12,136.022c lomaÓo nÃma mÃrjÃra÷ pak«isattvÃvasÃdaka÷ 12,136.023a tatra cÃgatya caï¬Ãlo vairantyak­taketana÷ 12,136.023c ayojayat tam unmÃthaæ nityam astaæ gate ravau 12,136.024a tatra snÃyumayÃn pÃÓÃn yathÃvat saænidhÃya sa÷ 12,136.024c g­haæ gatvà sukhaæ Óete prabhÃtÃm eti ÓarvarÅm 12,136.025a tatra sma nityaæ badhyante naktaæ bahuvidhà m­gÃ÷ 12,136.025c kadà cit tatra mÃrjÃras tv apramatto 'py abadhyata 12,136.026a tasmin baddhe mahÃprÃj¤a÷ Óatrau nityÃtatÃyini 12,136.026c taæ kÃlaæ palito j¤Ãtvà vicacÃra sunirbhaya÷ 12,136.027a tenÃnucaratà tasmin vane viÓvastacÃriïà 12,136.027c bhak«aæ vicaramÃïena nacirÃd d­«Âam Ãmi«am 12,136.028a sa tam unmÃtham Ãruhya tad Ãmi«am abhak«ayat 12,136.028c tasyopari sapatnasya baddhasya manasà hasan 12,136.029a Ãmi«e tu prasakta÷ sa kadà cid avalokayan 12,136.029c apaÓyad aparaæ ghoram Ãtmana÷ Óatrum Ãgatam 12,136.030a ÓaraprasÆnasaækÃÓaæ mahÅvivaraÓÃyinam 12,136.030c nakulaæ harikaæ nÃma capalaæ tÃmralocanam 12,136.031a tena mÆ«akagandhena tvaramÃïam upÃgatam 12,136.031c bhak«Ãrthaæ lelihad vaktraæ bhÆmÃv Ærdhvamukhaæ sthitam 12,136.032a ÓÃkhÃgatam ariæ cÃnyad apaÓyat koÂarÃlayam 12,136.032c ulÆkaæ candrakaæ nÃma tÅk«ïatuï¬aæ k«apÃcaram 12,136.033a gatasya vi«ayaæ tasya nakulolÆkayos tadà 12,136.033c athÃsyÃsÅd iyaæ cintà tat prÃpya sumahad bhayam 12,136.034a Ãpady asyÃæ suka«ÂÃyÃæ maraïe samupasthite 12,136.034c samantÃd bhaya utpanne kathaæ kÃryaæ hitai«iïà 12,136.035a sa tathà sarvato ruddha÷ sarvatra samadarÓana÷ 12,136.035c abhavad bhayasaætaptaÓ cakre cemÃæ parÃæ gatim 12,136.036a Ãpad vinÃÓabhÆyi«Âhà ÓataikÅyaæ ca jÅvitam 12,136.036c samantasaæÓayà ceyam asmÃn Ãpad upasthità 12,136.037a gataæ hi sahasà bhÆmiæ nakulo mÃæ samÃpnuyÃt 12,136.037b*0308_01 ulÆke mÆrdhni saænaddhe bhujagÃrÃv avÃksthite 12,136.037b*0308_02 mÃrjÃre pÃÓasaæbaddhe kiæ kartavyaæ mayà bhavet 12,136.037b*0308_03 kaccid rÃjaguïai÷ «a¬bhi÷ saptopÃyÃs tathÃnagha 12,136.037c ulÆkaÓ ceha ti«Âhantaæ mÃrjÃra÷ pÃÓasaæk«ayÃt 12,136.038a na tv evÃsmadvidha÷ prÃj¤a÷ saæmohaæ gantum arhati 12,136.038c kari«ye jÅvite yatnaæ yÃvad ucchvÃsanigraham 12,136.039a na hi buddhyÃnvitÃ÷ prÃj¤Ã nÅtiÓÃstraviÓÃradÃ÷ 12,136.039c saæbhramanty Ãpadaæ prÃpya mahato 'rthÃn avÃpya ca 12,136.040a na tv anyÃm iha mÃrjÃrÃd gatiæ paÓyÃmi sÃæpratam 12,136.040c vi«amastho hy ayaæ jantu÷ k­tyaæ cÃsya mahan mayà 12,136.041a jÅvitÃrthÅ kathaæ tv adya prÃrthita÷ Óatrubhis tribhi÷ 12,136.041c tasmÃd imam ahaæ Óatruæ mÃrjÃraæ saæÓrayÃmi vai 12,136.042a k«atravidyÃæ samÃÓritya hitam asyopadhÃraye 12,136.042c yenemaæ ÓatrusaæghÃtaæ matipÆrveïa va¤caye 12,136.043a ayam atyantaÓatrur me vai«amyaæ paramaæ gata÷ 12,136.043c mƬho grÃhayituæ svÃrthaæ saægatyà yadi Óakyate 12,136.044a kadà cid vyasanaæ prÃpya saædhiæ kuryÃn mayà saha 12,136.044c balinà saænivi«Âasya Óatror api parigraha÷ 12,136.044e kÃrya ity Ãhur ÃcÃryà vi«ame jÅvitÃrthinà 12,136.045a ÓreyÃn hi paï¬ita÷ Óatrur na ca mitram apaï¬itam 12,136.045c mama hy amitre mÃrjÃre jÅvitaæ saæprati«Âhitam 12,136.046a hantainaæ saæpravak«yÃmi hetum ÃtmÃbhirak«aïe 12,136.046c apÅdÃnÅm ayaæ Óatru÷ saægatyà paï¬ito bhavet 12,136.046d*0309_01 evaæ vicintayÃm Ãsa mÆ«aka÷ Óatruce«Âitam 12,136.047a tato 'rthagatitattvaj¤a÷ saædhivigrahakÃlavit 12,136.047c sÃntvapÆrvam idaæ vÃkyaæ mÃrjÃraæ mÆ«ako 'bravÅt 12,136.048a sauh­denÃbhibhëe tvà kaccin mÃrjÃra jÅvasi 12,136.048c jÅvitaæ hi tavecchÃmi Óreya÷ sÃdhÃraïaæ hi nau 12,136.049a na te saumya vi«attavyaæ jÅvi«yasi yathà purà 12,136.049c ahaæ tvÃm uddhari«yÃmi prÃïä jahyÃæ hi te k­te 12,136.050a asti kaÓ cid upÃyo 'tra pu«kala÷ pratibhÃti mÃm 12,136.050c yena Óakyas tvayà mok«a÷ prÃptuæ Óreyo yathà mayà 12,136.051a mayà hy upÃyo d­«Âo 'yaæ vicÃrya matim Ãtmana÷ 12,136.051c ÃtmÃrthaæ ca tvadarthaæ ca Óreya÷ sÃdhÃraïaæ hi nau 12,136.052a idaæ hi nakulolÆkaæ pÃpabuddhy abhita÷ sthitam 12,136.052c na dhar«ayati mÃrjÃra tena me svasti sÃæpratam 12,136.053a kÆjaæÓ capalanetro 'yaæ kauÓiko mÃæ nirÅk«ate 12,136.053c nagaÓÃkhÃgrahas ti«Âhaæs tasyÃhaæ bh­Óam udvije 12,136.054a satÃæ sÃptapadaæ sakhyaæ savÃso me 'si paï¬ita÷ 12,136.054c sÃævÃsyakaæ kari«yÃmi nÃsti te m­tyuto bhayam 12,136.055a na hi Óakno«i mÃrjÃra pÃÓaæ chettuæ vinà mayà 12,136.055c ahaæ chetsyÃmi te pÃÓaæ yadi mÃæ tvaæ na hiæsasi 12,136.056a tvam ÃÓrito nagasyÃgraæ mÆlaæ tv aham upÃÓrita÷ 12,136.056c ciro«itÃv ihÃvÃæ vai v­k«e 'smin viditaæ hi te 12,136.057a yasminn ÃÓvasate kaÓ cid yaÓ ca nÃÓvasate kva cit 12,136.057c na tau dhÅrÃ÷ praÓaæsanti nityam udvignacetasau 12,136.058a tasmÃd vivardhatÃæ prÅti÷ satyà saægatir astu nau 12,136.058c kÃlÃtÅtam apÃrthaæ hi na praÓaæsanti paï¬itÃ÷ 12,136.059a arthayuktim imÃæ tÃvad yathÃbhÆtÃæ niÓÃmaya 12,136.059c tava jÅvitam icchÃmi tvaæ mamecchasi jÅvitam 12,136.060a kaÓ cit tarati këÂhena sugambhÅrÃæ mahÃnadÅm 12,136.060c sa tÃrayati tat këÂhaæ sa ca këÂhena tÃryate 12,136.061a Åd­Óo nau samÃyogo bhavi«yati sunistara÷ 12,136.061c ahaæ tvÃæ tÃrayi«yÃmi tvaæ ca mÃæ tÃrayi«yasi 12,136.062a evam uktvà tu palitas tadartham ubhayor hitam 12,136.062c hetumad grahaïÅyaæ ca kÃlÃkÃÇk«Å vyapaik«ata 12,136.063a atha suvyÃh­taæ tasya Órutvà Óatrur vicak«aïa÷ 12,136.063c hetumad grahaïÅyÃrthaæ mÃrjÃro vÃkyam abravÅt 12,136.064a buddhimÃn vÃkyasaæpannas tad vÃkyam anuvarïayan 12,136.064c tÃm avasthÃm avek«yÃntyÃæ sÃmnaiva pratyapÆjayat 12,136.065a tatas tÅk«ïÃgradaÓano vai¬Æryamaïilocana÷ 12,136.065c mÆ«akaæ mandam udvÅk«ya mÃrjÃro lomaÓo 'bravÅt 12,136.066a nandÃmi saumya bhadraæ te yo mÃæ jÅvantam icchasi 12,136.066c ÓreyaÓ ca yadi jÃnÅ«e kriyatÃæ mà vicÃraya 12,136.067a ahaæ hi d­¬ham Ãpannas tvam Ãpannataro mayà 12,136.067c dvayor Ãpannayo÷ saædhi÷ kriyatÃæ mà vicÃraya 12,136.068a vidhatsva prÃptakÃlaæ yat kÃryaæ sidhyatu cÃvayo÷ 12,136.068c mayi k­cchrÃd vinirmukte na vinaÇk«yati te k­tam 12,136.069a nyastamÃno 'smi bhakto 'smi Ói«yas tvaddhitak­t tathà 12,136.069c nideÓavaÓavartÅ ca bhavantaæ Óaraïaæ gata÷ 12,136.070a ity evam ukta÷ palito mÃrjÃraæ vaÓam Ãgatam 12,136.070c vÃkyaæ hitam uvÃcedam abhinÅtÃrtham arthavat 12,136.071a udÃraæ yad bhavÃn Ãha naitac citraæ bhavadvidhe 12,136.071c vidito yas tu mÃrgo me hitÃrthaæ Ó­ïu taæ mama 12,136.072a ahaæ tvÃnupravek«yÃmi nakulÃn me mahad bhayam 12,136.072c trÃyasva mÃæ mà vadhÅÓ ca Óakto 'smi tava mok«aïe 12,136.073a ulÆkÃc caiva mÃæ rak«a k«udra÷ prÃrthayate hi mÃm 12,136.073c ahaæ chetsyÃmi te pÃÓÃn sakhe satyena te Óape 12,136.074a tad vaca÷ saægataæ Órutvà lomaÓo yuktam arthavat 12,136.074c har«Ãd udvÅk«ya palitaæ svÃgatenÃbhyapÆjayat 12,136.075a sa taæ saæpÆjya palitaæ mÃrjÃra÷ sauh­de sthita÷ 12,136.075c suvicintyÃbravÅd dhÅra÷ prÅtas tvarita eva hi 12,136.076a k«ipram Ãgaccha bhadraæ te tvaæ me prÃïasama÷ sakhà 12,136.076c tava prÃj¤a prasÃdÃd dhi k«ipraæ prÃpsyÃmi jÅvitam 12,136.077a yad yad evaægatenÃdya Óakyaæ kartuæ mayà tava 12,136.077c tad Ãj¤Ãpaya kartÃhaæ saædhir evÃstu nau sakhe 12,136.078a asmÃt te saæÓayÃn mukta÷ samitragaïabÃndhava÷ 12,136.078c sarvakÃryÃïi kartÃhaæ priyÃïi ca hitÃni ca 12,136.079a muktaÓ ca vyasanÃd asmÃt saumyÃham api nÃma te 12,136.079c prÅtim utpÃdayeyaæ ca pratikartuæ ca ÓaknuyÃm 12,136.079d*0310_01 pratyapakurvan bahv api na bhÃti pÆrvopakÃriïà tulya÷ 12,136.079d*0310_02 eka÷ karoti hi k­te ni«kÃraïam eva kurute 'nya÷ 12,136.080a grÃhayitvà tu taæ svÃrthaæ mÃrjÃraæ mÆ«akas tadà 12,136.080c praviveÓa suvisrabdha÷ samyag arthÃæÓ cacÃra ha 12,136.081a evam ÃÓvÃsito vidvÃn mÃrjÃreïa sa mÆ«aka÷ 12,136.081c mÃrjÃrorasi visrabdha÷ su«vÃpa pit­mÃt­vat 12,136.082a lÅnaæ tu tasya gÃtre«u mÃrjÃrasyÃtha mÆ«akam 12,136.082c tau d­«Âvà nakulolÆkau nirÃÓau jagmatur g­hÃn 12,136.082d*0311_01 tathaiva tau susaætrastau d­¬ham Ãgatatandritau 12,136.082d*0311_02 d­«Âvà tayo÷ parÃæ prÅtiæ vismayaæ paramaæ gatau 12,136.082d*0311_03 balinau matimantau ca suv­ttau cÃpy upÃsitau 12,136.082d*0311_04 aÓaktau tu nayÃt tasmÃt saæpradhar«ayituæ balÃt 12,136.082d*0311_05 kÃryÃrthak­tasaædhÅ tau d­«Âvà mÃrjÃramÆ«ikau 12,136.082d*0311_06 ulÆkanakulau tÆrïaæ jagmatus tau svam Ãlayam 12,136.083a lÅnas tu tasya gÃtre«u palito deÓakÃlavit 12,136.083c ciccheda pÃÓÃn n­pate kÃlÃkÃÇk«Å Óanai÷ Óanai÷ 12,136.084a atha bandhaparikli«Âo mÃrjÃro vÅk«ya mÆ«akam 12,136.084c chindantaæ vai tadà pÃÓÃn atvarantaæ tvarÃnvita÷ 12,136.085a tam atvarantaæ palitaæ pÃÓÃnÃæ chedane tadà 12,136.085c saæcodayitum Ãrebhe mÃrjÃro mÆ«akaæ tadà 12,136.086a kiæ saumya nÃbhitvarase kiæ k­tÃrtho 'vamanyase 12,136.086c chindhi pÃÓÃn amitraghna purà Óvapaca eti sa÷ 12,136.087a ity uktas tvaratà tena matimÃn palito 'bravÅt 12,136.087c mÃrjÃram ak­tapraj¤aæ vaÓyam Ãtmahitaæ vaca÷ 12,136.088a tÆ«ïÅæ bhava na te saumya tvarà kÃryà na saæbhrama÷ 12,136.088c vayam evÃtra kÃlaj¤Ã na kÃla÷ parihÃsyate 12,136.089a akÃle k­tyam Ãrabdhaæ kartuæ nÃrthÃya kalpate 12,136.089c tad eva kÃla Ãrabdhaæ mahate 'rthÃya kalpate 12,136.090a akÃlavipramuktÃn me tvatta eva bhayaæ bhavet 12,136.090c tasmÃt kÃlaæ pratÅk«asva kim iti tvarase sakhe 12,136.091a yÃvat paÓyÃmi caï¬Ãlam ÃyÃntaæ ÓastrapÃïinam 12,136.091c tataÓ chetsyÃmi te pÃÓaæ prÃpte sÃdhÃraïe bhaye 12,136.092a tasmin kÃle pramuktas tvaæ tarum evÃdhirohasi 12,136.092c na hi te jÅvitÃd anyat kiæ cit k­tyaæ bhavi«yati 12,136.093a tato bhavaty atikrÃnte traste bhÅte ca lomaÓa 12,136.093c ahaæ bilaæ pravek«yÃmi bhavä ÓÃkhÃæ gami«yati 12,136.094a evam uktas tu mÃrjÃro mÆ«akeïÃtmano hitam 12,136.094c vacanaæ vÃkyatattvaj¤o jÅvitÃrthÅ mahÃmati÷ 12,136.095a athÃtmak­tyatvarita÷ samyak praÓrayam Ãcaran 12,136.095c uvÃca lomaÓo vÃkyaæ mÆ«akaæ cirakÃriïam 12,136.096a na hy evaæ mitrakÃryÃïi prÅtyà kurvanti sÃdhava÷ 12,136.096c yathà tvaæ mok«ita÷ k­cchrÃt tvaramÃïena vai mayà 12,136.097a tathaiva tvaramÃïena tvayà kÃryaæ hitaæ mama 12,136.097c yatnaæ kuru mahÃprÃj¤a yathà svasty Ãvayor bhavet 12,136.098a atha và pÆrvavairaæ tvaæ smaran kÃlaæ vikar«asi 12,136.098c paÓya du«k­takarmatvaæ vyaktam Ãyu÷k«ayo mama 12,136.099a yac ca kiæ cin mayÃj¤ÃnÃt purastÃd vipriyaæ k­tam 12,136.099c na tan manasi kartavyaæ k«amaye tvÃæ prasÅda me 12,136.100a tam evaævÃdinaæ prÃj¤a÷ ÓÃstravid buddhisaæmata÷ 12,136.100c uvÃcedaæ vaca÷ Óre«Âhaæ mÃrjÃraæ mÆ«akas tadà 12,136.101a Órutaæ me tava mÃrjÃra svam arthaæ parig­hïata÷ 12,136.101c mamÃpi tvaæ vijÃnÅhi svam arthaæ parig­hïata÷ 12,136.102a yan mitraæ bhÅtavat sÃdhyaæ yan mitraæ bhayasaæhitam 12,136.102c surak«itaæ tata÷ kÃryaæ pÃïi÷ sarpamukhÃd iva 12,136.103a k­tvà balavatà saædhim ÃtmÃnaæ yo na rak«ati 12,136.103c apathyam iva tad bhuktaæ tasyÃnarthÃya kalpate 12,136.104a na kaÓ cit kasya cin mitraæ na kaÓ cit kasya cit suh­t 12,136.104b*0312_01 arthatas tu nibadhyante mitrÃïi ripavas tathà 12,136.104c arthair arthà nibadhyante gajair vanagajà iva 12,136.105a na hi kaÓ cit k­te kÃrye kartÃraæ samavek«ate 12,136.105c tasmÃt sarvÃïi kÃryÃïi sÃvaÓe«Ãïi kÃrayet 12,136.106a tasmin kÃle 'pi ca bhavÃn divÃkÅrtibhayÃnvita÷ 12,136.106c mama na grahaïe Óakta÷ palÃyanaparÃyaïa÷ 12,136.107a chinnaæ tu tantubÃhulyaæ tantur eko 'vaÓe«ita÷ 12,136.107c chetsyÃmy ahaæ tad apy ÃÓu nirv­to bhava lomaÓa 12,136.108a tayo÷ saævadator evaæ tathaivÃpannayor dvayo÷ 12,136.108c k«ayaæ jagÃma sà rÃtrir lomaÓaæ cÃviÓad bhayam 12,136.109a tata÷ prabhÃtasamaye vik­ta÷ k­«ïapiÇgala÷ 12,136.109c sthÆlasphig vikaco rÆk«a÷ ÓvacakraparivÃrita÷ 12,136.110a ÓaÇkukarïo mahÃvaktra÷ palito ghoradarÓana÷ 12,136.110c parigho nÃma caï¬Ãla÷ ÓastrapÃïir ad­Óyata 12,136.111a taæ d­«Âvà yamadÆtÃbhaæ mÃrjÃras trastacetana÷ 12,136.111c uvÃca palitaæ bhÅta÷ kim idÃnÅæ kari«yasi 12,136.112a atha cÃpi susaætrastau taæ d­«Âvà ghoradarÓanam 12,136.112c k«aïena nakulolÆkau nairÃÓyaæ jagmatus tadà 12,136.113a balinau matimantau ca saæghÃtaæ cÃpy upÃgatau 12,136.113c aÓakyau sunayÃt tasmÃt saæpradhar«ayituæ balÃt 12,136.114a kÃryÃrthaæ k­tasaædhÅ tau d­«Âvà mÃrjÃramÆ«akau 12,136.114c ulÆkanakulau tÆrïaæ jagmatu÷ svaæ svam Ãlayam 12,136.115a tataÓ ciccheda taæ tantuæ mÃrjÃrasya sa mÆ«aka÷ 12,136.115c vipramukto 'tha mÃrjÃras tam evÃbhyapatad drumam 12,136.116a sa ca tasmÃd bhayÃn mukto mukto ghoreïa Óatruïà 12,136.116c bilaæ viveÓa palita÷ ÓÃkhÃæ bheje ca lomaÓa÷ 12,136.117a unmÃtham apy athÃdÃya caï¬Ãlo vÅk«ya sarvaÓa÷ 12,136.117c vihatÃÓa÷ k«aïenÃtha tasmÃd deÓÃd apÃkramat 12,136.117e jagÃma ca svabhavanaæ caï¬Ãlo bharatar«abha 12,136.118a tatas tasmÃd bhayÃn mukto durlabhaæ prÃpya jÅvitam 12,136.118c bilasthaæ pÃdapÃgrastha÷ palitaæ lomaÓo 'bravÅt 12,136.119a ak­tvà saævidaæ kÃæ cit sahasÃham upapluta÷ 12,136.119c k­taj¤aæ k­takalyÃïaæ kaccin mÃæ nÃbhiÓaÇkase 12,136.120a gatvà ca mama viÓvÃsaæ dattvà ca mama jÅvitam 12,136.120c mitropabhogasamaye kiæ tvaæ naivopasarpasi 12,136.121a k­tvà hi pÆrvaæ mitrÃïi ya÷ paÓcÃn nÃnuti«Âhati 12,136.121c na sa mitrÃïi labhate k­cchrÃsv Ãpatsu durmati÷ 12,136.122a tat k­to 'haæ tvayà mitraæ sÃmarthyÃd Ãtmana÷ sakhe 12,136.122c sa mÃæ mitratvam Ãpannam upabhoktuæ tvam arhasi 12,136.123a yÃni me santi mitrÃïi ye ca me santi bÃndhavÃ÷ 12,136.123c sarve tvÃæ pÆjayi«yanti Ói«yà gurum iva priyam 12,136.124a ahaæ ca pÆjayi«ye tvÃæ samitragaïabÃndhavam 12,136.124c jÅvitasya pradÃtÃraæ k­taj¤a÷ ko na pÆjayet 12,136.125a ÅÓvaro me bhavÃn astu ÓarÅrasya g­hasya ca 12,136.125c arthÃnÃæ caiva sarve«Ãm anuÓÃstà ca me bhava 12,136.126a amÃtyo me bhava prÃj¤a piteva hi praÓÃdhi mÃm 12,136.126c na te 'sti bhayam asmatto jÅvitenÃtmana÷ Óape 12,136.127a buddhyà tvam uÓanÃ÷ sÃk«Ãd bale tv adhik­tà vayam 12,136.127c tvanmantrabalayukto hi vindeta jayam eva ha 12,136.128a evam ukta÷ paraæ sÃntvaæ mÃrjÃreïa sa mÆ«aka÷ 12,136.128c uvÃca paramÃrthaj¤a÷ Ólak«ïam Ãtmahitaæ vaca÷ 12,136.129a yad bhavÃn Ãha tat sarvaæ mayà te lomaÓa Órutam 12,136.129c mamÃpi tÃvad bruvata÷ Ó­ïu yat pratibhÃti mÃm 12,136.130a veditavyÃni mitrÃïi boddhavyÃÓ cÃpi Óatrava÷ 12,136.130c etat susÆk«maæ loke 'smin d­Óyate prÃj¤asaæmatam 12,136.131a ÓatrurÆpÃÓ ca suh­do mitrarÆpÃÓ ca Óatrava÷ 12,136.131b*0313_01 e«Ãæ saumyÃni mitrÃïi krodhanÃÓ caiva Óatrava÷ 12,136.131b*0313_02 sÃntvitÃs te na budhyante rÃgalobhavaÓaæ gatÃ÷ 12,136.131c sÃntvitÃs te na budhyante rÃgalobhavaÓaæ gatÃ÷ 12,136.132a nÃsti jÃtyà ripur nÃma mitraæ nÃma na vidyate 12,136.132c sÃmarthyayogÃj jÃyante mitrÃïi ripavas tathà 12,136.133a yo yasmi¤ jÅvati svÃrthaæ paÓyet tÃvat sa jÅvati 12,136.133c sa tasya tÃvan mitraæ syÃd yÃvan na syÃd viparyaya÷ 12,136.134a nÃsti maitrÅ sthirà nÃma na ca dhruvam asauh­dam 12,136.134c arthayuktyà hi jÃyante mitrÃïi ripavas tathà 12,136.135a mitraæ ca ÓatrutÃm eti kasmiæÓ cit kÃlaparyaye 12,136.135c ÓatruÓ ca mitratÃm eti svÃrtho hi balavattara÷ 12,136.136a yo viÓvasati mitre«u na cÃÓvasati Óatru«u 12,136.136c arthayuktim avij¤Ãya calitaæ tasya jÅvitam 12,136.137a arthayuktim avij¤Ãya ya÷ Óubhe kurute matim 12,136.137c mitre và yadi và Óatrau tasyÃpi calità mati÷ 12,136.138a na viÓvased aviÓvaste viÓvaste 'pi na viÓvaset 12,136.138c viÓvÃsÃd bhayam utpannaæ mÆlÃny api nik­ntati 12,136.139a arthayuktyà hi d­Óyante pità mÃtà sutÃs tathà 12,136.139c mÃtulà bhÃgineyÃÓ ca tathà saæbandhibÃndhavÃ÷ 12,136.140a putraæ hi mÃtÃpitaru tyajata÷ patitaæ priyam 12,136.140c loko rak«ati cÃtmÃnaæ paÓya svÃrthasya sÃratÃm 12,136.141a taæ manye nik­tipraj¤aæ yo mok«aæ pratyanantaram 12,136.141c k­tyaæ m­gayase kartuæ sukhopÃyam asaæÓayam 12,136.142a asmin nilaya eva tvaæ nyagrodhÃd avatÃrita÷ 12,136.142c pÆrvaæ nivi«Âam unmÃthaæ capalatvÃn na buddhavÃn 12,136.143a ÃtmanaÓ capalo nÃsti kuto 'nye«Ãæ bhavi«yati 12,136.143c tasmÃt sarvÃïi kÃryÃïi capalo hanty asaæÓayam 12,136.144a bravÅti madhuraæ kaæ cit priyo me ha bhavÃn iti 12,136.144c tan mithyÃkaraïaæ sarvaæ vistareïÃpi me Ó­ïu 12,136.145a kÃraïÃt priyatÃm eti dve«yo bhavati kÃraïÃt 12,136.145c arthÃrthÅ jÅvaloko 'yaæ na kaÓ cit kasya cit priya÷ 12,136.146a sakhyaæ sodarayor bhrÃtror daæpatyor và parasparam 12,136.146c kasya cin nÃbhijÃnÃmi prÅtiæ ni«kÃraïÃm iha 12,136.147a yady api bhrÃtara÷ kruddhà bhÃryà và kÃraïÃntare 12,136.147c svabhÃvatas te prÅyante netara÷ prÅyate jana÷ 12,136.148a priyo bhavati dÃnena priyavÃdena cÃpara÷ 12,136.148c mantrahomajapair anya÷ kÃryÃrthaæ prÅyate jana÷ 12,136.149a utpanne kÃraïe prÅtir nÃsti nau kÃraïÃntare 12,136.149c pradhvaste kÃraïasthÃne sà prÅtir vinivartate 12,136.150a kiæ nu tat kÃraïaæ manye yenÃhaæ bhavata÷ priya÷ 12,136.150c anyatrÃbhyavahÃrÃrthÃt tatrÃpi ca budhà vayam 12,136.151a kÃlo hetuæ vikurute svÃrthas tam anuvartate 12,136.151c svÃrthaæ prÃj¤o 'bhijÃnÃti prÃj¤aæ loko 'nuvartate 12,136.152a na tv Åd­Óaæ tvayà vÃcyaæ vidu«i svÃrthapaï¬ite 12,136.152c akÃle 'vi«amasthasya svÃrthahetur ayaæ tava 12,136.153a tasmÃn nÃhaæ cale svÃrthÃt susthita÷ saædhivigrahe 12,136.153c abhrÃïÃm iva rÆpÃïi vikurvanti k«aïe k«aïe 12,136.154a adyaiva hi ripur bhÆtvà punar adyaiva sauh­dam 12,136.154c punaÓ ca ripur adyaiva yuktÅnÃæ paÓya cÃpalam 12,136.155a ÃsÅt tÃvat tu maitrÅ nau yÃvad dhetur abhÆt purà 12,136.155c sà gatà saha tenaiva kÃlayuktena hetunà 12,136.156a tvaæ hi me 'tyantata÷ Óatru÷ sÃmarthyÃn mitratÃæ gata÷ 12,136.156c tat k­tyam abhinirv­ttaæ prak­ti÷ ÓatrutÃæ gatà 12,136.157a so 'ham evaæ praïÅtÃni j¤Ãtvà ÓÃstrÃïi tattvata÷ 12,136.157c praviÓeyaæ kathaæ pÃÓaæ tvatk­taæ tad vadasva me 12,136.158a tvadvÅryeïa vimukto 'haæ madvÅryeïa tathà bhavÃn 12,136.158c anyonyÃnugrahe v­tte nÃsti bhÆya÷ samÃgama÷ 12,136.159a tvaæ hi saumya k­tÃrtho 'dya nirv­ttÃrthÃs tathà vayam 12,136.159c na te 'sty anyan mayà k­tyaæ kiæ cid anyatra bhak«aïÃt 12,136.160a aham annaæ bhavÃn bhoktà durbalo 'haæ bhavÃn balÅ 12,136.160c nÃvayor vidyate saædhir niyukte vi«ame bale 12,136.161a saæmanye 'haæ tava praj¤Ãæ yan mok«Ãt pratyanantaram 12,136.161c bhak«yaæ m­gayase nÆnaæ sukhopÃyam asaæÓayam 12,136.162a bhak«yÃrtham eva baddhas tvaæ sa mukta÷ pras­ta÷ k«udhà 12,136.162c ÓÃstraj¤am abhisaædhÃya nÆnaæ bhak«ayitÃdya mÃm 12,136.163a jÃnÃmi k«udhitaæ hi tvÃm ÃhÃrasamayaÓ ca te 12,136.163c sa tvaæ mÃm abhisaædhÃya bhak«yaæ m­gayase puna÷ 12,136.164a yac cÃpi putradÃraæ svaæ tat saænis­jase mayi 12,136.164c ÓuÓrÆ«Ãæ nÃma me kartuæ sakhe mama na tatk«amam 12,136.165a tvayà mÃæ sahitaæ d­«Âvà priyà bhÃryà sutÃÓ ca ye 12,136.165c kasmÃn mÃæ te na khÃdeyur h­«ÂÃ÷ praïayinas tvayi 12,136.166a nÃhaæ tvayà same«yÃmi v­tto hetu÷ samÃgame 12,136.166c Óivaæ dhyÃyasva me 'trastha÷ suk­taæ smaryate yadi 12,136.167a Óatror annÃdyabhÆta÷ san kli«Âasya k«udhitasya ca 12,136.167c bhak«yaæ m­gayamÃïasya ka÷ prÃj¤o vi«ayaæ vrajet 12,136.168a svasti te 'stu gami«yÃmi dÆrÃd api tavodvije 12,136.168c nÃhaæ tvayà same«yÃmi nirv­to bhava lomaÓa 12,136.168d*0314_01 yadi tvaæ suk­taæ vetsi tatsakhyam anusÃraya 12,136.168d*0314_02 viÓvastaæ và pramattaæ và etad eva k­taæ bhavet 12,136.169a balavat saænikar«o hi na kadà cit praÓasyate 12,136.169c praÓÃntÃd api me prÃj¤a bhetavyaæ balina÷ sadà 12,136.170a yadi tv arthena me kÃryaæ brÆhi kiæ karavÃïi te 12,136.170c kÃmaæ sarvaæ pradÃsyÃmi na tv ÃtmÃnaæ kadà cana 12,136.171a ÃtmÃrthe saætatis tyÃjyà rÃjyaæ ratnaæ dhanaæ tathà 12,136.171c api sarvasvam uts­jya rak«ed ÃtmÃnam Ãtmanà 12,136.172a aiÓvaryadhanaratnÃnÃæ pratyamitre 'pi ti«ÂhatÃm 12,136.172c d­«Âà hi punar Ãv­ttir jÅvatÃm iti na÷ Órutam 12,136.173a na tv Ãtmana÷ saæpradÃnaæ dhanaratnavad i«yate 12,136.173c Ãtmà tu sarvato rak«yo dÃrair api dhanair api 12,136.174a Ãtmarak«itatantrÃïÃæ suparÅk«itakÃriïÃm 12,136.174c Ãpado nopapadyante puru«ÃïÃæ svado«ajÃ÷ 12,136.175a ÓatrÆn samyag vijÃnanti durbalà ye balÅyasa÷ 12,136.175b*0315_01 ÓaÇkanÅya÷ sa sarvatra priyam apy Ãcaran sadà 12,136.175b*0315_02 kulajÃnÃæ sumitrÃïÃæ dhÃrmikÃïÃæ mahÃtmanÃm 12,136.175c te«Ãæ na cÃlyate buddhir ÃtmÃrthaæ k­taniÓcayà 12,136.176a ity abhivyaktam evÃsau palitenÃvabhartsita÷ 12,136.176c mÃrjÃro vrŬito bhÆtvà mÆ«akaæ vÃkyam abravÅt 12,136.176d*0316_00 lomaÓa uvÃca 12,136.176d*0316_01 satyaæ Óape tvayÃhaæ vai mitradroho vigarhita÷ 12,136.176d*0317_01 satÃæ saptapadaæ mitraæ kathaæ tvaæ mÃæ na viÓvase÷ 12,136.177a saæmanye 'haæ tava praj¤Ãæ yas tvaæ mama hite rata÷ 12,136.177c uktavÃn arthatattvena mayà saæbhinnadarÓana÷ 12,136.178a na tu mÃm anyathà sÃdho tvaæ vij¤Ãtum ihÃrhasi 12,136.178c prÃïapradÃnajaæ tvatto mama sauh­dam Ãgatam 12,136.179a dharmaj¤o 'smi guïaj¤o 'smi k­taj¤o 'smi viÓe«ata÷ 12,136.179c mitre«u vatsalaÓ cÃsmi tvadvidhe«u viÓe«ata÷ 12,136.180a tan mÃm evaægate sÃdho na yÃvayitum arhasi 12,136.180c tvayà hi yÃvyamÃno 'haæ prÃïä jahyÃæ sabÃndhava÷ 12,136.181a dhik Óabdo hi budhair d­«Âo madvidhe«u manasvi«u 12,136.181c maraïaæ dharmatattvaj¤a na mÃæ ÓaÇkitum arhasi 12,136.182a iti saæstÆyamÃno hi mÃrjÃreïa sa mÆ«aka÷ 12,136.182c manasà bhÃvagambhÅraæ mÃrjÃraæ vÃkyam abravÅt 12,136.183a sÃdhur bhavä ÓrutÃrtho 'smi prÅyate na ca viÓvase 12,136.183c saæstavair và dhanaughair và nÃhaæ Óakya÷ punas tvayà 12,136.184a na hy amitravaÓaæ yÃnti prÃj¤Ã ni«kÃraïaæ sakhe 12,136.184c asminn arthe ca gÃthe dve nibodhoÓanasà k­te 12,136.185a ÓatrusÃdhÃraïe k­tye k­tvà saædhiæ balÅyasà 12,136.185c samÃhitaÓ cared yuktyà k­tÃrthaÓ ca na viÓvaset 12,136.185d*0318_01 na viÓvased aviÓvaste viÓvaste nÃtiviÓvaset 12,136.185d*0318_02 nityaæ viÓvÃsayed anyÃn pare«Ãæ tu na viÓvaset 12,136.186a tasmÃt sarvÃsv avasthÃsu rak«ej jÅvitam Ãtmana÷ 12,136.186c dravyÃïi saætatiÓ caiva sarvaæ bhavati jÅvata÷ 12,136.187a saæk«epo nÅtiÓÃstrÃïÃm aviÓvÃsa÷ paro mata÷ 12,136.187c n­«u tasmÃd aviÓvÃsa÷ pu«kalaæ hitam Ãtmana÷ 12,136.188a vadhyante na hy aviÓvastÃ÷ Óatrubhir durbalà api 12,136.188c viÓvastÃs tv ÃÓu vadhyante balavanto 'pi durbalai÷ 12,136.189a tvadvidhebhyo mayà hy Ãtmà rak«yo mÃrjÃra sarvadà 12,136.189c rak«a tvam api cÃtmÃnaæ caï¬ÃlÃj jÃtikilbi«Ãt 12,136.190a sa tasya bruvatas tv evaæ saætrÃsÃj jÃtasÃdhvasa÷ 12,136.190c svabilaæ hi javenÃÓu mÃrjÃra÷ prayayau tata÷ 12,136.191a tata÷ ÓÃstrÃrthatattvaj¤o buddhisÃmarthyam Ãtmana÷ 12,136.191c viÓrÃvya palita÷ prÃj¤o bilam anyaj jagÃma ha 12,136.192a evaæ praj¤Ãvatà buddhyà durbalena mahÃbalÃ÷ 12,136.192c ekena bahavo 'mitrÃ÷ palitenÃbhisaædhitÃ÷ 12,136.193a ariïÃpi samarthena saædhiæ kurvÅta paï¬ita÷ 12,136.193c mÆ«akaÓ ca bi¬ÃlaÓ ca muktÃv anyonyasaæÓrayÃt 12,136.194a ity e«a k«atradharmasya mayà mÃrgo 'nudarÓita÷ 12,136.194c vistareïa mahÅpÃla saæk«epeïa puna÷ Ó­ïu 12,136.195a anyonyak­tavairau tu cakratu÷ prÅtim uttamÃm 12,136.195c anyonyam abhisaædhÃtum abhÆc caiva tayor mati÷ 12,136.196a tatra prÃj¤o 'bhisaædhatte samyag buddhibalÃÓrayÃt 12,136.196c abhisaædhÅyate prÃj¤a÷ pramÃdÃd api cÃbudhai÷ 12,136.197a tasmÃd abhÅtavad bhÅto viÓvastavad aviÓvasan 12,136.197c na hy apramattaÓ calati calito và vinaÓyati 12,136.198a kÃlena ripuïà saædhi÷ kÃle mitreïa vigraha÷ 12,136.198c kÃrya ity eva tattvaj¤Ã÷ prÃhur nityaæ yudhi«Âhira 12,136.199a evaæ matvà mahÃrÃja ÓÃstrÃrtham abhigamya ca 12,136.199c abhiyukto 'pramattaÓ ca prÃg bhayÃd bhÅtavac caret 12,136.200a bhÅtavat saævidhi÷ kÃrya÷ pratisaædhis tathaiva ca 12,136.200c bhayÃd utpadyate buddhir apramattÃbhiyogajà 12,136.201a na bhayaæ vidyate rÃjan bhÅtasyÃnÃgate bhaye 12,136.201c abhÅtasya tu visrambhÃt sumahaj jÃyate bhayam 12,136.202a na bhÅrur iti cÃtyantaæ mantro 'deya÷ kathaæ cana 12,136.202c avij¤ÃnÃd dhi vij¤Ãte gacched ÃspadadarÓi«u 12,136.203a tasmÃd abhÅtavad bhÅto viÓvastavad aviÓvasan 12,136.203c kÃryÃïÃæ gurutÃæ buddhvà nÃn­taæ kiæ cid Ãcaret 12,136.204a evam etan mayà proktam itihÃsaæ yudhi«Âhira 12,136.204c Órutvà tvaæ suh­dÃæ madhye yathÃvat samupÃcara 12,136.205a upalabhya matiæ cÃgryÃm arimitrÃntaraæ tathà 12,136.205c saædhivigrahakÃlaæ ca mok«opÃyaæ tathÃpadi 12,136.206a ÓatrusÃdhÃraïe k­tye k­tvà saædhiæ balÅyasà 12,136.206c samÃgamaæ cared yuktyà k­tÃrtho na ca viÓvaset 12,136.207a aviruddhÃæ trivargeïa nÅtim etÃæ yudhi«Âhira 12,136.207c abhyutti«Âha ÓrutÃd asmÃd bhÆyas tvaæ ra¤jayan prajÃ÷ 12,136.208a brÃhmaïaiÓ cÃpi te sÃrdhaæ yÃtrà bhavatu pÃï¬ava 12,136.208c brÃhmaïà hi paraæ Óreyo divi ceha ca bhÃrata 12,136.209a ete dharmasya vettÃra÷ k­taj¤Ã÷ satataæ prabho 12,136.209c pÆjitÃ÷ ÓubhakarmÃïa÷ pÆrvajityà narÃdhipa 12,136.210a rÃjyaæ Óreya÷ paraæ rÃjan yaÓa÷ kÅrtiæ ca lapsyase 12,136.210c kulasya saætatiæ caiva yathÃnyÃyaæ yathÃkramam 12,136.211a dvayor imaæ bhÃrata saædhivigrahaæ; subhëitaæ buddhiviÓe«akÃritam 12,136.211c tathÃnvavek«ya k«itipena sarvadÃ; ni«evitavyaæ n­pa Óatrumaï¬ale 12,137.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,137.001a ukto mantro mahÃbÃho na viÓvÃso 'sti Óatru«u 12,137.001c kathaæ hi rÃjà varteta yadi sarvatra nÃÓvaset 12,137.002a viÓvÃsÃd dhi paraæ rÃj¤o rÃjann utpadyate bhayam 12,137.002c kathaæ vai nÃÓvasan rÃjà ÓatrƤ jayati pÃrthiva 12,137.003a etan me saæÓayaæ chindhi mano me saæpramuhyati 12,137.003c aviÓvÃsakathÃm etÃm upaÓrutya pitÃmaha 12,137.004 bhÅ«ma uvÃca 12,137.004a Ó­ïu kaunteya yo v­tto brahmadattaniveÓane 12,137.004c pÆjanyà saha saævÃdo brahmadattasya pÃrthiva 12,137.005a kÃmpilye brahmadattasya anta÷puranivÃsinÅ 12,137.005c pÆjanÅ nÃma ÓakunÅ dÅrghakÃlaæ saho«ità 12,137.006a rutaj¤Ã sarvabhÆtÃnÃæ yathà vai jÅvajÅvaka÷ 12,137.006c sarvaj¤Ã sarvadharmaj¤Ã tiryagyonigatÃpi sà 12,137.007a abhiprajÃtà sà tatra putram ekaæ suvarcasam 12,137.007c samakÃlaæ ca rÃj¤o 'pi devyÃ÷ putro vyajÃyata 12,137.007d*0319_01 tayor arthe k­taj¤Ã sà khecarÅ pÆjanÅ sadà 12,137.008a samudratÅraæ gatvà sà tv ÃjahÃra phaladvayam 12,137.008c pu«Âyarthaæ ca svaputrasya rÃjaputrasya caiva ha 12,137.009a phalam ekaæ sutÃyÃdÃd rÃjaputrÃya cÃparam 12,137.009c am­tÃsvÃdasad­Óaæ balatejovivardhanam 12,137.009d*0320_01 ÃdÃyÃdÃya saivÃÓu tayo÷ prÃdÃt puna÷ puna÷ 12,137.009e tatrÃgacchat parÃæ v­ddhiæ rÃjaputra÷ phalÃÓanÃt 12,137.009f*0321_01 tata÷ sa dhÃtryà kak«eïa uhyamÃno n­pÃtmaja÷ 12,137.009f*0321_02 dadarÓa taæ pak«isutaæ bÃlyÃd Ãgatya bÃlaka÷ 12,137.010a dhÃtryà hastagataÓ cÃpi tenÃkrŬata pak«iïà 12,137.010c ÓÆnye tu tam upÃdÃya pak«iïaæ samajÃtakam 12,137.010e hatvà tata÷ sa rÃjendra dhÃtryà hastam upÃgamat 12,137.011a atha sà ÓakunÅ rÃjann Ãgamat phalahÃrikà 12,137.011c apaÓyan nihataæ putraæ tena bÃlena bhÆtale 12,137.012a bëpapÆrïamukhÅ dÅnà d­«Âvà sà tu hataæ sutam 12,137.012c pÆjanÅ du÷khasaætaptà rudatÅ vÃkyam abravÅt 12,137.013a k«atriye saægataæ nÃsti na prÅtir na ca sauh­dam 12,137.013c kÃraïe saæbhajantÅha k­tÃrthÃ÷ saætyajanti ca 12,137.014a k«atriye«u na viÓvÃsa÷ kÃrya÷ sarvopaghÃti«u 12,137.014c apak­tyÃpi satataæ sÃntvayanti nirarthakam 12,137.015a aham asya karomy adya sad­ÓÅæ vairayÃtanÃm 12,137.015c k­taghnasya n­Óaæsasya bh­Óaæ viÓvÃsaghÃtina÷ 12,137.016a sahasaæjÃtav­ddhasya tathaiva sahabhojina÷ 12,137.016c ÓaraïÃgatasya ca vadhas trividhaæ hy asya kilbi«am 12,137.017a ity uktvà caraïÃbhyÃæ tu netre n­pasutasya sà 12,137.017c bhittvà svasthà tata idaæ pÆjanÅ vÃkyam abravÅt 12,137.018a icchayaiva k­taæ pÃpaæ sadya evopasarpati 12,137.018c k­tapratikriyaæ te«Ãæ na naÓyati ÓubhÃÓubham 12,137.019a pÃpaæ karma k­taæ kiæ cin na tasmin yadi vidyate 12,137.019c nipÃtyate 'sya putre«u na cet pautre«u napt­«u 12,137.019d*0322_01 brahmadatta÷ sutaæ d­«Âvà pÆjanyà h­talocanam 12,137.019d*0322_02 k­te pratik­taæ matvà pÆjanÅm idam abravÅt 12,137.020 brahmadatta uvÃca 12,137.020a asti vai k­tam asmÃbhir asti pratik­taæ tvayà 12,137.020c ubhayaæ tat samÅbhÆtaæ vasa pÆjani mà gama÷ 12,137.021 pÆjany uvÃca 12,137.021a sak­t k­tÃparÃdhasya tatraiva parilambata÷ 12,137.021c na tad budhÃ÷ praÓaæsanti Óreyas tatrÃpasarpaïam 12,137.022a sÃntve prayukte n­pate k­tavaire na viÓvaset 12,137.022c k«ipraæ prabadhyate mƬho na hi vairaæ praÓÃmyati 12,137.023a anyonyaæ k­tavairÃïÃæ putrapautraæ nigacchati 12,137.023c putrapautre vina«Âe tu paralokaæ nigacchati 12,137.024a sarve«Ãæ k­tavairÃïÃm aviÓvÃsa÷ sukhÃvaha÷ 12,137.024c ekÃntato na viÓvÃsa÷ kÃryo viÓvÃsaghÃtaka÷ 12,137.025a na viÓvased aviÓvaste viÓvaste 'pi na viÓvaset 12,137.025b*0323_01 viÓvÃsÃd bhayam utpannam api mÆlaæ nik­ntati 12,137.025c kÃmaæ viÓvÃsayed anyÃn pare«Ãæ tu na viÓvaset 12,137.025d*0324_01 aviÓvÃsÃt paraæ hanti viÓvÃsÃd vadhyate parai÷ 12,137.026a mÃtà pità bÃndhavÃnÃæ vari«Âhau; bhÃryà jarà bÅjamÃtraæ tu putra÷ 12,137.026c bhrÃtà Óatru÷ klinnapÃïir vayasya; Ãtmà hy eka÷ sukhadu÷khasya vettà 12,137.027a anyonyak­tavairÃïÃæ na saædhir upapadyate 12,137.027c sa ca hetur atikrÃnto yadartham aham Ãvasam 12,137.028a pÆjitasyÃrthamÃnÃbhyÃæ janto÷ pÆrvÃpakÃriïa÷ 12,137.028c ceto bhavaty aviÓvastaæ pÆrvaæ trÃsayate balÃt 12,137.029a pÆrvaæ saæmÃnanà yatra paÓcÃc caiva vimÃnanà 12,137.029c jahyÃt taæ sattvavÃn vÃsaæ saæmÃnitavimÃnita÷ 12,137.030a u«itÃsmi tavÃgÃre dÅrghakÃlam ahiæsità 12,137.030c tad idaæ vairam utpannaæ sukham Ãssva vrajÃmy aham 12,137.031 brahmadatta uvÃca 12,137.031a yatk­te pratikuryÃd vai na sa tatrÃparÃdhnuyÃt 12,137.031c an­ïas tena bhavati vasa pÆjani mà gama÷ 12,137.032 pÆjany uvÃca 12,137.032a na k­tasya na kartuÓ ca sakhyaæ saædhÅyate puna÷ 12,137.032c h­dayaæ tatra jÃnÃti kartuÓ caiva k­tasya ca 12,137.033 brahmadatta uvÃca 12,137.033a k­tasya caiva kartuÓ ca sakhyaæ saædhÅyate puna÷ 12,137.033c vairasyopaÓamo d­«Âa÷ pÃpaæ nopÃÓnute puna÷ 12,137.034 pÆjany uvÃca 12,137.034a nÃsti vairam upakrÃntaæ sÃntvito 'smÅti nÃÓvaset 12,137.034c viÓvÃsÃd badhyate bÃlas tasmÃc chreyo hy adarÓanam 12,137.035a tarasà ye na Óakyante Óastrai÷ suniÓitair api 12,137.035c sÃmnà te vinig­hyante gajà iva kareïubhi÷ 12,137.036 brahmadatta uvÃca 12,137.036a saævÃsÃj jÃyate sneho jÅvitÃntakare«v api 12,137.036c anyonyasya ca viÓvÃsa÷ Óvapacena Óuno yathà 12,137.037a anyonyak­tavairÃïÃæ saævÃsÃn m­dutÃæ gatam 12,137.037c naiva ti«Âhati tad vairaæ pu«karastham ivodakam 12,137.038 pÆjany uvÃca 12,137.038a vairaæ pa¤casamutthÃnaæ tac ca budhyanti paï¬itÃ÷ 12,137.038c strÅk­taæ vÃstujaæ vÃgjaæ sasapatnÃparÃdhajam 12,137.039a tatra dÃtà nihantavya÷ k«atriyeïa viÓe«ata÷ 12,137.039c prakÃÓaæ vÃprakÃÓaæ và buddhvà deÓabalÃdikam 12,137.040a k­tavaire na viÓvÃsa÷ kÃryas tv iha suh­dy api 12,137.040c channaæ saæti«Âhate vairaæ gƬho 'gnir iva dÃru«u 12,137.041a na vittena na pÃru«yair na sÃntvena na ca Órutai÷ 12,137.041c vairÃgni÷ ÓÃmyate rÃjann aurvÃgnir iva sÃgare 12,137.042a na hi vairÃgnir udbhÆta÷ karma vÃpy aparÃdhajam 12,137.042c ÓÃmyaty adagdhvà n­pate vinà hy ekatarak«ayÃt 12,137.043a satk­tasyÃrthamÃnÃbhyÃæ syÃt tu pÆrvÃpakÃriïa÷ 12,137.043c naiva ÓÃntir na viÓvÃsa÷ karma trÃsayate balÃt 12,137.044a naivÃpakÃre kasmiæÓ cid ahaæ tvayi tathà bhavÃn 12,137.044c viÓvÃsÃd u«ità pÆrvaæ nedÃnÅæ viÓvasÃmy aham 12,137.045 brahmadatta uvÃca 12,137.045a kÃlena kriyate kÃryaæ tathaiva vividhÃ÷ kriyÃ÷ 12,137.045c kÃlenaiva pravartante ka÷ kasyehÃparÃdhyati 12,137.046a tulyaæ cobhe pravartete maraïaæ janma caiva ha 12,137.046c kÃryate caiva kÃlena tannimittaæ hi jÅvati 12,137.047a badhyante yugapat ke cid ekaikasya na cÃpare 12,137.047c kÃlo dahati bhÆtÃni saæprÃpyÃgnir ivendhanam 12,137.048a nÃhaæ pramÃïaæ naiva tvam anyonyakaraïe Óubhe 12,137.048c kÃlo nityam upÃdhatte sukhaæ du÷khaæ ca dehinÃm 12,137.049a evaæ vaseha sasnehà yathÃkÃlam ahiæsità 12,137.049c yat k­taæ tac ca me k«Ãntaæ tvaæ caiva k«ama pÆjani 12,137.050 pÆjany uvÃca 12,137.050a yadi kÃla÷ pramÃïaæ te na vairaæ kasya cid bhavet 12,137.050c kasmÃt tv apacitiæ yÃnti bÃndhavà bÃndhave hate 12,137.051a kasmÃd devÃsurÃ÷ pÆrvam anyonyam abhijaghnire 12,137.051c yadi kÃlena niryÃïaæ sukhadu÷khe bhavÃbhavau 12,137.052a bhi«ajo bhe«ajaæ kartuæ kasmÃd icchanti rogiïe 12,137.052c yadi kÃlena pacyante bhe«ajai÷ kiæ prayojanam 12,137.053a pralÃpa÷ kriyate kasmÃt sumahä ÓokamÆrchitai÷ 12,137.053c yadi kÃla÷ pramÃïaæ te kasmÃd dharmo 'sti kart­«u 12,137.054a tava putro mamÃpatyaæ hatavÃn hiæsito mayà 12,137.054c anantaraæ tvayà cÃhaæ bandhanÅyà mahÅpate 12,137.055a ahaæ hi putraÓokena k­tapÃpà tavÃtmaje 12,137.055c tathà tvayà prahartavyaæ mayi tattvaæ ca me Ó­ïu 12,137.056a bhak«Ãrthaæ krŬanÃrthaæ và narà vächanti pak«iïa÷ 12,137.056c t­tÅyo nÃsti saæyogo vadhabandhÃd ­te k«ama÷ 12,137.057a vadhabandhabhayÃd eke mok«atantram upÃgatÃ÷ 12,137.057c maraïotpÃtajaæ du÷kham Ãhur dharmavido janÃ÷ 12,137.058a sarvasya dayitÃ÷ prÃïÃ÷ sarvasya dayitÃ÷ sutÃ÷ 12,137.058c du÷khÃd udvijate sarva÷ sarvasya sukham Åpsitam 12,137.059a du÷khaæ jarà brahmadatta du÷kham arthaviparyaya÷ 12,137.059c du÷khaæ cÃni«ÂasaævÃso du÷kham i«Âaviyogajam 12,137.060a vairabandhak­taæ du÷khaæ hiæsÃjaæ strÅk­taæ tathà 12,137.060c du÷khaæ sukhena satataæ janÃd viparivartate 12,137.061a na du÷khaæ paradu÷khe vai ke cid Ãhur abuddhaya÷ 12,137.061c yo du÷khaæ nÃbhijÃnÃti sa jalpati mahÃjane 12,137.062a yas tu Óocati du÷khÃrta÷ sa kathaæ vaktum utsahet 12,137.062b*0343_01 bhinnÃ÷ Óli«Âà na Óakyante Óastrai÷ suniÓitair api 12,137.062b*0343_02 sÃmnà te 'pi nig­hyante gajà iva kareïubhi÷ 12,137.062c rasaj¤a÷ sarvadu÷khasya yathÃtmani tathà pare 12,137.063a yat k­taæ te mayà rÃjaæs tvayà ca mama yat k­tam 12,137.063c na tad var«aÓatai÷ Óakyaæ vyapohitum ariædama 12,137.064a Ãvayo÷ k­tam anyonyaæ tatra saædhir na vidyate 12,137.064c sm­tvà sm­tvà hi te putraæ navaæ vairaæ bhavi«yati 12,137.065a vairam antikam Ãsajya ya÷ prÅtiæ kartum icchati 12,137.065c m­nmayasyeva bhagnasya tasya saædhir na vidyate 12,137.066a niÓcitaÓ cÃrthaÓÃstraj¤air aviÓvÃsa÷ sukhodaya÷ 12,137.066c uÓanÃÓ cÃtha gÃthe dve prahrÃdÃyÃbravÅt purà 12,137.067a ye vairiïa÷ Óraddadhate satye satyetare 'pi và 12,137.067c te ÓraddadhÃnà vadhyante madhu Óu«kat­ïair yathà 12,137.068a na hi vairÃïi ÓÃmyanti kule«v à daÓamÃd yugÃt 12,137.068c ÃkhyÃtÃraÓ ca vidyante kule ced vidyate pumÃn 12,137.069a upaguhya hi vairÃïi sÃntvayanti narÃdhipÃ÷ 12,137.069c athainaæ pratipiæ«anti pÆrïaæ ghaÂam ivÃÓmani 12,137.070a sadà na viÓvased rÃjan pÃpaæ k­tveha kasya cit 12,137.070c apak­tya pare«Ãæ hi viÓvÃsÃd du÷kham aÓnute 12,137.071 brahmadatta uvÃca 12,137.071a nÃviÓvÃsÃc cinvate 'rthÃn nehante cÃpi kiæ cana 12,137.071c bhayÃd ekatarÃn nityaæ m­takalpà bhavanti ca 12,137.072 pÆjany uvÃca 12,137.072a yasyeha vraïinau pÃdau padbhyÃæ ca parisarpati 12,137.072c k«aïyete tasya tau pÃdau suguptam abhidhÃvata÷ 12,137.073a netrÃbhyÃæ sarujÃbhyÃæ ya÷ prativÃtam udÅk«ate 12,137.073c tasya vÃyurujÃtyarthaæ netrayor bhavati dhruvam 12,137.074a du«Âaæ panthÃnam ÃÓritya yo mohÃd abhipadyate 12,137.074c Ãtmano balam aj¤Ãtvà tad antaæ tasya jÅvitam 12,137.075a yas tu var«am avij¤Ãya k«etraæ k­«ati mÃnava÷ 12,137.075c hÅnaæ puru«akÃreïa sasyaæ naivÃpnute puna÷ 12,137.076a yaÓ ca tiktaæ ka«Ãyaæ vÃpy ÃsvÃdavidhuraæ hitam 12,137.076c ÃhÃraæ kurute nityaæ so 'm­tatvÃya kalpate 12,137.077a pathyaæ bhuktvà naro lobhÃd yo 'nyad aÓnÃti bhojanam 12,137.077c pariïÃmam avij¤Ãya tad antaæ tasya jÅvitam 12,137.078a daivaæ puru«akÃraÓ ca sthitÃv anyonyasaæÓrayÃt 12,137.078c udÃttÃnÃæ karma tantraæ daivaæ klÅbà upÃsate 12,137.079a karma cÃtmahitaæ kÃryaæ tÅk«ïaæ và yadi và m­du 12,137.079c grasyate 'karmaÓÅlas tu sadÃnarthair akiæcana÷ 12,137.080a tasmÃt saæÓayite 'py arthe kÃrya eva parÃkrama÷ 12,137.080c sarvasvam api saætyajya kÃryam Ãtmahitaæ narai÷ 12,137.081a vidyà Óauryaæ ca dÃk«yaæ ca balaæ dhairyaæ ca pa¤camam 12,137.081c mitrÃïi sahajÃny Ãhur vartayantÅha yair budhÃ÷ 12,137.082a niveÓanaæ ca kupyaæ ca k«etraæ bhÃryà suh­jjana÷ 12,137.082c etÃny upacitÃny Ãhu÷ sarvatra labhate pumÃn 12,137.083a sarvatra ramate prÃj¤a÷ sarvatra ca virocate 12,137.083c na vibhÅ«ayate kaæ cid bhÅ«ito na bibheti ca 12,137.084a nityaæ buddhimato hy artha÷ svalpako 'pi vivardhate 12,137.084c dÃk«yeïa kurute karma saæyamÃt pratiti«Âhati 12,137.085a g­hasnehÃvabaddhÃnÃæ narÃïÃm alpamedhasÃm 12,137.085c kustrÅ khÃdati mÃæsÃni mÃghamà segavÃm iva 12,137.086a g­haæ k«etrÃïi mitrÃïi svadeÓa iti cÃpare 12,137.086c ity evam avasÅdanti narà buddhiviparyaye 12,137.087a utpatet sarujÃd deÓÃd vyÃdhidurbhik«apŬitÃt 12,137.087c anyatra vastuæ gacched và vased và nityamÃnita÷ 12,137.088a tasmÃd anyatra yÃsyÃmi vastuæ nÃham ihotsahe 12,137.088c k­tam etad anÃhÃryaæ tava putreïa pÃrthiva 12,137.089a kubhÃryÃæ ca kuputraæ ca kurÃjÃnaæ kusauh­dam 12,137.089c kusaæbandhaæ kudeÓaæ ca dÆrata÷ parivarjayet 12,137.090a kumitre nÃsti viÓvÃsa÷ kubhÃryÃyÃæ kuto rati÷ 12,137.090c kurÃjye nirv­tir nÃsti kudeÓe na prajÅvyate 12,137.091a kumitre saægataæ nÃsti nityam asthirasauh­de 12,137.091c avamÃna÷ kusaæbandhe bhavaty arthaviparyaye 12,137.092a sà bhÃryà yà priyaæ brÆte sa putro yatra nirv­ti÷ 12,137.092c tan mitraæ yatra viÓvÃsa÷ sa deÓo yatra jÅvyate 12,137.093a yatra nÃsti balÃtkÃra÷ sa rÃjà tÅvraÓÃsana÷ 12,137.093c na caiva hy abhisaæbandho daridraæ yo bubhÆ«ati 12,137.094a bhÃryà deÓo 'tha mitrÃïi putrasaæbandhibÃndhavÃ÷ 12,137.094c etat sarvaæ guïavati dharmanetre mahÅpatau 12,137.095a adharmaj¤asya vilayaæ prajà gacchanty anigrahÃt 12,137.095c rÃjà mÆlaæ trivargasya apramatto 'nupÃlayan 12,137.096a bali«a¬bhÃgam uddh­tya baliæ tam upayojayet 12,137.096c na rak«ati prajÃ÷ samyag ya÷ sa pÃrthivataskara÷ 12,137.097a dattvÃbhayaæ ya÷ svayam eva rÃjÃ; na tat pramÃïaæ kurute yathÃvat 12,137.097c sa sarvalokÃd upalabhya pÃpam; adharmabuddhir nirayaæ prayÃti 12,137.098a dattvÃbhayaæ ya÷ sma rÃjà pramÃïaæ kurute sadà 12,137.098c sa sarvasukhak­j j¤eya÷ prajà dharmeïa pÃlayan 12,137.099a pità mÃtà gurur goptà vahnir vaiÓravaïo yama÷ 12,137.099c sapta rÃj¤o guïÃn etÃn manur Ãha prajÃpati÷ 12,137.100a pità hi rÃjà rëÂrasya prajÃnÃæ yo 'nukampaka÷ 12,137.100c tasmin mithyÃpraïÅte hi tiryag gacchati mÃnava÷ 12,137.101a saæbhÃvayati mÃteva dÅnam abhyavapadyate 12,137.101c dahaty agnir ivÃni«ÂÃn yamayan bhavate yama÷ 12,137.102a i«Âe«u vis­jaty arthÃn kubera iva kÃmada÷ 12,137.102c gurur dharmopadeÓena goptà ca paripÃlanÃt 12,137.103a yas tu ra¤jayate rÃjà paurajÃnapadÃn guïai÷ 12,137.103c na tasya bhraÓyate rÃjyaæ guïadharmÃnupÃlanÃt 12,137.104a svayaæ samupajÃnan hi paurajÃnapadakriyÃ÷ 12,137.104c sa sukhaæ modate bhÆpa iha loke paratra ca 12,137.105a nityodvignÃ÷ prajà yasya karabhÃraprapŬitÃ÷ 12,137.105c anarthair vipralupyante sa gacchati parÃbhavam 12,137.106a prajà yasya vivardhante sarasÅva mahotpalam 12,137.106c sa sarvayaj¤aphalabhÃg rÃjà loke mahÅyate 12,137.107a balinà vigraho rÃjan na kathaæ cit praÓasyate 12,137.107c balinà vig­hÅtasya kuto rÃjyaæ kuta÷ sukham 12,137.108 bhÅ«ma uvÃca 12,137.108a saivam uktvà Óakunikà brahmadattaæ narÃdhipam 12,137.108c rÃjÃnaæ samanuj¤Ãpya jagÃmÃthepsitÃæ diÓam 12,137.109a etat te brahmadattasya pÆjanyà saha bhëitam 12,137.109c mayoktaæ bharataÓre«Âha kim anyac chrotum icchasi 12,138.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,138.001a yugak«ayÃt parik«Åïe dharme loke ca bhÃrata 12,138.001c dasyubhi÷ pŬyamÃne ca kathaæ stheyaæ pitÃmaha 12,138.002 bhÅ«ma uvÃca 12,138.002a hanta te kathayi«yÃmi nÅtim Ãpatsu bhÃrata 12,138.002c uts­jyÃpi gh­ïÃæ kÃle yathà varteta bhÆmipa÷ 12,138.003a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,138.003c bharadvÃjasya saævÃdaæ rÃj¤a÷ Óatruætapasya ca 12,138.004a rÃjà Óatruætapo nÃma sauvÅrÃïÃæ mahÃratha÷ 12,138.004c kaïiÇkam upasaægamya papracchÃrthaviniÓcayam 12,138.005a alabdhasya kathaæ lipsà labdhaæ kena vivardhate 12,138.005c vardhitaæ pÃlayet kena pÃlitaæ praïayet katham 12,138.006a tasmai viniÓcayÃrthaæ sa parip­«ÂÃrthaniÓcaya÷ 12,138.006c uvÃca brÃhmaïo vÃkyam idaæ hetumad uttaram 12,138.007a nityam udyatadaï¬a÷ syÃn nityaæ viv­tapauru«a÷ 12,138.007c acchidraÓ chidradarÓÅ ca pare«Ãæ vivarÃnuga÷ 12,138.008a nityam udyatadaï¬asya bh­Óam udvijate jana÷ 12,138.008c tasmÃt sarvÃïi bhÆtÃni daï¬enaiva prarodhayet 12,138.009a evam eva praÓaæsanti paï¬itÃs tattvadarÓina÷ 12,138.009c tasmÃc catu«Âaye tasmin pradhÃno daï¬a ucyate 12,138.010a chinnamÆle hy adhi«ÂhÃne sarve tajjÅvino hatÃ÷ 12,138.010c kathaæ hi ÓÃkhÃs ti«ÂheyuÓ chinnamÆle vanaspatau 12,138.011a mÆlam evÃditaÓ chindyÃt parapak«asya paï¬ita÷ 12,138.011c tata÷ sahÃyÃn pak«aæ ca sarvam evÃnusÃrayet 12,138.012a sumantritaæ suvikrÃntaæ suyuddhaæ supalÃyitam 12,138.012c ÃpadÃæ padakÃle«u kurvÅta na vicÃrayet 12,138.013a vÃÇmÃtreïa vinÅta÷ syÃd dh­dayena yathà k«ura÷ 12,138.013c Ólak«ïapÆrvÃbhibhëŠca kÃmakrodhau vivarjayet 12,138.014a sapatnasahite kÃrye k­tvà saædhiæ na viÓvaset 12,138.014c apakrÃmet tata÷ k«ipraæ k­takÃryo vicak«aïa÷ 12,138.015a Óatruæ ca mitrarÆpeïa sÃntvenaivÃbhisÃntvayet 12,138.015c nityaÓaÓ codvijet tasmÃt sarpÃd veÓmagatÃd iva 12,138.016a yasya buddhiæ paribhavet tam atÅtena sÃntvayet 12,138.016c anÃgatena du«praj¤aæ pratyutpannena paï¬itam 12,138.017a a¤jaliæ Óapathaæ sÃntvaæ praïamya Óirasà vadet 12,138.017c aÓruprapÃtanaæ caiva kartavyaæ bhÆtim icchatà 12,138.018a vahed amitraæ skandhena yÃvat kÃlaviparyaya÷ 12,138.018c athainam Ãgate kÃle bhindyÃd ghaÂam ivÃÓmani 12,138.019a muhÆrtam api rÃjendra tindukÃlÃtavaj jvalet 12,138.019c na tu«Ãgnir ivÃnarcir dhÆmÃyeta naraÓ ciram 12,138.020a nÃnarthakenÃrthavattvaæ k­taghnena samÃcaret 12,138.020c arthe tu Óakyate bhoktuæ k­takÃryo 'vamanyate 12,138.020e tasmÃt sarvÃïi kÃryÃïi sÃvaÓe«Ãïi kÃrayet 12,138.021a kokilasya varÃhasya mero÷ ÓÆnyasya veÓmana÷ 12,138.021c vyìasya bhakticitrasya yac chre«Âhaæ tat samÃcaret 12,138.022a utthÃyotthÃya gacchec ca nityayukto ripor g­hÃn 12,138.022c kuÓalaæ cÃpi p­ccheta yady apy akuÓalaæ bhavet 12,138.023a nÃlasÃ÷ prÃpnuvanty arthÃn na klÅbà na ca mÃnina÷ 12,138.023c na ca lokaravÃd bhÅtà na ca ÓaÓvat pratÅk«iïa÷ 12,138.024a nÃsya chidraæ paro vidyÃd vidyÃc chidraæ parasya tu 12,138.024c gÆhet kÆrma ivÃÇgÃni rak«ed vivaram Ãtmana÷ 12,138.025a bakavac cintayed arthÃn siæhavac ca parÃkramet 12,138.025c v­kavac cÃvalumpeta ÓaÓavac ca vini«patet 12,138.026a pÃnam ak«Ãs tathà nÃryo m­gayà gÅtavÃditam 12,138.026c etÃni yuktyà seveta prasaÇgo hy atra do«avÃn 12,138.027a kuryÃt t­ïamayaæ cÃpaæ ÓayÅta m­gaÓÃyikÃm 12,138.027c andha÷ syÃd andhavelÃyÃæ bÃdhiryam api saæÓrayet 12,138.028a deÓaæ kÃlaæ samÃsÃdya vikrameta vicak«aïa÷ 12,138.028c deÓakÃlÃbhyatÅto hi vikramo ni«phalo bhavet 12,138.029a kÃlÃkÃlau saæpradhÃrya balÃbalam athÃtmana÷ 12,138.029c parasparabalaæ j¤Ãtvà tathÃtmÃnaæ niyojayet 12,138.030a daï¬enopanataæ Óatruæ yo rÃjà na niyacchati 12,138.030c sa m­tyum upagÆhyÃs te garbham aÓvatarÅ yathà 12,138.031a supu«pita÷ syÃd aphala÷ phalavÃn syÃd durÃruha÷ 12,138.031c Ãma÷ syÃt pakvasaækÃÓo na ca ÓÅryeta kasya cit 12,138.031d*0344_01 ÃdÃtavyaæ na dÃtavyaæ priyaæ brÆyÃn nirarthakam 12,138.032a ÃÓÃæ kÃlavatÅæ kuryÃt tÃæ ca vighnena yojayet 12,138.032c vighnaæ nimittato brÆyÃn nimittaæ cÃpi hetuta÷ 12,138.033a bhÅtavat saævidhÃtavyaæ yÃvad bhayam anÃgatam 12,138.033c Ãgataæ tu bhayaæ d­«Âvà prahartavyam abhÅtavat 12,138.034a na saæÓayam anÃruhya naro bhadrÃïi paÓyati 12,138.034c saæÓayaæ punar Ãruhya yadi jÅvati paÓyati 12,138.035a anÃgataæ vijÃnÅyÃd yacched bhayam upasthitam 12,138.035c punar v­ddhik«ayÃt kiæ cid abhiv­ttaæ niÓÃmayet 12,138.036a pratyupasthitakÃlasya sukhasya parivarjanam 12,138.036c anÃgatasukhÃÓà ca nai«a buddhimatÃæ naya÷ 12,138.037a yo 'riïà saha saædhÃya sukhaæ svapiti viÓvasan 12,138.037c sa v­k«Ãgraprasupto và patita÷ pratibudhyate 12,138.038a karmaïà yena teneha m­dunà dÃruïena và 12,138.038c uddhared dÅnam ÃtmÃnaæ samartho dharmam Ãcaret 12,138.039a ye sapatnÃ÷ sapatnÃnÃæ sarvÃæs tÃn apavatsayet 12,138.039c ÃtmanaÓ cÃpi boddhavyÃÓ cÃrÃ÷ praïihitÃ÷ parai÷ 12,138.040a cÃra÷ suvihita÷ kÃrya Ãtmano 'tha parasya ca 12,138.040c pëaï¬Ãæs tÃpasÃdÅæÓ ca pararëÂraæ praveÓayet 12,138.040d*0345_01 pëaï¬Ãdyair avij¤Ãtair viditvÃriæ vaÓaæ nayet 12,138.041a udyÃne«u vihÃre«u prapÃsv Ãvasathe«u ca 12,138.041c pÃnÃgÃre«u veÓe«u tÅrthe«u ca sabhÃsu ca 12,138.042a dharmÃbhicÃriïa÷ pÃpÃÓ cÃrà lokasya kaïÂakÃ÷ 12,138.042c samÃgacchanti tÃn buddhvà niyacchec chamayed api 12,138.043a na viÓvased aviÓvaste viÓvaste nÃpi viÓvaset 12,138.043c viÓvastaæ bhayam anveti nÃparÅk«ya ca viÓvaset 12,138.044a viÓvÃsayitvà tu paraæ tattvabhÆtena hetunà 12,138.044c athÃsya praharet kÃle kiæ cid vicalite pade 12,138.045a aÓaÇkyam api ÓaÇketa nityaæ ÓaÇketa ÓaÇkitÃt 12,138.045c bhayaæ hi ÓaÇkitÃj jÃtaæ samÆlam api k­ntati 12,138.046a avadhÃnena maunena këÃyeïa jaÂÃjinai÷ 12,138.046c viÓvÃsayitvà dve«ÂÃram avalumped yathà v­ka÷ 12,138.047a putro và yadi và bhrÃtà pità và yadi và suh­t 12,138.047c arthasya vighnaæ kurvÃïà hantavyà bhÆtivardhanÃ÷ 12,138.048a guror apy avaliptasya kÃryÃkÃryam ajÃnata÷ 12,138.048c utpathapratipannasya daï¬o bhavati ÓÃsanam 12,138.049a pratyutthÃnÃbhivÃdÃbhyÃæ saæpradÃnena kasya cit 12,138.049c pratipu«kalaghÃtÅ syÃt tÅk«ïatuï¬a iva dvija÷ 12,138.050a nÃcchittvà paramarmÃïi nÃk­tvà karma dÃruïam 12,138.050b*0346_01 nÃvicÃrya ciraæ kÃle naro bhadrÃïi paÓyati 12,138.050c nÃhatvà matsyaghÃtÅva prÃpnoti paramÃæ Óriyam 12,138.051a nÃsti jÃtyà ripur nÃma mitraæ nÃma na vidyate 12,138.051c sÃmarthyayogÃj jÃyante mitrÃïi ripavas tathà 12,138.052a amitraæ naiva mu¤ceta bruvantaæ karuïÃny api 12,138.052c du÷khaæ tatra na kurvÅta hanyÃt pÆrvÃpakÃriïam 12,138.053a saægrahÃnugrahe yatna÷ sadà kÃryo 'nasÆyatà 12,138.053c nigrahaÓ cÃpi yatnena kartavyo bhÆtim icchatà 12,138.054a prahari«yan priyaæ brÆyÃt prah­tyÃpi priyottaram 12,138.054c api cÃsya ÓiraÓ chittvà rudyÃc choced athÃpi và 12,138.055a nimantrayeta sÃntvena saæmÃnena titik«ayà 12,138.055c ÃÓÃkÃraïam ity etat kartavyaæ bhÆtim icchatà 12,138.056a na Óu«kavairaæ kurvÅta na bÃhubhyÃæ nadÅæ taret 12,138.056c apÃrthakam anÃyu«yaæ govi«Ãïasya bhak«aïam 12,138.056e dantÃÓ ca parigh­«yante rasaÓ cÃpi na labhyate 12,138.057a trivarge trividhà pŬÃnubandhÃs traya eva ca 12,138.057c anubandhavadhau j¤Ãtvà pÅ¬Ãæ hi parivarjayet 12,138.058a ­ïaÓe«o 'gniÓe«aÓ ca ÓatruÓe«as tathaiva ca 12,138.058c puna÷ punar vivardheta svalpo 'py anivÃrita÷ 12,138.059a vardhamÃnam ­ïaæ ti«Âhat paribhÆtÃÓ ca Óatrava÷ 12,138.059c Ãvahanty anayaæ tÅvraæ vyÃdhayaÓ cÃpy upek«itÃ÷ 12,138.060a nÃsamyak k­takÃrÅ syÃd apramatta÷ sadà bhavet 12,138.060c kaïÂako 'pi hi duÓchinno vikÃraæ kurute ciram 12,138.061a vadhena ca manu«yÃïÃæ mÃrgÃïÃæ dÆ«aïena ca 12,138.061c ÃkarÃïÃæ vinÃÓaiÓ ca pararëÂraæ vinÃÓayet 12,138.062a g­dhrad­«Âir bakÃlÅna÷ Óvace«Âa÷ siæhavikrama÷ 12,138.062c anudvigna÷ kÃkaÓaÇkÅ bhujaægacaritaæ caret 12,138.062d*0347_01 ÓÆram a¤jalipÃtena bhÅruæ bhedena bhedayet 12,138.062d*0347_02 lubdham arthapradÃnena samaæ tulyena vigraha÷ 12,138.063a ÓreïimukhyopajÃpe«u vallabhÃnunaye«u ca 12,138.063c amÃtyÃn parirak«eta bhedasaæghÃtayor api 12,138.064a m­dur ity avamanyante tÅk«ïa ity udvijanti ca 12,138.064c tÅk«ïakÃle ca tÅk«ïa÷ syÃn m­dukÃle m­dur bhavet 12,138.065a m­dunà sum­duæ hanti m­dunà hanti dÃruïam 12,138.065c nÃsÃdhyaæ m­dunà kiæ cit tasmÃt tÅk«ïataraæ m­du 12,138.066a kÃle m­dur yo bhavati kÃle bhavati dÃruïa÷ 12,138.066c sa sÃdhayati k­tyÃni ÓatrÆæÓ caivÃdhiti«Âhati 12,138.067a paï¬itena viruddha÷ san dÆre 'smÅti na viÓvaset 12,138.067c dÅrghau buddhimato bÃhÆ yÃbhyÃæ hiæsati hiæsita÷ 12,138.068a na tat tared yasya na pÃram uttaren; na tad dhared yat punar Ãharet para÷ 12,138.068c na tat khaned yasya na mÆlam utkhanen; na taæ hanyÃd yasya Óiro na pÃtayet 12,138.069a itÅdam uktaæ v­jinÃbhisaæhitaæ; na caitad evaæ puru«a÷ samÃcaret 12,138.069c paraprayuktaæ tu kathaæ niÓÃmayed; ato mayoktaæ bhavato hitÃrthinà 12,138.070a yathÃvad uktaæ vacanaæ hitaæ tadÃ; niÓamya vipreïa suvÅrarëÂriya÷ 12,138.070c tathÃkarod vÃkyam adÅnacetana÷; Óriyaæ ca dÅptÃæ bubhuje sabÃndhava÷ 12,139.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,139.001a hÅne paramake dharme sarvalokÃtilaÇghini 12,139.001c adharme dharmatÃæ nÅte dharme cÃdharmatÃæ gate 12,139.002a maryÃdÃsu prabhinnÃsu k«ubhite dharmaniÓcaye 12,139.002c rÃjabhi÷ pŬite loke corair vÃpi viÓÃæ pate 12,139.003a sarvÃÓrame«u mƬhe«u karmasÆpahate«u ca 12,139.003c kÃmÃn mohÃc ca lobhÃc ca bhayaæ paÓyatsu bhÃrata 12,139.004a aviÓvaste«u sarve«u nityabhÅte«u pÃrthiva 12,139.004c nik­tyà hanyamÃne«u va¤cayatsu parasparam 12,139.005a saæpradÅpte«u deÓe«u brÃhmaïye cÃbhipŬite 12,139.005c avar«ati ca parjanye mitho bhede samutthite 12,139.006a sarvasmin dasyusÃd bhÆte p­thivyÃm upajÅvane 12,139.006c kena svid brÃhmaïo jÅvej jaghanye kÃla Ãgate 12,139.007a atityak«u÷ putrapautrÃn anukroÓÃn narÃdhipa 12,139.007c katham Ãpatsu varteta tan me brÆhi pitÃmaha 12,139.008a kathaæ ca rÃjà varteta loke kalu«atÃæ gate 12,139.008c katham arthÃc ca dharmÃc ca na hÅyeta paraætapa 12,139.009 bhÅ«ma uvÃca 12,139.009a rÃjamÆlà mahÃrÃja yogak«emasuv­«Âaya÷ 12,139.009c prajÃsu vyÃdhayaÓ caiva maraïaæ ca bhayÃni ca 12,139.010a k­taæ tretà dvÃparaÓ ca kaliÓ ca bharatar«abha 12,139.010c rÃjamÆlÃni sarvÃïi mama nÃsty atra saæÓaya÷ 12,139.011a tasmiæs tv abhyÃgate kÃle prajÃnÃæ do«akÃrake 12,139.011c vij¤Ãnabalam ÃsthÃya jÅvitavyaæ tadà bhavet 12,139.012a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,139.012c viÓvÃmitrasya saævÃdaæ caï¬Ãlasya ca pakkaïe 12,139.013a tretÃdvÃparayo÷ saædhau purà daivavidhikramÃt 12,139.013c anÃv­«Âir abhÆd ghorà rÃjan dvÃdaÓavÃr«ikÅ 12,139.014a prajÃnÃm abhiv­ddhÃnÃæ yugÃnte paryupasthite 12,139.014c tretÃnirmok«asamaye dvÃparapratipÃdane 12,139.015a na vavar«a sahasrÃk«a÷ pratilomo 'bhavad guru÷ 12,139.015c jagÃma dak«iïaæ mÃrgaæ somo vyÃv­ttalak«aïa÷ 12,139.016a nÃvaÓyÃyo 'pi rÃtryante kuta evÃbhrarÃjaya÷ 12,139.016c nadya÷ saæk«iptatoyaughÃ÷ kva cid antargatÃbhavan 12,139.017a sarÃæsi saritaÓ caiva kÆpÃ÷ prasravaïÃni ca 12,139.017c hatatviÂkÃny alak«yanta nisargÃd daivakÃritÃt 12,139.018a upaÓu«kajalasthÃyà viniv­ttasabhÃprapà 12,139.018c niv­ttayaj¤asvÃdhyÃyà nirva«aÂkÃramaÇgalà 12,139.019a utsannak­«igorak«yà niv­ttavipaïÃpaïà 12,139.019c niv­ttapÆgasamayà saæprana«Âamahotsavà 12,139.020a asthikaÇkÃlasaækÅrïà hÃhÃbhÆtajanÃkulà 12,139.020c ÓÆnyabhÆyi«Âhanagarà dagdhagrÃmaniveÓanà 12,139.021a kva cic corai÷ kva cic chastrai÷ kva cid rÃjabhir Ãturai÷ 12,139.021c parasparabhayÃc caiva ÓÆnyabhÆyi«Âhanirjanà 12,139.022a gatadaivatasaækalpà v­ddhabÃlavinÃk­tà 12,139.022c gojÃvimahi«air hÅnà parasparaharÃharà 12,139.023a hataviprà hatÃrak«Ã prana«Âau«adhisaæcayà 12,139.023c ÓyÃvabhÆtanaraprÃyà babhÆva vasudhà tadà 12,139.024a tasmin pratibhaye kÃle k«Åïe dharme yudhi«Âhira 12,139.024c babhramu÷ k«udhità martyÃ÷ khÃdanta÷ sma parasparam 12,139.025a ­«ayo niyamÃæs tyaktvà parityaktÃgnidaivatÃ÷ 12,139.025c ÃÓramÃn saæparityajya paryadhÃvann itas tata÷ 12,139.026a viÓvÃmitro 'tha bhagavÃn mahar«ir aniketana÷ 12,139.026c k«udhà parigato dhÅmÃn samantÃt paryadhÃvata 12,139.026d*0348_01 tyaktvà dÃrÃæÓ ca putrÃæÓ ca kasmiæÓ cij janasaæsadi 12,139.026d*0348_02 bhak«yÃbhak«yasamo bhÆtvà niragnir aniketana÷ 12,139.027a sa kadà cit paripata¤ ÓvapacÃnÃæ niveÓanam 12,139.027c hiæsrÃïÃæ prÃïihantÌïÃm ÃsasÃda vane kva cit 12,139.028a vibhinnakalaÓÃkÅrïaæ ÓvacarmÃcchÃdanÃyutam 12,139.028c varÃhakharabhagnÃsthikapÃlaghaÂasaækulam 12,139.029a m­tacelaparistÅrïaæ nirmÃlyak­tabhÆ«aïam 12,139.029c sarpanirmokamÃlÃbhi÷ k­tacihnakuÂÅmaÂham 12,139.029d*0349_01 kukkuÂÃrÃvabahulaæ gardabhadhvaninÃditam 12,139.029d*0349_02 tad yo«idbhi÷ kharair vÃkyai÷ kalahadbhi÷ parasparam 12,139.030a ulÆkapak«adhvajibhir devatÃyatanair v­tam 12,139.030c lohaghaïÂÃpari«kÃraæ ÓvayÆthaparivÃritam 12,139.031a tat praviÓya k«udhÃvi«Âo gÃdhe÷ putro mahÃn ­«i÷ 12,139.031c ÃhÃrÃnve«aïe yukta÷ paraæ yatnaæ samÃsthita÷ 12,139.032a na ca kva cid avindat sa bhik«amÃïo 'pi kauÓika÷ 12,139.032c mÃæsam annaæ mÆlaphalam anyad và tatra kiæ cana 12,139.033a aho k­cchraæ mayà prÃptam iti niÓcitya kauÓika÷ 12,139.033c papÃta bhÆmau daurbalyÃt tasmiæÓ caï¬Ãlapakkaïe 12,139.034a cintayÃm Ãsa sa muni÷ kiæ nu me suk­taæ bhavet 12,139.034c kathaæ v­thà na m­tyu÷ syÃd iti pÃrthivasattama 12,139.035a sa dadarÓa ÓvamÃæsasya kutantÅæ vitatÃæ muni÷ 12,139.035c caï¬Ãlasya g­he rÃjan sadya÷ Óastrahatasya ca 12,139.036a sa cintayÃm Ãsa tadà steyaæ kÃryam ito mayà 12,139.036c na hÅdÃnÅm upÃyo 'nyo vidyate prÃïadhÃraïe 12,139.037a Ãpatsu vihitaæ steyaæ viÓi«ÂasamahÅnata÷ 12,139.037c paraæ paraæ bhavet pÆrvam asteyam iti niÓcaya÷ 12,139.038a hÅnÃd Ãdeyam Ãdau syÃt samÃnÃt tadanantaram 12,139.038c asaæbhavÃd ÃdadÅta viÓi«ÂÃd api dhÃrmikÃt 12,139.039a so 'ham antÃvasÃnÃnÃæ haramÃïa÷ parigrahÃt 12,139.039c na steyado«aæ paÓyÃmi hari«yÃmy etad Ãmi«am 12,139.040a etÃæ buddhiæ samÃsthÃya viÓvÃmitro mahÃmuni÷ 12,139.040c tasmin deÓe prasu«vÃpa patito yatra bhÃrata 12,139.041a sa vigìhÃæ niÓÃæ d­«Âvà supte caï¬Ãlapakkaïe 12,139.041c Óanair utthÃya bhagavÃn praviveÓa kuÂÅmaÂham 12,139.042a sa supta eva caï¬Ãla÷ Óle«mÃpihitalocana÷ 12,139.042c paribhinnasvaro rÆk«a uvÃcÃpriyadarÓana÷ 12,139.043a ka÷ kutantÅæ ghaÂÂayati supte caï¬Ãlapakkaïe 12,139.043c jÃgarmi nÃvasupto 'smi hato 'sÅti ca dÃruïa÷ 12,139.044a viÓvÃmitro 'ham ity eva sahasà tam uvÃca sa÷ 12,139.044c sahasÃbhyÃgatabhaya÷ sodvegas tena karmaïà 12,139.044d*0350_01 viÓvÃmitro 'ham Ãyu«mann Ãgato 'haæ bubhuk«ita÷ 12,139.044d*0350_02 mà vadhÅr mama sadbuddher yadi samyak prapaÓyasi 12,139.045a caï¬Ãlas tad vaca÷ Órutvà mahar«er bhÃvitÃtmana÷ 12,139.045c ÓayanÃd upasaæbhrÃnta iye«otpatituæ tata÷ 12,139.046a sa vis­jyÃÓru netrÃbhyÃæ bahumÃnÃt k­täjali÷ 12,139.046c uvÃca kauÓikaæ rÃtrau brahman kiæ te cikÅr«itam 12,139.047a viÓvÃmitras tu mÃtaÇgam uvÃca parisÃntvayan 12,139.047c k«udhito 'haæ gataprÃïo hari«yÃmi ÓvajÃghanÅm 12,139.048a avasÅdanti me prÃïÃ÷ sm­tir me naÓyati k«udhà 12,139.048a*0351_01 **** **** t­«ita÷ param asmy aham 12,139.048b*0352_01 durbalo na«Âasaæj¤aÓ ca bhak«yÃbhak«yavivarjita÷ 12,139.048c svadharmaæ budhyamÃno 'pi hari«yÃmi ÓvajÃghanÅm 12,139.049a aÂan bhaik«aæ na vindÃmi yadà yu«mÃkam Ãlaye 12,139.049c tadà buddhi÷ k­tà pÃpe hari«yÃmi ÓvajÃghanÅm 12,139.050a t­«ita÷ kalu«aæ pÃtà nÃsti hrÅr aÓanÃrthina÷ 12,139.050c k«ud dharmaæ dÆ«ayaty atra hari«yÃmi ÓvajÃghanÅm 12,139.051a agnir mukhaæ purodhÃÓ ca devÃnÃæ ÓucipÃd vibhu÷ 12,139.051c yathà sa sarvabhug brahmà tathà mÃæ viddhi dharmata÷ 12,139.052a tam uvÃca sa caï¬Ãlo mahar«e Ó­ïu me vaca÷ 12,139.052c Órutvà tathà samÃti«Âha yathà dharmÃn na hÅyase 12,139.052d*0353_01 dharmaæ tavÃpi viprar«e Ó­ïu yat te bravÅmy aham 12,139.053a m­gÃïÃm adhamaæ ÓvÃnaæ pravadanti manÅ«iïa÷ 12,139.053c tasyÃpy adhama uddeÓa÷ ÓarÅrasyorujÃghanÅ 12,139.054a nedaæ samyag vyavasitaæ mahar«e karma vaik­tam 12,139.054c caï¬Ãlasvasya haraïam abhak«yasya viÓe«ata÷ 12,139.055a sÃdhv anyam anupaÓya tvam upÃyaæ prÃïadhÃraïe 12,139.055c na mÃæsalobhÃt tapaso nÃÓas te syÃn mahÃmune 12,139.056a jÃnato 'vihito mÃrgo na kÃryo dharmasaækara÷ 12,139.056c mà sma dharmaæ parityÃk«Ås tvaæ hi dharmavid uttama÷ 12,139.057a viÓvÃmitras tato rÃjann ity ukto bharatar«abha 12,139.057c k«udhÃrta÷ pratyuvÃcedaæ punar eva mahÃmuni÷ 12,139.058a nirÃhÃrasya sumahÃn mama kÃlo 'bhidhÃvata÷ 12,139.058c na vidyate 'bhyupÃyaÓ ca kaÓ cin me prÃïadhÃraïe 12,139.059a yena tena viÓe«eïa karmaïà yena kena cit 12,139.059c abhyujjÅvet sÅdamÃna÷ samartho dharmam Ãcaret 12,139.060a aindro dharma÷ k«atriyÃïÃæ brÃhmaïÃnÃm athÃgnika÷ 12,139.060c brahmavahnir mama balaæ bhak«yÃmi samayaæ k«udhà 12,139.061a yathà yathà vai jÅved dhi tat kartavyam apŬayà 12,139.061c jÅvitaæ maraïÃc chreyo jÅvan dharmam avÃpnuyÃt 12,139.062a so 'haæ jÅvitam ÃkÃÇk«ann abhak«asyÃpi bhak«aïam 12,139.062c vyavasye buddhipÆrvaæ vai tad bhavÃn anumanyatÃm 12,139.063a jÅvan dharmaæ cari«yÃmi praïotsyÃmy aÓubhÃni ca 12,139.063c tapobhir vidyayà caiva jyotÅæ«Åva mahat tama÷ 12,139.064 Óvapaca uvÃca 12,139.064a naitat khÃdan prÃpsyase prÃïam anyaæ; nÃyur dÅrghaæ nÃm­tasyeva t­ptim 12,139.064c bhik«Ãm anyÃæ bhik«a mà te mano 'stu; Óvabhak«aïe Óvà hy abhak«o dvijÃnÃm 12,139.065 viÓvÃmitra uvÃca 12,139.065a na durbhik«e sulabhaæ mÃæsam anyac; chvapÃka nÃnnaæ na ca me 'sti vittam 12,139.065c k«udhÃrtaÓ cÃham agatir nirÃÓa÷; ÓvamÃæse cÃsmin «a¬rasÃn sÃdhu manye 12,139.066 Óvapaca uvÃca 12,139.066a pa¤ca pa¤canakhà bhak«yà brahmak«atrasya vai dvija 12,139.066b*0354_01 Óalyaka÷ ÓvÃvidho godhÃ÷ ÓaÓa÷ kÆrmaÓ ca pa¤cama÷ 12,139.066c yadi ÓÃstraæ pramÃïaæ te mÃbhak«ye mÃnasaæ k­thÃ÷ 12,139.067 viÓvÃmitra uvÃca 12,139.067a agastyenÃsuro jagdho vÃtÃpi÷ k«udhitena vai 12,139.067c aham Ãpadgata÷ k«ubdho bhak«ayi«ye ÓvajÃghanÅm 12,139.068 Óvapaca uvÃca 12,139.068a bhik«Ãm anyÃm Ãhareti na caitat kartum arhasi 12,139.068c na nÆnaæ kÃryam etad vai hara kÃmaæ ÓvajÃghanÅm 12,139.069 viÓvÃmitra uvÃca 12,139.069a Ói«Âà vai kÃraïaæ dharme tadv­ttam anuvartaye 12,139.069c parÃæ medhyÃÓanÃd etÃæ bhak«yÃæ manye ÓvajÃghanÅm 12,139.070 Óvapaca uvÃca 12,139.070a asatà yat samÃcÅrïaæ na sa dharma÷ sanÃtana÷ 12,139.070c nÃv­ttam anukÃryaæ vai mà chalenÃn­taæ k­thÃ÷ 12,139.071 viÓvÃmitra uvÃca 12,139.071a na pÃtakaæ nÃvamatam ­«i÷ san kartum arhasi 12,139.071c samau ca Óvam­gau manye tasmÃd bhak«yà ÓvajÃghanÅ 12,139.072 Óvapaca uvÃca 12,139.072a yad brÃhmaïÃrthe k­tam arthitena; tenar«iïà tac ca bhak«yÃdhikÃram 12,139.072c sa vai dharmo yatra na pÃpam asti; sarvair upÃyair hi sa rak«itavya÷ 12,139.073 viÓvÃmitra uvÃca 12,139.073a mitraæ ca me brÃhmaïaÓ cÃyam ÃtmÃ; priyaÓ ca me pÆjyatamaÓ ca loke 12,139.073c taæ bhartukÃmo 'ham imÃæ hari«ye; n­ÓaæsÃnÃm Åd­ÓÃnÃæ na bibhye 12,139.074 Óvapaca uvÃca 12,139.074a kÃmaæ narà jÅvitaæ saætyajanti; na cÃbhak«yai÷ pratikurvanti tatra 12,139.074c sarvÃn kÃmÃn prÃpnuvantÅha vidvan; priyasva kÃmaæ sahita÷ k«udhà vai 12,139.075 viÓvÃmitra uvÃca 12,139.075a sthÃne tÃvat saæÓaya÷ pretyabhÃve; ni÷saæÓayaæ karmaïÃæ và vinÃÓa÷ 12,139.075c ahaæ punar varta ity ÃÓayÃtmÃ; mÆlaæ rak«an bhak«ayi«yÃmy abhak«yam 12,139.075d*0355_01 * * mÆlartuælastrittipuïyaæ (sic) 12,139.075d*0355_02 mohÃtmake yatra yathà svabhak«e 12,139.076a buddhyÃtmake vyastam astÅti tu«Âo; mohÃd ekatvaæ yathà carma cak«u÷ 12,139.076b*0356_01 yathà cak«u÷ Óabdatattvaæ na budhyed 12,139.076b*0356_02 rÆpaæ paÓyec cak«ur evaæ tathaiva 12,139.076c yady apy ena÷ saæÓayÃd ÃcarÃmi; nÃhaæ bhavi«yÃmi yathà tvam eva 12,139.077 Óvapaca uvÃca 12,139.077a patanÅyam idaæ du÷kham iti me vartate mati÷ 12,139.077c du«k­tÅ brÃhmaïaæ santaæ yas tvÃm aham upÃlabhe 12,139.078 viÓvÃmitra uvÃca 12,139.078a pibanty evodakaæ gÃvo maï¬Æke«u ruvatsv api 12,139.078c na te 'dhikÃro dharme 'sti mà bhÆr ÃtmapraÓaæsaka÷ 12,139.079 Óvapaca uvÃca 12,139.079a suh­d bhÆtvÃnuÓÃsmi tvà k­pà hi tvayi me dvija 12,139.079c tad evaæ Óreya Ãdhatsva mà lobhÃc chvÃnam ÃdithÃ÷ 12,139.080 viÓvÃmitra uvÃca 12,139.080a suh­n me tvaæ sukhepsuÓ ced Ãpado mÃæ samuddhara 12,139.080c jÃne 'haæ dharmato ''tmÃnaæ ÓvÃnÅm uts­ja jÃghanÅm 12,139.081 Óvapaca uvÃca 12,139.081a naivotsahe bhavate dÃtum etÃæ; nopek«ituæ hriyamÃïaæ svam annam 12,139.081c ubhau syÃva÷ svamalenÃvaliptau; dÃtÃhaæ ca tvaæ ca vipra pratÅcchan 12,139.082 viÓvÃmitra uvÃca 12,139.082a adyÃham etad v­jinaæ karma k­tvÃ; jÅvaæÓ cari«yÃmi mahÃpavitram 12,139.082c prapÆtÃtmà dharmam evÃbhipatsye; yad etayor guru tad vai bravÅhi 12,139.083 Óvapaca uvÃca 12,139.083a Ãtmaiva sÃk«Å kila lokak­tye; tvam eva jÃnÃsi yad atra du«Âam 12,139.083c yo hy Ãdriyed bhak«yam iti ÓvamÃæsaæ; manye na tasyÃsti vivarjanÅyam 12,139.084 viÓvÃmitra uvÃca 12,139.084a upÃdÃne khÃdane vÃsya do«a÷; kÃryo nyÃyair nityam atrÃpavÃda÷ 12,139.084c yasmin na hiæsà nÃn­te vÃkyaleÓo; bhak«yakriyà tatra na tad garÅya÷ 12,139.085 Óvapaca uvÃca 12,139.085a yady e«a hetus tava khÃdanasya; na te veda÷ kÃraïaæ nÃnyadharma÷ 12,139.085c tasmÃd abhak«ye bhak«aïÃd và dvijendra; do«aæ na paÓyÃmi yathedam Ãttha 12,139.086 viÓvÃmitra uvÃca 12,139.086a na pÃtakaæ bhak«aïam asya d­«Âaæ; surÃæ pÅtvà patatÅtÅha Óabda÷ 12,139.086c anyonyakarmÃïi tathà tathaiva; na leÓamÃtreïa k­tyaæ hinasti 12,139.087 Óvapaca uvÃca 12,139.087a asthÃnato hÅnata÷ kutsitÃd vÃ; taæ vidvÃæsaæ bÃdhate sÃdhuv­ttam 12,139.087c sthÃnaæ punar yo labhate ni«aÇgÃt; tenÃpi daï¬a÷ sahitavya eva 12,139.088 bhÅ«ma uvÃca 12,139.088a evam uktvà nivav­te mÃtaÇga÷ kauÓikaæ tadà 12,139.088c viÓvÃmitro jahÃraiva k­tabuddhi÷ ÓvajÃghanÅm 12,139.089a tato jagrÃha pa¤cÃÇgÅæ jÅvitÃrthÅ mahÃmuni÷ 12,139.089c sadÃras tÃm upÃk­tya vane yÃto mahÃmuni÷ 12,139.089d*0357_01 tathÃsya buddhir abhavad vidhinÃhaæ ÓvajÃghanÅm 12,139.089d*0357_02 bhak«ayÃmi yathÃkÃmaæ pÆrvaæ saætarpya devatÃ÷ 12,139.089d*0357_03 tato 'gnim upasaæh­tya brÃhmeïa vidhinà muni÷ 12,139.089d*0357_04 aindrÃgneyena vidhinà caruæ Órapayata svayam 12,139.089d*0357_05 tata÷ samÃrabhat karma daivaæ pitryaæ ca bhÃrata 12,139.089d*0357_06 ÃhÆya devÃn indrÃdÅn bhÃgaæ bhÃgaæ vidhikramÃt 12,139.090a etasminn eva kÃle tu pravavar«Ãtha vÃsava÷ 12,139.090c saæjÅvayan prajÃ÷ sarvà janayÃm Ãsa cau«adhÅ÷ 12,139.091a viÓvÃmitro 'pi bhagavÃæs tapasà dagdhakilbi«a÷ 12,139.091c kÃlena mahatà siddhim avÃpa paramÃdbhutÃm 12,139.091d*0358_01 sa saæh­tya ca tat karma anÃsvÃdya ca tad dhavi÷ 12,139.091d*0358_02 to«ayÃm Ãsa devÃæÓ ca pitÌæÓ ca dvijasattama÷ 12,139.092a evaæ vidvÃn adÅnÃtmà vyasanastho jijÅvi«u÷ 12,139.092c sarvopÃyair upÃyaj¤o dÅnam ÃtmÃnam uddharet 12,139.093a etÃæ buddhiæ samÃsthÃya jÅvitavyaæ sadà bhavet 12,139.093c jÅvan puïyam avÃpnoti naro bhadrÃïi paÓyati 12,139.094a tasmÃt kaunteya vidu«Ã dharmÃdharmaviniÓcaye 12,139.094c buddhim ÃsthÃya loke 'smin vartitavyaæ yatÃtmanà 12,140.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,140.001a yad idaæ ghoram uddi«Âam aÓraddheyam ivÃn­tam 12,140.001c asti svid dasyumaryÃdà yÃm ahaæ parivarjaye 12,140.002a saæmuhyÃmi vi«ÅdÃmi dharmo me ÓithilÅk­ta÷ 12,140.002c udyamaæ nÃdhigacchÃmi kutaÓ cit paricintayan 12,140.003 bhÅ«ma uvÃca 12,140.003a naitac chuddhÃgamÃd eva tava dharmÃnuÓÃsanam 12,140.003c praj¤ÃsamavatÃro 'yaæ kavibhi÷ saæbh­taæ madhu 12,140.004a bahvya÷ pratividhÃtavyÃ÷ praj¤Ã rÃj¤Ã tatas tata÷ 12,140.004c naikaÓÃkhena dharmeïa yÃtrai«Ã saæpravartate 12,140.005a buddhisaæjananaæ rÃj¤Ãæ dharmam ÃcaratÃæ sadà 12,140.005c jayo bhavati kauravya tadà tad viddhi me vaca÷ 12,140.006a buddhiÓre«Âhà hi rÃjÃno jayanti vijayai«iïa÷ 12,140.006c dharma÷ pratividhÃtavyo buddhyà rÃj¤Ã tatas tata÷ 12,140.007a naikaÓÃkhena dharmeïa rÃj¤Ãæ dharmo vidhÅyate 12,140.007c durbalasya kuta÷ praj¤Ã purastÃd anudÃh­tà 12,140.008a advaidhaj¤a÷ pathi dvaidhe saæÓayaæ prÃptum arhati 12,140.008c buddhidvaidhaæ veditavyaæ purastÃd eva bhÃrata 12,140.009a pÃrÓvata÷karaïaæ praj¤Ã vi«ÆcÅ tv Ãpagà iva 12,140.009c janas tÆccÃritaæ dharmaæ vijÃnÃty anyathÃnyathà 12,140.010a samyag vij¤Ãnina÷ ke cin mithyÃvij¤Ãnino 'pare 12,140.010c tad vai yathÃtathaæ buddhvà j¤Ãnam Ãdadate satÃm 12,140.011a parimu«ïanti ÓÃstrÃïi dharmasya paripanthina÷ 12,140.011c vai«amyam arthavidyÃnÃæ nairarthyÃt khyÃpayanti te 12,140.012a ÃjijÅvi«avo vidyÃæ yaÓaskÃmÃ÷ samantata÷ 12,140.012c te sarve narapÃpi«Âhà dharmasya paripanthina÷ 12,140.013a apakvamatayo mandà na jÃnanti yathÃtatham 12,140.013c sadà hy aÓÃstrakuÓalÃ÷ sarvatrÃparini«ÂhitÃ÷ 12,140.014a parimu«ïanti ÓÃstrÃïi ÓÃstrado«ÃnudarÓina÷ 12,140.014c vij¤Ãnam atha vidyÃnÃæ na samyag iti vartate 12,140.015a nindayà paravidyÃnÃæ svÃæ vidyÃæ khyÃpayanti ye 12,140.015c vÃgastrà vÃkchurÅmattvà dugdhavidyÃphalà iva 12,140.015e tÃn vidyÃvaïijo viddhi rÃk«asÃn iva bhÃrata 12,140.016a vyÃjena k­tsno vidito dharmas te parihÃsyate 12,140.016c na dharmavacanaæ vÃcà na buddhyà ceti na÷ Órutam 12,140.017a iti bÃrhaspataæ j¤Ãnaæ provÃca maghavà svayam 12,140.017c na tv eva vacanaæ kiæ cid animittÃd ihocyate 12,140.018a svavinÅtena ÓÃstreïa vyavasyanti tathÃpare 12,140.018c lokayÃtrÃm ihaike tu dharmam Ãhur manÅ«iïa÷ 12,140.019a samuddi«Âaæ satÃæ dharmaæ svayam Æhen na paï¬ita÷ 12,140.019c amar«Ãc chÃstrasaæmohÃd avij¤ÃnÃc ca bhÃrata 12,140.020a ÓÃstraæ prÃj¤asya vadata÷ samÆhe yÃty adarÓanam 12,140.020c ÃgatÃgamayà buddhyà vacanena praÓasyate 12,140.021a aj¤ÃnÃj j¤ÃnahetutvÃd vacanaæ sÃdhu manyate 12,140.021c anapÃhatam evedaæ nedaæ ÓÃstram apÃrthakam 12,140.022a daiteyÃn uÓanÃ÷ prÃha saæÓayacchedane purà 12,140.022c j¤Ãnam avyapadeÓyaæ hi yathà nÃsti tathaiva tat 12,140.023a tena tvaæ chinnamÆlena kaæ to«ayitum arhasi 12,140.023c atathyavihitaæ yo và nedaæ vÃkyam upÃÓnuyÃt 12,140.024a ugrÃyaiva hi s­«Âo 'si karmaïe na tv avek«ase 12,140.024c aÇgemÃm anvavek«asva rÃjanÅtiæ bubhÆ«itum 12,140.024e yayà pramucyate tv anyo yadarthaæ ca pramodate 12,140.025a ajo 'Óva÷ k«atram ity etat sad­Óaæ brahmaïà k­tam 12,140.025c tasmÃn natÅk«ïabhÆtÃnÃæ yÃtrà kà cit prasidhyati 12,140.026a yas tv avadhyavadhe do«a÷ sa vadhyasyÃvadhe sm­ta÷ 12,140.026c e«aiva khalu maryÃdà yÃm ayaæ parivarjayet 12,140.027a tasmÃt tÅk«ïa÷ prajà rÃjà svadharme sthÃpayed uta 12,140.027c anyonyaæ bhak«ayanto hi pracareyur v­kà iva 12,140.028a yasya dasyugaïà rëÂre dhvÃÇk«Ã matsyä jalÃd iva 12,140.028c viharanti parasvÃni sa vai k«atriyapÃæsana÷ 12,140.029a kulÅnÃn sacivÃn k­tvà vedavidyÃsamanvitÃn 12,140.029c praÓÃdhi p­thivÅæ rÃjan prajà dharmeïa pÃlayan 12,140.029d*0359_01 vedavedÃÇgatattvaj¤o japahomaparÃyaïa÷ 12,140.029d*0359_02 ÃÓÅrvÃdaparo nityam e«a rÃjà purohita÷ 12,140.030a vihÅnajam akarmÃïaæ ya÷ prag­hïÃti bhÆmipa÷ 12,140.030c ubhayasyÃviÓe«aj¤as tad vai k«atraæ napuæsakam 12,140.031a naivograæ naiva cÃnugraæ dharmeïeha praÓasyate 12,140.031c ubhayaæ na vyatikrÃmed ugro bhÆtvà m­dur bhava 12,140.032a ka«Âa÷ k«atriyadharmo 'yaæ sauh­daæ tvayi yat sthitam 12,140.032c ugre karmaïi s­«Âo 'si tasmÃd rÃjyaæ praÓÃdhi vai 12,140.032d*0360_01 aru«Âa÷ kasya cid rÃjann evam eva samÃcara 12,140.033a aÓi«Âanigraho nityaæ Ói«Âasya paripÃlanam 12,140.033c iti Óakro 'bravÅd dhÅmÃn Ãpatsu bharatar«abha 12,140.034 yudhi«Âhira uvÃca 12,140.034a asti svid dasyumaryÃdà yÃm anyo nÃtilaÇghayet 12,140.034c p­cchÃmi tvÃæ satÃæ Óre«Âha tan me brÆhi pitÃmaha 12,140.035 bhÅ«ma uvÃca 12,140.035a brÃhmaïÃn eva seveta vidyÃv­ddhÃæs tapasvina÷ 12,140.035c ÓrutacÃritrav­ttìhyÃn pavitraæ hy etad uttamam 12,140.036a yà devatÃsu v­ttis te sÃstu vipre«u sarvadà 12,140.036c kruddhair hi viprai÷ karmÃïi k­tÃni bahudhà n­pa 12,140.037a te«Ãæ prÅtyà yaÓo mukhyam aprÅtyà tu viparyaya÷ 12,140.037c prÅtyà hy am­tavad viprÃ÷ kruddhÃÓ caiva yathà vi«am 12,141.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,141.001a pitÃmaha mahÃprÃj¤a sarvaÓÃstraviÓÃrada 12,141.001c Óaraïaæ pÃlayÃnasya yo dharmas taæ vadasva me 12,141.002 bhÅ«ma uvÃca 12,141.002a mahÃn dharmo mahÃrÃja ÓaraïÃgatapÃlane 12,141.002c arha÷ pra«Âuæ bhavÃæÓ caiva praÓnaæ bharatasattama 12,141.003a n­gaprabh­tayo rÃjan rÃjÃna÷ ÓaraïÃgatÃn 12,141.003c paripÃlya mahÃrÃja saæsiddhiæ paramÃæ gatÃ÷ 12,141.004a ÓrÆyate hi kapotena Óatru÷ Óaraïam Ãgata÷ 12,141.004c pÆjitaÓ ca yathÃnyÃyaæ svaiÓ ca mÃæsair nimantrita÷ 12,141.005 yudhi«Âhira uvÃca 12,141.005a kathaæ kapotena purà Óatru÷ Óaraïam Ãgata÷ 12,141.005c svamÃæsair bhojita÷ kÃæ ca gatiæ lebhe sa bhÃrata 12,141.006 bhÅ«ma uvÃca 12,141.006a Ó­ïu rÃjan kathÃæ divyÃæ sarvapÃpapraïÃÓinÅm 12,141.006c n­pater mucukundasya kathitÃæ bhÃrgaveïa ha 12,141.007a imam arthaæ purà pÃrtha mucukundo narÃdhipa÷ 12,141.007c bhÃrgavaæ paripapraccha praïato bharatar«abha 12,141.008a tasmai ÓuÓrÆ«amÃïÃya bhÃrgavo 'kathayat kathÃm 12,141.008c iyaæ yathà kapotena siddhi÷ prÃptà narÃdhipa 12,141.009a dharmaniÓcayasaæyuktÃæ kÃmÃrthasahitÃæ kathÃm 12,141.009c Ó­ïu«vÃvahito rÃjan gadato me mahÃbhuja 12,141.010a kaÓ cit k«udrasamÃcÃra÷ p­thivyÃæ kÃlasaæmata÷ 12,141.010c cacÃra p­thivÅæ pÃpo ghora÷ Óakunilubdhaka÷ 12,141.011a kÃkola iva k­«ïÃÇgo rÆk«a÷ pÃpasamÃhita÷ 12,141.011c yavamadhya÷ k­ÓagrÅvo hrasvapÃdo mahÃhanu÷ 12,141.012a naiva tasya suh­t kaÓ cin na saæbandhÅ na bÃndhava÷ 12,141.012c sa hi tai÷ saæparityaktas tena ghoreïa karmaïà 12,141.012d*0361_01 nara÷ pÃpasamÃcÃras tyaktavyo dÆrato budhai÷ 12,141.012d*0361_02 ÃtmÃnaæ yo 'bhisaædhatte so 'nyasya syÃt kathaæ hita÷ 12,141.012d*0361_03 ye n­Óaæsà durÃtmÃna÷ prÃïiprÃïaharà narÃ÷ 12,141.012d*0361_04 udvejanÅyà bhÆtÃnÃæ vyÃlà iva bhavanti te 12,141.013a sa vai k«Ãrakam ÃdÃya dvijÃn hatvà vane sadà 12,141.013c cakÃra vikrayaæ te«Ãæ pataægÃnÃæ narÃdhipa 12,141.014a evaæ tu vartamÃnasya tasya v­ttiæ durÃtmana÷ 12,141.014c agamat sumahÃn kÃlo na cÃdharmam abudhyata 12,141.015a tasya bhÃryÃsahÃyasya ramamÃïasya ÓÃÓvatam 12,141.015c daivayogavimƬhasya nÃnyà v­ttir arocata 12,141.016a tata÷ kadà cit tasyÃtha vanasthasya samudgata÷ 12,141.016c pÃtayann iva v­k«Ãæs tÃn sumahÃn vÃtasaæbhrama÷ 12,141.017a meghasaækulam ÃkÃÓaæ vidyunmaï¬alamaï¬itam 12,141.017c saæchannaæ sumuhÆrtena nausthÃneneva sÃgara÷ 12,141.018a vÃridhÃrÃsamÆhaiÓ ca saæprah­«Âa÷ Óatakratu÷ 12,141.018c k«aïena pÆrayÃm Ãsa salilena vasuædharÃm 12,141.019a tato dhÃrÃkule loke saæbhraman na«Âacetana÷ 12,141.019c ÓÅtÃrtas tad vanaæ sarvam ÃkulenÃntarÃtmanà 12,141.020a naiva nimnaæ sthalaæ vÃpi so 'vindata vihaægahà 12,141.020c pÆrito hi jalaughena mÃrgas tasya vanasya vai 12,141.021a pak«iïo vÃtavegena hatà lÅnÃs tadÃbhavan 12,141.021c m­gÃ÷ siæhà varÃhÃÓ ca sthalÃny ÃÓritya tasthire 12,141.022a mahatà vÃtavar«eïa trÃsitÃs te vanaukasa÷ 12,141.022c bhayÃrtÃÓ ca k«udhÃrtÃÓ ca babhramu÷ sahità vane 12,141.023a sa tu ÓÅtahatair gÃtrair jagÃmaiva na tasthivÃn 12,141.023b*0362_01 dadarÓa patitÃæ bhÆmau kapotÅæ ÓÅtavihvalÃm 12,141.023b*0362_02 d­«ÂvÃrto 'pi hi pÃpÃtmà sa tÃæ pa¤jarake 'k«ipat 12,141.023b*0362_03 svayaæ du÷khÃbhibhÆto 'pi du÷kham evÃkarot pare 12,141.023b*0362_04 pÃpÃtmà pÃpakÃritvÃt pÃpam eva cakÃra sa÷ 12,141.023c so 'paÓyad vana«aï¬e«u meghanÅlaæ vanaspatim 12,141.023d*0363_01 sevyamÃnaæ vihaægaughaiÓ chÃyÃvÃsaphalÃrthibhi÷ 12,141.023d*0363_02 dhÃtrà paropakÃrÃya sa sÃdhur iva nirmita÷ 12,141.023d*0363_03 athÃbhavat k«aïenaiva viyad vimalatÃrakam 12,141.023d*0363_04 mahat sara ivotphullaæ kumudacchuritodakam 12,141.024a tÃrìhyaæ kumudÃkÃram ÃkÃÓaæ nirmalaæ ca ha 12,141.024c meghair muktaæ nabho d­«Âvà lubdhaka÷ ÓÅtavihvala÷ 12,141.025a diÓo 'valokayÃm Ãsa velÃæ caiva durÃtmavÃn 12,141.025c dÆre grÃmaniveÓaÓ ca tasmÃd deÓÃd iti prabho 12,141.025e k­tabuddhir vane tasmin vastuæ tÃæ rajanÅæ tadà 12,141.026a so '¤jaliæ prayata÷ k­tvà vÃkyam Ãha vanaspatim 12,141.026c Óaraïaæ yÃmi yÃny asmin daivatÃnÅha bhÃrata 12,141.027a sa ÓilÃyÃæ Óira÷ k­tvà parïÃny ÃstÅrya bhÆtale 12,141.027c du÷khena mahatÃvi«Âas tata÷ su«vÃpa pak«ihà 12,142.001 bhÅ«ma uvÃca 12,142.001a atha v­k«asya ÓÃkhÃyÃæ vihaæga÷ sasuh­jjana÷ 12,142.001c dÅrghakÃlo«ito rÃjaæs tatra citratanÆruha÷ 12,142.002a tasya kÃlyaæ gatà bhÃryà carituæ nÃbhyavartata 12,142.002c prÃptÃæ ca rajanÅæ d­«Âvà sa pak«Å paryatapyata 12,142.003a vÃtavar«aæ mahac cÃsÅn na cÃgacchati me priyà 12,142.003c kiæ nu tat kÃraïaæ yena sÃdyÃpi na nivartate 12,142.004a api svasti bhavet tasyÃ÷ priyÃyà mama kÃnane 12,142.004c tayà virahitaæ hÅdaæ ÓÆnyam adya g­haæ mama 12,142.004d*0364_01 putrapautravadhÆbh­tyair ÃkÅrïam api sarvata÷ 12,142.004d*0364_02 bhÃryÃhÅnaæ g­hasthasya ÓÆnyam eva g­haæ bhavet 12,142.004d*0364_03 na g­haæ g­ham ity Ãhur g­hiïÅ g­ham ucyate 12,142.004d*0364_04 g­haæ tu g­hiïÅhÅnam araïyasad­Óaæ matam 12,142.005a yadi sà raktanetrÃntà citrÃÇgÅ madhurasvarà 12,142.005c adya nÃbhyeti me kÃntà na kÃryaæ jÅvitena me 12,142.005d*0365_01 na bhuÇkte mayy abhukte yà nÃsnÃte snÃti suvratà 12,142.005d*0365_02 nÃti«Âhaty upati«Âheta Óete ca Óayite mayi 12,142.005d*0365_03 h­«Âe bhavati sà h­«Âà du÷khite mayi du÷khità 12,142.005d*0365_04 pro«ite dÅnavadanà kruddhe ca priyavÃdinÅ 12,142.006a patidharmaratà sÃdhvÅ prÃïebhyo 'pi garÅyasÅ 12,142.006c sà hi ÓrÃntaæ k«udhÃrtaæ ca jÃnÅte mÃæ tapasvinÅ 12,142.007a anuraktà hità caiva snigdhà caiva pativratà 12,142.007c yasya vai tÃd­ÓÅ bhÃryà dhanya÷ sa manujo bhuvi 12,142.007d*0366_01 v­k«amÆle 'pi dayità yasya ti«Âhati tad g­ham 12,142.007d*0366_02 prÃsÃdo 'pi tayà hÅna÷ kÃntÃra iti niÓcitam 12,142.007d*0366_03 dharmÃrthakÃmakÃle«u bhÃryà puæsa÷ sahÃyinÅ 12,142.007d*0366_04 videÓagamane cÃsya saiva viÓvÃsakÃrikà 12,142.007d*0367_01 yasya bhÃryà sadà raktà tathà chandÃnuvartinÅ 12,142.007d*0367_02 vibhave 'pi hi saæto«as tasya svarga ihaiva hi 12,142.007d*0367_03 sà bhÃryà yà g­he dak«Ã sà bhÃryà yà pativratà 12,142.007d*0367_04 sà bhÃryà yà priyaæ brÆte sà bhÃryà yà manoramà 12,142.007d*0367_05 yasya bhÃryà guïaj¤Ã ca bhartÃram anugÃminÅ 12,142.007d*0367_06 yà cÃtÅva hi saæh­«Âà sà ÓrÅ÷ sÃk«Ãn na vai dhanam 12,142.008a bhÃryà hi paramo nÃtha÷ puru«asyeha paÂhyate 12,142.008c asahÃyasya loke 'smiæl lokayÃtrÃsahÃyinÅ 12,142.009a tathà rogÃbhibhÆtasya nityaæ k­cchragatasya ca 12,142.009c nÃsti bhÃryÃsamaæ kiæ cin narasyÃrtasya bhe«ajam 12,142.010a nÃsti bhÃryÃsamo bandhur nÃsti bhÃryÃsamà gati÷ 12,142.010c nÃsti bhÃryÃsamo loke sahÃyo dharmasÃdhana÷ 12,142.010d*0368_01 yasya bhÃryà g­he nÃsti sÃdhvÅ ca priyavÃdinÅ 12,142.010d*0368_02 araïyaæ tena gantavyaæ yathÃraïyaæ tathà g­ham 12,142.010d*0369_01 aho mama vinà vahniæ dahyate gÃtrasaæcayam 12,142.010d*0369_02 pativratadharà sÃdhvÅ prÃïebhyo 'pi garÅyasÅ 12,142.011a evaæ vilapatas tasya dvijasyÃrtasya tatra vai 12,142.011c g­hÅtà Óakunaghnena bhÃryà ÓuÓrÃva bhÃratÅm 12,142.011d*0370_00 kapoty uvÃca 12,142.011d*0370_01 aho 'tÅva subhÃgyÃhaæ yasyà me dayita÷ pati÷ 12,142.011d*0370_02 asato và sato vÃpi guïÃn evaæ prabhëate 12,142.012a na sà strÅty abhibhëà syÃd yasyà bhartà na tu«yati 12,142.012b*0371_01 tu«Âe bhartari nÃrÅïÃæ tu«ÂÃ÷ syu÷ sarvadevatÃ÷ 12,142.012c agnisÃk«ikam apy etad bhartà hi Óaraïaæ striya÷ 12,142.012d*0372_01 dÃvÃgnineva nirdagdhà sapu«pastabakà latà 12,142.012d*0372_02 bhasmÅbhavatu sà nÃrÅ yasyà bhartà na tu«yati 12,142.013a iti saæcintya du÷khÃrtà bhartÃraæ du÷khitaæ tadà 12,142.013c kapotÅ lubdhakenÃtha yattà vacanam abravÅt 12,142.014a hanta vak«yÃmi te Óreya÷ Órutvà ca kuru tat tathà 12,142.014c ÓaraïÃgatasaætrÃtà bhava kÃnta viÓe«ata÷ 12,142.015a e«a ÓÃkunika÷ Óete tava vÃsaæ samÃÓrita÷ 12,142.015c ÓÅtÃrtaÓ ca k«udhÃrtaÓ ca pÆjÃm asmai prayojaya 12,142.016a yo hi kaÓ cid dvijaæ hanyÃd gÃæ và lokasya mÃtaram 12,142.016c ÓaraïÃgataæ ca yo hanyÃt tulyaæ te«Ãæ ca pÃtakam 12,142.017a yÃsmÃkaæ vihità v­tti÷ kÃpotÅ jÃtidharmata÷ 12,142.017c sà nyÃyyÃtmavatà nityaæ tvadvidhenÃbhivartitum 12,142.018a yas tu dharmaæ yathÃÓakti g­hastho hy anuvartate 12,142.018c sa pretya labhate lokÃn ak«ayÃn iti ÓuÓruma 12,142.019a sa tvaæ saætÃnavÃn adya putravÃn api ca dvija 12,142.019c tat svadehe dayÃæ tyaktvà dharmÃrthau parig­hya vai 12,142.019e pÆjÃm asmai prayuÇk«va tvaæ prÅyetÃsya mano yathà 12,142.019f*0373_01 matk­te mà ca saætÃpaæ kurvÅthÃs tvaæ vihaægama 12,142.019f*0373_02 ÓarÅrayÃtrÃk­tyartham anyÃn dÃrÃn upai«yasi 12,142.020a iti sà ÓakunÅ vÃkyaæ k«Ãrakasthà tapasvinÅ 12,142.020c atidu÷khÃnvità procya bhartÃraæ samudaik«ata 12,142.021a sa patnyà vacanaæ Órutvà dharmayuktisamanvitam 12,142.021c har«eïa mahatà yukto bëpavyÃkulalocana÷ 12,142.022a taæ vai ÓÃkunikaæ d­«Âvà vidhid­«Âena karmaïà 12,142.022c pÆjayÃm Ãsa yatnena sa pak«Å pak«ijÅvinam 12,142.023a uvÃca ca svÃgataæ te brÆhi kiæ karavÃïy aham 12,142.023c saætÃpaÓ ca na kartavya÷ svag­he vartate bhavÃn 12,142.024a tad bravÅtu bhavÃn k«ipraæ kiæ karomi kim icchasi 12,142.024c praïayena bravÅmi tvÃæ tvaæ hi na÷ ÓaraïÃgata÷ 12,142.024d*0374_01 arÃv apy ucitaæ kÃryam Ãtithyaæ g­ham Ãgate 12,142.024d*0374_02 chettum apy Ãgate chÃyÃæ nopasaæharate druma÷ 12,142.025a ÓaraïÃgatasya kartavyam Ãtithyam iha yatnata÷ 12,142.025c pa¤cayaj¤aprav­ttena g­hasthena viÓe«ata÷ 12,142.026a pa¤cayaj¤Ãæs tu yo mohÃn na karoti g­hÃÓramÅ 12,142.026c tasya nÃyaæ na ca paro loko bhavati dharmata÷ 12,142.027a tad brÆhi tvaæ suvisrabdho yat tvaæ vÃcà vadi«yasi 12,142.027c tat kari«yÃmy ahaæ sarvaæ mà tvaæ Óoke mana÷ k­thÃ÷ 12,142.028a tasya tad vacanaæ Órutvà Óakuner lubdhako 'bravÅt 12,142.028c bÃdhate khalu mà ÓÅtaæ himatrÃïaæ vidhÅyatÃm 12,142.029a evam uktas tata÷ pak«Å parïÃny ÃstÅrya bhÆtale 12,142.029c yathÃÓu«kÃïi yatnena jvalanÃrthaæ drutaæ yayau 12,142.030a sa gatvÃÇgÃrakarmÃntaæ g­hÅtvÃgnim athÃgamat 12,142.030c tata÷ Óu«ke«u parïe«u pÃvakaæ so 'bhyadÅdipat 12,142.031a susaædÅptaæ mahat k­tvà tam Ãha ÓaraïÃgatam 12,142.031c pratÃpaya suvisrabdhaæ svagÃtrÃïy akutobhaya÷ 12,142.032a sa tathoktas tathety uktvà lubdho gÃtrÃïy atÃpayat 12,142.032c agnipratyÃgataprÃïas tata÷ prÃha vihaægamam 12,142.032d*0375_01 har«eïa mahatÃvi«Âo vÃkyaæ vyÃkulalocana÷ 12,142.032d*0375_02 tathemaæ Óakuniæ d­«Âvà vidhid­«Âena karmaïà 12,142.033a dattam ÃhÃram icchÃmi tvayà k«ud bÃdhate hi mÃm 12,142.033c tad vaca÷ sa pratiÓrutya vÃkyam Ãha vihaægama÷ 12,142.034a na me 'sti vibhavo yena nÃÓayÃmi tava k«udhÃm 12,142.034c utpannena hi jÅvÃmo vayaæ nityaæ vanaukasa÷ 12,142.035a saæcayo nÃsti cÃsmÃkaæ munÅnÃm iva kÃnane 12,142.035c ity uktvà sa tadà tatra vivarïavadano 'bhavat 12,142.036a kathaæ nu khalu kartavyam iti cintÃpara÷ sadà 12,142.036c babhÆva bharataÓre«Âha garhayan v­ttim Ãtmana÷ 12,142.037a muhÆrtÃl labdhasaæj¤as tu sa pak«Å pak«ighÃtakam 12,142.037c uvÃca tarpayi«ye tvÃæ muhÆrtaæ pratipÃlaya 12,142.038a ity uktvà Óu«kaparïai÷ sa saæprajvÃlya hutÃÓanam 12,142.038c har«eïa mahatà yukta÷ kapota÷ punar abravÅt 12,142.039a devÃnÃæ ca munÅnÃæ ca pitÌïÃæ ca mahÃtmanÃm 12,142.039c ÓrutapÆrvo mayà dharmo mahÃn atithipÆjane 12,142.040a kuru«vÃnugrahaæ me 'dya satyam etad bravÅmi te 12,142.040c niÓcità khalu me buddhir atithipratipÆjane 12,142.041a tata÷ satyapratij¤o vai sa pak«Å prahasann iva 12,142.041c tam agniæ tri÷ parikramya praviveÓa mahÅpate 12,142.042a agnimadhyaæ pravi«Âaæ taæ lubdho d­«ÂvÃtha pak«iïam 12,142.042c cintayÃm Ãsa manasà kim idaæ nu k­taæ mayà 12,142.043a aho mama n­Óaæsasya garhitasya svakarmaïà 12,142.043c adharma÷ sumahÃn ghoro bhavi«yati na saæÓaya÷ 12,142.044a evaæ bahuvidhaæ bhÆri vilalÃpa sa lubdhaka÷ 12,142.044c garhayan svÃni karmÃïi dvijaæ d­«Âvà tathÃgatam 12,143.001 bhÅ«ma uvÃca 12,143.001a tatas taæ lubdhaka÷ paÓyan k­payÃbhiparipluta÷ 12,143.001c kapotam agnau patitaæ vÃkyaæ punar uvÃca ha 12,143.002a kim Åd­Óaæ n­Óaæsena mayà k­tam abuddhinà 12,143.002c bhavi«yati hi me nityaæ pÃtakaæ h­di jÅvata÷ 12,143.003a sa vinindann athÃtmÃnaæ puna÷ punar uvÃca ha 12,143.003c dhiÇ mÃm astu sudurbuddhiæ sadà nik­tiniÓcayam 12,143.003e Óubhaæ karma parityajya yo 'haæ Óakunilubdhaka÷ 12,143.004a n­Óaæsasya mamÃdyÃyaæ pratyÃdeÓo na saæÓaya÷ 12,143.004c datta÷ svamÃæsaæ dadatà kapotena mahÃtmanà 12,143.005a so 'haæ tyak«ye priyÃn prÃïÃn putradÃraæ vis­jya ca 12,143.005c upadi«Âo hi me dharma÷ kapotenÃtidharmiïà 12,143.006a adya prabh­ti dehaæ svaæ sarvabhogair vivarjitam 12,143.006c yathà svalpaæ jalaæ grÅ«me Óo«ayi«yÃmy ahaæ tathà 12,143.007a k«utpipÃsÃtapasaha÷ k­Óo dhamanisaætata÷ 12,143.007c upavÃsair bahuvidhaiÓ cari«ye pÃralaukikam 12,143.008a aho dehapradÃnena darÓitÃtithipÆjanà 12,143.008c tasmÃd dharmaæ cari«yÃmi dharmo hi paramà gati÷ 12,143.008e d­«Âo hi dharmo dharmi«Âhair yÃd­Óo vihagottame 12,143.009a evam uktvà viniÓcitya raudrakarmà sa lubdhaka÷ 12,143.009c mahÃprasthÃnam ÃÓritya prayayau saæÓitavrata÷ 12,143.010a tato ya«Âiæ ÓalÃkÃÓ ca k«Ãrakaæ pa¤jaraæ tathà 12,143.010c tÃæÓ ca baddhà kapotÃn sa saæpramucyotsasarja ha 12,144.001 bhÅ«ma uvÃca 12,144.001a tato gate ÓÃkunike kapotÅ prÃha du÷khità 12,144.001c saæsm­tya bhartÃram atho rudatÅ ÓokamÆrchità 12,144.002a nÃhaæ te vipriyaæ kÃnta kadà cid api saæsmare 12,144.002c sarvà vai vidhavà nÃrÅ bahuputrÃpi khecara 12,144.002e Óocyà bhavati bandhÆnÃæ patihÅnà manasvinÅ 12,144.003a lÃlitÃhaæ tvayà nityaæ bahumÃnÃc ca sÃntvità 12,144.003c vacanair madhurai÷ snigdhair asak­t sumanoharai÷ 12,144.004a kandare«u ca ÓailÃnÃæ nadÅnÃæ nirjhare«u ca 12,144.004c drumÃgre«u ca ramye«u ramitÃhaæ tvayà priya 12,144.005a ÃkÃÓagamane caiva sukhitÃhaæ tvayà sukham 12,144.005c vih­tÃsmi tvayà kÃnta tan me nÃdyÃsti kiæ cana 12,144.006a mitaæ dadÃti hi pità mitaæ mÃtà mitaæ suta÷ 12,144.006c amitasya tu dÃtÃraæ bhartÃraæ kà na pÆjayet 12,144.007a nÃsti bhart­samo nÃtho na ca bhart­samaæ sukham 12,144.007c vis­jya dhanasarvasvaæ bhartà vai Óaraïaæ striyÃ÷ 12,144.008a na kÃryam iha me nÃtha jÅvitena tvayà vinà 12,144.008c patihÅnÃpi kà nÃrÅ satÅ jÅvitum utsahet 12,144.009a evaæ vilapya bahudhà karuïaæ sà sudu÷khità 12,144.009c pativratà saæpradÅptaæ praviveÓa hutÃÓanam 12,144.010a tataÓ citrÃmbaradharaæ bhartÃraæ sÃnvapaÓyata 12,144.010c vimÃnasthaæ suk­tibhi÷ pÆjyamÃnaæ mahÃtmabhi÷ 12,144.011a citramÃlyÃmbaradharaæ sarvÃbharaïabhÆ«itam 12,144.011c vimÃnaÓatakoÂÅbhir Ãv­taæ puïyakÅrtibhi÷ 12,144.011d*0376_01 kapoto 'pi ca tÃæ d­«Âvà kapotÅæ ca surÆpiïÅm 12,144.011d*0376_02 har«eïa mahatà yukta÷ pari«vajyedam abravÅt 12,144.011d*0376_03 aho mÃm anugacchantyà k­taæ sÃdhu Óubhaæ tvayà 12,144.011d*0376_04 k«aïamÃtreïa du÷khena sukhaæ tena samÃrjitam 12,144.011d*0376_05 tisra÷ koÂyardhakoÂÅ ca yÃni lomÃni mÃnave 12,144.011d*0376_06 tÃvat kÃlaæ vaset svarge bhartÃraæ yÃnugacchati 12,144.011d*0376_07 vyÃlagrÃhÅ yathà vyÃlaæ bilÃd uddharate balÃt 12,144.011d*0376_08 tadvad bhartÃram uddh­tya tenaiva saha modate 12,144.012a tata÷ svargagata÷ pak«Å bhÃryayà saha saægata÷ 12,144.012c karmaïà pÆjitas tena reme tatra sa bhÃryayà 12,145.001 bhÅ«ma uvÃca 12,145.001a vimÃnasthau tu tau rÃjaæl lubdhako vai dadarÓa ha 12,145.001c d­«Âvà tau daæpatÅ du÷khÃd acintayata sadgatim 12,145.002a kÅd­Óeneha tapasà gaccheyaæ paramÃæ gatim 12,145.002c iti buddhyà viniÓcitya gamanÃyopacakrame 12,145.003a mahÃprasthÃnam ÃÓritya lubdhaka÷ pak«ijÅvana÷ 12,145.003c niÓce«Âo mÃrutÃhÃro nirmama÷ svargakÃÇk«ayà 12,145.004a tato 'paÓyat suvistÅrïaæ h­dyaæ padmavibhÆ«itam 12,145.004c nÃnÃdvijagaïÃkÅrïaæ sara÷ ÓÅtajalaæ Óubham 12,145.004e pipÃsÃrto 'pi tad d­«Âvà t­pta÷ syÃn nÃtra saæÓaya÷ 12,145.005a upavÃsak­Óo 'tyarthaæ sa tu pÃrthiva lubdhaka÷ 12,145.005c upasarpata saæh­«Âa÷ ÓvÃpadÃdhyu«itaæ vanam 12,145.006a mahÃntaæ niÓcayaæ k­tvà lubdhaka÷ praviveÓa ha 12,145.006c praviÓann eva ca vanaæ nig­hÅta÷ sa kaïÂakai÷ 12,145.007a sa kaïÂakavibhugnÃÇgo lohitÃrdrÅk­tacchavi÷ 12,145.007c babhrÃma tasmin vijane nÃnÃm­gasamÃkule 12,145.008a tato drumÃïÃæ mahatÃæ pavanena vane tadà 12,145.008c udati«Âhata saæghar«Ãt sumahÃn havyavÃhana÷ 12,145.009a tad vanaæ v­k«asaækÅrïaæ latÃviÂapasaækulam 12,145.009c dadÃha pÃvaka÷ kruddho yugÃntÃgnisamaprabha÷ 12,145.010a sajvÃlai÷ pavanoddhÆtair visphuliÇgai÷ samanvita÷ 12,145.010c dadÃha tad vanaæ ghoraæ m­gapak«isamÃkulam 12,145.011a tata÷ sa dehamok«Ãrthaæ saæprah­«Âena cetasà 12,145.011c abhyadhÃvata saæv­ddhaæ pÃvakaæ lubdhakas tadà 12,145.012a tatas tenÃgninà dagdho lubdhako na«Âakilbi«a÷ 12,145.012c jagÃma paramÃæ siddhiæ tadà bharatasattama 12,145.013a tata÷ svargastham ÃtmÃnaæ so 'paÓyad vigatajvara÷ 12,145.013c yak«agandharvasiddhÃnÃæ madhye bhrÃjantam indravat 12,145.014a evaæ khalu kapotaÓ ca kapotÅ ca pativratà 12,145.014c lubdhakena saha svargaæ gatÃ÷ puïyena karmaïà 12,145.015a yÃpi caivaævidhà nÃrÅ bhartÃram anuvartate 12,145.015c virÃjate hi sà k«ipraæ kapotÅva divi sthità 12,145.016a evam etat purà v­ttaæ lubdhakasya mahÃtmana÷ 12,145.016c kapotasya ca dharmi«Âhà gati÷ puïyena karmaïà 12,145.017a yaÓ cedaæ Ó­ïuyÃn nityaæ yaÓ cedaæ parikÅrtayet 12,145.017c nÃÓubhaæ vidyate tasya manasÃpi pramÃdyata÷ 12,145.018a yudhi«Âhira mahÃn e«a dharmo dharmabh­tÃæ vara 12,145.018c goghne«v api bhaved asmin ni«k­ti÷ pÃpakarmaïa÷ 12,145.018e ni«k­tir na bhavet tasmin yo hanyÃc charaïÃgatam 12,145.018f*0377_01 itihÃsam imaæ putra Órutvà pÃpavinÃÓanam 12,145.018f*0377_02 na durgatim avÃpnoti svargalokaæ ca gacchati 12,145.018f*0378_01 Ãrtà g­hÃgatÃ÷ pÆjyÃs tathaiva ÓaraïÃgatÃ÷ 12,146.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,146.001a abuddhipÆrvaæ ya÷ pÃpaæ kuryÃd bharatasattama 12,146.001c mucyate sa kathaæ tasmÃd enasas tad vadasva me 12,146.002 bhÅ«ma uvÃca 12,146.002a atra te varïayi«ye 'ham itihÃsaæ purÃtanam 12,146.002c indrota÷ Óaunako vipro yad Ãha janamejayam 12,146.003a ÃsÅd rÃjà mahÃvÅrya÷ pÃrik«ij janamejaya÷ 12,146.003c abuddhipÆrvaæ brahmahatyà tam Ãgacchan mahÅpatim 12,146.004a taæ brÃhmaïÃ÷ sarva eva tatyaju÷ sapurohitÃ÷ 12,146.004c jagÃma sa vanaæ rÃjà dahyamÃno divÃniÓam 12,146.005a sa prajÃbhi÷ parityaktaÓ cakÃra kuÓalaæ mahat 12,146.005c ativelaæ tapas tepe dahyamÃna÷ sa manyunà 12,146.005d*0379_01 brahmahatyÃpanodÃrtham ap­cchad brÃhmaïÃn bahÆn 12,146.005d*0379_02 paryaÂan p­thivÅæ k­tsnÃæ deÓe deÓe narÃdhipa÷ 12,146.006a tatretihÃsaæ vak«yÃmi dharmasyÃsyopab­æhaïam 12,146.006c dahyamÃna÷ pÃpak­tyà jagÃma janamejaya÷ 12,146.007a vari«yamÃïa indrotaæ Óaunakaæ saæÓitavratam 12,146.007c samÃsÃdyopajagrÃha pÃdayo÷ paripŬayan 12,146.008a tato bhÅto mahÃprÃj¤o jagarhe subh­Óaæ tadà 12,146.008c kartà pÃpasya mahato bhrÆïahà kim ihÃgata÷ 12,146.009a kiæ tavÃsmÃsu kartavyaæ mà mà sprÃk«Å÷ kathaæ cana 12,146.009c gaccha gaccha na te sthÃnaæ prÅïÃty asmÃn iha dhruvam 12,146.010a rudhirasyeva te gandha÷ Óavasyeva ca darÓanam 12,146.010c aÓiva÷ ÓivasaækÃÓo m­to jÅvann ivÃÂasi 12,146.011a antarm­tyur aÓuddhÃtmà pÃpam evÃnucintayan 12,146.011c prabudhyase prasvapi«i vartase carase sukhÅ 12,146.012a moghaæ te jÅvitaæ rÃjan parikli«Âaæ ca jÅvasi 12,146.012c pÃpÃyeva ca s­«Âo 'si karmaïe ha yavÅyase 12,146.013a bahu kalyÃïam icchanta Åhante pitara÷ sutÃn 12,146.013c tapasà devatejyÃbhir vandanena titik«ayà 12,146.014a pit­vaæÓam imaæ paÓya tvatk­te narakaæ gatam 12,146.014c nirarthÃ÷ sarva evai«Ãm ÃÓÃbandhÃs tvadÃÓrayÃ÷ 12,146.015a yÃn pÆjayanto vindanti svargam Ãyur yaÓa÷ sukham 12,146.015c te«u te satataæ dve«o brÃhmaïe«u nirarthaka÷ 12,146.016a imaæ lokaæ vimucya tvam avÃÇmÆrdhà pati«yasi 12,146.016c aÓÃÓvatÅ÷ ÓÃÓvatÅÓ ca samÃ÷ pÃpena karmaïà 12,146.017a adyamÃno jantug­dhrai÷ ÓitikaïÂhair ayomukhai÷ 12,146.017c tato 'pi punar Ãv­tta÷ pÃpayoniæ gami«yasi 12,146.018a yad idaæ manyase rÃjan nÃyam asti para÷ kuta÷ 12,146.018c pratismÃrayitÃras tvÃæ yamadÆtà yamak«aye 12,147.001 bhÅ«ma uvÃca 12,147.001a evam ukta÷ pratyuvÃca taæ muniæ janamejaya÷ 12,147.001c garhyaæ bhavÃn garhayati nindyaæ nindati mà bhavÃn 12,147.002a dhikkÃryaæ mà dhikkurute tasmÃt tvÃhaæ prasÃdaye 12,147.002c sarvaæ hÅdaæ svak­taæ me jvalÃmy agnÃv ivÃhita÷ 12,147.003a svakarmÃïy abhisaædhÃya nÃbhinandati me mana÷ 12,147.003c prÃptaæ nÆnaæ mayà ghoraæ bhayaæ vaivasvatÃd api 12,147.004a tat tu Óalyam anirh­tya kathaæ Óak«yÃmi jÅvitum 12,147.004c sarvamanyÆn vinÅya tvam abhi mà vada Óaunaka 12,147.005a mahÃnasaæ brÃhmaïÃnÃæ bhavi«yÃmy arthavÃn puna÷ 12,147.005c astu Óe«aæ kulasyÃsya mà parÃbhÆd idaæ kulam 12,147.006a na hi no brahmaÓaptÃnÃæ Óe«o bhavitum arhati 12,147.006c ÓrutÅr alabhamÃnÃnÃæ saævidaæ vedaniÓcayÃt 12,147.007a nirvidyamÃna÷ subh­Óaæ bhÆyo vak«yÃmi sÃæpratam 12,147.007c bhÆyaÓ caivÃbhinaÇk«anti nirdharmà nirjapà iva 12,147.008a arvÃk ca pratiti«Âhanti pulindaÓabarà iva 12,147.008c na hy ayaj¤Ã amuæ lokaæ prÃpnuvanti kathaæ cana 12,147.009a avij¤Ãyaiva me praj¤Ãæ bÃlasyeva supaï¬ita÷ 12,147.009c brahman piteva putrebhya÷ prati mÃæ vächa Óaunaka 12,147.010 Óaunaka uvÃca 12,147.010a kim ÃÓcaryaæ yata÷ prÃj¤o bahu kuryÃd dhi sÃæpratam 12,147.010c iti vai paï¬ito bhÆtvà bhÆtÃnÃæ nopatapyati 12,147.011a praj¤ÃprÃsÃdam Ãruhya aÓocya÷ Óocate janÃn 12,147.011c jagatÅsthÃn ivÃdristha÷ praj¤ayà pratipaÓyati 12,147.012a na copalabhate tatra na ca kÃryÃïi paÓyati 12,147.012c nirviïïÃtmà parok«o và dhikk­ta÷ sarvasÃdhu«u 12,147.013a viditvobhayato vÅryaæ mÃhÃtmyaæ veda Ãgame 12,147.013c kuru«veha mahÃÓÃntiæ brahmà Óaraïam astu te 12,147.014a tad vai pÃratrikaæ cÃru brÃhmaïÃnÃm akupyatÃm 12,147.014c atha cet tapyase pÃpair dharmaæ ced anupaÓyasi 12,147.015 janamejaya uvÃca 12,147.015a anutapye ca pÃpena na cÃdharmaæ carÃmy aham 12,147.015c bubhÆ«uæ bhajamÃnaæ ca prativächÃmi Óaunaka 12,147.016 Óaunaka uvÃca 12,147.016a chittvà stambhaæ ca mÃnaæ ca prÅtim icchÃmi te n­pa 12,147.016c sarvabhÆtahite ti«Âha dharmaæ caiva pratismara 12,147.017a na bhayÃn na ca kÃrpaïyÃn na lobhÃt tvÃm upÃhvaye 12,147.017c tÃæ me devà giraæ satyÃæ Ó­ïvantu brÃhmaïai÷ saha 12,147.018a so 'haæ na kena cic cÃrthÅ tvÃæ ca dharmam upÃhvaye 12,147.018c kroÓatÃæ sarvabhÆtÃnÃm aho dhig iti kurvatÃm 12,147.019a vak«yanti mÃm adharmaj¤Ã vak«yanty asuh­do janÃ÷ 12,147.019c vÃcas tÃ÷ suh­da÷ Órutvà saæjvari«yanti me bh­Óam 12,147.020a ke cid eva mahÃprÃj¤Ã÷ parij¤Ãsyanti kÃryatÃm 12,147.020c jÃnÅhi me k­taæ tÃta brÃhmaïÃn prati bhÃrata 12,147.021a yathà te matk­te k«emaæ labheraæs tat tathà kuru 12,147.021c pratijÃnÅhi cÃdrohaæ brÃhmaïÃnÃæ narÃdhipa 12,147.022 janamejaya uvÃca 12,147.022a naiva vÃcà na manasà na punar jÃtu karmaïà 12,147.022c drogdhÃsmi brÃhmaïÃn vipra caraïÃv eva te sp­Óe 12,148.001 Óaunaka uvÃca 12,148.001a tasmÃt te 'haæ pravak«yÃmi dharmam Ãv­ttacetase 12,148.001c ÓrÅmÃn mahÃbalas tu«Âo yas tvaæ dharmam avek«ase 12,148.001e purastÃd dÃruïo bhÆtvà sucitrataram eva tat 12,148.002a anug­hïanti bhÆtÃni svena v­ttena pÃrthiva 12,148.002c k­tsne nÆnaæ sadasatÅ iti loko vyavasyati 12,148.002e yatra tvaæ tÃd­Óo bhÆtvà dharmam adyÃnupaÓyasi 12,148.003a hitvà suruciraæ bhak«yaæ bhogÃæÓ ca tapa Ãsthita÷ 12,148.003c ity etad api bhÆtÃnÃm adbhutaæ janamejaya 12,148.004a yo durbalo bhaved dÃtà k­païo và tapodhana÷ 12,148.004c anÃÓcaryaæ tad ity Ãhur nÃtidÆre hi vartate 12,148.005a etad eva hi kÃrpaïyaæ samagram asamÅk«itam 12,148.005c tasmÃt samÅk«ayaiva syÃd bhavet tasmiæs tato guïa÷ 12,148.006a yaj¤o dÃnaæ dayà vedÃ÷ satyaæ ca p­thivÅpate 12,148.006c pa¤caitÃni pavitrÃïi «a«Âhaæ sucaritaæ tapa÷ 12,148.007a tad eva rÃj¤Ãæ paramaæ pavitraæ janamejaya 12,148.007c tena samyag g­hÅtena ÓreyÃæsaæ dharmam Ãpsyasi 12,148.008a puïyadeÓÃbhigamanaæ pavitraæ paramaæ sm­tam 12,148.008c api hy udÃharantÅmà gÃthà gÅtà yayÃtinà 12,148.009a yo martya÷ pratipadyeta Ãyur jÅveta và puna÷ 12,148.009c yaj¤am ekÃntata÷ k­tvà tat saænyasya tapaÓ caret 12,148.010a puïyam Ãhu÷ kuruk«etraæ sarasvatyÃæ p­thÆdakam 12,148.010a*0380_01 **** **** kuruk«etrÃt sarasvatÅm 12,148.010a*0380_02 sarasvatyÃÓ ca tÅrthÃni 12,148.010c yatrÃvagÃhya pÅtvà và naivaæ Óvomaraïaæ tapet 12,148.011a mahÃsara÷ pu«karÃïi prabhÃsottaramÃnase 12,148.011c kÃlodaæ tv eva gantÃsi labdhÃyur jÅvite puna÷ 12,148.012a sarasvatÅd­«advatyau sevamÃno 'nusaæcare÷ 12,148.012c svÃdhyÃyaÓÅla÷ sthÃne«u sarve«u samupasp­Óe÷ 12,148.013a tyÃgadharmaæ pavitrÃïÃæ saænyÃsaæ param abravÅt 12,148.013c atrÃpy udÃharantÅmà gÃthÃ÷ satyavatà k­tÃ÷ 12,148.014a yathà kumÃra÷ satyo vai na puïyo na ca pÃpak­t 12,148.014c na hy asti sarvabhÆte«u du÷kham asmin kuta÷ sukham 12,148.015a evaæ prak­tibhÆtÃnÃæ sarvasaæsargayÃyinÃm 12,148.015c tyajatÃæ jÅvitaæ prÃyo viv­te puïyapÃtake 12,148.016a yat tv eva rÃj¤o jyÃyo vai kÃryÃïÃæ tad vadÃmi te 12,148.016c balena saævibhÃgaiÓ ca jaya svargaæ punÅ«va ca 12,148.017a yasyaivaæ balam ojaÓ ca sa dharmasya prabhur nara÷ 12,148.017c brÃhmaïÃnÃæ sukhÃrthaæ tvaæ paryehi p­thivÅm imÃm 12,148.018a yathaivainÃn purÃk«aipsÅs tathaivainÃn prasÃdaya 12,148.018c api dhikkriyamÃïo 'pi tyajyamÃno 'py anekadhà 12,148.019a Ãtmano darÓanaæ vidvan nÃhantÃsmÅti mà krudha÷ 12,148.019c ghaÂamÃna÷ svakÃrye«u kuru nai÷Óreyasaæ param 12,148.020a himÃgnighorasad­Óo rÃjà bhavati kaÓ cana 12,148.020c lÃÇgalÃÓanikalpo và bhavaty anya÷ paraætapa 12,148.021a na ni÷Óe«eïa mantavyam acikitsyena và puna÷ 12,148.021c na jÃtu nÃham asmÅti prasaktavyam asÃdhu«u 12,148.022a vikarmaïà tapyamÃna÷ pÃdÃt pÃpasya mucyate 12,148.022c naitat kÃryaæ punar iti dvitÅyÃt parimucyate 12,148.022e cari«ye dharmam eveti t­tÅyÃt parimucyate 12,148.022f*0381_01 Óucis tÅrthÃny anucaraæÓ caturthÃt parimucyate 12,148.023a kalyÃïam anumantavyaæ puru«eïa bubhÆ«atà 12,148.023c ye sugandhÅni sevante tathÃgandhà bhavanti te 12,148.023e ye durgandhÅni sevante tathÃgandhà bhavanti te 12,148.024a tapaÓcaryÃpara÷ sadya÷ pÃpÃd dhi parimucyate 12,148.024c saævatsaram upÃsyÃgnim abhiÓasta÷ pramucyate 12,148.024e trÅïi var«Ãïy upÃsyÃgniæ bhrÆïahà vipramucyate 12,148.024f*0382_01 abhyetya yojanaÓataæ bhrÆïahà vipramucyate 12,148.025a yÃvata÷ prÃïino hanyÃt tajjÃtÅyÃn svabhÃvata÷ 12,148.025c pramÅyamÃïÃn unmocya bhrÆïahà vipramucyate 12,148.026a api vÃpsu nimajjeta trir japann aghamar«aïam 12,148.026c yathÃÓvamedhÃvabh­thas tathà tan manur abravÅt 12,148.027a k«ipraæ praïudate pÃpaæ satkÃraæ labhate tathà 12,148.027c api cainaæ prasÅdanti bhÆtÃni ja¬amÆkavat 12,148.028a b­haspatiæ devaguruæ surÃsurÃ÷; sametya sarve n­pate 'nvayu¤jan 12,148.028c dharme phalaæ vettha k­te mahar«e; tathetarasmin narake pÃpaloke 12,148.029a ubhe tu yasya suk­te bhavetÃæ; kiæ svit tayos tatra jayottaraæ syÃt 12,148.029c Ãcak«va na÷ karmaphalaæ mahar«e; kathaæ pÃpaæ nudate puïyaÓÅla÷ 12,148.030 b­haspatir uvÃca 12,148.030a k­tvà pÃpaæ pÆrvam abuddhipÆrvaæ; puïyÃni ya÷ kurute buddhipÆrvam 12,148.030c sa tat pÃpaæ nudate puïyaÓÅlo; vÃso yathà malinaæ k«Ãrayuktyà 12,148.031a pÃpaæ k­tvà na manyeta nÃham asmÅti pÆru«a÷ 12,148.031c cikÅr«ed eva kalyÃïaæ ÓraddadhÃno 'nasÆyaka÷ 12,148.032a chidrÃïi vasanasyeva sÃdhunà viv­ïoti ya÷ 12,148.032c ya÷ pÃpaæ puru«a÷ k­tvà kalyÃïam abhipadyate 12,148.033a yathÃditya÷ punar udyaæs tama÷ sarvaæ vyapohati 12,148.033c kalyÃïam Ãcarann evaæ sarvaæ pÃpaæ vyapohati 12,148.034 bhÅ«ma uvÃca 12,148.034a evam uktvà sa rÃjÃnam indroto janamejayam 12,148.034c yÃjayÃm Ãsa vidhivad vÃjimedhena Óaunaka÷ 12,148.035a tata÷ sa rÃjà vyapanÅtakalma«a÷; Óriyà yuta÷ prajvalitÃgnirÆpayà 12,148.035c viveÓa rÃjyaæ svam amitrakarÓano; divaæ yathà pÆrïavapur niÓÃkara÷ 12,149.000*0383_00 yudhi«Âhira uvÃca 12,149.000*0383_01 kaccit pitÃmahenÃsÅc chrutaæ và d­«Âam eva và 12,149.000*0383_02 kaccin martyo m­to rÃjan punar ujjÅvito bhavet 12,149.000*0384_00 yudhi«Âhira uvÃca 12,149.000*0384_01 yad eva ÓrÆyate rÃjann abhiyogam anujjhatÃm 12,149.000*0384_02 kadÃpy aghaÂamÃno 'pi ghaÂetÃrtho mahÃn api 12,149.000*0384_03 tad etaæ saæÓayaæ chindhi mahÃntaæ hy api me sthitam 12,149.000*0384_04 ­te pitÃmahÃd bhÅ«mÃc chettà naivÃsya vidyate 12,149.001 bhÅ«ma uvÃca 12,149.001a Ó­ïu pÃrtha yathÃv­ttam itihÃsaæ purÃtanam 12,149.001c g­dhrajambukasaævÃdaæ yo v­tto vaidiÓe purà 12,149.001d*0385_01 kasya cid brÃhmaïasyÃsÅd du÷khalabdha÷ suto m­ta÷ 12,149.001d*0385_02 bÃla eva viÓÃlÃk«o bÃlagrahanipŬita÷ 12,149.002a du÷khitÃ÷ ke cid ÃdÃya bÃlam aprÃptayauvanam 12,149.002c kulasarvasvabhÆtaæ vai rudanta÷ ÓokavihvalÃ÷ 12,149.003a bÃlaæ m­taæ g­hÅtvÃtha ÓmaÓÃnÃbhimukhÃ÷ sthitÃ÷ 12,149.003c aÇkenÃÇkaæ ca saækramya rurudur bhÆtale tadà 12,149.003d*0386_01 Óocantas tasya pÆrvoktÃn bhëitÃæÓ cÃsak­t puna÷ 12,149.003d*0386_02 taæ bÃlaæ bhÆtale k«ipya pratigantuæ na Óaknuyu÷ 12,149.004a te«Ãæ ruditaÓabdena g­dhro 'bhyetya vaco 'bravÅt 12,149.004c ekÃtmakam imaæ loke tyaktvà gacchata mÃciram 12,149.005a iha puæsÃæ sahasrÃïi strÅsahasrÃïi caiva hi 12,149.005c samÃnÅtÃni kÃlena kiæ te vai jÃtv abÃndhavÃ÷ 12,149.006a saæpaÓyata jagat sarvaæ sukhadu÷khair adhi«Âhitam 12,149.006c saæyogo viprayogaÓ ca paryÃyeïopalabhyate 12,149.007a g­hÅtvà ye ca gacchanti ye 'nuyÃnti ca tÃn m­tÃn 12,149.007c te 'py Ãyu«a÷ pramÃïena svena gacchanti jantava÷ 12,149.008a alaæ sthitvà ÓmaÓÃne 'smin g­dhragomÃyusaækule 12,149.008c kaÇkÃlabahule ghore sarvaprÃïibhayaækare 12,149.009a na punar jÅvita÷ kaÓ cit kÃladharmam upÃgata÷ 12,149.009c priyo và yadi và dve«ya÷ prÃïinÃæ gatir Åd­ÓÅ 12,149.010a sarveïa khalu martavyaæ martyaloke prasÆyatà 12,149.010c k­tÃntavihite mÃrge ko m­taæ jÅvayi«yati 12,149.011a karmÃntavihite loke cÃstaæ gacchati bhÃskare 12,149.011c gamyatÃæ svam adhi«ÂhÃnaæ sutasnehaæ vis­jya vai 12,149.012a tato g­dhravaca÷ Órutvà vikroÓantas tadà n­pa 12,149.012c bÃndhavÃs te 'bhyagacchanta putram uts­jya bhÆtale 12,149.012d*0387_01 niÓcitÃrthÃÓ ca te sarve gamanaæ prati bhÃrata 12,149.013a viniÓcityÃtha ca tata÷ saætyajanta÷ svam Ãtmajam 12,149.013a*0388_01 **** **** vikroÓantas tatas tata÷ 12,149.013a*0388_02 m­tam ity eva gacchanto nirÃÓÃs tasya darÓane 12,149.013a*0388_03 nivartane k­tadhiya÷ 12,149.013c nirÃÓà jÅvite tasya mÃrgam Ãruhya dhi«ÂhitÃ÷ 12,149.014a dhvÃÇk«Ãbhrasamavarïas tu bilÃn ni÷s­tya jambuka÷ 12,149.014c gacchamÃnÃn sma tÃn Ãha nirgh­ïÃ÷ khalu mÃnavÃ÷ 12,149.015a Ãdityo 'yaæ sthito mƬhÃ÷ snehaæ kuruta mà bhayam 12,149.015c bahurÆpo muhÆrtaÓ ca jÅvetÃpi kadà cana 12,149.016a yÆyaæ bhÆmau vinik«ipya putrasnehavinÃk­tÃ÷ 12,149.016c ÓmaÓÃne putram uts­jya kasmÃd gacchatha nirgh­ïÃ÷ 12,149.017a na vo 'sty asmin sute sneho bÃle madhurabhëiïi 12,149.017c yasya bhëitamÃtreïa prasÃdam upagacchatha 12,149.018a na paÓyatha sutasnehaæ yÃd­Óa÷ paÓupak«iïÃm 12,149.018c na ye«Ãæ dhÃrayitvà tÃn kaÓ cid asti phalÃgama÷ 12,149.019a catu«pÃt pak«ikÅÂÃnÃæ prÃïinÃæ snehasaÇginÃm 12,149.019c paralokagatisthÃnÃæ muniyaj¤akriyà iva 12,149.020a te«Ãæ putrÃbhirÃmÃïÃm iha loke paratra ca 12,149.020c na guïo d­Óyate kaÓ cit prajÃ÷ saædhÃrayanti ca 12,149.021a apaÓyatÃæ priyÃn putrÃn nai«Ãæ Óoko 'nuti«Âhati 12,149.021c na ca pu«ïanti saæv­ddhÃs te mÃtÃpitarau kva cit 12,149.022a mÃnu«ÃïÃæ kuta÷ sneho ye«Ãæ Óoko bhavi«yati 12,149.022c imaæ kulakaraæ putraæ kathaæ tyaktvà gami«yatha 12,149.023a ciraæ mu¤cata bëpaæ ca ciraæ snehena paÓyata 12,149.023c evaævidhÃni hÅ«ÂÃni dustyajÃni viÓe«ata÷ 12,149.024a k«ÅïasyÃthÃbhiyuktasya ÓmaÓÃnÃbhimukhasya ca 12,149.024c bÃndhavà yatra ti«Âhanti tatrÃnyo nÃvati«Âhate 12,149.025a sarvasya dayitÃ÷ prÃïÃ÷ sarva÷ snehaæ ca vindati 12,149.025c tiryagyoni«v api satÃæ snehaæ paÓyata yÃd­Óam 12,149.026a tyaktvà kathaæ gacchethemaæ padmalolÃyatÃk«akam 12,149.026c yathà navodvÃhak­taæ snÃnamÃlyavibhÆ«itam 12,149.027 bhÅ«ma uvÃca 12,149.027a jambukasya vaca÷ Órutvà k­païaæ paridevata÷ 12,149.027c nyavartanta tadà sarve ÓavÃrthaæ te sma mÃnu«Ã÷ 12,149.028 g­dhra uvÃca 12,149.028a aho dhik sun­Óaæsena jambukenÃlpamedhasà 12,149.028c k«udreïoktà hÅnasattvà mÃnu«Ã÷ kiæ nivartatha 12,149.029a pa¤cabhÆtaparityaktaæ ÓÆnyaæ këÂhatvam Ãgatam 12,149.029c kasmÃc chocatha niÓce«Âam ÃtmÃnaæ kiæ na Óocatha 12,149.030a tapa÷ kuruta vai tÅvraæ mucyadhvaæ yena kilbi«Ãt 12,149.030c tapasà labhyate sarvaæ vilÃpa÷ kiæ kari«yati 12,149.031a ani«ÂÃni ca bhÃgyÃni jÃnÅta saha mÆrtibhi÷ 12,149.031c yena gacchati loko 'yaæ dattvà Óokam anantakam 12,149.032a dhanaæ gÃÓ ca suvarïaæ ca maïiratnam athÃpi ca 12,149.032c apatyaæ ca tapomÆlaæ tapoyogÃc ca labhyate 12,149.033a yathÃk­tà ca bhÆte«u prÃpyate sukhadu÷khatà 12,149.033c g­hÅtvà jÃyate jantur du÷khÃni ca sukhÃni ca 12,149.034a na karmaïà pitu÷ putra÷ pità và putrakarmaïà 12,149.034c mÃrgeïÃnyena gacchanti tyaktvà suk­tadu«k­te 12,149.035a dharmaæ carata yatnena tathÃdharmÃn nivartata 12,149.035c vartadhvaæ ca yathÃkÃlaæ daivate«u dvije«u ca 12,149.036a Óokaæ tyajata dainyaæ ca sutasnehÃn nivartata 12,149.036c tyajyatÃm ayam ÃkÃÓe tata÷ ÓÅghraæ nivartata 12,149.037a yat karoti Óubhaæ karma tathÃdharmaæ sudÃruïam 12,149.037c tat kartaiva samaÓnÃti bÃndhavÃnÃæ kim atra hi 12,149.038a iha tyaktvà na ti«Âhanti bÃndhavà bÃndhavaæ priyam 12,149.038c sneham uts­jya gacchanti bëpapÆrïÃvilek«aïÃ÷ 12,149.039a prÃj¤o và yadi và mÆrkha÷ sadhano nirdhano 'pi và 12,149.039c sarva÷ kÃlavaÓaæ yÃti ÓubhÃÓubhasamanvita÷ 12,149.040a kiæ kari«yatha Óocitvà m­taæ kim anuÓocatha 12,149.040c sarvasya hi prabhu÷ kÃlo dharmata÷ samadarÓana÷ 12,149.041a yauvanasthÃæÓ ca bÃlÃæÓ ca v­ddhÃn garbhagatÃn api 12,149.041c sarvÃn ÃviÓate m­tyur evaæbhÆtam idaæ jagat 12,149.042 jambuka uvÃca 12,149.042a aho mandÅk­ta÷ sneho g­dhreïehÃlpamedhasà 12,149.042c putrasnehÃbhibhÆtÃnÃæ yu«mÃkaæ ÓocatÃæ bh­Óam 12,149.043a samai÷ samyak prayuktaiÓ ca vacanai÷ praÓrayottarai÷ 12,149.043b*0389_01 sarvam etat prapadyÃÓu kurutÃæ mà vicÃraya 12,149.043c yad gacchatha jalasthÃyaæ sneham uts­jya dustyajam 12,149.044a aho putraviyogena m­taÓÆnyopasevanÃt 12,149.044c kroÓatÃæ vai bh­Óaæ du÷khaæ vivatsÃnÃæ gavÃm iva 12,149.045a adya Óokaæ vijÃnÃmi mÃnu«ÃïÃæ mahÅtale 12,149.045c snehaæ hi karuïaæ d­«Âvà mamÃpy aÓrÆïy athÃgaman 12,149.046a yatno hi satataæ kÃrya÷ k­to daivena sidhyati 12,149.046c daivaæ puru«akÃraÓ ca k­tÃntenopapadyate 12,149.047a anirveda÷ sadà kÃryo nirvedÃd dhi kuta÷ sukham 12,149.047c prayatnÃt prÃpyate hy artha÷ kasmÃd gacchatha nirdayÃ÷ 12,149.048a ÃtmamÃæsopav­ttaæ ca ÓarÅrÃrdhamayÅæ tanum 12,149.048c pitÌïÃæ vaæÓakartÃraæ vane tyaktvà kva yÃsyatha 12,149.049a atha vÃstaæ gate sÆrye saædhyÃkÃla upasthite 12,149.049c tato ne«yatha và putram ihasthà và bhavi«yatha 12,149.049d*0390_00 ÓrÅbhÅ«ma÷ 12,149.049d*0390_01 jambukasya vaca÷ Órutvà g­dhro rÃjan yad abravÅt 12,149.049d*0390_02 tat te 'haæ saæpravak«yÃmi tvam ihaikamanÃ÷ Ó­ïu 12,149.050 g­dhra uvÃca 12,149.050a adya var«asahasraæ me sÃgraæ jÃtasya mÃnu«Ã÷ 12,149.050c na ca paÓyÃmi jÅvantaæ m­taæ strÅpuænapuæsakam 12,149.051a m­tà garbhe«u jÃyante mriyante jÃtamÃtrakÃ÷ 12,149.051c vikramanto mriyante ca yauvanasthÃs tathÃpare 12,149.052a anityÃnÅha bhÃgyÃni catu«pÃt pak«iïÃm api 12,149.052c jaÇgamÃjaÇgamÃnÃæ cÃpy Ãyur agre 'vati«Âhate 12,149.053a i«ÂadÃraviyuktÃÓ ca putraÓokÃnvitÃs tathà 12,149.053c dahyamÃnÃ÷ sma Óokena g­haæ gacchanti nityadà 12,149.054a ani«ÂÃnÃæ sahasrÃïi tathe«ÂÃnÃæ ÓatÃni ca 12,149.054c uts­jyeha prayÃtà vai bÃndhavà bh­Óadu÷khitÃ÷ 12,149.055a tyajyatÃm e«a nistejÃ÷ ÓÆnya÷ këÂhatvam Ãgata÷ 12,149.055c anyadehavi«akto hi ÓÃvaæ këÂham upÃsate 12,149.056a bhrÃntajÅvasya vai bëpaæ kasmÃd dhitvà na gacchatha 12,149.056c nirarthako hy ayaæ sneho nirarthaÓ ca parigraha÷ 12,149.057a na cak«urbhyÃæ na karïÃbhyÃæ saæÓ­ïoti samÅk«ate 12,149.057c tasmÃd enaæ samuts­jya svag­hÃn gacchatÃÓu vai 12,149.058a mok«adharmÃÓritair vÃkyair hetumadbhir ani«Âhurai÷ 12,149.058c mayoktà gacchata k«ipraæ svaæ svam eva niveÓanam 12,149.059a praj¤Ãvij¤Ãnayuktena buddhisaæj¤ÃpradÃyinà 12,149.059c vacanaæ ÓrÃvità rÆk«aæ mÃnu«Ã÷ saænivartata 12,149.059d*0391_01 Óoko dviguïatÃæ yÃti d­«Âvà sm­tvà ca ce«Âitam 12,149.059d*0391_02 ity etad vacanaæ Órutvà saæniv­ttÃs tu mÃnu«Ã÷ 12,149.059d*0391_03 apaÓyat taæ tadà suptaæ drutam Ãgatya jambuka÷ 12,149.059d*0392_01 g­dhrasya vacanaæ Órutvà jambuko vÃkyam abravÅt 12,149.060 jambuka uvÃca 12,149.060a imaæ kanakavarïÃbhaæ bhÆ«aïai÷ samalaæk­tam 12,149.060c g­dhravÃkyÃt kathaæ putraæ tyajadhvaæ pit­piï¬adam 12,149.061a na snehasya virodho 'sti vilÃparuditasya vai 12,149.061c m­tasyÃsya parityÃgÃt tÃpo vai bhavità dhruvam 12,149.062a ÓrÆyate Óambuke ÓÆdre hate brÃhmaïadÃraka÷ 12,149.062c jÅvito dharmam ÃsÃdya rÃmÃt satyaparÃkramÃt 12,149.063a tathà Óvetasya rÃjar«er bÃlo di«ÂÃntam Ãgata÷ 12,149.063c Óvo 'bhÆte dharmanityena m­ta÷ saæjÅvita÷ puna÷ 12,149.064a tathà kaÓ cid bhavet siddho munir và devatÃpi và 12,149.064c k­païÃnÃm anukroÓaæ kuryÃd vo rudatÃm iha 12,149.065 bhÅ«ma uvÃca 12,149.065a ity uktÃ÷ saænyavartanta ÓokÃrtÃ÷ putravatsalÃ÷ 12,149.065c aÇke Óira÷ samÃdhÃya rurudur bahuvistaram 12,149.065d*0393_01 te«Ãæ ruditaÓabdena g­dhro 'bhyetya vaco 'bravÅt 12,149.066 g­dhra uvÃca 12,149.066a aÓrupÃtapariklinna÷ pÃïisparÓanapŬita÷ 12,149.066c dharmarÃjaprayogÃc ca dÅrghÃæ nidrÃæ praveÓita÷ 12,149.067a tapasÃpi hi saæyukto na kÃle nopahanyate 12,149.067c sarvasnehÃvasÃnaæ tad idaæ tat pretapattanam 12,149.068a bÃlav­ddhasahasrÃïi sadà saætyajya bÃndhavÃ÷ 12,149.068c dinÃni caiva rÃtrÅÓ ca du÷khaæ ti«Âhanti bhÆtale 12,149.069a alaæ nirbandham Ãgamya Óokasya parivÃraïam 12,149.069c apratyayaæ kuto hy asya punar adyeha jÅvitam 12,149.070a nai«a jambukavÃkyena puna÷ prÃpsyati jÅvitam 12,149.070c m­tasyots­«Âadehasya punar deho na vidyate 12,149.071a na vai mÆrtipradÃnena na jambukaÓatair api 12,149.071c Óakyo jÅvayituæ hy e«a bÃlo var«aÓatair api 12,149.072a api rudra÷ kumÃro và brahmà và vi«ïur eva và 12,149.072c varam asmai prayaccheyus tato jÅved ayaæ ÓiÓu÷ 12,149.073a na ca bëpavimok«eïa na cÃÓvÃsak­tena vai 12,149.073c na dÅrgharuditeneha punarjÅvo bhavi«yati 12,149.074a ahaæ ca kro«ÂukaÓ caiva yÆyaæ caivÃsya bÃndhavÃ÷ 12,149.074c dharmÃdharmau g­hÅtveha sarve vartÃmahe 'dhvani 12,149.074d*0394_01 yadi jÅved ayaæ bhÆyo yÃvad evaæ karomy aham 12,149.075a apriyaæ paru«aæ cÃpi paradrohaæ parastriyam 12,149.075c adharmam an­taæ caiva dÆrÃt prÃj¤o nivartayet 12,149.076a satyaæ dharmaæ Óubhaæ nyÃyyaæ prÃïinÃæ mahatÅæ dayÃm 12,149.076c ajihmatvam aÓÃÂhyaæ ca yatnata÷ parimÃrgata 12,149.077a mÃtaraæ pitaraæ caiva bÃndhavÃn suh­das tathà 12,149.077c jÅvato ye na paÓyanti te«Ãæ dharmaviparyaya÷ 12,149.078a yo na paÓyati cak«urbhyÃæ neÇgate ca kathaæ cana 12,149.078c tasya ni«ÂhÃvasÃnÃnte rudanta÷ kiæ kari«yatha 12,149.079 bhÅ«ma uvÃca 12,149.079a ity uktÃs taæ sutaæ tyaktvà bhÆmau ÓokapariplutÃ÷ 12,149.079c dahyamÃnÃ÷ sutasnehÃt prayayur bÃndhavà g­hÃn 12,149.080 jambuka uvÃca 12,149.080a dÃruïo martyaloko 'yaæ sarvaprÃïivinÃÓana÷ 12,149.080c i«ÂabandhuviyogaÓ ca tathaivÃlpaæ ca jÅvitam 12,149.081a bahv alÅkam asatyaæ ca prativÃdÃpriyaævadam 12,149.081c imaæ prek«ya punarbhÃvaæ du÷khaÓokÃbhivardhanam 12,149.082a na me mÃnu«aloko 'yaæ muhÆrtam api rocate 12,149.082c aho dhig g­dhravÃkyena saænivartatha mÃnu«Ã÷ 12,149.083a pradÅptÃ÷ putraÓokena yathaivÃbuddhayas tathà 12,149.083c kathaæ gacchatha sasnehÃ÷ sutasnehaæ vis­jya ca 12,149.083e Órutvà g­dhrasya vacanaæ pÃpasyehÃk­tÃtmana÷ 12,149.084a sukhasyÃnantaraæ du÷khaæ du÷khasyÃnantaraæ sukham 12,149.084c sukhadu÷khÃnvite loke nehÃsty ekam anantakam 12,149.085a imaæ k«ititale nyasya bÃlaæ rÆpasamanvitam 12,149.085c kulaÓokÃkaraæ mƬhÃ÷ putraæ tyaktvà kva yÃsyatha 12,149.086a rÆpayauvanasaæpannaæ dyotamÃnam iva Óriyà 12,149.086c jÅvantam enaæ paÓyÃmi manasà nÃtra saæÓaya÷ 12,149.087a vinÃÓaÓ cÃpy anarho 'sya sukhaæ prÃpsyatha mÃnu«Ã÷ 12,149.087c putraÓokÃgnidagdhÃnÃæ m­tam apy adya va÷ k«amam 12,149.088a du÷khasaæbhÃvanÃæ k­tvà dhÃrayitvà svayaæ sukham 12,149.088c tyaktvà gami«yatha kvÃdya samuts­jyÃlpabuddhivat 12,149.089 bhÅ«ma uvÃca 12,149.089a tathà dharmavirodhena priyamithyÃbhidhyÃyinà 12,149.089c ÓmaÓÃnavÃsinà nityaæ rÃtriæ m­gayatà tadà 12,149.090a tato madhyasthatÃæ nÅtà vacanair am­topamai÷ 12,149.090c jambukena svakÃryÃrthaæ bÃndhavÃs tasya dhi«ÂhitÃ÷ 12,149.091 g­dhra uvÃca 12,149.091a ayaæ pretasamÃkÅrïo yak«arÃk«asasevita÷ 12,149.091c dÃruïa÷ kÃnanoddeÓa÷ kauÓikair abhinÃdita÷ 12,149.092a bhÅma÷ sughoraÓ ca tathà nÅlameghasamaprabha÷ 12,149.092c asmi¤ Óavaæ parityajya pretakÃryÃïy upÃsata 12,149.093a bhÃnur yÃvan na yÃty astaæ yÃvac ca vimalà diÓa÷ 12,149.093c tÃvad enaæ parityajya pretakÃryÃïy upÃsata 12,149.094a nadanti paru«aæ ÓyenÃ÷ ÓivÃ÷ kroÓanti dÃruïÃ÷ 12,149.094c m­gendrÃ÷ pratinandanti ravir astaæ ca gacchati 12,149.095a citÃdhÆmena nÅlena saærajyante ca pÃdapÃ÷ 12,149.095c ÓmaÓÃne ca nirÃhÃrÃ÷ pratinandanti dehina÷ 12,149.096a sarve vikrÃntavÅryÃÓ ca asmin deÓe sudÃruïÃ÷ 12,149.096c yu«mÃn pradhar«ayi«yanti vik­tà mÃæsabhojanÃ÷ 12,149.097a dÆrÃc cÃyaæ vanoddeÓo bhayam atra bhavi«yati 12,149.097c tyajyatÃæ këÂhabhÆto 'yaæ m­«yatÃæ jÃmbukaæ vaca÷ 12,149.098a yadi jambukavÃkyÃni ni«phalÃny an­tÃni ca 12,149.098c Óro«yatha bhra«Âavij¤ÃnÃs tata÷ sarve vinaÇk«yatha 12,149.099 jambuka uvÃca 12,149.099a sthÅyatÃæ neha bhetavyaæ yÃvat tapati bhÃskara÷ 12,149.099c tÃvad asmin sutasnehÃd anirvedena vartata 12,149.099d*0394A_01 taskarÃïÃæ virÃÂÃnÃæ n­pÃïÃæ caiva mÃnu«Ã÷ 12,149.099d*0394A_02 bhayaæ nÃsmin vanoddeÓe tathaiva hatabuddhinÃm 12,149.100a svairaæ rudata visrabdhÃ÷ svairaæ snehena paÓyata 12,149.100b*0395_01 dÃruïe 'smin vanoddeÓe bhayaæ vo na bhavi«yati 12,149.100b*0395_02 ayaæ saumyo vanoddeÓa÷ pitÌïÃæ nidhanÃkara÷ 12,149.100c sthÅyatÃæ yÃvad Ãditya÷ kiæ va÷ kravyÃdabhëitai÷ 12,149.101a yadi g­dhrasya vÃkyÃni tÅvrÃïi rabhasÃni ca 12,149.101c g­hïÅta mohitÃtmÃna÷ suto vo na bhavi«yati 12,149.102 bhÅ«ma uvÃca 12,149.102a g­dhro 'nastamite tv Ãha gate 'stam iti jambuka÷ 12,149.102c m­tasya taæ parijanam Æcatus tau k«udhÃnvitau 12,149.103a svakÃryadak«iïau rÃjan g­dhro jambuka eva ca 12,149.103c k«utpipÃsÃpariÓrÃntau ÓÃstram Ãlambya jalpata÷ 12,149.104a tayor vij¤Ãnavidu«or dvayor jambukapatriïo÷ 12,149.104c vÃkyair am­takalpair hi prÃti«Âhanta vrajanti ca 12,149.105a ÓokadainyasamÃvi«Âà rudantas tasthire tadà 12,149.105c svakÃryakuÓalÃbhyÃæ te saæbhrÃmyante ha naipuïÃt 12,149.106a tathà tayor vivadator vij¤Ãnavidu«or dvayo÷ 12,149.106c bÃndhavÃnÃæ sthitÃnÃæ ca upÃti«Âhata Óaækara÷ 12,149.106d*0396_01 devyà praïodito deva÷ kÃruïyÃrdrÅk­tek«aïa÷ 12,149.107a tatas tÃn Ãha manujÃn varado 'smÅti ÓÆlabh­t 12,149.107c te pratyÆcur idaæ vÃkyaæ du÷khitÃ÷ praïatÃ÷ sthitÃ÷ 12,149.108a ekaputravihÅnÃnÃæ sarve«Ãæ jÅvitÃrthinÃm 12,149.108c putrasya no jÅvadÃnÃj jÅvitaæ dÃtum arhasi 12,149.109a evam ukta÷ sa bhagavÃn vÃripÆrïena pÃïinà 12,149.109c jÅvaæ tasmai kumÃrÃya prÃdÃd var«aÓatÃya vai 12,149.110a tathà gomÃyug­dhrÃbhyÃm adadat k«udvinÃÓanam 12,149.110c varaæ pinÃkÅ bhagavÃn sarvabhÆtahite rata÷ 12,149.111a tata÷ praïamya taæ devaæ Óreyohar«asamanvitÃ÷ 12,149.111c k­tak­tyÃ÷ sukhaæ h­«ÂÃ÷ prÃti«Âhanta tadà vibho 12,149.112a anirvedena dÅrgheïa niÓcayena dhruveïa ca 12,149.112c devadevaprasÃdÃc ca k«ipraæ phalam avÃpyate 12,149.113a paÓya devasya saæyogaæ bÃndhavÃnÃæ ca niÓcayam 12,149.113c k­païÃnÃæ hi rudatÃæ k­tam aÓrupramÃrjanam 12,149.114a paÓya cÃlpena kÃlena niÓcayÃnve«aïena ca 12,149.114c prasÃdaæ ÓaækarÃt prÃpya du÷khitÃ÷ sukham Ãpnuvan 12,149.115a te vismitÃ÷ prah­«ÂÃÓ ca putrasaæjÅvanÃt puna÷ 12,149.115c babhÆvur bharataÓre«Âha prasÃdÃc chaækarasya vai 12,149.116a tatas te tvarità rÃja¤ Órutvà Óokam aghodbhavam 12,149.116c viviÓu÷ putram ÃdÃya nagaraæ h­«ÂamÃnasÃ÷ 12,149.116e e«Ã buddhi÷ samastÃnÃæ cÃturvarïye nidarÓità 12,149.117a dharmÃrthamok«asaæyuktam itihÃsam imaæ Óubham 12,149.117c Órutvà manu«ya÷ satatam iha pretya ca modate 12,150.000*0397_00 yudhi«Âhira uvÃca 12,150.000*0397_01 balina÷ pratyamitrasya nityam Ãsannavartina÷ 12,150.000*0397_02 upakÃrÃpakÃrÃbhyÃæ samarthasyodyatasya ca 12,150.000*0397_03 mohÃd vikatthanÃmÃtrair asÃro 'lpabalo laghu÷ 12,150.000*0397_04 vÃgbhir apratirÆpÃbhir abhidruhya pitÃmaha 12,150.000*0397_05 Ãtmano balam ÃsthÃya kathaæ varteta mÃnava÷ 12,150.000*0397_06 Ãgacchato 'tikruddhasya tasyoddharaïakÃmyayà 12,150.001 bhÅ«ma uvÃca 12,150.001a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,150.001c saævÃdaæ bharataÓre«Âha Óalmale÷ pavanasya ca 12,150.002a himavantaæ samÃsÃdya mahÃn ÃsÅd vanaspati÷ 12,150.002c var«apÆgÃbhisaæv­ddha÷ ÓÃkhÃskandhapalÃÓavÃn 12,150.003a tatra sma mattà mÃtaÇgà dharmÃrtÃ÷ ÓramakarÓitÃ÷ 12,150.003b*0398_01 yà varÃham­gaÓÃrdÆlapatatrigaïasaækulÃ÷ 12,150.003c viÓramanti mahÃbÃho tathÃnyà m­gajÃtaya÷ 12,150.004a nalvamÃtraparÅïÃho ghanacchÃyo vanaspati÷ 12,150.004c ÓukaÓÃrikasaæghu«Âa÷ phalavÃn pu«pavÃn api 12,150.004d*0399_01 taæ kadà cin munir d­«Âvà nÃrado vismito 'bravÅt 12,150.004d*0399_02 dhanyas tvam eka evÃsi ÓÃlmale vÃyuvallabha÷ 12,150.005a sÃrthikà vaïijaÓ cÃpi tÃpasÃÓ ca vanaukasa÷ 12,150.005c vasanti vÃsÃn mÃrgasthÃ÷ suramye tarusattame 12,150.006a tasyà tà vipulÃ÷ ÓÃkhà d­«Âvà skandhÃæÓ ca sarvata÷ 12,150.006c abhigamyÃbravÅd enaæ nÃrado bharatar«abha 12,150.007a aho nu ramaïÅyas tvam aho cÃsi manorama÷ 12,150.007c prÅyÃmahe tvayà nityaæ tarupravara Óalmale 12,150.008a sadaiva ÓakunÃs tÃta m­gÃÓ cÃdhas tathà gajÃ÷ 12,150.008c vasanti tava saæh­«Âà manoharatarÃs tathà 12,150.009a tava ÓÃkhà mahÃÓÃkha skandhaæ ca vipulaæ tathà 12,150.009c na vai prabhagnÃn paÓyÃmi mÃrutena kathaæ cana 12,150.009d*0400_01 sarvÃvÃsasya sadbhÃvÃt sauh­dÃc cÃbhirak«ati 12,150.010a kiæ nu te mÃrutas tÃta prÅtimÃn atha và suh­t 12,150.010c tvÃæ rak«ati sadà yena vane 'smin pavano dhruvam 12,150.011a vivÃn hi pavana÷ sthÃnÃd v­k«Ãn uccÃvacÃn api 12,150.011c parvatÃnÃæ ca ÓikharÃïy ÃcÃlayati vegavÃn 12,150.012a Óo«ayaty eva pÃtÃlaæ vivÃn gandhavaha÷ Óuci÷ 12,150.012c hradÃæÓ ca saritaÓ caiva sÃgarÃæÓ ca tathaiva ha 12,150.013a tvÃæ saærak«eta pavana÷ sakhitvena na saæÓaya÷ 12,150.013c tasmÃd bahalaÓÃkho 'si parïavÃn pu«pavÃn api 12,150.014a idaæ ca ramaïÅyaæ te pratibhÃti vanaspate 12,150.014c yad ime vihagÃs tÃta ramante muditÃs tvayi 12,150.015a e«Ãæ p­thak samastÃnÃæ ÓrÆyate madhura÷ svara÷ 12,150.015c pu«pasaæmodane kÃle vÃÓatÃæ sumanoharam 12,150.016a tatheme mudità nÃgÃ÷ svayÆthakulaÓobhina÷ 12,150.016c gharmÃrtÃs tvÃæ samÃsÃdya sukhaæ vindanti Óalmale 12,150.017a tathaiva m­gajÃtÅbhir anyÃbhir upaÓobhase 12,150.017c tathà sÃrthÃdhivÃsaiÓ ca Óobhase meruvad druma 12,150.018a brÃhmaïaiÓ ca tapa÷siddhais tÃpasai÷ Óramaïair api 12,150.018c trivi«Âapasamaæ manye tavÃyatanam eva ha 12,150.019a bandhutvÃd atha và sakhyÃc chalmale nÃtra saæÓaya÷ 12,150.019c pÃlayaty eva satataæ bhÅma÷ sarvatrago 'nila÷ 12,150.020a nyagbhÃvaæ paramaæ vÃyo÷ Óalmale tvam upÃgata÷ 12,150.020c tavÃham asmÅti sadà yena rak«ati mÃruta÷ 12,150.021a na taæ paÓyÃmy ahaæ v­k«aæ parvataæ vÃpi taæ d­¬ham 12,150.021c yo na vÃyubalÃd bhagna÷ p­thivyÃm iti me mati÷ 12,150.022a tvaæ puna÷ kÃraïair nÆnaæ Óalmale rak«yase sadà 12,150.022c vÃyunà saparÅvÃras tena ti«Âhasy asaæÓayam 12,150.023 Óalmalir uvÃca 12,150.023a na me vÃyu÷ sakhà brahman na bandhur na ca me suh­t 12,150.023c parame«ÂhÅ tathà naiva yena rak«ati mÃnila÷ 12,150.024a mama tejobalaæ vÃyor bhÅmam api hi nÃrada 12,150.024c kalÃm a«ÂÃdaÓÅæ prÃïair na me prÃpnoti mÃruta÷ 12,150.025a Ãgacchan paramo vÃyur mayà vi«Âambhito balÃt 12,150.025c rujan drumÃn parvatÃæÓ ca yac cÃnyad api kiæ cana 12,150.026a sa mayà bahuÓo bhagna÷ prabha¤jan vai prabha¤jana÷ 12,150.026c tasmÃn na bibhye devar«e kruddhÃd api samÅraïÃt 12,150.027 nÃrada uvÃca 12,150.027a Óalmale viparÅtaæ te darÓanaæ nÃtra saæÓaya÷ 12,150.027c na hi vÃyor balenÃsti bhÆtaæ tulyabalaæ kva cit 12,150.028a indro yamo vaiÓravaïo varuïaÓ ca jaleÓvara÷ 12,150.028c na te 'pi tulyà maruta÷ kiæ punas tvaæ vanaspate 12,150.029a yad dhi kiæ cid iha prÃïi Óalmale ce«Âate bhuvi 12,150.029c sarvatra bhagavÃn vÃyuÓ ce«ÂÃprÃïakara÷ prabhu÷ 12,150.030a e«a ce«Âayate samyak prÃïina÷ samyag Ãyata÷ 12,150.030c asamyag Ãyato bhÆyaÓ ce«Âate vik­to n­«u 12,150.031a sa tvam evaævidhaæ vÃyuæ sarvasattvabh­tÃæ varam 12,150.031c na pÆjayasi pÆjyaæ taæ kim anyad buddhilÃghavÃt 12,150.032a asÃraÓ cÃsi durbuddhe kevalaæ bahu bhëase 12,150.032c krodhÃdibhir avacchanno mithyà vadasi Óalmale 12,150.033a mama ro«a÷ samutpannas tvayy evaæ saæprabhëati 12,150.033c bravÅmy e«a svayaæ vÃyos tava durbhëitaæ bahu 12,150.034a candanai÷ spandanai÷ ÓÃlai÷ saralair devadÃrubhi÷ 12,150.034c vetasair bandhanaiÓ cÃpi ye cÃnye balavattarÃ÷ 12,150.035a taiÓ cÃpi naivaæ durbuddhe k«ipto vÃyu÷ k­tÃtmabhi÷ 12,150.035c te hi jÃnanti vÃyoÓ ca balam Ãtmana eva ca 12,150.036a tasmÃt te vai namasyanti Óvasanaæ drumasattamÃ÷ 12,150.036c tvaæ tu mohÃn na jÃnÅ«e vÃyor balam anantakam 12,150.036d*0401_01 e«a tasmÃd gami«yÃmi sakÃÓaæ mÃtariÓvana÷ 12,151.001 bhÅ«ma uvÃca 12,151.001a evam uktvà tu rÃjendra Óalmaliæ brahmavittama÷ 12,151.001c nÃrada÷ pavane sarvaæ Óalmaler vÃkyam abravÅt 12,151.002a himavatp­«Âhaja÷ kaÓ cic chalmali÷ parivÃravÃn 12,151.002c b­hanmÆlo b­hacchÃkha÷ sa tvÃæ vÃyo 'vamanyate 12,151.003a bahÆny Ãk«epayuktÃni tvÃm Ãha vacanÃni sa÷ 12,151.003c na yuktÃni mayà vÃyo tÃni vaktuæ tvayi prabho 12,151.004a jÃnÃmi tvÃm ahaæ vÃyo sarvaprÃïabh­tÃæ varam 12,151.004c vari«Âhaæ ca gari«Âhaæ ca krodhe vaivasvataæ yathà 12,151.005a evaæ tu vacanaæ Órutvà nÃradasya samÅraïa÷ 12,151.005c Óalmaliæ tam upÃgamya kruddho vacanam abravÅt 12,151.006a Óalmale nÃrade yat tat tvayoktaæ madvigarhaïam 12,151.006c ahaæ vÃyu÷ prabhÃvaæ te darÓayÃmy Ãtmano balam 12,151.007a nÃhaæ tvà nÃbhijÃnÃmi viditaÓ cÃsi me druma 12,151.007c pitÃmaha÷ prajÃsarge tvayi viÓrÃntavÃn prabhu÷ 12,151.008a tasya viÓramaïÃd eva prasÃdo ya÷ k­tas tava 12,151.008c rak«yase tena durbuddhe nÃtmavÅryÃd drumÃdhama 12,151.009a yan mà tvam avajÃnÅ«e yathÃnyaæ prÃk­taæ tathà 12,151.009c darÓayÃmy e«a ÃtmÃnaæ yathà mÃm avabhotsyase 12,151.010a evam uktas tata÷ prÃha Óalmali÷ prahasann iva 12,151.010c pavana tvaæ vane kruddho darÓayÃtmÃnam Ãtmanà 12,151.011a mayi vai tyajyatÃæ krodha÷ kiæ me kruddha÷ kari«yasi 12,151.011c na te bibhemi pavana yady api tvaæ svayaæprabhu÷ 12,151.011d*0402_01 balÃdhiko 'haæ tvattaÓ ca na bhÅ÷ kÃryà mayà tava 12,151.011d*0402_02 ye tu buddhyà hi balinas te bhavanti balÅyasa÷ 12,151.011d*0402_03 prÃïamÃtrabalà ye vai naiva te balino matÃ÷ 12,151.012a ity evam ukta÷ pavana÷ Óva ity evÃbravÅd vaca÷ 12,151.012c darÓayi«yÃmi te tejas tato rÃtrir upÃgamat 12,151.013a atha niÓcitya manasà Óalmalir vÃtakÃritam 12,151.013c paÓyamÃnas tadÃtmÃnam asamaæ mÃtariÓvana÷ 12,151.014a nÃrade yan mayà proktaæ pavanaæ prati tan m­«Ã 12,151.014c asamartho hy ahaæ vÃyor balena balavÃn hi sa÷ 12,151.015a mÃruto balavÃn nityaæ yathainaæ nÃrado 'bravÅt 12,151.015c ahaæ hi durbalo 'nyebhyo v­k«ebhyo nÃtra saæÓaya÷ 12,151.016a kiæ tu buddhyà samo nÃsti mama kaÓ cid vanaspati÷ 12,151.016c tad ahaæ buddhim ÃsthÃya bhayaæ mok«ye samÅraïÃt 12,151.017a yadi tÃæ buddhim ÃsthÃya careyu÷ parïino vane 12,151.017c ari«ÂÃ÷ syu÷ sadà kruddhÃt pavanÃn nÃtra saæÓaya÷ 12,151.018a te 'tra bÃlà na jÃnanti yathà nainÃn samÅraïa÷ 12,151.018c samÅrayeta saækruddho yathà jÃnÃmy ahaæ tathà 12,151.019a tato niÓcitya manasà Óalmali÷ k«ubhitas tadà 12,151.019c ÓÃkhÃ÷ skandhÃn praÓÃkhÃÓ ca svayam eva vyaÓÃtayat 12,151.020a sa parityajya ÓÃkhÃÓ ca patrÃïi kusumÃni ca 12,151.020c prabhÃte vÃyum ÃyÃntaæ pratyaik«ata vanaspati÷ 12,151.021a tata÷ kruddha÷ Óvasan vÃyu÷ pÃtayan vai mahÃdrumÃn 12,151.021c ÃjagÃmÃtha taæ deÓaæ sthito yatra sa Óalmali÷ 12,151.022a taæ hÅnaparïaæ patitÃgraÓÃkhaæ; viÓÅrïapu«paæ prasamÅk«ya vÃyu÷ 12,151.022c uvÃca vÃkyaæ smayamÃna enaæ; mudà yutaæ Óalmaliæ rugïaÓÃkham 12,151.023a aham apy evam eva tvÃæ kurvÃïa÷ Óalmale ru«Ã 12,151.023c Ãtmanà yat k­taæ k­tsnaæ ÓÃkhÃnÃm apakar«aïam 12,151.024a hÅnapu«pÃgraÓÃkhas tvaæ ÓÅrïÃÇkurapalÃÓavÃn 12,151.024c Ãtmadurmantriteneha madvÅryavaÓago 'bhava÷ 12,151.025a etac chrutvà vaco vÃyo÷ Óalmalir vrŬitas tadà 12,151.025c atapyata vaca÷ sm­tvà nÃrado yat tadÃbravÅt 12,151.026a evaæ yo rÃjaÓÃrdÆla durbala÷ san balÅyasà 12,151.026c vairam Ãsajjate bÃlas tapyate Óalmalir yathà 12,151.027a tasmÃd vairaæ na kurvÅta durbalo balavattarai÷ 12,151.027c Óoced dhi vairaæ kurvÃïo yathà vai Óalmalis tathà 12,151.028a na hi vairaæ mahÃtmÃno viv­ïvanty apakÃri«u 12,151.028c Óanai÷ Óanair mahÃrÃja darÓayanti sma te balam 12,151.029a vairaæ na kurvÅta naro durbuddhir buddhijÅvinà 12,151.029c buddhir buddhimato yÃti tÆle«v iva hutÃÓana÷ 12,151.030a na hi buddhyà samaæ kiæ cid vidyate puru«e n­pa 12,151.030c tathà balena rÃjendra na samo 'stÅti cintayet 12,151.031a tasmÃt k«ameta bÃlÃya ja¬Ãya badhirÃya ca 12,151.031c balÃdhikÃya rÃjendra tad d­«Âaæ tvayi Óatruhan 12,151.032a ak«auhiïyo daÓaikà ca sapta caiva mahÃdyute 12,151.032c balena na samà rÃjann arjunasya mahÃtmana÷ 12,151.033a hatÃs tÃÓ caiva bhagnÃÓ ca pÃï¬avena yaÓasvinà 12,151.033c caratà balam ÃsthÃya pÃkaÓÃsaninà m­dhe 12,151.034a uktÃs te rÃjadharmÃÓ ca ÃpaddharmÃÓ ca bhÃrata 12,151.034c vistareïa mahÃrÃja kiæ bhÆya÷ prabravÅmi te 12,152.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,152.001a pÃpasya yad adhi«ÂhÃnaæ yata÷ pÃpaæ pravartate 12,152.001c etad icchÃmy ahaæ j¤Ãtuæ tattvena bharatar«abha 12,152.002 bhÅ«ma uvÃca 12,152.002a pÃpasya yad adhi«ÂhÃnaæ tac ch­ïu«va narÃdhipa 12,152.002c eko lobho mahÃgrÃho lobhÃt pÃpaæ pravartate 12,152.003a ata÷ pÃpam adharmaÓ ca tathà du÷kham anuttamam 12,152.003c nik­tyà mÆlam etad dhi yena pÃpak­to janÃ÷ 12,152.004a lobhÃt krodha÷ prabhavati lobhÃt kÃma÷ pravartate 12,152.004c lobhÃn mohaÓ ca mÃyà ca mÃnastambha÷ parÃsutà 12,152.005a ak«amà hrÅparityÃga÷ ÓrÅnÃÓo dharmasaæk«aya÷ 12,152.005c abhidhyÃpraj¤atà caiva sarvaæ lobhÃt pravartate 12,152.006a anyÃyaÓ cÃvitarkaÓ ca vikarmasu ca yÃ÷ kriyÃ÷ 12,152.006c kÆÂavidyÃdayaÓ caiva rÆpaiÓvaryamadas tathà 12,152.007a sarvabhÆte«v aviÓvÃsa÷ sarvabhÆte«v anÃrjavam 12,152.007c sarvabhÆte«v abhidroha÷ sarvabhÆte«v ayuktatà 12,152.007e haraïaæ paravittÃnÃæ paradÃrÃbhimarÓanam 12,152.008a vÃgvego mÃnaso vego nindÃvegas tathaiva ca 12,152.008c upasthodarayor vego m­tyuvegaÓ ca dÃruïa÷ 12,152.009a År«yÃvegaÓ ca balavÃn mithyÃvegaÓ ca dustyaja÷ 12,152.009c rasavegaÓ ca durvÃra÷ ÓrotravegaÓ ca du÷saha÷ 12,152.010a kutsà vikatthà mÃtsaryaæ pÃpaæ du«karakÃrità 12,152.010c sÃhasÃnÃæ ca sarve«Ãm akÃryÃïÃæ kriyÃs tathà 12,152.011a jÃtau bÃlye 'tha kaumÃre yauvane cÃpi mÃnava÷ 12,152.011c na saætyajaty Ãtmakarma yan na jÅryati jÅryata÷ 12,152.012a yo na pÆrayituæ Óakyo lobha÷ prÃptyà kurÆdvaha 12,152.012c nityaæ gambhÅratoyÃbhir ÃpagÃbhir ivodadhi÷ 12,152.012e na prah­«yati lÃbhair yo yaÓ ca kÃmair na t­pyati 12,152.013a yo na devair na gandharvair nÃsurair na mahoragai÷ 12,152.013c j¤Ãyate n­pa tattvena sarvair bhÆtagaïais tathà 12,152.013e sa lobha÷ saha mohena vijetavyo jitÃtmanà 12,152.014a dambho drohaÓ ca nindà ca paiÓunyaæ matsaras tathà 12,152.014c bhavanty etÃni kauravya lubdhÃnÃm ak­tÃtmanÃm 12,152.015a sumahÃnty api ÓÃstrÃïi dhÃrayanti bahuÓrutÃ÷ 12,152.015c chettÃra÷ saæÓayÃnÃæ ca kliÓyantÅhÃlpabuddhaya÷ 12,152.016a dve«akrodhaprasaktÃÓ ca Ói«ÂÃcÃrabahi«k­tÃ÷ 12,152.016c anta÷k«urà vÃÇmadhurÃ÷ kÆpÃÓ channÃs t­ïair iva 12,152.016e dharmavaitaæsikÃ÷ k«udrà mu«ïanti dhvajino jagat 12,152.017a kurvate ca bahÆn mÃrgÃæs tÃæs tÃn hetubalÃÓritÃ÷ 12,152.017c sarvaæ mÃrgaæ vilumpanti lobhÃj¤Ãne«u ni«ÂhitÃ÷ 12,152.018a dharmasyÃhriyamÃïasya lobhagrastair durÃtmabhi÷ 12,152.018c yà yà vikriyate saæsthà tata÷ sÃbhiprapadyate 12,152.019a darpa÷ krodho mada÷ svapno har«a÷ Óoko 'timÃnità 12,152.019c tata eva hi kauravya d­Óyante lubdhabuddhi«u 12,152.019e etÃn aÓi«ÂÃn budhyasva nityaæ lobhasamanvitÃn 12,152.020a Ói«ÂÃæs tu parip­cchethà yÃn vak«yÃmi ÓucivratÃn 12,152.020c ye«u v­ttibhayaæ nÃsti paralokabhayaæ na ca 12,152.021a nÃmi«e«u prasaÇgo 'sti na priye«v apriye«u ca 12,152.021c Ói«ÂÃcÃra÷ priyo ye«u damo ye«u prati«Âhita÷ 12,152.022a sukhaæ du÷khaæ paraæ ye«Ãæ satyaæ ye«Ãæ parÃyaïam 12,152.022c dÃtÃro na g­hÅtÃro dayÃvantas tathaiva ca 12,152.023a pit­devÃtitheyÃÓ ca nityodyuktÃs tathaiva ca 12,152.023c sarvopakÃriïo dhÅrÃ÷ sarvadharmÃnupÃlakÃ÷ 12,152.024a sarvabhÆtahitÃÓ caiva sarvadeyÃÓ ca bhÃrata 12,152.024c na te cÃlayituæ Óakyà dharmavyÃpÃrapÃragÃ÷ 12,152.025a na te«Ãæ bhidyate v­ttaæ yat purà sÃdhubhi÷ k­tam 12,152.025c na trÃsino na capalà na raudrÃ÷ satpathe sthitÃ÷ 12,152.026a te sevyÃ÷ sÃdhubhir nityaæ ye«v ahiæsà prati«Âhità 12,152.026c kÃmakrodhavyapetà ye nirmamà nirahaæk­tÃ÷ 12,152.026e suvratÃ÷ sthiramaryÃdÃs tÃn upÃssva ca p­ccha ca 12,152.027a na gavÃrthaæ yaÓorthaæ và dharmas te«Ãæ yudhi«Âhira 12,152.027c avaÓyakÃrya ity eva ÓarÅrasya kriyÃs tathà 12,152.028a na bhayaæ krodhacÃpalyaæ na Óokas te«u vidyate 12,152.028c na dharmadhvajinaÓ caiva na guhyaæ kiæ cid ÃsthitÃ÷ 12,152.029a ye«v alobhas tathÃmoho ye ca satyÃrjave ratÃ÷ 12,152.029c te«u kaunteya rajyethà ye«v atandrÅk­taæ mana÷ 12,152.030a ye na h­«yanti lÃbhe«u nÃlÃbhe«u vyathanti ca 12,152.030c nirmamà nirahaækÃrÃ÷ sattvasthÃ÷ samadarÓina÷ 12,152.031a lÃbhÃlÃbhau sukhadu÷khe ca tÃta; priyÃpriye maraïaæ jÅvitaæ ca 12,152.031c samÃni ye«Ãæ sthiravikramÃïÃæ; buddhÃtmanÃæ sattvam avasthitÃnÃm 12,152.032a sukhapriyais tÃn sumahÃpratÃpÃn; yatto 'pramattaÓ ca samarthayethÃ÷ 12,152.032c daivÃt sarve guïavanto bhavanti; ÓubhÃÓubhà vÃkpralÃpà yathaiva 12,153.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,153.001a anarthÃnÃm adhi«ÂhÃnam ukto lobha÷ pitÃmaha 12,153.001c aj¤Ãnam api vai tÃta Órotum icchÃmi tattvata÷ 12,153.002 bhÅ«ma uvÃca 12,153.002a karoti pÃpaæ yo 'j¤ÃnÃn nÃtmano vetti ca k«amam 12,153.002c pradve«Âi sÃdhuv­ttÃæÓ ca sa lokasyaiti vÃcyatÃm 12,153.003a aj¤ÃnÃn nirayaæ yÃti tathÃj¤Ãnena durgatim 12,153.003c aj¤ÃnÃt kleÓam Ãpnoti tathÃpatsu nimajjati 12,153.004 yudhi«Âhira uvÃca 12,153.004a aj¤Ãnasya prav­ttiæ ca sthÃnaæ v­ddhiæ k«ayodayau 12,153.004c mÆlaæ yogaæ gatiæ kÃlaæ kÃraïaæ hetum eva ca 12,153.005a Órotum icchÃmi tattvena yathÃvad iha pÃrthiva 12,153.005c aj¤Ãnaprabhavaæ hÅdaæ yad du÷kham upalabhyate 12,153.006 bhÅ«ma uvÃca 12,153.006a rÃgo dve«as tathà moho har«a÷ Óoko 'bhimÃnità 12,153.006c kÃma÷ krodhaÓ ca darpaÓ ca tandrÅr Ãlasyam eva ca 12,153.007a icchà dve«as tathà tÃpa÷ parav­ddhyupatÃpità 12,153.007c aj¤Ãnam etan nirdi«Âaæ pÃpÃnÃæ caiva yÃ÷ kriyÃ÷ 12,153.008a etayà yà prav­ttiÓ ca v­ddhyÃdÅn yÃæÓ ca p­cchasi 12,153.008c vistareïa mahÃbÃho Ó­ïu tac ca viÓÃæ pate 12,153.009a ubhÃv etau samaphalau samado«au ca bhÃrata 12,153.009c aj¤Ãnaæ cÃtilobhaÓ cÃpy ekaæ jÃnÅhi pÃrthiva 12,153.010a lobhaprabhavam aj¤Ãnaæ v­ddhaæ bhÆya÷ pravardhate 12,153.010c sthÃne sthÃnaæ k«aye k«aiïyam upaiti vividhÃæ gatim 12,153.011a mÆlaæ lobhasya mahata÷ kÃlÃtmagatir eva ca 12,153.011c chinne 'cchinne tathà lobhe kÃraïaæ kÃla eva hi 12,153.012a tasyÃj¤ÃnÃt tu lobho hi lobhÃd aj¤Ãnam eva ca 12,153.012c sarve do«Ãs tathà lobhÃt tasmÃl lobhaæ vivarjayet 12,153.013a janako yuvanÃÓvaÓ ca v­«Ãdarbhi÷ prasenajit 12,153.013c lobhak«ayÃd divaæ prÃptÃs tathaivÃnye janÃdhipÃ÷ 12,153.014a pratyak«aæ tu kuruÓre«Âha tyaja lobham ihÃtmanà 12,153.014c tyaktvà lobhaæ sukhaæ loke pretya cÃnucari«yasi 12,154.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,154.001a svÃdhyÃyak­tayatnasya brÃhmaïasya pitÃmaha 12,154.001c dharmakÃmasya dharmÃtman kiæ nu Óreya ihocyate 12,154.002a bahudhÃdarÓane loke Óreyo yad iha manyase 12,154.002c asmiæl loke pare caiva tan me brÆhi pitÃmaha 12,154.003a mahÃn ayaæ dharmapatho bahuÓÃkhaÓ ca bhÃrata 12,154.003c kiæ svid eveha dharmÃïÃm anu«Âheyatamaæ matam 12,154.004a dharmasya mahato rÃjan bahuÓÃkhasya tattvata÷ 12,154.004c yan mÆlaæ paramaæ tÃta tat sarvaæ brÆhy atandrita÷ 12,154.005 bhÅ«ma uvÃca 12,154.005a hanta te kathayi«yÃmi yena Óreya÷ prapatsyase 12,154.005c pÅtvÃm­tam iva prÃj¤o j¤Ãnat­pto bhavi«yasi 12,154.006a dharmasya vidhayo naike te te proktà mahar«ibhi÷ 12,154.006c svaæ svaæ vij¤Ãnam ÃÓritya damas te«Ãæ parÃyaïam 12,154.007a damaæ ni÷Óreyasaæ prÃhur v­ddhà niÓcayadarÓina÷ 12,154.007c brÃhmaïasya viÓe«eïa damo dharma÷ sanÃtana÷ 12,154.008a nÃdÃntasya kriyÃsiddhir yathÃvad upalabhyate 12,154.008c damo dÃnaæ tathà yaj¤Ãn adhÅtaæ cÃtivartate 12,154.009a damas tejo vardhayati pavitraæ ca dama÷ param 12,154.009c vipÃpmà tejasà yukta÷ puru«o vindate mahat 12,154.010a damena sad­Óaæ dharmaæ nÃnyaæ loke«u ÓuÓruma 12,154.010c damo hi paramo loke praÓasta÷ sarvadharmiïÃm 12,154.011a pretya cÃpi manu«yendra paramaæ vindate sukham 12,154.011c damena hi samÃyukto mahÃntaæ dharmam aÓnute 12,154.012a sukhaæ dÃnta÷ prasvapiti sukhaæ ca pratibudhyate 12,154.012c sukhaæ paryeti lokÃæÓ ca manaÓ cÃsya prasÅdati 12,154.013a adÃnta÷ puru«a÷ kleÓam abhÅk«ïaæ pratipadyate 12,154.013c anarthÃæÓ ca bahÆn anyÃn pras­jaty Ãtmado«ajÃn 12,154.014a ÃÓrame«u catur«v Ãhur damam evottamaæ vratam 12,154.014c tasya liÇgÃni vak«yÃmi ye«Ãæ samudayo dama÷ 12,154.015a k«amà dh­tir ahiæsà ca samatà satyam Ãrjavam 12,154.015c indriyÃvajayo dÃk«yaæ mÃrdavaæ hrÅr acÃpalam 12,154.016a akÃrpaïyam asaærambha÷ saæto«a÷ priyavÃdità 12,154.016c avivitsÃnasÆyà cÃpy e«Ãæ samudayo dama÷ 12,154.017a gurupÆjà ca kauravya dayà bhÆte«v apaiÓunam 12,154.017c janavÃdo 'm­«ÃvÃda÷ stutinindÃvivarjanam 12,154.018a kÃma÷ krodhaÓ ca lobhaÓ ca darpa÷ stambho vikatthanam 12,154.018c moha År«yÃvamÃnaÓ cety etad dÃnto na sevate 12,154.019a anindito hy akÃmÃtmÃthÃlpeccho 'thÃnasÆyaka÷ 12,154.019c samudrakalpa÷ sa naro na kadà cana pÆryate 12,154.020a ahaæ tvayi mama tvaæ ca mayi te te«u cÃpy aham 12,154.020c pÆrvasaæbandhisaæyogÃn naitad dÃnto ni«evate 12,154.021a sarvà grÃmyÃs tathÃraïyà yÃÓ ca loke prav­ttaya÷ 12,154.021c nindÃæ caiva praÓaæsÃæ ca yo nÃÓrayati mucyate 12,154.022a maitro 'tha ÓÅlasaæpanna÷ susahÃyaparaÓ ca ya÷ 12,154.022c muktaÓ ca vividhai÷ saÇgais tasya pretya mahat phalam 12,154.023a suv­tta÷ ÓÅlasaæpanna÷ prasannÃtmÃtmavid budha÷ 12,154.023c prÃpyeha loke satkÃraæ sugatiæ pratipadyate 12,154.024a karma yac chubham eveha sadbhir Ãcaritaæ ca yat 12,154.024c tad eva j¤Ãnayuktasya muner dharmo na hÅyate 12,154.025a ni«kramya vanam ÃsthÃya j¤Ãnayukto jitendriya÷ 12,154.025c kÃlÃkÃÇk«Å carann evaæ brahmabhÆyÃya kalpate 12,154.026a abhayaæ yasya bhÆtebhyo bhÆtÃnÃm abhayaæ yata÷ 12,154.026c tasya dehÃd vimuktasya bhayaæ nÃsti kutaÓ cana 12,154.027a avÃcinoti karmÃïi na ca saæpracinoti ha 12,154.027c sama÷ sarve«u bhÆte«u maitrÃyaïagatiÓ caret 12,154.028a ÓakunÅnÃm ivÃkÃÓe jale vÃricarasya và 12,154.028c yathà gatir na d­Óyeta tathà tasya na saæÓaya÷ 12,154.029a g­hÃn uts­jya yo rÃjan mok«am evÃbhipadyate 12,154.029c lokÃs tejomayÃs tasya kalpante ÓÃÓvatÅ÷ samÃ÷ 12,154.030a saænyasya sarvakarmÃïi saænyasya vidhivat tapa÷ 12,154.030c saænyasya vividhà vidyÃ÷ sarvaæ saænyasya caiva ha 12,154.031a kÃme«u cÃpy anÃv­tta÷ prasannÃtmÃtmavic chuci÷ 12,154.031c prÃpyeha loke satkÃraæ svargaæ samabhipadyate 12,154.032a yac ca paitÃmahaæ sthÃnaæ brahmarÃÓisamudbhavam 12,154.032c guhÃyÃæ pihitaæ nityaæ tad damenÃbhipadyate 12,154.033a j¤ÃnÃrÃmasya buddhasya sarvabhÆtÃvirodhina÷ 12,154.033c nÃv­ttibhayam astÅha paraloke bhayaæ kuta÷ 12,154.034a eka eva dame do«o dvitÅyo nopapadyate 12,154.034c yad enaæ k«amayà yuktam aÓaktaæ manyate jana÷ 12,154.035a etasya tu mahÃprÃj¤a do«asya sumahÃn guïa÷ 12,154.035c k«amÃyÃæ vipulà lokÃ÷ sulabhà hi sahi«ïunà 12,154.036a dÃntasya kim araïyena tathÃdÃntasya bhÃrata 12,154.036c yatraiva hi vased dÃntas tad araïyaæ sa ÃÓrama÷ 12,154.037 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,154.037a etad bhÅ«masya vacanaæ Órutvà rÃjà yudhi«Âhira÷ 12,154.037c am­teneva saæt­pta÷ prah­«Âa÷ samapadyata 12,154.038a punaÓ ca paripapraccha bhÅ«maæ dharmabh­tÃæ varam 12,154.038c tapa÷ prati sa covÃca tasmai sarvaæ kurÆdvaha 12,155.001 bhÅ«ma uvÃca 12,155.001a sarvam etat tapomÆlaæ kavaya÷ paricak«ate 12,155.001c na hy ataptatapà mƬha÷ kriyÃphalam avÃpyate 12,155.002a prajÃpatir idaæ sarvaæ tapasaivÃs­jat prabhu÷ 12,155.002c tathaiva vedÃn ­«ayas tapasà pratipedire 12,155.003a tapaso hy ÃnupÆrvyeïa phalamÆlÃnilÃÓanÃ÷ 12,155.003c trÅæl lokÃæs tapasà siddhÃ÷ paÓyanti susamÃhitÃ÷ 12,155.004a au«adhÃny agadÃdÅni tisro vidyÃÓ ca saæsk­tÃ÷ 12,155.004c tapasaiva hi sidhyanti tapomÆlaæ hi sÃdhanam 12,155.005a yad durÃpaæ durÃmnÃyaæ durÃdhar«aæ durutsaham 12,155.005c sarvaæ tat tapasà Óakyaæ tapo hi duratikramam 12,155.006a surÃpo 'saæmatÃdÃyÅ bhrÆïahà gurutalpaga÷ 12,155.006c tapasaiva sutaptena nara÷ pÃpÃd vimucyate 12,155.007a tapaso bahurÆpasya tais tair dvÃrai÷ pravartata÷ 12,155.007c niv­ttyà vartamÃnasya tapo nÃnaÓanÃt param 12,155.008a ahiæsà satyavacanaæ dÃnam indriyanigraha÷ 12,155.008c etebhyo hi mahÃrÃja tapo nÃnaÓanÃt param 12,155.009a na du«karataraæ dÃnÃn nÃtimÃtaram ÃÓrama÷ 12,155.009c traividyebhya÷ paraæ nÃsti saænyÃsa÷ paramaæ tapa÷ 12,155.010a indriyÃïÅha rak«anti dhanadhÃnyÃbhiguptaye 12,155.010c tasmÃd arthe ca dharme ca tapo nÃnaÓanÃt param 12,155.011a ­«aya÷ pitaro devà manu«yà m­gasattamÃ÷ 12,155.011c yÃni cÃnyÃni bhÆtÃni sthÃvarÃïi carÃïi ca 12,155.011d*0403_01 sthÃvarÃïi ca bhÆtÃni carÃïy anyÃni yÃni ca 12,155.012a tapa÷parÃyaïÃ÷ sarve sidhyanti tapasà ca te 12,155.012c ity evaæ tapasà devà mahattvaæ cÃpy avÃpnuvan 12,155.013a imÃnÅ«ÂavibhÃgÃni phalÃni tapasà sadà 12,155.013c tapasà Óakyate prÃptuæ devatvam api niÓcayÃt 12,156.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,156.001a satyaæ dharme praÓaæsanti viprar«ipit­devatÃ÷ 12,156.001c satyam icchÃmy ahaæ Órotuæ tan me brÆhi pitÃmaha 12,156.002a satyaæ kiælak«aïaæ rÃjan kathaæ và tad avÃpyate 12,156.002c satyaæ prÃpya bhavet kiæ ca kathaæ caiva tad ucyate 12,156.003 bhÅ«ma uvÃca 12,156.003a cÃturvarïyasya dharmÃïÃæ saækaro na praÓasyate 12,156.003c avikÃritamaæ satyaæ sarvavarïe«u bhÃrata 12,156.003d*0404_01 tasmÃc chre«Âhatamaæ satyaæ sarvavarïe«u bhÃrata 12,156.004a satyaæ satsu sadà dharma÷ satyaæ dharma÷ sanÃtana÷ 12,156.004c satyam eva namasyeta satyaæ hi paramà gati÷ 12,156.005a satyaæ dharmas tapo yoga÷ satyaæ brahma sanÃtanam 12,156.005c satyaæ yaj¤a÷ para÷ prokta÷ satye sarvaæ prati«Âhitam 12,156.006a ÃcÃrÃn iha satyasya yathÃvad anupÆrvaÓa÷ 12,156.006c lak«aïaæ ca pravak«yÃmi satyasyeha yathÃkramam 12,156.007a prÃpyate hi yathà satyaæ tac ca Órotuæ tvam arhasi 12,156.007c satyaæ trayodaÓavidhaæ sarvaloke«u bhÃrata 12,156.008a satyaæ ca samatà caiva damaÓ caiva na saæÓaya÷ 12,156.008c amÃtsaryaæ k«amà caiva hrÅs titik«ÃnasÆyatà 12,156.009a tyÃgo dhyÃnam athÃryatvaæ dh­tiÓ ca satataæ sthirà 12,156.009c ahiæsà caiva rÃjendra satyÃkÃrÃs trayodaÓa 12,156.010a satyaæ nÃmÃvyayaæ nityam avikÃri tathaiva ca 12,156.010c sarvadharmÃviruddhaæ ca yogenaitad avÃpyate 12,156.011a ÃtmanÅ«Âe tathÃni«Âe ripau ca samatà tathà 12,156.011c icchÃdve«ak«ayaæ prÃpya kÃmakrodhak«ayaæ tathà 12,156.012a damo nÃnyasp­hà nityaæ dhairyaæ gÃmbhÅryam eva ca 12,156.012c abhayaæ krodhaÓamanaæ j¤Ãnenaitad avÃpyate 12,156.013a amÃtsaryaæ budhÃ÷ prÃhur dÃnaæ dharme ca saæyamam 12,156.013c avasthitena nityaæ ca satyenÃmatsarÅ bhavet 12,156.014a ak«amÃyÃ÷ k«amÃyÃÓ ca priyÃïÅhÃpriyÃïi ca 12,156.014c k«amate sarvata÷ sÃdhu÷ sÃdhv Ãpnoti ca satyavÃn 12,156.015a kalyÃïaæ kurute gìhaæ hrÅmÃn na ÓlÃghate kva cit 12,156.015c praÓÃntavÃÇmanà nityaæ hrÅs tu dharmÃd avÃpyate 12,156.016a dharmÃrthaheto÷ k«amate titik«Ã k«Ãntir ucyate 12,156.016c lokasaægrahaïÃrthaæ tu sà tu dhairyeïa labhyate 12,156.016d*0405_01 anasÆyà tu gÃmbhÅryaæ dÃnenaitad avÃpyate 12,156.017a tyÃga÷ snehasya yas tyÃgo vi«ayÃïÃæ tathaiva ca 12,156.017c rÃgadve«aprahÅïasya tyÃgo bhavati nÃnyathà 12,156.017d*0406_01 dhyÃnaæ cÃÓÃÂhyam ity uktaæ maunenaitad avÃpyate 12,156.018a Ãryatà nÃma bhÆtÃnÃæ ya÷ karoti prayatnata÷ 12,156.018c Óubhaæ karma nirÃkÃro vÅtarÃgatvam eva ca 12,156.019a dh­tir nÃma sukhe du÷khe yathà nÃpnoti vikriyÃm 12,156.019c tÃæ bhajeta sadà prÃj¤o ya icched bhÆtim Ãtmana÷ 12,156.020a sarvathà k«amiïà bhÃvyaæ tathà satyapareïa ca 12,156.020c vÅtahar«abhayakrodho dh­tim Ãpnoti paï¬ita÷ 12,156.021a adroha÷ sarvabhÆte«u karmaïà manasà girà 12,156.021c anugrahaÓ ca dÃnaæ ca satÃæ dharma÷ sanÃtana÷ 12,156.022a ete trayodaÓÃkÃrÃ÷ p­thak satyaikalak«aïÃ÷ 12,156.022c bhajante satyam eveha b­æhayanti ca bhÃrata 12,156.023a nÃnta÷ Óakyo guïÃnÃæ hi vaktuæ satyasya bhÃrata 12,156.023c ata÷ satyaæ praÓaæsanti viprÃ÷ sapit­devatÃ÷ 12,156.024a nÃsti satyÃt paro dharmo nÃn­tÃt pÃtakaæ param 12,156.024c sthitir hi satyaæ dharmasya tasmÃt satyaæ na lopayet 12,156.025a upaiti satyÃd dÃnaæ hi tathà yaj¤Ã÷ sadak«iïÃ÷ 12,156.025c vratÃgnihotraæ vedÃÓ ca ye cÃnye dharmaniÓcayÃ÷ 12,156.026a aÓvamedhasahasraæ ca satyaæ ca tulayà dh­tam 12,156.026c aÓvamedhasahasrÃd dhi satyam evÃtiricyate 12,157.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,157.001a yata÷ prabhavati krodha÷ kÃmaÓ ca bharatar«abha 12,157.001c Óokamohau vivitsà ca parÃsutvaæ tathà mada÷ 12,157.002a lobho mÃtsaryam År«yà ca kutsÃsÆyà k­pà tathà 12,157.002c etat sarvaæ mahÃprÃj¤a yÃthÃtathyena me vada 12,157.003 bhÅ«ma uvÃca 12,157.003a trayodaÓaite 'tibalÃ÷ Óatrava÷ prÃïinÃæ sm­tÃ÷ 12,157.003b*0407_01 Óatrava÷ prÃïinÃæ sarve sm­tÃs te tu trayodaÓa 12,157.003c upÃsate mahÃrÃja samastÃ÷ puru«Ãn iha 12,157.003d*0408_01 prÃïinÃæ lobhayuktÃnÃm ete vai Óatrava÷ sm­tÃ÷ 12,157.004a ete pramattaæ puru«am apramattà nudanti hi 12,157.004c v­kà iva vilumpanti d­«Âvaiva puru«etarÃn 12,157.005a ebhya÷ pravartate du÷kham ebhya÷ pÃpaæ pravartate 12,157.005c iti martyo vijÃnÅyÃt satataæ bharatar«abha 12,157.006a ete«Ãm udayaæ sthÃnaæ k«ayaæ ca puru«ottama 12,157.006c hanta te vartayi«yÃmi tan me nigadata÷ Ó­ïu 12,157.006c*0409_01 **** **** krodhasyotpattim Ãdita÷ 12,157.006c*0409_02 yathÃtattvaæ k«itipate 12,157.007a lobhÃt krodha÷ prabhavati parado«air udÅryate 12,157.007c k«amayà ti«Âhate rÃja¤ ÓrÅmÃæÓ ca vinivartate 12,157.008a saækalpÃj jÃyate kÃma÷ sevyamÃno vivardhate 12,157.008b*0410_01 yadà prÃj¤o viramate tadà sadya÷ praïaÓyati 12,157.008b*0410_02 parÃsÆyà krodhalobhÃv antarà pratimucyate 12,157.008b*0410_03 dayayà sarvabhÆtÃnÃæ nirvedÃd vinivartate 12,157.008c avadyadarÓanÃd vyeti tattvaj¤ÃnÃc ca dhÅmatÃm 12,157.009a viruddhÃni hi ÓÃstrÃïi paÓyantÅhÃlpabuddhaya÷ 12,157.009c vivitsà jÃyate tatra tattvaj¤ÃnÃn nivartate 12,157.010a prÅte÷ Óoka÷ prabhavati viyogÃt tasya dehina÷ 12,157.010c yadà nirarthakaæ vetti tadà sadya÷ praïaÓyati 12,157.010d*0411_01 aj¤Ãnaprabhavo moha÷ pÃpÃbhyÃsÃt pravartate 12,157.010d*0411_02 yadà prÃj¤e«u ramate tadà sadya÷ praïaÓyati 12,157.011a parÃsutà krodhalobhÃd abhyÃsÃc ca pravartate 12,157.011c dayayà sarvabhÆtÃnÃæ nirvedÃt sà nivartate 12,157.012a sattvatyÃgÃt tu mÃtsaryam ahitÃni ca sevate 12,157.012c etat tu k«Åyate tÃta sÃdhÆnÃm upasevanÃt 12,157.013a kulÃj j¤ÃnÃt tathaiÓvaryÃn mado bhavati dehinÃm 12,157.013c ebhir eva tu vij¤Ãtair mada÷ sadya÷ praïaÓyati 12,157.014a År«yà kÃmÃt prabhavati saæghar«Ãc caiva bhÃrata 12,157.014c itare«Ãæ tu martyÃnÃæ praj¤ayà sà praïaÓyati 12,157.015a vibhramÃl lokabÃhyÃnÃæ dve«yair vÃkyair asaægatai÷ 12,157.015c kutsà saæjÃyate rÃjann upek«Ãbhi÷ praÓÃmyati 12,157.016a pratikartum aÓakyÃya balasthÃyÃpakÃriïe 12,157.016c asÆyà jÃyate tÅvrà kÃruïyÃd vinivartate 12,157.017a k­païÃn satataæ d­«Âvà tata÷ saæjÃyate k­pà 12,157.017b*0412_01 aj¤Ãnaprabhavo lobho bhÆtÃnÃæ d­Óyate sadà 12,157.017b*0412_02 asthiratvaæ ca bhogÃnÃæ d­«Âvà j¤Ãtvà nivartate 12,157.017c dharmani«ÂhÃæ yadà vetti tadà ÓÃmyati sà k­pà 12,157.018a etÃny eva jitÃny Ãhu÷ praÓamÃc ca trayodaÓa 12,157.018c ete hi dhÃrtarëÂrÃïÃæ sarve do«Ãs trayodaÓa 12,157.018e tvayà sarvÃtmanà nityaæ vijità je«yase ca tÃn 12,158.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,158.001a Ãn­Óaæsyaæ vijÃnÃmi darÓanena satÃæ sadà 12,158.001c n­ÓaæsÃn na vijÃnÃmi te«Ãæ karma ca bhÃrata 12,158.002a kaïÂakÃn kÆpam agniæ ca varjayanti yathà narÃ÷ 12,158.002c tathà n­ÓaæsakarmÃïaæ varjayanti narà naram 12,158.003a n­Óaæso hy adhamo nityaæ pretya ceha ca bhÃrata 12,158.003c tasmÃd bravÅhi kauravya tasya dharmaviniÓcayam 12,158.004 bhÅ«ma uvÃca 12,158.004a sp­hÃsyÃntarhità caiva viditÃrthà ca karmaïà 12,158.004c Ãkro«Âà kruÓyate caiva bandhità badhyate ca ya÷ 12,158.005a dattÃnukÅrtir vi«ama÷ k«udro naik­tika÷ ÓaÂha÷ 12,158.005c asaæbhogÅ ca mÃnÅ ca tathà saÇgÅ vikatthana÷ 12,158.006a sarvÃtiÓaÇkÅ paru«o bÃliÓa÷ k­païas tathà 12,158.006c vargapraÓaæsÅ satatam ÃÓramadve«asaækarÅ 12,158.007a hiæsÃvihÃrÅ satatam aviÓe«aguïÃguïa÷ 12,158.007c bahvalÅko manasvÅ ca lubdho 'tyarthaæ n­Óaæsak­t 12,158.008a dharmaÓÅlaæ guïopetaæ pÃpa ity avagacchati 12,158.008c ÃtmaÓÅlÃnumÃnena na viÓvasiti kasya cit 12,158.009a pare«Ãæ yatra do«a÷ syÃt tad guhyaæ saæprakÃÓayet 12,158.009c samÃne«v eva do«e«u v­ttyartham upaghÃtayet 12,158.010a tathopakÃriïaæ caiva manyate va¤citaæ param 12,158.010c dattvÃpi ca dhanaæ kÃle saætapaty upakÃriïe 12,158.011a bhak«yaæ bhojyam atho lehyaæ yac cÃnyat sÃdhu bhojanam 12,158.011c prek«amÃïe«u yo 'ÓnÅyÃn n­Óaæsa iti taæ vidu÷ 12,158.012a brÃhmaïebhya÷ pradÃyÃgraæ ya÷ suh­dbhi÷ sahÃÓnute 12,158.012c sa pretya labhate svargam iha cÃnantyam aÓnute 12,158.013a e«a te bharataÓre«Âha n­Óaæsa÷ parikÅrtita÷ 12,158.013c sadà vivarjanÅyo vai puru«eïa bubhÆ«atà 12,159.001 bhÅ«ma uvÃca 12,159.001a k­tÃrtho yak«yamÃïaÓ ca sarvavedÃntagaÓ ca ya÷ 12,159.001c ÃcÃryapit­bhÃryÃrthaæ svÃdhyÃyÃrtham athÃpi và 12,159.002a ete vai sÃdhavo d­«Âà brÃhmaïà dharmabhik«ava÷ 12,159.002c asvebhyo deyam etebhyo dÃnaæ vidyÃviÓe«ata÷ 12,159.003a anyatra dak«iïà yà tu deyà bharatasattama 12,159.003c anyebhyo hi bahirvedyÃæ nÃk­tÃnnaæ vidhÅyate 12,159.004a sarvaratnÃni rÃjà ca yathÃrhaæ pratipÃdayet 12,159.004c brÃhmaïÃÓ caiva yaj¤ÃÓ ca sahÃnnÃ÷ sahadak«iïÃ÷ 12,159.004d*0413_01 anyonyaspardhino rÃjan yajante guïata÷ sadà 12,159.005a yasya traivÃr«ikaæ bhaktaæ paryÃptaæ bh­tyav­ttaye 12,159.005c adhikaæ vÃpi vidyeta sa somaæ pÃtum arhati 12,159.006a yaj¤aÓ cet pratividdha÷ syÃd aÇgenaikena yajvana÷ 12,159.006c brÃhmaïasya viÓe«eïa dhÃrmike sati rÃjani 12,159.007a yo vaiÓya÷ syÃd bahupaÓur hÅnakratur asomapa÷ 12,159.007c kuÂumbÃt tasya tad dravyaæ yaj¤Ãrthaæ pÃrthivo haret 12,159.008a Ãhared veÓmata÷ kiæ cit kÃmaæ ÓÆdrasya dravyata÷ 12,159.008c na hi veÓmani ÓÆdrasya kaÓ cid asti parigraha÷ 12,159.009a yo 'nÃhitÃgni÷ Óatagur ayajvà ca sahasragu÷ 12,159.009c tayor api kuÂumbÃbhyÃm Ãhared avicÃrayan 12,159.010a adÃt­bhyo haren nityaæ vyÃkhyÃpya n­pati÷ prabho 12,159.010c tathà hy Ãcarato dharmo n­pate÷ syÃd athÃkhila÷ 12,159.011a tathaiva saptame bhakte bhaktÃni «a¬ anaÓnatà 12,159.011c aÓvastanavidhÃnena hartavyaæ hÅnakarmaïa÷ 12,159.011e khalÃt k«etrÃt tathÃgÃrÃd yato vÃpy upapadyate 12,159.012a ÃkhyÃtavyaæ n­pasyaitat p­cchato 'p­cchato 'pi và 12,159.012c na tasmai dhÃrayed daï¬aæ rÃjà dharmeïa dharmavit 12,159.013a k«atriyasya hi bÃliÓyÃd brÃhmaïa÷ kliÓyate k«udhà 12,159.013c ÓrutaÓÅle samÃj¤Ãya v­ttim asya prakalpayet 12,159.013e athainaæ parirak«eta pità putram ivaurasam 12,159.014a i«Âiæ vaiÓvÃnarÅæ nityaæ nirvaped abdaparyaye 12,159.014c avikalpa÷ purÃdharmo dharmavÃdais tu kevalam 12,159.015a viÓvais tu devai÷ sÃdhyaiÓ ca brÃhmaïaiÓ ca mahar«ibhi÷ 12,159.015c Ãpatsu maraïÃd bhÅtair liÇgapratinidhi÷ k­ta÷ 12,159.016a prabhu÷ prathamakalpasya yo 'nukalpena vartate 12,159.016c na sÃæparÃyikaæ tasya durmater vidyate phalam 12,159.017a na brÃhmaïÃn vedayeta kaÓ cid rÃjani mÃnava÷ 12,159.017c avÅryo vedanÃd vidyÃt suvÅryo vÅryavattaram 12,159.018a tasmÃd rÃj¤Ã sadà tejo du÷sahaæ brahmavÃdinÃm 12,159.018c mantà ÓÃstà vidhÃtà ca brÃhmaïo deva ucyate 12,159.018e tasmin nÃkuÓalaæ brÆyÃn na ÓuktÃm Årayed giram 12,159.019a k«atriyo bÃhuvÅryeïa taraty Ãpadam Ãtmana÷ 12,159.019c dhanena vaiÓya÷ ÓÆdraÓ ca mantrair homaiÓ ca vai dvija÷ 12,159.020a na vai kanyà na yuvatir nÃmantro na ca bÃliÓa÷ 12,159.020c parive«ÂÃgnihotrasya bhaven nÃsaæsk­tas tathà 12,159.020e narake nipatanty ete juhvÃnÃ÷ sa ca yasya tat 12,159.020f*0414_01 tasmÃd vaitÃnakuÓalo hotà syÃd vedapÃraga÷ 12,159.021a prÃjÃpatyam adattvÃÓvam agnyÃdheyasya dak«iïÃm 12,159.021c anÃhitÃgnir iti sa procyate dharmadarÓibhi÷ 12,159.022a puïyÃny anyÃni kurvÅta ÓraddadhÃno jitendriya÷ 12,159.022c anÃptadak«iïair yaj¤air na yajeta kathaæ cana 12,159.023a prajÃ÷ paÓÆæÓ ca svargaæ ca hanti yaj¤o hy adak«iïa÷ 12,159.023c indriyÃïi yaÓa÷ kÅrtim ÃyuÓ cÃsyopak­ntati 12,159.024a udakyà hy Ãsate ye ca ye ca ke cid anagnaya÷ 12,159.024c kulaæ cÃÓrotriyaæ ye«Ãæ sarve te ÓÆdradharmiïa÷ 12,159.025a udapÃnodake grÃme brÃhmaïo v­«alÅpati÷ 12,159.025c u«itvà dvÃdaÓa samÃ÷ ÓÆdrakarmeha gacchati 12,159.026a anÃryÃæ Óayane bibhrad ujjhan bibhrac ca yo dvijÃm 12,159.026c abrÃhmaïo manyamÃnas t­ïe«v ÃsÅta p­«Âhata÷ 12,159.026e tathà sa Óudhyate rÃja¤ Ó­ïu cÃtra vaco mama 12,159.027a yad ekarÃtreïa karoti pÃpaæ; k­«ïaæ varïaæ brÃhmaïa÷ sevamÃna÷ 12,159.027c sthÃnÃsanÃbhyÃæ vicaran vratÅ saæs; tribhir var«ai÷ Óamayed ÃtmapÃpam 12,159.028a na narmayuktaæ vacanaæ hinasti; na strÅ«u rÃjan na vivÃhakÃle 12,159.028c na gurvarthe nÃtmano jÅvitÃrthe; pa¤cÃn­tÃny Ãhur apÃtakÃni 12,159.029a ÓraddadhÃna÷ ÓubhÃæ vidyÃæ hÅnÃd api samÃcaret 12,159.029c suvarïam api cÃmedhyÃd ÃdadÅteti dhÃraïà 12,159.030a strÅratnaæ du«kulÃc cÃpi vi«Ãd apy am­taæ pibet 12,159.030c adu«Âà hi striyo ratnam Ãpa ity eva dharmata÷ 12,159.031a gobrÃhmaïahitÃrthaæ ca varïÃnÃæ saækare«u ca 12,159.031c g­hïÅyÃt tu dhanur vaiÓya÷ paritrÃïÃya cÃtmana÷ 12,159.032a surÃpÃnaæ brahmahatyà gurutalpam athÃpi và 12,159.032c anirdeÓyÃni manyante prÃïÃntÃnÅti dhÃraïà 12,159.033a suvarïaharaïaæ stainyaæ viprÃsaÇgaÓ ca pÃtakam 12,159.033c viharan madyapÃnaæ cÃpy agamyÃgamanaæ tathà 12,159.034a patitai÷ saæprayogÃc ca brÃhmaïair yonitas tathà 12,159.034c acireïa mahÃrÃja tÃd­Óo vai bhavaty uta 12,159.035a saævatsareïa patati patitena sahÃcaran 12,159.035c yÃjanÃdhyÃpanÃd yaunÃn na tu yÃnÃsanÃÓanÃt 12,159.036a etÃni ca tato 'nyÃni nirdeÓyÃnÅti dhÃraïà 12,159.036c nirdeÓyakena vidhinà kÃlenÃvyasanÅ bhavet 12,159.037a annaæ tiryaÇ na hotavyaæ pretakarmaïy apÃtite 12,159.037c tri«u tv ete«u pÆrve«u na kurvÅta vicÃraïÃm 12,159.038a amÃtyÃn và gurÆn vÃpi jahyÃd dharmeïa dhÃrmika÷ 12,159.038c prÃyaÓcittam akurvÃïair naitair arhati saævidam 12,159.039a adharmakÃrÅ dharmeïa tapasà hanti kilbi«am 12,159.039c bruvan stena iti stenaæ tÃvat prÃpnoti kilbi«am 12,159.039e astenaæ stena ity uktvà dviguïaæ pÃpam ÃpnuyÃt 12,159.039f*0415_01 stenam astena ity uktvà tÃvad Ãpnoti kilbi«am 12,159.040a tribhÃgaæ brahmahatyÃyÃ÷ kanyà prÃpnoti du«yatÅ 12,159.040c yas tu dÆ«ayità tasyÃ÷ Óe«aæ prÃpnoti kilbi«am 12,159.041a brÃhmaïÃyÃvagÆryeha sp­«Âvà gurutaraæ bhavet 12,159.041c var«ÃïÃæ hi Óataæ pÃpa÷ prati«ÂhÃæ nÃdhigacchati 12,159.042a sahasraæ tv eva var«ÃïÃæ nipÃtya narake vaset 12,159.042c tasmÃn naivÃvagÆryÃd dhi naiva jÃtu nipÃtayet 12,159.043a Óoïitaæ yÃvata÷ pÃæsÆn saæg­hïÅyÃd dvijak«atÃt 12,159.043c tÃvatÅ÷ sa samà rÃjan narake parivartate 12,159.044a bhrÆïahÃhavamadhye tu Óudhyate ÓastrapÃtita÷ 12,159.044c ÃtmÃnaæ juhuyÃd vahnau samiddhe tena Óudhyati 12,159.045a surÃpo vÃruïÅm u«ïÃæ pÅtvà pÃpÃd vimucyate 12,159.045c tayà sa kÃye nirdagdhe m­tyunà pretya Óudhyati 12,159.045e lokÃæÓ ca labhate vipro nÃnyathà labhate hi sa÷ 12,159.046a gurutalpam adhi«ÂhÃya durÃtmà pÃpacetana÷ 12,159.046c sÆrmÅæ jvalantÅm ÃÓli«ya m­tyunà sa viÓudhyati 12,159.047a atha và ÓiÓnav­«aïÃv ÃdÃyäjalinà svayam 12,159.047c nair­tÅæ diÓam ÃsthÃya nipatet sa tv ajihmaga÷ 12,159.048a brÃhmaïÃrthe 'pi và prÃïÃn saætyajet tena Óudhyati 12,159.048c aÓvamedhena vÃpÅ«Âvà gomedhenÃpi và puna÷ 12,159.048e agni«Âomena và samyag iha pretya ca pÆyate 12,159.049a tathaiva dvÃdaÓa samÃ÷ kapÃlÅ brahmahà bhavet 12,159.049c brahmacÃrÅ cared bhaik«aæ svakarmodÃharan muni÷ 12,159.050a evaæ và tapasà yukto brahmahà savanÅ bhavet 12,159.050c evaæ và garbham aj¤Ãtà cÃtreyÅæ yo 'bhigacchati 12,159.050e dviguïà brahmahatyà vai ÃtreyÅvyasane bhavet 12,159.051a surÃpo niyatÃhÃro brahmacÃrÅ k«amÃcara÷ 12,159.051c Ærdhvaæ tribhyo 'tha var«ebhyo yajetÃgni«Âutà param 12,159.051e ­«abhaikasahasraæ gà dattvà Óubham avÃpnuyÃt 12,159.051f*0416_01 dÅk«Ãbhi«ekanirmukte k«atriye «a samÃcaret 12,159.052a vaiÓyaæ hatvà tu var«e dve ­«abhaikaÓatÃÓ ca gÃ÷ 12,159.052c ÓÆdraæ hatvÃbdam evaikam ­«abhaikÃdaÓÃÓ ca gÃ÷ 12,159.053a ÓvabarbarakharÃn hatvà Óaudram eva vrataæ caret 12,159.053c mÃrjÃracëamaï¬ÆkÃn kÃkaæ bhÃsaæ ca mÆ«akam 12,159.054a ukta÷ paÓusamo dharmo rÃjan prÃïinipÃtanÃt 12,159.054c prÃyaÓcittÃny athÃnyÃni pravak«yÃmy anupÆrvaÓa÷ 12,159.055a talpe cÃnyasya caurye ca p­thak saævatsaraæ caret 12,159.055c trÅïi ÓrotriyabhÃryÃyÃæ paradÃre tu dve sm­te 12,159.056a kÃle caturthe bhu¤jÃno brahmacÃrÅ vratÅ bhavet 12,159.056c sthÃnÃsanÃbhyÃæ viharet trir ahno 'bhyuditÃd apa÷ 12,159.056d*0417_01 evam eva caran rÃjaæs tasmÃt pÃpÃt pramucyate 12,159.056e evam eva nirÃcÃnto yaÓ cÃgnÅn apavidhyati 12,159.057a tyajaty akÃraïe yaÓ ca pitaraæ mÃtaraæ tathà 12,159.057c patita÷ syÃt sa kauravya tathà dharme«u niÓcaya÷ 12,159.058a grÃsÃcchÃdanam atyarthaæ dadyÃd iti nidarÓanam 12,159.058b*0418_01 brahmacÃrÅ dvijebhyaÓ ca dattvà pÃpÃt pramucyate 12,159.058c bhÃryÃyÃæ vyabhicÃriïyÃæ niruddhÃyÃæ viÓe«ata÷ 12,159.058e yat puæsÃæ paradÃre«u tac cainÃæ cÃrayed vratam 12,159.059a ÓreyÃæsaæ Óayane hitvà yà pÃpÅyÃæsam ­cchati 12,159.059c Óvabhis tÃæ khÃdayed rÃjà saæsthÃne bahusaæv­te 12,159.060a pumÃæsaæ bandhayet prÃj¤a÷ Óayane tapta Ãyase 12,159.060c apy ÃdadhÅta dÃrÆïi tatra dahyeta pÃpak­t 12,159.061a e«a daï¬o mahÃrÃja strÅïÃæ bhart­vyatikrame 12,159.061c saævatsarÃbhiÓastasya du«Âasya dviguïo bhavet 12,159.062a dve tasya trÅïi var«Ãïi catvÃri sahasevina÷ 12,159.062c kucara÷ pa¤ca var«Ãïi cared bhaik«aæ munivrata÷ 12,159.063a parivitti÷ parivettà yayà ca parividyate 12,159.063c pÃïigrÃhaÓ ca dharmeïa sarve te patitÃ÷ sm­tÃ÷ 12,159.064a careyu÷ sarva evaite vÅrahà yad vrataæ caret 12,159.064c cÃndrÃyaïaæ caren mÃsaæ k­cchraæ và pÃpaÓuddhaye 12,159.065a parivettà prayaccheta parivittÃya tÃæ snu«Ãm 12,159.065c jye«Âhena tv abhyanuj¤Ãto yavÅyÃn pratyanantaram 12,159.065e enaso mok«am Ãpnoti sà ca tau caiva dharmata÷ 12,159.066a amÃnu«Å«u govarjam anÃv­«Âir na du«yati 12,159.066c adhi«ÂhÃtÃram attÃraæ paÓÆnÃæ puru«aæ vidu÷ 12,159.067a paridhÃyordhvavÃlaæ tu pÃtram ÃdÃya m­nmayam 12,159.067c caret sapta g­hÃn bhaik«aæ svakarma parikÅrtayan 12,159.068a tatraiva labdhabhojÅ syÃd dvÃdaÓÃhÃt sa Óudhyati 12,159.068c caret saævatsaraæ cÃpi tad vrataæ yan nirÃk­ti 12,159.069a bhavet tu mÃnu«e«v evaæ prÃyaÓcittam anuttamam 12,159.069c dÃnaæ vÃdÃnasakte«u sarvam eva prakalpayet 12,159.069e anÃstike«u gomÃtraæ prÃïam ekaæ pracak«ate 12,159.070a ÓvavarÃhamanu«yÃïÃæ kukkuÂasya kharasya ca 12,159.070c mÃæsaæ mÆtrapurÅ«aæ ca prÃÓya saæskÃram arhati 12,159.071a brÃhmaïasya surÃpasya gandham ÃghrÃya somapa÷ 12,159.071c apas tryahaæ pibed u«ïÃs tryaham u«ïaæ paya÷ pibet 12,159.071e tryaham u«ïaæ gh­taæ pÅtvà vÃyubhak«o bhavet tryaham 12,159.072a evam etat samuddi«Âaæ prÃyaÓcittaæ sanÃtanam 12,159.072c brÃhmaïasya viÓe«eïa tattvaj¤Ãnena jÃyate 12,160.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,160.001a kathÃntaram athÃsÃdya kha¬gayuddhaviÓÃrada÷ 12,160.001c nakula÷ Óaratalpastham idam Ãha pitÃmaham 12,160.002a dhanu÷ praharaïaæ Óre«Âham iti vÃda÷ pitÃmaha 12,160.002c matas tu mama dharmaj¤a kha¬ga eva susaæÓita÷ 12,160.003a viÓÅrïe kÃrmuke rÃjan prak«Åïe«u ca vÃji«u 12,160.003c kha¬gena Óakyate yuddhe sÃdhv Ãtmà parirak«itum 12,160.004a ÓarÃsanadharÃæÓ caiva gadÃÓaktidharÃæs tathà 12,160.004c eka÷ kha¬gadharo vÅra÷ samartha÷ pratibÃdhitum 12,160.005a atra me saæÓayaÓ caiva kautÆhalam atÅva ca 12,160.005c kiæ svit praharaïaæ Óre«Âhaæ sarvayuddhe«u pÃrthiva 12,160.006a kathaæ cotpÃdita÷ kha¬ga÷ kasyÃrthÃya ca kena và 12,160.006c pÆrvÃcÃryaæ ca kha¬gasya prabrÆhi prapitÃmaha 12,160.007a tasya tad vacanaæ Órutvà mÃdrÅputrasya dhÅmata÷ 12,160.007c sarvakauÓalasaæyuktaæ sÆk«macitrÃrthavac chubham 12,160.008a tatas tasyottaraæ vÃkyaæ svaravarïopapÃditam 12,160.008c Óik«ÃnyÃyopasaæpannaæ droïaÓi«yÃya p­cchate 12,160.009a uvÃca sarvadharmaj¤o dhanurvedasya pÃraga÷ 12,160.009c Óaratalpagato bhÅ«mo nakulÃya mahÃtmane 12,160.010a tattvaæ Ó­ïu«va mÃdreya yad etat parip­cchasi 12,160.010c prabodhito 'smi bhavatà dhÃtumÃn iva parvata÷ 12,160.011a salilaikÃrïavaæ tÃta purà sarvam abhÆd idam 12,160.011c ni«prakampam anÃkÃÓam anirdeÓyamahÅtalam 12,160.012a tama÷saæv­tam asparÓam atigambhÅradarÓanam 12,160.012c ni÷Óabdaæ cÃprameyaæ ca tatra jaj¤e pitÃmaha÷ 12,160.012d*0419_01 avyakteva guïÃtÅte karmavyÃpÃravarjite 12,160.012d*0419_02 prÃdurbabhÆva jalajaæ tato jaj¤e pitÃmaha÷ 12,160.013a so 's­jad vÃyum agniæ ca bhÃskaraæ cÃpi vÅryavÃn 12,160.013c ÃkÃÓam as­jac cordhvam adho bhÆmiæ ca nair­tim 12,160.014a nabha÷ sacandratÃraæ ca nak«atrÃïi grahÃæs tathà 12,160.014c saævatsarÃn ahorÃtrÃn ­tÆn atha lavÃn k«aïÃn 12,160.015a tata÷ ÓarÅraæ lokasthaæ sthÃpayitvà pitÃmaha÷ 12,160.015c janayÃm Ãsa bhagavÃn putrÃn uttamatejasa÷ 12,160.016a marÅcim ­«im atriæ ca pulastyaæ pulahaæ kratum 12,160.016c vasi«ÂhÃÇgirasau cobhau rudraæ ca prabhum ÅÓvaram 12,160.017a prÃcetasas tathà dak«a÷ kanyÃ÷ «a«Âim ajÅjanat 12,160.017c tà vai brahmar«aya÷ sarvÃ÷ prajÃrthaæ pratipedire 12,160.018a tÃbhyo viÓvÃni bhÆtÃni devÃ÷ pit­gaïÃs tathà 12,160.018c gandharvÃpsarasaÓ caiva rak«Ãæsi vividhÃni ca 12,160.019a patatrim­gamÅnÃÓ ca plavaægÃÓ ca mahoragÃ÷ 12,160.019c nÃnÃk­tibalÃÓ cÃnye jalak«itivicÃriïa÷ 12,160.020a audbhidÃ÷ svedajÃÓ caiva aï¬ajÃÓ ca jarÃyujÃ÷ 12,160.020c jaj¤e tÃta tathà sarvaæ jagat sthÃvarajaÇgamam 12,160.021a bhÆtasargam imaæ k­tvà sarvalokapitÃmaha÷ 12,160.021c ÓÃÓvataæ vedapaÂhitaæ dharmaæ ca yuyuje puna÷ 12,160.022a tasmin dharme sthità devÃ÷ sahÃcÃryapurohitÃ÷ 12,160.022c Ãdityà vasavo rudrÃ÷ sasÃdhyà marudaÓvina÷ 12,160.023a bh­gvatryaÇgirasa÷ siddhÃ÷ kÃÓyapaÓ ca tapodhana÷ 12,160.023c vasi«ÂhagautamÃgastyÃs tathà nÃradaparvatau 12,160.024a ­«ayo vÃlakhilyÃÓ ca prabhÃsÃ÷ sikatÃs tathà 12,160.024c gh­tÃcÃ÷ somavÃyavyà vaikhÃnasamarÅcipÃ÷ 12,160.025a ak­«ÂÃÓ caiva haæsÃÓ ca ­«ayo 'thÃgniyonijÃ÷ 12,160.025c vÃnaprasthÃ÷ p­ÓnayaÓ ca sthità brahmÃnuÓÃsane 12,160.026a dÃnavendrÃs tv atikramya tat pitÃmahaÓÃsanam 12,160.026c dharmasyÃpacayaæ cakru÷ krodhalobhasamanvitÃ÷ 12,160.027a hiraïyakaÓipuÓ caiva hiraïyÃk«o virocana÷ 12,160.027c Óambaro vipracittiÓ ca prahrÃdo namucir bali÷ 12,160.028a ete cÃnye ca bahava÷ sagaïà daityadÃnavÃ÷ 12,160.028c dharmasetum atikramya remire 'dharmaniÓcayÃ÷ 12,160.029a sarve sma tulyajÃtÅyà yathà devÃs tathà vayam 12,160.029c ity evaæ hetum ÃsthÃya spardhamÃnÃ÷ surar«ibhi÷ 12,160.030a na priyaæ nÃpy anukroÓaæ cakrur bhÆte«u bhÃrata 12,160.030c trÅn upÃyÃn atikramya daï¬ena rurudhu÷ prajÃ÷ 12,160.030e na jagmu÷ saævidaæ taiÓ ca darpÃd asurasattamÃ÷ 12,160.031a atha vai bhagavÃn brahmà brahmar«ibhir upasthita÷ 12,160.031c tadà himavata÷ p­«Âhe suramye padmatÃrake 12,160.032a ÓatayojanavistÃre maïimuktÃcayÃcite 12,160.032c tasmin girivare putra pu«pitadrumakÃnane 12,160.032e tasthau sa vibudhaÓre«Âho brahmà lokÃrthasiddhaye 12,160.033a tato var«asahasrÃnte vitÃnam akarot prabhu÷ 12,160.033c vidhinà kalpad­«Âena yathoktenopapÃditam 12,160.034a ­«ibhir yaj¤apaÂubhir yathÃvat karmakart­bhi÷ 12,160.034c marudbhi÷ parisaæstÅrïaæ dÅpyamÃnaiÓ ca pÃvakai÷ 12,160.035a käcanair yaj¤abhÃï¬aiÓ ca bhrÃji«ïubhir alaæk­tam 12,160.035c v­taæ devagaïaiÓ caiva prababhau yaj¤amaï¬alam 12,160.036a tathà brahmar«ibhiÓ caiva sadasyair upaÓobhitam 12,160.036c tatra ghoratamaæ v­ttam ­«ÅïÃæ me pariÓrutam 12,160.037a candramà vimalaæ vyoma yathÃbhyuditatÃrakam 12,160.037c vidÃryÃgniæ tathà bhÆtam utthitaæ ÓrÆyate tata÷ 12,160.038a nÅlotpalasavarïÃbhaæ tÅk«ïadaæ«Âraæ k­Óodaram 12,160.038c prÃæÓu durdarÓanaæ caivÃpy atitejas tathaiva ca 12,160.039a tasminn utpatamÃne ca pracacÃla vasuædharà 12,160.039c tatrormikalilÃvartaÓ cuk«ubhe ca mahÃrïava÷ 12,160.040a petur ulkà mahotpÃtÃ÷ ÓÃkhÃÓ ca mumucur drumÃ÷ 12,160.040c aprasannà diÓa÷ sarvÃ÷ pavanaÓ cÃÓivo vavau 12,160.040e muhur muhuÓ ca bhÆtÃni prÃvyathanta bhayÃt tathà 12,160.041a tata÷ sutumulaæ d­«Âvà tad adbhutam upasthitam 12,160.041c mahar«isuragandharvÃn uvÃcedaæ pitÃmaha÷ 12,160.042a mayaitac cintitaæ bhÆtam asir nÃmai«a vÅryavÃn 12,160.042c rak«aïÃrthÃya lokasya vadhÃya ca suradvi«Ãm 12,160.043a tatas tad rÆpam uts­jya babhau nistriæÓa eva sa÷ 12,160.043c vimalas tÅk«ïadhÃraÓ ca kÃlÃntaka ivodyata÷ 12,160.044a tatas taæ ÓitikaïÂhÃya rudrÃyar«abhaketave 12,160.044c brahmà dadÃv asiæ dÅptam adharmaprativÃraïam 12,160.045a tata÷ sa bhagavÃn rudro brahmar«igaïasaæstuta÷ 12,160.045c prag­hyÃsim ameyÃtmà rÆpam anyac cakÃra ha 12,160.046a caturbÃhu÷ sp­Óan mÆrdhnà bhÆsthito 'pi nabhastalam 12,160.046c Ærdhvad­«Âir mahÃliÇgo mukhÃj jvÃlÃ÷ samuts­jan 12,160.046e vikurvan bahudhà varïÃn nÅlapÃï¬uralohitÃn 12,160.047a bibhrat k­«ïÃjinaæ vÃso hemapravaratÃrakam 12,160.047c netraæ caikaæ lalÃÂena bhÃskarapratimaæ mahat 12,160.047e ÓuÓubhÃte ca vimale dve netre k­«ïapiÇgale 12,160.048a tato devo mahÃdeva÷ ÓÆlapÃïir bhagÃk«ihà 12,160.048c saæprag­hya tu nistriæÓaæ kÃlÃrkÃnalasaænibham 12,160.049a trikÆÂaæ carma codyamya savidyutam ivÃmbudam 12,160.049c cacÃra vividhÃn mÃrgÃn mahÃbalaparÃkrama÷ 12,160.049e vidhunvann asim ÃkÃÓe dÃnavÃntacikÅr«ayà 12,160.050a tasya nÃdaæ vinadato mahÃhÃsaæ ca mu¤cata÷ 12,160.050c babhau pratibhayaæ rÆpaæ tadà rudrasya bhÃrata 12,160.051a tad rÆpadhÃriïaæ rudraæ raudrakarma cikÅr«ava÷ 12,160.051c niÓamya dÃnavÃ÷ sarve h­«ÂÃ÷ samabhidudruvu÷ 12,160.052a aÓmabhiÓ cÃpy avar«anta pradÅptaiÓ ca tatholmukai÷ 12,160.052c ghorai÷ praharaïaiÓ cÃnyai÷ ÓitadhÃrair ayomukhai÷ 12,160.053a tatas tad dÃnavÃnÅkaæ saæpraïetÃram acyutam 12,160.053c rudrakha¬gabaloddhÆtaæ pracacÃla mumoha ca 12,160.054a citraæ ÓÅghrataratvÃc ca carantam asidhÃriïam 12,160.054c tam ekam asurÃ÷ sarve sahasram iti menire 12,160.055a chindan bhindan rujan k­ntan dÃrayan pramathann api 12,160.055c acarad daityasaæghe«u rudro 'gnir iva kak«aga÷ 12,160.056a asivegaprarugïÃs te chinnabÃhÆruvak«asa÷ 12,160.056c saæprak­ttottamÃÇgÃÓ ca petur urvyÃæ mahÃsurÃ÷ 12,160.057a apare dÃnavà bhagnà rudraghÃtÃvapŬitÃ÷ 12,160.057c anyonyam abhinardanto diÓa÷ saæpratipedire 12,160.058a bhÆmiæ ke cit praviviÓu÷ parvatÃn apare tathà 12,160.058c apare jagmur ÃkÃÓam apare 'mbha÷ samÃviÓan 12,160.059a tasmin mahati saæv­tte samare bh­ÓadÃruïe 12,160.059c babhau bhÆmi÷ pratibhayà tadà rudhirakardamà 12,160.060a dÃnavÃnÃæ ÓarÅraiÓ ca mahadbhi÷ Óoïitok«itai÷ 12,160.060c samÃkÅrïà mahÃbÃho Óailair iva sakiæÓukai÷ 12,160.061a rudhireïa pariklinnà prababhau vasudhà tadà 12,160.061c raktÃrdravasanà ÓyÃmà nÃrÅva madavihvalà 12,160.062a sa rudro dÃnavÃn hatvà k­tvà dharmottaraæ jagat 12,160.062c raudraæ rÆpaæ vihÃyÃÓu cakre rÆpaæ Óivaæ Óiva÷ 12,160.063a tato mahar«aya÷ sarve sarve devagaïÃs tathà 12,160.063c jayenÃdbhutakalpena devadevam athÃrcayan 12,160.064a tata÷ sa bhagavÃn rudro dÃnavak«atajok«itam 12,160.064c asiæ dharmasya goptÃraæ dadau satk­tya vi«ïave 12,160.065a vi«ïur marÅcaye prÃdÃn marÅcir bhagavÃæÓ ca tam 12,160.065c mahar«ibhyo dadau kha¬gam ­«ayo vÃsavÃya tu 12,160.066a mahendro lokapÃlebhyo lokapÃlÃs tu putraka 12,160.066c manave sÆryaputrÃya dadu÷ kha¬gaæ suvistaram 12,160.067a ÆcuÓ cainaæ tathaivÃdyaæ mÃnu«ÃïÃæ tvam ÅÓvara÷ 12,160.067c asinà dharmagarbheïa pÃlayasva prajà iti 12,160.068a dharmasetum atikrÃntÃ÷ sÆk«masthÆlÃrthakÃraïÃt 12,160.068c vibhajya daï¬aæ rak«yÃ÷ syur dharmato na yad­cchayà 12,160.069a durvÃcà nigraho daï¬o hiraïyabahulas tathà 12,160.069c vyaÇganaæ ca ÓarÅrasya vadho vÃnalpakÃraïÃt 12,160.070a aser etÃni rÆpÃïi durvÃcÃdÅni nirdiÓet 12,160.070c aser eva pramÃïÃni parimÃïavyatikramÃt 12,160.071a adhis­jyÃtha putraæ svaæ prajÃnÃm adhipaæ tata÷ 12,160.071c manu÷ prajÃnÃæ rak«Ãrthaæ k«upÃya pradadÃv asim 12,160.072a k«upÃj jagrÃha cek«vÃkur ik«vÃkoÓ ca purÆravÃ÷ 12,160.072c ÃyuÓ ca tasmÃl lebhe taæ nahu«aÓ ca tato bhuvi 12,160.073a yayÃtir nahu«Ãc cÃpi pÆrus tasmÃc ca labdhavÃn 12,160.073c ÃmÆrtarayasas tasmÃt tato bhÆmiÓayo n­pa÷ 12,160.073c*0420_01 **** **** gayÃya pratyapÃdayat 12,160.073c*0420_02 gayÃc ca labdhavÃn rÃjà 12,160.074a bharataÓ cÃpi dau÷«antir lebhe bhÆmiÓayÃd asim 12,160.074c tasmÃc ca lebhe dharmaj¤o rÃjann ai¬abi¬as tathà 12,160.075a tataÓ cai¬abi¬Ãl lebhe dhundhumÃro janeÓvara÷ 12,160.075c dhundhumÃrÃc ca kÃmbojo mucukundas tato 'labhat 12,160.076a mucukundÃn maruttaÓ ca maruttÃd api raivata÷ 12,160.076c raivatÃd yuvanÃÓvaÓ ca yuvanÃÓvÃt tato raghu÷ 12,160.077a ik«vÃkuvaæÓajas tasmÃd dhariïÃÓva÷ pratÃpavÃn 12,160.077c hariïÃÓvÃd asiæ lebhe Óunaka÷ ÓunakÃd api 12,160.078a uÓÅnaro vai dharmÃtmà tasmÃd bhojÃ÷ sayÃdavÃ÷ 12,160.078c yadubhyaÓ ca Óibir lebhe ÓibeÓ cÃpi pratardana÷ 12,160.079a pratardanÃd a«ÂakaÓ ca ruÓadaÓvo '«ÂakÃd api 12,160.079c ruÓadaÓvÃd bharadvÃjo droïas tasmÃt k­pas tata÷ 12,160.079e tatas tvaæ bhrÃt­bhi÷ sÃrdhaæ paramÃsim avÃptavÃn 12,160.080a k­ttikÃÓ cÃsya nak«atram aser agniÓ ca daivatam 12,160.080c rohiïyo gotram asyÃtha rudraÓ ca gurur uttama÷ 12,160.081a aser a«Âau ca nÃmÃni rahasyÃni nibodha me 12,160.081c pÃï¬aveya sadà yÃni kÅrtayaæl labhate jayam 12,160.082a asir viÓasana÷ kha¬gas tÅk«ïavartmà durÃsada÷ 12,160.082c ÓrÅgarbho vijayaÓ caiva dharmapÃlas tathaiva ca 12,160.083a agrya÷ praharaïÃnÃæ ca kha¬go mÃdravatÅsuta 12,160.083c maheÓvarapraïÅtaÓ ca purÃïe niÓcayaæ gata÷ 12,160.083d*0421_01 etÃni caiva nÃmÃni purÃïe niÓcitÃni vai 12,160.084a p­thus tÆtpÃdayÃm Ãsa dhanur Ãdyam ariædama 12,160.084b*0422_01 teneyaæ p­thivÅ dugdhà sasyÃni subahÆny api 12,160.084b*0422_02 dharmeïa ca yathà pÆrvaæ 12,160.084c teneyaæ p­thivÅ pÆrvaæ vainyena parirak«ità 12,160.085a tad etad Ãr«aæ mÃdreya pramÃïaæ kartum arhasi 12,160.085c aseÓ ca pÆjà kartavyà sadà yuddhaviÓÃradai÷ 12,160.086a ity e«a prathama÷ kalpo vyÃkhyÃtas te suvistara÷ 12,160.086c aser utpattisaæsargo yathÃvad bharatar«abha 12,160.087a sarvathaitad iha Órutvà kha¬gasÃdhanam uttamam 12,160.087c labhate puru«a÷ kÅrtiæ pretya cÃnantyam aÓnute 12,161.001 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,161.001a ity uktavati bhÅ«me tu tÆ«ïÅæbhÆte yudhi«Âhira÷ 12,161.001c papracchÃvasaraæ gatvà bhrÃtÌn vidurapa¤camÃn 12,161.002a dharme cÃrthe ca kÃme ca lokav­tti÷ samÃhità 12,161.002c te«Ãæ garÅyÃn katamo madhyama÷ ko laghuÓ ca ka÷ 12,161.003a kasmiæÓ cÃtmà niyantavyas trivargavijayÃya vai 12,161.003c saætu«Âà nai«Âhikaæ vÃkyaæ yathÃvad vaktum arhatha 12,161.004a tato 'rthagatitattvaj¤a÷ prathamaæ pratibhÃnavÃn 12,161.004c jagÃda viduro vÃkyaæ dharmaÓÃstram anusmaran 12,161.005a bÃhuÓrutyaæ tapas tyÃga÷ Óraddhà yaj¤akriyà k«amà 12,161.005c bhÃvaÓuddhir dayà satyaæ saæyamaÓ cÃtmasaæpada÷ 12,161.006a etad evÃbhipadyasva mà te bhÆc calitaæ mana÷ 12,161.006c etan mÆlau hi dharmÃrthÃv etad ekapadaæ hitam 12,161.007a dharmeïaivar«ayas tÅrïà dharme lokÃ÷ prati«ÂhitÃ÷ 12,161.007c dharmeïa devà divigà dharme cÃrtha÷ samÃhita÷ 12,161.008a dharmo rÃjan guïaÓre«Âho madhyamo hy artha ucyate 12,161.008c kÃmo yavÅyÃn iti ca pravadanti manÅ«iïa÷ 12,161.008e tasmÃd dharmapradhÃnena bhavitavyaæ yatÃtmanà 12,161.008f*0423_01 tathà ca sarvabhÆte«u vartitavyaæ yathÃtmani 12,161.009a samÃptavacane tasminn arthaÓÃstraviÓÃrada÷ 12,161.009c pÃrtho vÃkyÃrthatattvaj¤o jagau vÃkyam atandrita÷ 12,161.010a karmabhÆmir iyaæ rÃjann iha vÃrttà praÓasyate 12,161.010c k­«ivÃïijyagorak«yaæ ÓilpÃni vividhÃni ca 12,161.011a artha ity eva sarve«Ãæ karmaïÃm avyatikrama÷ 12,161.011c na ­te 'rthena vartete dharmakÃmÃv iti Óruti÷ 12,161.012a vijayÅ hy arthavÃn dharmam ÃrÃdhayitum uttamam 12,161.012c kÃmaæ ca carituæ Óakto du«prÃpam ak­tÃtmabhi÷ 12,161.013a arthasyÃvayavÃv etau dharmakÃmÃv iti Óruti÷ 12,161.013c arthasiddhyà hi nirv­ttÃv ubhÃv etau bhavi«yata÷ 12,161.014a udbhÆtÃrthaæ hi puru«aæ viÓi«Âatarayonaya÷ 12,161.014c brahmÃïam iva bhÆtÃni satataæ paryupÃsate 12,161.015a jaÂÃjinadharà dÃntÃ÷ paÇkadigdhà jitendriyÃ÷ 12,161.015c muï¬Ã nistantavaÓ cÃpi vasanty arthÃrthina÷ p­thak 12,161.016a këÃyavasanÃÓ cÃnye ÓmaÓrulà hrÅsusaæv­tÃ÷ 12,161.016c vidvÃæsaÓ caiva ÓÃntÃÓ ca muktÃ÷ sarvaparigrahai÷ 12,161.016d*0424_01 arthÃrthina÷ santi nityaæ paritapyanti karmabhi÷ 12,161.017a arthÃrthina÷ santi ke cid apare svargakÃÇk«iïa÷ 12,161.017c kulapratyÃgamÃÓ caike svaæ svaæ mÃrgam anu«ÂhitÃ÷ 12,161.018a Ãstikà nÃstikÃÓ caiva niyatÃ÷ saæyame pare 12,161.018c apraj¤Ãnaæ tamobhÆtaæ praj¤Ãnaæ tu prakÃÓatà 12,161.019a bh­tyÃn bhogair dvi«o daï¬air yo yojayati so 'rthavÃn 12,161.019c etan matimatÃæ Óre«Âha mataæ mama yathÃtatham 12,161.019e anayos tu nibodha tvaæ vacanaæ vÃkyakaïÂhayo÷ 12,161.020a tato dharmÃrthakuÓalau mÃdrÅputrÃv anantaram 12,161.020c nakula÷ sahadevaÓ ca vÃkyaæ jagadatu÷ param 12,161.021a ÃsÅnaÓ ca ÓayÃnaÓ ca vicarann api ca sthita÷ 12,161.021c arthayogaæ d­¬haæ kuryÃd yogair uccÃvacair api 12,161.022a asmiæs tu vai susaæv­tte durlabhe paramapriye 12,161.022c iha kÃmÃn avÃpnoti pratyak«aæ nÃtra saæÓaya÷ 12,161.023a yo 'rtho dharmeïa saæyukto dharmo yaÓ cÃrthasaæyuta÷ 12,161.023c madhv ivÃm­tasaæyuktaæ tasmÃd etau matÃv iha 12,161.024a anarthasya na kÃmo 'sti tathÃrtho 'dharmiïa÷ kuta÷ 12,161.024c tasmÃd udvijate loko dharmÃrthÃd yo bahi«k­ta÷ 12,161.025a tasmÃd dharmapradhÃnena sÃdhyo 'rtha÷ saæyatÃtmanà 12,161.025c viÓvaste«u ca bhÆte«u kalpate sarva eva hi 12,161.026a dharmaæ samÃcaret pÆrvaæ tathÃrthaæ dharmasaæyutam 12,161.026c tata÷ kÃmaæ caret paÓcÃt siddhÃrthasya hi tat phalam 12,161.027a virematus tu tad vÃkyam uktvà tÃv aÓvino÷ sutau 12,161.027c bhÅmasenas tadà vÃkyam idaæ vaktuæ pracakrame 12,161.028a nÃkÃma÷ kÃmayaty arthaæ nÃkÃmo dharmam icchati 12,161.028c nÃkÃma÷ kÃmayÃno 'sti tasmÃt kÃmo viÓi«yate 12,161.029a kÃmena yuktà ­«ayas tapasy eva samÃhitÃ÷ 12,161.029c palÃÓaphalamÆlÃÓà vÃyubhak«Ã÷ susaæyatÃ÷ 12,161.030a vedopavÃde«v apare yuktÃ÷ svÃdhyÃyapÃragÃ÷ 12,161.030c ÓrÃddhayaj¤akriyÃyÃæ ca tathà dÃnapratigrahe 12,161.031a vaïija÷ kar«akà gopÃ÷ kÃrava÷ Óilpinas tathà 12,161.031c daivakarmak­taÓ caiva yuktÃ÷ kÃmena karmasu 12,161.032a samudraæ cÃviÓanty anye narÃ÷ kÃmena saæyutÃ÷ 12,161.032c kÃmo hi vividhÃkÃra÷ sarvaæ kÃmena saætatam 12,161.033a nÃsti nÃsÅn nÃbhavi«yad bhÆtaæ kÃmÃtmakÃt param 12,161.033c etat sÃraæ mahÃrÃja dharmÃrthÃv atra saæÓritau 12,161.034a navanÅtaæ yathà dadhnas tathà kÃmo 'rthadharmata÷ 12,161.034c Óreyas tailaæ ca piïyÃkÃd dh­taæ Óreya udaÓvita÷ 12,161.035a Óreya÷ pu«paphalaæ këÂhÃt kÃmo dharmÃrthayor vara÷ 12,161.035c pu«pato madhv iva rasa÷ kÃmÃt saæjÃyate sukham 12,161.035d*0425_01 kÃmo dharmÃrthayor yoni÷ kÃmaÓ cÃtha tadÃtmaka÷ 12,161.035d*0425_02 nÃkÃmato brÃhmaïÃ÷ svannam arthÃn 12,161.035d*0425_03 nÃkÃmato dadati brÃhmaïebhya÷ 12,161.035d*0425_04 nÃkÃmato vividhà lokace«Âà 12,161.035d*0425_05 tasmÃt kÃma÷ prÃk trivargasya d­«Âa÷ 12,161.036a sucÃruve«Ãbhir alaæk­tÃbhir; madotkaÂÃbhi÷ priyavÃdinÅbhi÷ 12,161.036c ramasva yo«Ãbhir upetya kÃmaæ; kÃmo hi rÃjaæs tarasÃbhipÃtÅ 12,161.037a buddhir mamai«Ã pari«at sthitasya; mà bhÆd vicÃras tava dharmaputra 12,161.037c syÃt saæhitaæ sadbhir aphalgusÃraæ; sametya vÃkyaæ param Ãn­Óaæsyam 12,161.038a dharmÃrthakÃmÃ÷ samam eva sevyÃ; yas tv ekasevÅ sa naro jaghanya÷ 12,161.038b*0426_01 trayos tu nityaæ tv aviÓe«ito hi 12,161.038c dvayos tu dak«aæ pravadanti madhyaæ; sa uttamo yo niratas trivarge 12,161.038d*0427_01 vibhajya kÃlaæ parisevyamÃna÷ 12,161.039a prÃj¤a÷ suh­c candanasÃralipto; vicitramÃlyÃbharaïair upeta÷ 12,161.039c tato vaca÷ saægrahavigraheïa; proktvà yavÅyÃn virarÃma bhÅma÷ 12,161.040a tato muhÆrtÃd atha dharmarÃjo; vÃkyÃni te«Ãm anucintya samyak 12,161.040c uvÃca vÃcÃvitathaæ smayan vai; bahuÓruto dharmabh­tÃæ vari«Âha÷ 12,161.041a ni÷saæÓayaæ niÓcitadharmaÓÃstrÃ÷; sarve bhavanto viditapramÃïÃ÷ 12,161.041c vij¤ÃtukÃmasya mameha vÃkyam; uktaæ yad vai nai«Âhikaæ tac chrutaæ me 12,161.041e iha tv avaÓyaæ gadato mamÃpi; vÃkyaæ nibodhadhvam ananyabhÃvÃ÷ 12,161.042a yo vai na pÃpe nirato na puïye; nÃrthe na dharme manujo na kÃme 12,161.042c vimuktado«a÷ samalo«Âakäcana÷; sa mucyate du÷khasukhÃrthasiddhe÷ 12,161.043a bhÆtÃni jÃtÅmaraïÃnvitÃni; jarÃvikÃraiÓ ca samanvitÃni 12,161.043c bhÆyaÓ ca tais tai÷ pratibodhitÃni; mok«aæ praÓaæsanti na taæ ca vidma÷ 12,161.044a snehe nabaddhasya na santi tÃnÅty; evaæ svayaæbhÆr bhagavÃn uvÃca 12,161.044c budhÃÓ ca nirvÃïaparà vadanti; tasmÃn na kuryÃt priyam apriyaæ ca 12,161.045a etat pradhÃnaæ na tu kÃmakÃro; yathà niyukto 'smi tathà carÃmi 12,161.045c bhÆtÃni sarvÃïi vidhir niyuÇkte; vidhir balÅyÃn iti vitta sarve 12,161.046a na karmaïÃpnoty anavÃpyam arthaæ; yad bhÃvi sarvaæ bhavatÅti vitta 12,161.046c trivargahÅno 'pi hi vindate 'rthaæ; tasmÃd idaæ lokahitÃya guhyam 12,161.046d*0428_01 uktaæ hi karmaiva phalasya hetu÷ 12,161.047a tatas tad agryaæ vacanaæ manonugaæ; samastam Ãj¤Ãya tato 'tihetumat 12,161.047c tadà praïeduÓ ca jahar«ire ca te; kurupravÅrÃya ca cakrur a¤jalÅn 12,161.048a sucÃruvarïÃk«araÓabdabhÆ«itÃæ; manonugÃæ nirdhutavÃkyakaïÂakÃm 12,161.048c niÓamya tÃæ pÃrthiva pÃrthabhëitÃæ; giraæ narendrÃ÷ praÓaÓaæsur eva te 12,161.048d*0429_01 sa cÃpi tÃn dharmasuto mahÃmanÃs 12,161.048d*0429_02 tadà pratÅtÃn praÓaÓaæsa vÅryavÃn 12,161.048e punaÓ ca papraccha saridvarÃsutaæ; tata÷ paraæ dharmam ahÅnasattva÷ 12,161.048e*0430_01 dharmÃrthakÃme«u viniÓcayaj¤am 12,161.048f*0431_01 yudhi«Âhira÷ kauravavaæÓagoptà 12,162.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,162.001a pitÃmaha mahÃprÃj¤a kurÆïÃæ kÅrtivardhana 12,162.001c praÓnaæ kaæ cit pravak«yÃmi tan me vyÃkhyÃtum arhasi 12,162.002a kÅd­Óà mÃnavÃ÷ saumyÃ÷ kai÷ prÅti÷ paramà bhavet 12,162.002c ÃyatyÃæ ca tadÃtve ca ke k«amÃs tÃn vadasva me 12,162.003a na hi tatra dhanaæ sphÅtaæ na ca saæbandhibÃndhavÃ÷ 12,162.003c ti«Âhanti yatra suh­das ti«ÂhantÅti matir mama 12,162.004a durlabho hi suh­c chrotà durlabhaÓ ca hita÷ suh­t 12,162.004c etad dharmabh­tÃæ Óre«Âha sarvaæ vyÃkhyÃtum arhasi 12,162.005 bhÅ«ma uvÃca 12,162.005a saædheyÃn puru«Ãn rÃjann asaædheyÃæÓ ca tattvata÷ 12,162.005c vadato me nibodha tvaæ nikhilena yudhi«Âhira 12,162.006a lubdha÷ krÆras tyaktadharmà nik­ta÷ ÓaÂha eva ca 12,162.006c k«udra÷ pÃpasamÃcÃra÷ sarvaÓaÇkÅ tathÃlasa÷ 12,162.007a dÅrghasÆtro 'n­ju÷ ka«Âo gurudÃrapradhar«aka÷ 12,162.007c vyasane ya÷ parityÃgÅ durÃtmà nirapatrapa÷ 12,162.008a sarvata÷ pÃpadarÓÅ ca nÃstiko vedanindaka÷ 12,162.008c saæprakÅrïendriyo loke ya÷ kÃmanirataÓ caret 12,162.009a asatyo lokavidvi«Âa÷ samaye cÃnavasthita÷ 12,162.009c piÓuno 'thÃk­tapraj¤o matsarÅ pÃpaniÓcaya÷ 12,162.010a du÷ÓÅlo 'thÃk­tÃtmà ca n­Óaæsa÷ kitavas tathà 12,162.010c mitrair arthak­tÅ nityam icchaty arthaparaÓ ca ya÷ 12,162.011a vahataÓ ca yathÃÓakti yo na tu«yati mandadhÅ÷ 12,162.011c amitram iva yo bhuÇkte sadà mitraæ narar«abha 12,162.012a asthÃnakrodhano yaÓ ca akasmÃc ca virajyate 12,162.012c suh­daÓ caiva kalyÃïÃn ÃÓu tyajati kilbi«Å 12,162.013a alpe 'py apak­te mƬhas tathÃj¤ÃnÃt k­te 'pi ca 12,162.013c kÃryopasevÅ mitre«u mitradve«Å narÃdhipa 12,162.014a Óatrur mitramukho yaÓ ca jihmaprek«Å vilobhana÷ 12,162.014c na rajyati ca kalyÃïe yas tyajet tÃd­Óaæ naram 12,162.015a pÃnapo dve«aïa÷ krÆro nirgh­ïa÷ paru«as tathà 12,162.015c paropatÃpÅ mitradhruk tathà prÃïivadhe rata÷ 12,162.016a k­taghnaÓ cÃdhamo loke na saædheya÷ kathaæ cana 12,162.016c chidrÃnve«Å na saædheya÷ saædheyÃn api me Ó­ïu 12,162.017a kulÅnà vÃkyasaæpannà j¤Ãnavij¤ÃnakovidÃ÷ 12,162.017c mitraj¤ÃÓ ca k­taj¤ÃÓ ca sarvaj¤Ã÷ ÓokavarjitÃ÷ 12,162.018a mÃdhuryaguïasaæpannÃ÷ satyasaædhà jitendriyÃ÷ 12,162.018c vyÃyÃmaÓÅlÃ÷ satataæ bh­taputrÃ÷ kulodgatÃ÷ 12,162.019a rÆpavanto guïopetÃs tathÃlubdhà jitaÓramÃ÷ 12,162.019c do«air viyuktÃ÷ prathitais te grÃhyÃ÷ pÃrthivena ha 12,162.020a yathÃÓaktisamÃcÃrÃ÷ santas tu«yanti hi prabho 12,162.020c nÃsthÃne krodhavantaÓ ca na cÃkasmÃd virÃgiïa÷ 12,162.021a viraktÃÓ ca na ru«yanti manasÃpy arthakovidÃ÷ 12,162.021c ÃtmÃnaæ pŬayitvÃpi suh­tkÃryaparÃyaïÃ÷ 12,162.021e na virajyanti mitrebhyo vÃso raktam ivÃvikam 12,162.022a do«ÃæÓ ca lobhamohÃdÅn arthe«u yuvati«v atha 12,162.022c na darÓayanti suh­dÃæ viÓvastà bandhuvatsalÃ÷ 12,162.023a lo«ÂakäcanatulyÃrthÃ÷ suh­tsv aÓaÂhabuddhaya÷ 12,162.023c ye caranty anabhÅmÃnà nis­«ÂÃrthavibhÆ«aïÃ÷ 12,162.023e saæg­hïanta÷ parijanaæ svÃmyarthaparamÃ÷ sadà 12,162.024a Åd­Óai÷ puru«aÓre«Âhai÷ saædhiæ ya÷ kurute n­pa÷ 12,162.024c tasya vistÅryate rëÂraæ jyotsnà grahapater iva 12,162.025a ÓÃstranityà jitakrodhà balavanto raïapriyÃ÷ 12,162.025c k«ÃntÃ÷ ÓÅlaguïopetÃ÷ saædheyÃ÷ puru«ottamÃ÷ 12,162.025d*0432_01 mantrihÅnas tu yo rÃjann acirÃyur bhaven n­pa 12,162.025d*0432_02 tasmÃt suÓÅlaæ vij¤Ãya mantriïaæ ca bahuÓrutam 12,162.025d*0432_03 niyojayed guïakaram Ãtmana÷ sukham icchatà 12,162.026a ye ca do«asamÃyuktà narÃ÷ proktà mayÃnagha 12,162.026c te«Ãm apy adhamo rÃjan k­taghno mitraghÃtaka÷ 12,162.026e tyaktavya÷ sa durÃcÃra÷ sarve«Ãm iti niÓcaya÷ 12,162.027 yudhi«Âhira uvÃca 12,162.027a vistareïÃrthasaæbandhaæ Órotum icchÃmi pÃrthiva 12,162.027c mitradrohÅ k­taghnaÓ ca ya÷ proktas taæ ca me vada 12,162.028 bhÅ«ma uvÃca 12,162.028a hanta te vartayi«ye 'ham itihÃsaæ purÃtanam 12,162.028c udÅcyÃæ diÓi yad v­ttaæ mlecche«u manujÃdhipa 12,162.029a brÃhmaïo madhyadeÓÅya÷ k­«ïÃÇgo brahmavarjita÷ 12,162.029c grÃmaæ prek«ya janÃkÅrïaæ prÃviÓad bhaik«akÃÇk«ayà 12,162.030a tatra dasyur dhanayuta÷ sarvavarïaviÓe«avit 12,162.030c brahmaïya÷ satyasaædhaÓ ca dÃne ca nirato 'bhavat 12,162.031a tasya k«ayam upÃgamya tato bhik«Ãm ayÃcata 12,162.031c pratiÓrayaæ ca vÃsÃrthaæ bhik«Ãæ caivÃtha vÃr«ikÅm 12,162.032a prÃdÃt tasmai sa viprÃya vastraæ ca sad­Óaæ navam 12,162.032c nÃrÅæ cÃpi vayopetÃæ bhartrà virahitÃæ tadà 12,162.033a etat saæprÃpya h­«ÂÃtmà dasyo÷ sarvaæ dvijas tadà 12,162.033c tasmin g­havare rÃjaæs tayà reme sa gautama÷ 12,162.034a kuÂumbÃrthe«u dasyo÷ sa sÃhÃyyaæ cÃpy athÃkarot 12,162.034c tatrÃvasat so 'tha var«Ã÷ sam­ddhe ÓabarÃlaye 12,162.034e bÃïavedhye paraæ yatnam akaroc caiva gautama÷ 12,162.035a vakrÃÇgÃæs tu sa nityaæ vai sarvato bÃïagocare 12,162.035c jaghÃna gautamo rÃjan yathà dasyugaïas tathà 12,162.036a hiæsÃparo gh­ïÃhÅna÷ sadà prÃïivadhe rata÷ 12,162.036c gautama÷ saænikar«eïa dasyubhi÷ samatÃm iyÃt 12,162.037a tathà tu vasatas tasya dasyugrÃme sukhaæ tadà 12,162.037c agacchan bahavo mÃsà nighnata÷ pak«iïo bahÆn 12,162.038a tata÷ kadà cid aparo dvijas taæ deÓam Ãgamat 12,162.038c jaÂÅ cÅrÃjinadhara÷ svÃdhyÃyaparama÷ Óuci÷ 12,162.039a vinÅto niyatÃhÃro brahmaïyo vedapÃraga÷ 12,162.039c sabrahmacÃrÅ taddeÓya÷ sakhà tasyaiva supriyam 12,162.039e taæ dasyugrÃmam agamad yatrÃsau gautamo 'bhavat 12,162.040a sa tu viprag­hÃnve«Å ÓÆdrÃnnaparivarjaka÷ 12,162.040c grÃme dasyujanÃkÅrïe vyacarat sarvatodiÓam 12,162.041a tata÷ sa gautamag­haæ praviveÓa dvijottama÷ 12,162.041c gautamaÓ cÃpi saæprÃptas tÃv anyonyena saægatau 12,162.042a vakrÃÇgabhÃrahastaæ taæ dhanu«pÃïiæ k­tÃgasam 12,162.042c rudhireïÃvasiktÃÇgaæ g­hadvÃram upÃgatam 12,162.043a taæ d­«Âvà puru«ÃdÃbham apadhvastaæ k«ayÃgatam 12,162.043c abhij¤Ãya dvijo vrŬÃm agamad vÃkyam Ãha ca 12,162.044a kim idaæ kuru«e mau¬hyÃd vipras tvaæ hi kulodgata÷ 12,162.044c madhyadeÓaparij¤Ãto dasyubhÃvaæ gata÷ katham 12,162.045a pÆrvÃn smara dvijÃgryÃæs tÃn prakhyÃtÃn vedapÃragÃn 12,162.045c ye«Ãæ vaæÓe 'bhijÃtas tvam Åd­Óa÷ kulapÃæsana÷ 12,162.046a avabudhyÃtmanÃtmÃnaæ satyaæ ÓÅlaæ Órutaæ damam 12,162.046c anukroÓaæ ca saæsm­tya tyaja vÃsam imaæ dvija 12,162.046d*0433_01 kugrÃmavÃsaæ ca kumitrasaÇgaæ 12,162.046d*0433_02 kudÃrarÃgaæ kunarendrasevÃm 12,162.046d*0433_03 kubrÃhmaïe prÅtim akÃraïaæ vai 12,162.046d*0433_04 kurvanti ye pÃpatarÃs ta eva 12,162.047a evam ukta÷ sa suh­dà tadà tena hitai«iïà 12,162.047c pratyuvÃca tato rÃjan viniÓcitya tadÃrtavat 12,162.048a adhano 'smi dvijaÓre«Âha na ca vedavid apy aham 12,162.048c v­ttyartham iha saæprÃptaæ viddhi mÃæ dvijasattama 12,162.049a tvaddarÓanÃt tu viprar«e k­tÃrthaæ vedmy ahaæ dvija 12,162.049c ÃtmÃnaæ saha yÃsyÃva÷ Óvo vasÃdyeha ÓarvarÅm 12,162.049d*0434_01 gautamena tathety ukte su«vÃpa dvijasattama÷ 12,162.049d*0435_01 sa tatra nyavasad vipro gh­ïÅ kiæ cid asaæsp­Óan 12,162.049d*0435_02 k«udhitaÓ chandyamÃno 'pi bhojanaæ nÃbhyanandata 12,163.001 bhÅ«ma uvÃca 12,163.001a tasyÃæ niÓÃyÃæ vyu«ÂÃyÃæ gate tasmin dvijottame 12,163.001c ni«kramya gautamo 'gacchat samudraæ prati bhÃrata 12,163.002a sÃmudrakÃn sa vaïijas tato 'paÓyat sthitÃn pathi 12,163.002c sa tena sÃrthena saha prayayau sÃgaraæ prati 12,163.003a sa tu sÃrtho mahÃrÃja kasmiæÓ cid girigahvare 12,163.003c mattena dviradenÃtha nihata÷ prÃyaÓo 'bhavat 12,163.004a sa kathaæ cit tatas tasmÃt sÃrthÃn mukto dvijas tadà 12,163.004c kÃædigbhÆto jÅvitÃrthÅ pradudrÃvottarÃæ diÓam 12,163.005a sa sarvata÷ paribhra«Âa÷ sÃrthÃd deÓÃt tathÃrthata÷ 12,163.005c ekÃkÅ vyadravat tatra vane kiæpuru«o yathà 12,163.006a sa panthÃnam athÃsÃdya samudrÃbhisaraæ tadà 12,163.006c ÃsasÃda vanaæ ramyaæ mahat pu«pitapÃdapam 12,163.007a sarvartukair Ãmravanai÷ pu«pitair upaÓobhitam 12,163.007c nandanoddeÓasad­Óaæ yak«akiænarasevitam 12,163.008a ÓÃlatÃladhavÃÓvatthatvacÃguruvanais tathà 12,163.008c candanasya ca mukhyasya pÃdapair upaÓobhitam 12,163.008e giriprasthe«u ramye«u Óubhe«u susugandhi«u 12,163.009a samantato dvijaÓre«Âhà valgu kÆjanti tatra vai 12,163.009c manu«yavadanÃs tv anye bhÃruï¬Ã iti viÓrutÃ÷ 12,163.009e bhÆliÇgaÓakunÃÓ cÃnye samudraæ sarvato 'bhavan 12,163.010a sa tÃny atimanoj¤Ãni vihaægÃbhirutÃni vai 12,163.010c Ó­ïvan suramaïÅyÃni vipro 'gacchata gautama÷ 12,163.011a tato 'paÓyat suramye sa suvarïasikatÃcite 12,163.011c deÓabhÃge same citre svargoddeÓasamaprabhe 12,163.012a Óriyà ju«Âaæ mahÃv­k«aæ nyagrodhaæ parimaï¬alam 12,163.012c ÓÃkhÃbhir anurÆpÃbhir bhÆ«itaæ chatrasaænibham 12,163.013a tasya mÆlaæ susaæsiktaæ varacandanavÃriïà 12,163.013c divyapu«pÃnvitaæ ÓrÅmat pitÃmahasadopamam 12,163.014a taæ d­«Âvà gautama÷ prÅto munikÃntam anuttamam 12,163.014c medhyaæ surag­haprakhyaæ pu«pitai÷ pÃdapair v­tam 12,163.014e tam Ãgamya mudà yuktas tasyÃdhastÃd upÃviÓat 12,163.015a tatrÃsÅnasya kauravya gautamasya sukha÷ Óiva÷ 12,163.015c pu«pÃïi samupasp­Óya pravavÃv anila÷ Óuci÷ 12,163.015e hlÃdayan sarvagÃtrÃïi gautamasya tadà n­pa 12,163.016a sa tu vipra÷ pariÓrÃnta÷ sp­«Âa÷ puïyena vÃyunà 12,163.016c sukham ÃsÃdya su«vÃpa bhÃskaraÓ cÃstam abhyagÃt 12,163.017a tato 'staæ bhÃskare yÃte saædhyÃkÃla upasthite 12,163.017c ÃjagÃma svabhavanaæ brahmalokÃt khagottama÷ 12,163.018a nìÅjaÇgha iti khyÃto dayito brahmaïa÷ sakhà 12,163.018c bakarÃjo mahÃprÃj¤a÷ kaÓyapasyÃtmasaæbhava÷ 12,163.019a rÃjadharmeti vikhyÃto babhÆvÃpratimo bhuvi 12,163.019c devakanyÃsuta÷ ÓrÅmÃn vidvÃn devapatiprabha÷ 12,163.020a m­«ÂahÃÂakasaæchanno bhÆ«aïair arkasaænibhai÷ 12,163.020c bhÆ«ita÷ sarvagÃtre«u devagarbha÷ Óriyà jvalan 12,163.021a tam Ãgataæ dvijaæ d­«Âvà vismito gautamo 'bhavat 12,163.021c k«utpipÃsÃparÅtÃtmà hiæsÃrthÅ cÃpy avaik«ata 12,163.022 rÃjadharmovÃca 12,163.022a svÃgataæ bhavate vipra di«Âyà prÃpto 'si me g­ham 12,163.022c astaæ ca savità yÃta÷ saædhyeyaæ samupasthità 12,163.023a mama tvaæ nilayaæ prÃpta÷ priyÃtithir anindita÷ 12,163.023c pÆjito yÃsyasi prÃtar vidhid­«Âena karmaïà 12,164.001 bhÅ«ma uvÃca 12,164.001a giraæ tÃæ madhurÃæ Órutvà gautamo vismitas tadà 12,164.001c kautÆhalÃnvito rÃjan rÃjadharmÃïam aik«ata 12,164.002 rÃjadharmovÃca 12,164.002a bho÷ kaÓyapasya putro 'haæ mÃtà dÃk«ÃyaïÅ ca me 12,164.002c atithis tvaæ guïopeta÷ svÃgataæ te dvijar«abha 12,164.003 bhÅ«ma uvÃca 12,164.003a tasmai dattvà sa satkÃraæ vidhid­«Âena karmaïà 12,164.003c ÓÃlapu«pamayÅæ divyÃæ b­sÅæ samupakalpayat 12,164.004a bhagÅratharathÃkrÃntÃn deÓÃn gaÇgÃni«evitÃn 12,164.004c ye caranti mahÃmÅnÃs tÃæÓ ca tasyÃnvakalpayat 12,164.005a vahniæ cÃpi susaædÅptaæ mÅnÃæÓ caiva supÅvarÃn 12,164.005c sa gautamÃyÃtithaye nyavedayata kÃÓyapa÷ 12,164.006a bhuktavantaæ ca taæ vipraæ prÅtÃtmÃnaæ mahÃmanÃ÷ 12,164.006c klamÃpanayanÃrthaæ sa pak«ÃbhyÃm abhyavÅjayat 12,164.007a tato viÓrÃntam ÃsÅnaæ gotrapraÓnam ap­cchata 12,164.007c so 'bravÅd gautamo 'smÅti brÃhma nÃnyad udÃharat 12,164.008a tasmai parïamayaæ divyaæ divyapu«pÃdhivÃsitam 12,164.008c gandhìhyaæ Óayanaæ prÃdÃt sa ÓiÓye tatra vai sukham 12,164.009a athopavi«Âaæ Óayane gautamaæ bakaràtadà 12,164.009c papraccha kÃÓyapo vÃgmÅ kim ÃgamanakÃraïam 12,164.010a tato 'bravÅd gautamas taæ daridro 'haæ mahÃmate 12,164.010c samudragamanÃkÃÇk«Å dravyÃrtham iti bhÃrata 12,164.011a taæ kÃÓyapo 'bravÅt prÅto notkaïÂhÃæ kartum arhasi 12,164.011c k­takÃryo dvijaÓre«Âha sadravyo yÃsyase g­hÃn 12,164.012a caturvidhà hy arthagatir b­haspatimataæ yathà 12,164.012c pÃraæparyaæ tathà daivaæ karma mitram iti prabho 12,164.013a prÃdurbhÆto 'smi te mitraæ suh­ttvaæ ca mama tvayi 12,164.013c so 'haæ tathà yati«yÃmi bhavi«yasi yathÃrthavÃn 12,164.014a tata÷ prabhÃtasamaye sukhaæ p­«ÂvÃbravÅd idam 12,164.014c gaccha saumya pathÃnena k­tak­tyo bhavi«yasi 12,164.015a itas triyojanaæ gatvà rÃk«asÃdhipatir mahÃn 12,164.015c virÆpÃk«a iti khyÃta÷ sakhà mama mahÃbala÷ 12,164.016a taæ gaccha dvijamukhya tvaæ mama vÃkyapracodita÷ 12,164.016c kÃmÃn abhÅpsitÃæs tubhyaæ dÃtà nÃsty atra saæÓaya÷ 12,164.017a ity ukta÷ prayayau rÃjan gautamo vigataklama÷ 12,164.017c phalÃny am­takalpÃni bhak«ayan sma yathe«Âata÷ 12,164.018a candanÃgurumukhyÃni tvakpatrÃïÃæ vanÃni ca 12,164.018c tasmin pathi mahÃrÃja sevamÃno drutaæ yayau 12,164.019a tato meruvrajaæ nÃma nagaraæ Óailatoraïam 12,164.019c ÓailaprÃkÃravapraæ ca ÓailayantrÃrgalaæ tathà 12,164.019d*0436_01 nyavedayad dvÃrapÃlÃn vacanÃd rÃjadharmaïa÷ 12,164.020a viditaÓ cÃbhavat tasya rÃk«asendrasya dhÅmata÷ 12,164.020c prahita÷ suh­dà rÃjan prÅyatà vai priyÃtithi÷ 12,164.021a tata÷ sa rÃk«asendra÷ svÃn pre«yÃn Ãha yudhi«Âhira 12,164.021c gautamo nagaradvÃrÃc chÅghram ÃnÅyatÃm iti 12,164.022a tata÷ puravarÃt tasmÃt puru«Ã÷ Óvetave«ÂanÃ÷ 12,164.022c gautamety abhibhëanta÷ puradvÃram upÃgaman 12,164.023a te tam Æcur mahÃrÃja pre«yà rak«a÷pater dvijam 12,164.023b*0437_01 channahastà * * kÃyà dak­vecavasaæmatÃ÷ (sic) 12,164.023b*0437_02 Ãgaccha gautamety evaæ tvaramÃïÃ÷ sasaæbhramÃ÷ 12,164.023c tvarasva tÆrïam Ãgaccha rÃjà tvÃæ dra«Âum icchati 12,164.024a rÃk«asÃdhipatir vÅro virÆpÃk«a iti Óruta÷ 12,164.024c sa tvÃæ tvarati vai dra«Âuæ tat k«ipraæ saævidhÅyatÃm 12,164.025a tata÷ sa prÃdravad vipro vismayÃd vigataklama÷ 12,164.025c gautamo nagararddhiæ tÃæ paÓyan paramavismita÷ 12,164.026a tair eva sahito rÃj¤o veÓma tÆrïam upÃdravat 12,164.026c darÓanaæ rÃk«asendrasya kÃÇk«amÃïo dvijas tadà 12,165.001 bhÅ«ma uvÃca 12,165.001a tata÷ sa vidito rÃj¤a÷ praviÓya g­ham uttamam 12,165.001c pÆjito rÃk«asendreïa ni«asÃdÃsanottame 12,165.002a p­«ÂaÓ ca gotracaraïaæ svÃdhyÃyaæ brahmacÃrikam 12,165.002b*0438_01 p­«Âo rÃj¤Ã sa nÃj¤ÃsÅd gotramÃtram athÃbravÅt 12,165.002c na tatra vyÃjahÃrÃnyad gotramÃtrÃd ­te dvija÷ 12,165.003a brahmavarcasahÅnasya svÃdhyÃyaviratasya ca 12,165.003c gotramÃtravido rÃjà nivÃsaæ samap­cchata 12,165.004a kva te nivÃsa÷ kalyÃïa kiægotrà brÃhmaïÅ ca te 12,165.004c tattvaæ brÆhi na bhÅ÷ kÃryà viÓramasva yathÃsukham 12,165.005 gautama uvÃca 12,165.005a madhyadeÓaprasÆto 'haæ vÃso me ÓabarÃlaye 12,165.005c ÓÆdrà punarbhÆr bhÃryà me satyam etad bravÅmi te 12,165.006 bhÅ«ma uvÃca 12,165.006a tato rÃjà vimam­Óe kathaæ kÃryam idaæ bhavet 12,165.006c kathaæ và suk­taæ me syÃd iti buddhyÃnvacintayat 12,165.007a ayaæ vai jananÃd vipra÷ suh­t tasya mahÃtmana÷ 12,165.007c saæpre«itaÓ ca tenÃyaæ kÃÓyapena mamÃntikam 12,165.008a tasya priyaæ kari«yÃmi sa hi mÃm ÃÓrita÷ sadà 12,165.008c bhrÃtà me bÃndhavaÓ cÃsau sakhà ca h­dayaægama÷ 12,165.009a kÃrttikyÃm adya bhoktÃra÷ sahasraæ me dvijottamÃ÷ 12,165.009c tatrÃyam api bhoktà vai deyam asmai ca me dhanam 12,165.009d*0439_01 sa cÃdya divasa÷ puïyo hy atithiÓ cÃyam Ãgata÷ 12,165.009d*0439_02 saækalpitaæ caiva dhanaæ kiæ vicÃryam ata÷ param 12,165.010a tata÷ sahasraæ viprÃïÃæ vidu«Ãæ samalaæk­tam 12,165.010c snÃtÃnÃm anusaæprÃptam ahatak«aumavÃsasÃm 12,165.011a tÃn ÃgatÃn dvijaÓre«ÂhÃn virÆpÃk«o viÓÃæ pate 12,165.011c yathÃrhaæ pratijagrÃha vidhid­«Âena karmaïà 12,165.012a b­syas te«Ãæ tu saænyastà rÃk«asendrasya ÓÃsanÃt 12,165.012c bhÆmau varakuthÃstÅrïÃ÷ pre«yair bharatasattama 12,165.013a tÃsu te pÆjità rÃj¤Ã ni«aïïà dvijasattamÃ÷ 12,165.013b*0440_01 tiladarbhodakenÃtha arcità vidhivad dvijÃ÷ 12,165.013b*0440_02 viÓvedevÃ÷ sapitara÷ sÃgnayaÓ copakalpitÃ÷ 12,165.013b*0440_03 viliptÃ÷ pu«pavantaÓ ca supracÃrÃ÷ supÆjitÃ÷ 12,165.013c vyarÃjanta mahÃrÃja nak«atrapatayo yathà 12,165.014a tato jÃmbÆnadÃ÷ pÃtrÅr vajrÃÇkà vimalÃ÷ ÓubhÃ÷ 12,165.014c varÃnnapÆrïà viprebhya÷ prÃdÃn madhugh­tÃplutÃ÷ 12,165.015a tasya nityaæ tathëìhyÃæ mÃghyÃæ ca bahavo dvijÃ÷ 12,165.015c Åpsitaæ bhojanavaraæ labhante satk­taæ sadà 12,165.016a viÓe«atas tu kÃrttikyÃæ dvijebhya÷ saæprayacchati 12,165.016c ÓaradvyapÃye ratnÃni paurïamÃsyÃm iti Óruti÷ 12,165.017a suvarïaæ rajataæ caiva maïÅn atha ca mauktikam 12,165.017c vajrÃn mahÃdhanÃæÓ caiva vai¬ÆryÃjinarÃÇkavÃn 12,165.018a ratnarÃÓÅn vinik«ipya dak«iïÃrthe sa bhÃrata 12,165.018c tata÷ prÃha dvijaÓre«ÂhÃn virÆpÃk«o mahÃyaÓÃ÷ 12,165.019a g­hïÅta ratnÃny etÃni yathotsÃhaæ yathe«Âata÷ 12,165.019c ye«u ye«u ca bhÃï¬e«u bhuktaæ vo dvijasattamÃ÷ 12,165.019e tÃny evÃdÃya gacchadhvaæ svaveÓmÃnÅti bhÃrata 12,165.020a ity uktavacane tasmin rÃk«asendre mahÃtmani 12,165.020c yathe«Âaæ tÃni ratnÃni jag­hur brÃhmaïar«abhÃ÷ 12,165.021a tato mahÃrhais te sarve ratnair abhyarcitÃ÷ Óubhai÷ 12,165.021c brÃhmaïà m­«ÂavasanÃ÷ suprÅtÃ÷ sma tadÃbhavan 12,165.022a tatas tÃn rÃk«asendraÓ ca dvijÃn Ãha punar vaca÷ 12,165.022c nÃnÃdigÃgatÃn rÃjan rÃk«asÃn prati«idhya vai 12,165.023a adhyaikadivasaæ viprà na vo 'stÅha bhayaæ kva cit 12,165.023c rÃk«asebhya÷ pramodadhvam i«Âato yÃta mÃciram 12,165.024a tata÷ pradudruvu÷ sarve viprasaæghÃ÷ samantata÷ 12,165.024c gautamo 'pi suvarïasya bhÃram ÃdÃya satvara÷ 12,165.025a k­cchrÃt samudvahan vÅra nyagrodhaæ samupÃgamat 12,165.025c nya«Ådac ca pariÓrÃnta÷ klÃntaÓ ca k«udhitaÓ ca ha 12,165.026a tatas tam abhyagÃd rÃjan rÃjadharmà khagottama÷ 12,165.026c svÃgatenÃbhyanandac ca gautamaæ mitravatsala÷ 12,165.027a tasya pak«Ãgravik«epai÷ klamaæ vyapanayat khaga÷ 12,165.027c pÆjÃæ cÃpy akarod dhÅmÃn bhojanaæ cÃpy akalpayat 12,165.027d*0441_01 ni«patra÷ Óayane tasmin paryatapyata du«ÂadhÅ÷ 12,165.027d*0442_01 tatas tau saævidaæ k­tvà khagendradvijasattamau 12,165.027d*0442_02 nya«ÅdatÃæ mahÃrÃja nyagrodhe vipule tathà 12,165.027d*0442_03 gautamaÓ cintayÃm Ãsa rÃtrau tasya samÅpata÷ 12,165.028a sa bhuktavÃn suviÓrÃnto gautamo 'cintayat tadà 12,165.028c hÃÂakasyÃbhirÆpasya bhÃro 'yaæ sumahÃn mayà 12,165.028e g­hÅto lobhamohÃd vai dÆraæ ca gamanaæ mama 12,165.029a na cÃsti pathi bhoktavyaæ prÃïasaædhÃraïaæ mama 12,165.029c kiæ k­tvà dhÃrayeyaæ vai prÃïÃn ity abhyacintayat 12,165.030a tata÷ sa pathi bhoktavyaæ prek«amÃïo na kiæ cana 12,165.030c k­taghna÷ puru«avyÃghra manasedam acintayat 12,165.031a ayaæ bakapati÷ pÃrÓve mÃæsarÃÓi÷ sthito mama 12,165.031c imaæ hatvà g­hÅtvà ca yÃsye 'haæ samabhidrutam 12,166.001 bhÅ«ma uvÃca 12,166.001a atha tatra mahÃrci«mÃn analo vÃtasÃrathi÷ 12,166.001c tasyÃvidÆre rak«Ãrthaæ khagendreïa k­to 'bhavat 12,166.002a sa cÃpi pÃrÓve su«vÃpa viÓvasto bakaràtadà 12,166.002c k­taghnas tu sa du«ÂÃtmà taæ jighÃæsur ajÃgarat 12,166.003a tato 'lÃtena dÅptena viÓvastaæ nijaghÃna tam 12,166.003c nihatya ca mudà yukta÷ so 'nubandhaæ na d­«ÂavÃn 12,166.004a sa taæ vipak«aromÃïaæ k­tvÃgnÃv apacat tadà 12,166.004b*0443_01 pakvÃnnaæ bhak«ayitvà ca k­taghna÷ pÃpapÆru«a÷ 12,166.004b*0443_02 jagÃma tvarayà rÃjan svag­haæ k­tak­tyavat 12,166.004c taæ g­hÅtvà suvarïaæ ca yayau drutataraæ dvija÷ 12,166.004d*0444_01 tato dÃk«ÃyaïÅputraæ nÃgataæ taæ tu bhÃrata 12,166.004d*0444_02 virÆpÃk«aÓ cintayan vai h­dayena vidÆyatà 12,166.005a tato 'nyasmin gate cÃhni virÆpÃk«o 'bravÅt sutam 12,166.005c na prek«e rÃjadharmÃïam adya putra khagottamam 12,166.006a sa pÆrvasaædhyÃæ brahmÃïaæ vandituæ yÃti sarvadà 12,166.006b*0445_01 aparÃæ caiva mÃæ dra«Âum ÃyÃti sa vihaægarà12,166.006c mÃæ cÃd­«Âvà kadà cit sa na gacchati g­hÃn khaga÷ 12,166.007a ubhe dvirÃtraæ saædhye vai nÃbhyagÃt sa mamÃlayam 12,166.007c tasmÃn na Óudhyate bhÃvo mama sa j¤ÃyatÃæ suh­t 12,166.008a svÃdhyÃyena viyukto hi brahmavarcasavarjita÷ 12,166.008c taæ gatas tatra me ÓaÇkà hanyÃt taæ sa dvijÃdhama÷ 12,166.009a durÃcÃras tu durbuddhir iÇgitair lak«ito mayà 12,166.009c ni«kriyo dÃruïÃkÃra÷ k­«ïo dasyur ivÃdhama÷ 12,166.010a gautama÷ sa gatas tatra tenodvignaæ mano mama 12,166.010c putra ÓÅghram ito gatvà rÃjadharmaniveÓanam 12,166.010e j¤ÃyatÃæ sa viÓuddhÃtmà yadi jÅvati mÃciram 12,166.011a sa evam uktas tvarito rak«obhi÷ sahito yayau 12,166.011c nyagrodhaæ tatra cÃpaÓyat kaÇkÃlaæ rÃjadharmaïa÷ 12,166.012a sa rudann agamat putro rÃk«asendrasya dhÅmata÷ 12,166.012c tvaramÃïa÷ paraæ Óaktyà gautamagrahaïÃya vai 12,166.013a tato 'vidÆre jag­hur gautamaæ rÃk«asÃs tadà 12,166.013c rÃjadharmaÓarÅraæ ca pak«Ãsthicaraïojjhitam 12,166.014a tam ÃdÃyÃtha rak«Ãæsi drutaæ meruvrajaæ yayu÷ 12,166.014c rÃj¤aÓ ca darÓayÃm Ãsu÷ ÓarÅraæ rÃjadharmaïa÷ 12,166.014e k­taghnaæ puru«aæ taæ ca gautamaæ pÃpacetasam 12,166.015a ruroda rÃjà taæ d­«Âvà sÃmÃtya÷ sapurohita÷ 12,166.015c ÃrtanÃdaÓ ca sumahÃn abhÆt tasya niveÓane 12,166.016a sastrÅkumÃraæ ca puraæ babhÆvÃsvasthamÃnasam 12,166.016c athÃbravÅn n­pa÷ putraæ pÃpo 'yaæ vadhyatÃm iti 12,166.017a asya mÃæsair ime sarve viharantu yathe«Âata÷ 12,166.017c pÃpÃcÃra÷ pÃpakarmà pÃpÃtmà pÃpaniÓcaya÷ 12,166.017e hantavyo 'yaæ mama matir bhavadbhir iti rÃk«asÃ÷ 12,166.018a ity uktà rÃk«asendreïa rÃk«asà ghoravikramÃ÷ 12,166.018c naicchanta taæ bhak«ayituæ pÃpakarmÃyam ity uta 12,166.019a dasyÆnÃæ dÅyatÃm e«a sÃdhv adya puru«Ãdhama÷ 12,166.019c ity Æcus taæ mahÃrÃja rÃk«asendraæ niÓÃcarÃ÷ 12,166.020a ÓirobhiÓ ca gatà bhÆmim ÆcÆ rak«ogaïÃdhipam 12,166.020c na dÃtum arhasi tvaæ no bhak«aïÃyÃsya kilbi«am 12,166.021a evam astv iti tÃn Ãha rÃk«asendro niÓÃcarÃn 12,166.021c dasyÆnÃæ dÅyatÃm e«a k­taghno 'dyaiva rÃk«asÃ÷ 12,166.022a ity ukte tasya te dÃsÃ÷ ÓÆlamudgarapÃïaya÷ 12,166.022c chittvà taæ khaï¬aÓa÷ pÃpaæ dasyubhya÷ pradadus tadà 12,166.023a dasyavaÓ cÃpi naicchanta tam attuæ pÃpakÃriïam 12,166.023c kravyÃdà api rÃjendra k­taghnaæ nopabhu¤jate 12,166.024a brahmaghne ca surÃpe ca core bhagnavrate tathà 12,166.024c ni«k­tir vihità rÃjan k­taghne nÃsti ni«k­ti÷ 12,166.025a mitradrohÅ n­ÓaæsaÓ ca k­taghnaÓ ca narÃdhama÷ 12,166.025c kravyÃdai÷ k­mibhiÓ cÃnyair na bhujyante hi tÃd­ÓÃ÷ 12,166.025d*0446_01 nyagrodhe rÃjadharmÃïam apaÓyan nihataæ tata÷ 12,166.025d*0446_02 ruditvà bahu tat tad vai vilapya ca sa rÃk«asa÷ 12,166.025d*0446_03 gato ro«asamÃvi«Âo gautamagrahaïÃya vai 12,166.025d*0446_04 g­hÅto gautama÷ pÃpo rak«obhi÷ krodhamÆrchitai÷ 12,166.025d*0446_05 rÃjadharmaÓarÅrasya kaÇkÃlaæ cÃpy atho dh­tam 12,166.025d*0446_06 merup­«Âhe ca nagaraæ yÃtudhÃnÃs tato gatÃ÷ 12,166.025d*0446_07 krodharaktek«aïà ghorà gautamasya vadhe dh­tÃ÷ 12,166.025d*0446_08 pÃrthivasyÃgrato nyasta÷ kaÇkÃlo rÃjadharmaïa÷ 12,166.025d*0446_09 taæ d­«Âvà vimanà rÃjà sÃmÃtya÷ sagaïo 'bhavat 12,166.025d*0446_10 ÃrtanÃdo mahÃn ÃsÅd g­he tasya mahÃtmana÷ 12,166.025d*0446_11 strÅsaæghasya tadà rÃjan nihate kÃÓyapÃtmaje 12,166.025d*0446_12 rÃk«asà Æcu÷ 12,166.025d*0446_12 rÃjà caivÃbravÅt putraæ pÃpo 'yaæ vadhyatÃm iti 12,166.025d*0446_13 asya mÃæsaæ vayaæ sarve khÃdi«yÃma÷ samÃgatÃ÷ 12,166.025d*0446_14 pÃpak­t pÃpakarmà ca pÃpÃtmà pÃpam Ãsthita÷ 12,166.025d*0446_15 virÆpÃk«a uvÃca 12,166.025d*0446_15 hantavya eva pÃpÃtmà k­taghno nÃtra saæÓaya÷ 12,166.025d*0446_16 k­taghnaæ pÃpakarmÃïaæ na bhak«ayitum utsahe 12,166.025d*0446_17 dÃsebhyo dÅyatÃm e«a mitradhruk puru«Ãdhama÷ 12,166.025d*0446_17 bhÅ«ma uvÃca 12,166.025d*0446_18 dÃsÃ÷ sarve samÃhÆtà yÃtudhÃnÃs tathÃpare 12,166.025d*0446_19 necchanti sma k­taghnaæ taæ khÃdituæ puru«ottama 12,166.025d*0446_20 ÓirobhiÓ ca gatà bhÆmiæ mahÃrÃja tato balÃt 12,166.025d*0446_21 mà nÃrthaæ jÃtanirbandhaæ kilbi«aæ dÃtum arhasi 12,166.025d*0446_22 yÃtudhÃnà n­peïoktÃ÷ pÃpakarmà viÓasyatÃm 12,166.025d*0446_23 bhak«yatÃæ tyajyatÃæ vÃyaæ darÓanÃn me 'panÅyatÃm 12,166.025d*0446_24 tatas te ru«ità dÃsÃ÷ ÓÆlapaÂÂasapÃïaya÷ 12,166.025d*0446_25 khaï¬aÓo vik­taæ hatvà kravyÃdbhyo hy adadus tadà 12,166.025d*0446_26 kravyÃdÃs tv api rÃjendra necchanti piÓitÃÓanÃ÷ 12,166.025d*0446_27 m­tÃn api hi kravyÃdÃ÷ k­taghnÃn nopabhu¤jate 12,166.025d*0446_28 brahmasvaharaïe core brahmaghne gurutalpage 12,166.025d*0446_29 ni«k­tir vihità sadbhi÷ k­taghne nÃsti ni«k­ti÷ 12,166.025d*0446_30 mitradruhaæ k­taghnaæ ca n­Óaæsaæ ca narÃdhamam 12,166.025d*0446_31 kravyÃdÃ÷ krimayaÓ caiva nopabhu¤janti vai sadà 12,167.001 bhÅ«ma uvÃca 12,167.001a tataÓ citÃæ bakapate÷ kÃrayÃm Ãsa rÃk«asa÷ 12,167.001c ratnair gandhaiÓ ca bahubhir vastraiÓ ca samalaæk­tÃm 12,167.002a tatra prajvÃlya n­pate bakarÃjaæ pratÃpavÃn 12,167.002c pretakÃryÃïi vidhivad rÃk«asendraÓ cakÃra ha 12,167.003a tasmin kÃle 'tha surabhir devÅ dÃk«ÃyaïÅ Óubhà 12,167.003c upari«ÂÃt tatas tasya sà babhÆva payasvinÅ 12,167.004a tasyà vaktrÃc cyuta÷ phena÷ k«ÅramiÓras tadÃnagha 12,167.004c so 'patad vai tatas tasyÃæ citÃyÃæ rÃjadharmaïa÷ 12,167.005a tata÷ saæjÅvitas tena bakarÃjas tadÃnagha 12,167.005c utpatya ca sameyÃya virÆpÃk«aæ bakÃdhipa÷ 12,167.006a tato 'bhyayÃd devarÃjo virÆpÃk«apuraæ tadà 12,167.006c prÃha cedaæ virÆpÃk«aæ di«ÂyÃyaæ jÅvatÅty uta 12,167.007a ÓrÃvayÃm Ãsa cendras taæ virÆpÃk«aæ purÃtanam 12,167.007c yathà ÓÃpa÷ purà datto brahmaïà rÃjadharmaïa÷ 12,167.008a yadà bakapatÅ rÃjan brahmÃïaæ nopasarpati 12,167.008c tato ro«Ãd idaæ prÃha bakendrÃya pitÃmaha÷ 12,167.009a yasmÃn mƬho mama sado nÃgato 'sau bakÃdhama÷ 12,167.009c tasmÃd vadhaæ sa du«ÂÃtmà nacirÃt samavÃpsyati 12,167.010a tadÃyaæ tasya vacanÃn nihato gautamena vai 12,167.010c tenaivÃm­tasiktaÓ ca puna÷ saæjÅvito baka÷ 12,167.011a rÃjadharmà tata÷ prÃha praïipatya puraædaram 12,167.011c yadi te 'nugrahak­tà mayi buddhi÷ puraædara 12,167.011e sakhÃyaæ me sudayitaæ gautamaæ jÅvayety uta 12,167.012a tasya vÃkyaæ samÃj¤Ãya vÃsava÷ puru«ar«abha 12,167.012c saæjÅvayitvà sakhye vai prÃdÃt taæ gautamaæ tadà 12,167.013a sabhÃï¬opaskaraæ rÃjaæs tam ÃsÃdya bakÃdhipa÷ 12,167.013c saæpari«vajya suh­daæ prÅtyà paramayà yuta÷ 12,167.014a atha taæ pÃpakarmÃïaæ rÃjadharmà bakÃdhipa÷ 12,167.014c visarjayitvà sadhanaæ praviveÓa svam Ãlayam 12,167.015a yathocitaæ ca sa bako yayau brahmasadas tadà 12,167.015b*0447_01 brahmÃtha svasabhÃprÃptaæ bakaæ dharmaparÃyaïam 12,167.015c brahmà ca taæ mahÃtmÃnam ÃtithyenÃbhyapÆjayat 12,167.016a gautamaÓ cÃpi saæprÃpya punas taæ ÓabarÃlayam 12,167.016c ÓÆdrÃyÃæ janayÃm Ãsa putrÃn du«k­takÃriïa÷ 12,167.017a ÓÃpaÓ ca sumahÃæs tasya datta÷ suragaïais tadà 12,167.017c kuk«au punarbhvÃæ bhÃryÃyÃæ janayitvà cirÃt sutÃn 12,167.017e nirayaæ prÃpsyati mahat k­taghno 'yam iti prabho 12,167.018a etat prÃha purà sarvaæ nÃrado mama bhÃrata 12,167.018c saæsm­tya cÃpi sumahad ÃkhyÃnaæ puru«ar«abha 12,167.018e mayÃpi bhavate sarvaæ yathÃvad upavarïitam 12,167.019a kuta÷ k­taghnasya yaÓa÷ kuta÷ sthÃnaæ kuta÷ sukham 12,167.019c aÓraddheya÷ k­taghno hi k­taghne nÃsti ni«k­ti÷ 12,167.020a mitradroho na kartavya÷ puru«eïa viÓe«ata÷ 12,167.020c mitradhruÇ nirayaæ ghoram anantaæ pratipadyate 12,167.021a k­taj¤ena sadà bhÃvyaæ mitrakÃmena cÃnagha 12,167.021c mitrÃt prabhavate satyaæ mitrÃt prabhavate balam 12,167.021d*0448_01 mitrÃd bhogÃæÓ ca bhu¤jÅta mitreïÃpatsu mucyate 12,167.021e satkÃrair uttamair mitraæ pÆjayeta vicak«aïa÷ 12,167.021f*0449_00 bhÅ«ma uvÃca 12,167.021f*0449_01 vidvÃn saæskÃrayÃm Ãsa pÃrthivo rÃjadharmaïa÷ 12,167.021f*0449_02 gandhair bahubhir avyagro dÃhayÃm Ãsa taæ dvijam 12,167.021f*0449_03 tasya devasya vacanÃd indrasya bakarì iha 12,167.021f*0449_04 tenaivÃm­tasiktaÓ ca puna÷ saæjÅvito baka÷ 12,167.021f*0449_05 rÃjadharmÃpi taæ prÃha sahasrÃk«am ariædamam 12,167.021f*0449_06 gautamo brÃhmaïa÷ kvÃsau mucyatÃæ matpriya÷ sakhà 12,167.021f*0449_07 tasya vÃkyaæ samÃj¤Ãya kauÓika÷ surasattama÷ 12,167.021f*0449_08 gautamaæ hy abhyanuj¤Ãpya prÅto 'tha gamanotsuka÷ 12,167.021f*0449_09 pratÅta÷ sa gata÷ saumyo rÃjadharmà svam Ãlayam 12,167.021f*0449_10 n­Óaæso gautamo mukto mitradhruk puru«Ãdhama÷ 12,167.021f*0449_11 sabhÃï¬opaskaro yÃta÷ sa tadà ÓabarÃlayam 12,167.021f*0449_12 tatrÃsau ÓabarÅdehe prasÆto nirayopame 12,167.021f*0449_13 e«a ÓÃpo mahÃæs tatra mukta÷ suragaïais tathà 12,167.021f*0449_14 dagdho rÃk«asarÃjena khagarÃja÷ pratÃpavÃn 12,167.021f*0449_15 citÃyÃ÷ pÃrÓvato dogdhrÅ surabhir jÅvayac ca tam 12,167.021f*0449_16 tasyà vaktrÃc cyuta÷ pheno dugdhamÃtraæ tadÃnagha 12,167.021f*0449_17 samÅraïÃh­to yÃtaÓ citÃæ tÃæ rÃjadharmaïa÷ 12,167.021f*0449_18 devarÃjas tata÷ prÃpto virÆpÃk«apuraæ tadà 12,167.021f*0449_19 virÆpÃk«o 'pi taæ prÃptaæ devarÃjaæ samÃgamat 12,167.021f*0449_20 kÃÓyapasya suto deva bhrÃtà me jÅvatÃm iti 12,167.021f*0449_21 kauÓikas tv abravÅt sarvaæ prÅyamÃïaæ puna÷ puna÷ 12,167.021f*0449_22 brahmaïà vyÃh­to ro«Ãd rÃjadharmà kadà cana 12,167.021f*0449_23 yasmÃt tvaæ nÃgato dra«Âuæ mama nityam imÃæ sabhÃm 12,167.021f*0449_24 tasmÃd bako bhavÃn bhÃvÅ dharmaÓÅla÷ purÃïavit 12,167.021f*0449_25 Ãgami«yati te vÃsaæ kadà cit pÃpakarmak­t 12,167.021f*0449_26 ÓabarÃvÃsago vipra÷ k­taghno v­«alÅpati÷ 12,167.021f*0449_27 yadà nihantà mok«as te tadà bhÃvÅty uvÃca tam 12,167.021f*0449_28 tasmÃd eva gato lokaæ brahmaïa÷ parame«Âhina÷ 12,167.021f*0449_29 sa cÃpi nirayaæ prÃpto du«k­ti÷ kulapÃæsana÷ 12,167.021f*0449_30 etac chrutvà mahad vÃkyaæ sanmadhye nÃraderitam 12,167.021f*0449_31 mayÃpi tava rÃjendra yathÃvad anuvarïitam 12,167.021f*0449_32 brahmaghne ca surÃpe ca core bhra«Âavrate tathà 12,167.021f*0449_33 ni«k­tir vihità rÃjan k­taghne nÃsti ni«k­ti÷ 12,167.021f*0449_34 kuta÷ k­taghnasya yaÓa÷ kuta÷ sthÃnaæ kuta÷ sukham 12,167.021f*0449_35 aÓraddheya÷ k­taghno hi k­taghne nÃsti ni«k­ti÷ 12,167.021f*0449_36 mitradroho na kartavya÷ puru«eïa viÓe«ata÷ 12,167.021f*0449_37 mitradhruÇ nirayaæ ghoraæ narakaæ pratipadyate 12,167.021f*0449_38 k­taj¤ena sadà bhÃvyaæ mitrabhÃvena cÃnagha 12,167.021f*0449_39 mitrÃt prabhavate sarvaæ mitraæ dhanyam iti sm­tam 12,167.021f*0449_40 arthÃd và mitralÃbhÃd và mitralÃbho viÓi«yate 12,167.021f*0449_41 sulabhà mitrato 'rthÃs tu mitreïa yatituæ k«amam 12,167.021f*0449_42 mitraæ cÃbhimataæ snigdhaæ phalaæ cÃpi satÃæ phalam 12,167.021f*0449_43 satkÃrai÷ svajanopetai÷ pÆjayeta vicak«aïa÷ 12,167.021f*0450_01 abhraÓyÃma÷ piÇgajaÂÃbaddhakalÃpa÷ 12,167.021f*0450_02 prÃæÓur daï¬Å k­«ïam­gatvakparidhÃna÷ 12,167.021f*0450_03 sÃk«Ãl lokÃn pÃvayamÃna÷ kavimukhya÷ 12,167.021f*0450_04 pÃrÃÓarya÷ parvasu rÆpaæ viv­ïotu 12,167.021f*0451_01 tayaiva jÅvitaæ pÃpaæ svadeÓagamanotsukam 12,167.021f*0451_02 ÓaÓÃpa ÓabarÅdehe prasÆto 'yaæ bhavatv iti 12,167.021f*0451_03 kuk«au punarbhuvà pÃpa÷ sutÃn ajanayat tathà 12,167.021f*0452_01 tasmÃd bakaæ g­he hantà brÃhmaïa÷ pÃpabandhana÷ 12,167.021f*0452_02 bandho bhavatu ghoraiÓ ca pÃÓair nÃgamayair bh­Óam 12,167.021f*0453_01 virÆpÃk«o 'tha saæv­ttaæ Órutvà vÃkyam apÆjayat 12,167.021f*0453_02 Óakraæ ca brahmaïa÷ pÃrÓvaæ tayà tena sahÃvrajat 12,167.021f*0453_03 gautamo nirayaæ prÃptas tatsaæbandhÃd bakas tathà 12,167.021f*0453_04 du÷khaæ rÃk«asarÃj¤aÓ ca dravyadÃnÃc chramÃnvita÷ 12,167.021f*0454_01 etac chrutvà tato vÃkyaæ bhÅ«meïoktaæ mahÃtmanà 12,167.021f*0454_02 yudhi«Âhira÷ prÅtamanà bhrÃt­bhi÷ sahita÷ sadà 12,167.022a parityÃjyo budhai÷ pÃpa÷ k­taghno nirapatrapa÷ 12,167.022c mitradrohÅ kulÃÇgÃra÷ pÃpakarmà narÃdhama÷ 12,167.023a e«a dharmabh­tÃæ Óre«Âha prokta÷ pÃpo mayà tava 12,167.023c mitradrohÅ k­taghno vai kiæ bhÆya÷ Órotum icchasi 12,167.024 vaiÓaæpÃyana uvÃca 12,167.024a etac chrutvà tadà vÃkyaæ bhÅ«meïoktaæ mahÃtmanà 12,167.024c yudhi«Âhira÷ prÅtamanà babhÆva janamejaya 12,168.000*0455_01 nÃrÃyaïaæ namask­tya naraæ caiva narottamam 12,168.000*0455_02 devÅæ sarasvatÅæ caiva tato jayam udÅrayet 12,168.000*0456_01 ÓuklÃmbaradharaæ vi«ïuæ ÓaÓivarïaæ caturbhujam 12,168.000*0456_02 prasannavadanaæ dhyÃyet sarvavighnopaÓÃntaye 12,168.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,168.001a dharmÃ÷ pitÃmahenoktà rÃjadharmÃÓritÃ÷ ÓubhÃ÷ 12,168.001c dharmam ÃÓramiïÃæ Óre«Âhaæ vaktum arhasi pÃrthiva 12,168.002 bhÅ«ma uvÃca 12,168.002a sarvatra vihito dharma÷ svargya÷ satyaphalaæ tapa÷ 12,168.002c bahudvÃrasya dharmasya nehÃsti viphalà kriyà 12,168.003a yasmin yasmiæs tu vinaye yo yo yÃti viniÓcayam 12,168.003c sa tam evÃbhijÃnÃti nÃnyaæ bharatasattama 12,168.004a yathà yathà ca paryeti lokatantram asÃravat 12,168.004c tathà tathà virÃgo 'tra jÃyate nÃtra saæÓaya÷ 12,168.005a evaæ vyavasite loke bahudo«e yudhi«Âhira 12,168.005c Ãtmamok«animittaæ vai yateta matimÃn nara÷ 12,168.006 yudhi«Âhira uvÃca 12,168.006a na«Âe dhane và dÃre và putre pitari và m­te 12,168.006c yayà buddhyà nudec chokaæ tan me brÆhi pitÃmaha 12,168.007 bhÅ«ma uvÃca 12,168.007a na«Âe dhane và dÃre và putre pitari và m­te 12,168.007c aho du÷kham iti dhyÃya¤ ÓokasyÃpacitiæ caret 12,168.008a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,168.008c yathà senajitaæ vipra÷ kaÓ cid ity abravÅd vaca÷ 12,168.009a putraÓokÃbhisaætaptaæ rÃjÃnaæ Óokavihvalam 12,168.009c vi«aïïavadanaæ d­«Âvà vipro vacanam abravÅt 12,168.010a kiæ nu khalv asi mƬhas tvaæ Óocya÷ kim anuÓocasi 12,168.010c yadà tvÃm api Óocanta÷ Óocyà yÃsyanti tÃæ gatim 12,168.011a tvaæ caivÃhaæ ca ye cÃnye tvÃæ rÃjan paryupÃsate 12,168.011c sarve tatra gami«yÃmo yata evÃgatà vayam 12,168.012 senajid uvÃca 12,168.012a kà buddhi÷ kiæ tapo vipra ka÷ samÃdhis tapodhana 12,168.012c kiæ j¤Ãnaæ kiæ Órutaæ và te yat prÃpya na vi«Ådasi 12,168.013 brÃhmaïa uvÃca 12,168.013*0457_01 h­«yantam avasÅdantaæ sukhadu÷khaviparyaye 12,168.013*0457_02 ÃtmÃnam anuÓocÃmi yo mamai«a h­di sthita÷ 12,168.013a paÓya bhÆtÃni du÷khena vyati«aktÃni sarvaÓa÷ 12,168.013b*0458_01 uttamÃdhamamadhyÃni te«u te«v iha karmasu 12,168.013b*0459_01 aham eko na me kaÓ cin nÃham anyasya kasya cit 12,168.013b*0459_02 na taæ paÓyÃmi yasyÃhaæ taæ na paÓyÃmi yo mama 12,168.013c ÃtmÃpi cÃyaæ na mama sarvà và p­thivÅ mama 12,168.014a yathà mama tathÃnye«Ãm iti buddhyà na me vyathà 12,168.014c etÃæ buddhim ahaæ prÃpya na prah­«ye na ca vyathe 12,168.015a yathà këÂhaæ ca këÂhaæ ca sameyÃtÃæ mahodadhau 12,168.015c sametya ca vyapeyÃtÃæ tadvad bhÆtasamÃgama÷ 12,168.016a evaæ putrÃÓ ca pautrÃÓ ca j¤Ãtayo bÃndhavÃs tathà 12,168.016c te«u sneho na kartavyo viprayogo hi tair dhruvam 12,168.017a adarÓanÃd Ãpatita÷ punaÓ cÃdarÓanaæ gata÷ 12,168.017c na tvÃsau veda na tvaæ taæ ka÷ san kam anuÓocasi 12,168.018a t­«ïÃrtiprabhavaæ du÷khaæ du÷khÃrtiprabhavaæ sukham 12,168.018c sukhÃt saæjÃyate du÷kham evam etat puna÷ puna÷ 12,168.018e sukhasyÃnantaraæ du÷khaæ du÷khasyÃnantaraæ sukham 12,168.018f*0460_01 sukhadu÷khe manu«yÃïÃæ cakravat parivartata÷ 12,168.019a sukhÃt tvaæ du÷kham Ãpanna÷ punar Ãpatsyase sukham 12,168.019c na nityaæ labhate du÷khaæ na nityaæ labhate sukham 12,168.019d*0461_01 ÓarÅram evÃyatanaæ sukhasya 12,168.019d*0461_02 du÷khasya cÃpy Ãyatanaæ ÓarÅram 12,168.019d*0461_03 yad yac charÅreïa karoti karma 12,168.019d*0461_04 tenaiva dehÅ samupÃÓnute tat 12,168.019d*0461_05 jÅvitaæ ca ÓarÅraæ ca jÃtyaiva saha jÃyate 12,168.019d*0461_06 ubhe saha vivardhete ubhe saha vinaÓyata÷ 12,168.019d*0461_07 snehapÃÓair bahuvidhair Ãvi«Âavi«ayà janÃ÷ 12,168.019d*0461_08 ak­tÃrthÃÓ ca sÅdante jalai÷ saikatasetava÷ 12,168.019d*0461_09 snehena tilavat sarvaæ sargacakre nipŬyate 12,168.019d*0461_10 tilapŬair ivÃkramya kleÓair aj¤Ãnasaæbhavai÷ 12,168.019d*0461_11 saæcinoty aÓubhaæ karma kalatrÃpek«ayà nara÷ 12,168.019d*0461_12 eka÷ kleÓÃn avÃpnoti paratreha ca mÃnava÷ 12,168.019d*0461_13 putradÃrakuÂumbe«u prasaktÃ÷ sarvamÃnavÃ÷ 12,168.019d*0461_14 ÓokapaÇkÃrïave magnà jÅrïà vanagajà iva 12,168.019d*0461_15 putranÃÓe vittanÃÓe j¤ÃtisaæbandhinÃm api 12,168.019d*0461_16 prÃpyate sumahad du÷khaæ dÃvÃgnipratimaæ vibho 12,168.019d*0461_17 daivÃyattam idaæ sarvaæ sukhadu÷khe bhavÃbhavau 12,168.019d*0461_18 asuh­t sasuh­c cÃpi saÓatrur mitravÃn api 12,168.019d*0461_19 sapraj¤a÷ praj¤ayà hÅno daivena labhate sukham 12,168.020a nÃlaæ sukhÃya suh­do nÃlaæ du÷khÃya Óatrava÷ 12,168.020c na ca praj¤Ãlam arthÃnÃæ na sukhÃnÃm alaæ dhanam 12,168.021a na buddhir dhanalÃbhÃya na jìyam asam­ddhaye 12,168.021c lokaparyÃyav­ttÃntaæ prÃj¤o jÃnÃti netara÷ 12,168.022a buddhimantaæ ca mƬhaæ ca ÓÆraæ bhÅruæ ja¬aæ kavim 12,168.022c durbalaæ balavantaæ ca bhÃginaæ bhajate sukham 12,168.023a dhenur vatsasya gopasya svÃminas taskarasya ca 12,168.023c paya÷ pibati yas tasyà dhenus tasyeti niÓcaya÷ 12,168.024a ye ca mƬhatamà loke ye ca buddhe÷ paraæ gatÃ÷ 12,168.024c te narÃ÷ sukham edhante kliÓyaty antarito jana÷ 12,168.025a antye«u remire dhÅrà na te madhye«u remire 12,168.025c antyaprÃptiæ sukhÃm Ãhur du÷kham antaram antayo÷ 12,168.025d*0462_01 sukhaæ svapiti durmedhÃ÷ svÃni karmÃïy acintayan 12,168.025d*0462_02 avij¤Ãnena mahatà kambaleneva saæv­ta÷ 12,168.026a ye tu buddhisukhaæ prÃptà dvaædvÃtÅtà vimatsarÃ÷ 12,168.026c tÃn naivÃrthà na cÃnarthà vyathayanti kadà cana 12,168.027a atha ye buddhim aprÃptà vyatikrÃntÃÓ ca mƬhatÃm 12,168.027c te 'tivelaæ prah­«yanti saætÃpam upayÃnti ca 12,168.028a nityapramudità mƬhà divi devagaïà iva 12,168.028c avalepena mahatà parid­bdhà vicetasa÷ 12,168.029a sukhaæ du÷khÃntam Ãlasyaæ du÷khaæ dÃk«yaæ sukhodayam 12,168.029c bhÆtiÓ caiva Óriyà sÃrdhaæ dak«e vasati nÃlase 12,168.030a sukhaæ và yadi và du÷khaæ dve«yaæ và yadi và priyam 12,168.030c prÃptaæ prÃptam upÃsÅta h­dayenÃparÃjita÷ 12,168.031a ÓokasthÃnasahasrÃïi har«asthÃnaÓatÃni ca 12,168.031c divase divase mƬham ÃviÓanti na paï¬itam 12,168.032a buddhimantaæ k­tapraj¤aæ ÓuÓrÆ«um anasÆyakam 12,168.032c dÃntaæ jitendriyaæ cÃpi Óoko na sp­Óate naram 12,168.033a etÃæ buddhiæ samÃsthÃya guptacittaÓ cared budha÷ 12,168.033b*0463_01 Óuklak­«ïagatij¤aæ taæ devÃsuravinirgamam 12,168.033c udayÃstamayaj¤aæ hi na Óoka÷ spra«Âum arhati 12,168.034a yannimittaæ bhavec chokas trÃso và du÷kham eva và 12,168.034c ÃyÃso và yatomÆlas tad ekÃÇgam api tyajet 12,168.035a yad yat tyajati kÃmÃnÃæ tat sukhasyÃbhipÆryate 12,168.035c kÃmÃnusÃrÅ puru«a÷ kÃmÃn anu vinaÓyati 12,168.036a yac ca kÃmasukhaæ loke yac ca divyaæ mahat sukham 12,168.036c t­«ïÃk«ayasukhasyaite nÃrhata÷ «o¬aÓÅæ kalÃm 12,168.037a pÆrvadehak­taæ karma Óubhaæ và yadi vÃÓubham 12,168.037c prÃj¤aæ mƬhaæ tathÃ ÓÆraæ bhajate yÃd­Óaæ k­tam 12,168.038a evam eva kilaitÃni priyÃïy evÃpriyÃïi ca 12,168.038c jÅve«u parivartante du÷khÃni ca sukhÃni ca 12,168.039a tad evaæ buddhim ÃsthÃya sukhaæ jÅved guïÃnvita÷ 12,168.039c sarvÃn kÃmä jugupseta saÇgÃn kurvÅta p­«Âhata÷ 12,168.039e v­tta e«a h­di prau¬ho m­tyur e«a manomaya÷ 12,168.039f*0464_01 krodho nÃma ÓarÅrastho dehinÃæ procyate budhai÷ 12,168.040a yadà saæharate kÃmÃn kÆrmo 'ÇgÃnÅva sarvaÓa÷ 12,168.040c tadÃtmajyotir Ãtmà ca Ãtmany eva prasÅdati 12,168.041a kiæ cid eva mamatvena yadà bhavati kalpitam 12,168.041c tad eva paritÃpÃrthaæ sarvaæ saæpadyate tadà 12,168.042a na bibheti yadà cÃyaæ yadà cÃsmÃn na bibhyati 12,168.042c yadà necchati na dve«Âi brahma saæpadyate tadà 12,168.043a ubhe satyÃn­te tyaktvà ÓokÃnandau bhayÃbhaye 12,168.043c priyÃpriye parityajya praÓÃntÃtmà bhavi«yasi 12,168.044a yadà na kurute dhÅra÷ sarvabhÆte«u pÃpakam 12,168.044c karmaïà manasà vÃcà brahma saæpadyate tadà 12,168.045a yà dustyajà durmatibhir yà na jÅryati jÅryata÷ 12,168.045c yo 'sau prÃïÃntiko rogas tÃæ t­«ïÃæ tyajata÷ sukham 12,168.046a atra piÇgalayà gÅtà gÃthÃ÷ ÓrÆyanti pÃrthiva 12,168.046c yathà sà k­cchrakÃle 'pi lebhe dharmaæ sanÃtanam 12,168.047a saækete piÇgalà veÓyà kÃntenÃsÅd vinÃk­tà 12,168.047c atha k­cchragatà ÓÃntÃæ buddhim ÃsthÃpayat tadà 12,168.048 piÇgalovÃca 12,168.048a unmattÃham anunmattaæ kÃntam anvavasaæ ciram 12,168.048c antike ramaïaæ santaæ nainam adhyagamaæ purà 12,168.049a ekasthÆïaæ navadvÃram apidhÃsyÃmy agÃrakam 12,168.049c kà hi kÃntam ihÃyÃntam ayaæ kÃnteti maæsyate 12,168.050a akÃmÃ÷ kÃmarÆpeïa dhÆrtà narakarÆpiïa÷ 12,168.050c na punar va¤cayi«yanti pratibuddhÃsmi jÃg­mi 12,168.051a anartho 'pi bhavaty artho daivÃt pÆrvak­tena và 12,168.051c saæbuddhÃhaæ nirÃkÃrà nÃham adyÃjitendriyà 12,168.052a sukhaæ nirÃÓa÷ svapiti nairÃÓyaæ paramaæ sukham 12,168.052c ÃÓÃm anÃÓÃæ k­tvà hi sukhaæ svapiti piÇgalà 12,168.053 bhÅ«ma uvÃca 12,168.053a etaiÓ cÃnyaiÓ ca viprasya hetumadbhi÷ prabhëitai÷ 12,168.053c paryavasthÃpito rÃjà senajin mumude sukham 12,169.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,169.001a atikrÃmati kÃle 'smin sarvabhÆtak«ayÃvahe 12,169.001c kiæ Óreya÷ pratipadyeta tan me brÆhi pitÃmaha 12,169.002 bhÅ«ma uvÃca 12,169.002a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,169.002c pitu÷ putreïa saævÃdaæ tan nibodha yudhi«Âhira 12,169.003a dvijÃte÷ kasya cit pÃrtha svÃdhyÃyaniratasya vai 12,169.003c babhÆva putro medhÃvÅ medhÃvÅ nÃma nÃmata÷ 12,169.004a so 'bravÅt pitaraæ putra÷ svÃdhyÃyakaraïe ratam 12,169.004c mok«adharmÃrthakuÓalo lokatattvavicak«aïa÷ 12,169.005a dhÅra÷ kiæ svit tÃta kuryÃt prajÃnan; k«ipraæ hy Ãyur bhraÓyate mÃnavÃnÃm 12,169.005c pitas tad Ãcak«va yathÃrthayogaæ; mamÃnupÆrvyà yena dharmaæ careyam 12,169.006 pitovÃca 12,169.006a vedÃn adhÅtya brahmacaryeïa putra; putrÃn icchet pÃvanÃrthaæ pitÌïÃm 12,169.006c agnÅn ÃdhÃya vidhivac ce«Âayaj¤o; vanaæ praviÓyÃtha munir bubhÆ«et 12,169.007 putra uvÃca 12,169.007a evam abhyÃhate loke samantÃt parivÃrite 12,169.007c amoghÃsu patantÅ«u kiæ dhÅra iva bhëase 12,169.008 pitovÃca 12,169.008a katham abhyÃhato loka÷ kena và parivÃrita÷ 12,169.008c amoghÃ÷ kÃ÷ patantÅha kiæ nu bhÅ«ayasÅva mÃm 12,169.009 putra uvÃca 12,169.009a m­tyunÃbhyÃhato loko jarayà parivÃrita÷ 12,169.009c ahorÃtrÃ÷ patanty ete nanu kasmÃn na budhyase 12,169.009d*0465_01 amoghà rÃtrayaÓ cÃpi nityam ÃyÃnti yÃnti ca 12,169.010a yadÃham etaj jÃnÃmi na m­tyus ti«ÂhatÅti ha 12,169.010c so 'haæ kathaæ pratÅk«i«ye jÃlenÃpihitaÓ caran 12,169.011a rÃtryÃæ rÃtryÃæ vyatÅtÃyÃm Ãyur alpataraæ yadà 12,169.011c gÃdhodake matsya iva sukhaæ vindeta kas tadà 12,169.011d*0466_01 yÃm eva rÃtriæ prathamÃæ garbho bhajati mÃtaram 12,169.011d*0466_02 tÃm eva rÃtriæ prasthÃti maraïÃya nivartaka÷ 12,169.011d*0466_03 yasyÃæ rÃtryÃæ vyatÅtÃyÃæ na kiæ cic chubham Ãcaret 12,169.011e tad eva vandhyaæ divasam iti vidyÃd vicak«aïa÷ 12,169.012a anavÃpte«u kÃme«u m­tyur abhyeti mÃnavam 12,169.012c Óa«pÃïÅva vicinvantam anyatragatamÃnasam 12,169.012e v­kÅvoraïam ÃsÃdya m­tyur ÃdÃya gacchati 12,169.013a adyaiva kuru yac chreyo mà tvà kÃlo 'tyagÃd ayam 12,169.013c ak­te«v eva kÃrye«u m­tyur vai saæprakar«ati 12,169.014a Óva÷kÃryam adya kurvÅta pÆrvÃhïe cÃparÃhïikam 12,169.014c na hi pratÅk«ate m­tyu÷ k­taæ vÃsya na và k­tam 12,169.014d*0467_01 niyato dehinÃæ m­tyur animittaæ hi jÅvitam 12,169.014e ko hi jÃnÃti kasyÃdya m­tyusenà nivek«yate 12,169.014f*0468_01 na m­tyur Ãmantrayate hartukÃmo jagatprabhu÷ 12,169.014f*0468_02 abuddha evÃkramate mÅnÃn mÅnagraho yathà 12,169.015a yuvaiva dharmaÓÅla÷ syÃd animittaæ hi jÅvitam 12,169.015c k­te dharme bhavet kÅrtir iha pretya ca vai sukham 12,169.016a mohena hi samÃvi«Âa÷ putradÃrÃrtham udyata÷ 12,169.016c k­tvà kÃryam akÃryaæ và pu«Âim e«Ãæ prayacchati 12,169.017a taæ putrapaÓusaæmattaæ vyÃsaktamanasaæ naram 12,169.017c suptaæ vyÃghraæ mahaugho và m­tyur ÃdÃya gacchati 12,169.018a saæcinvÃnakam evaikaæ kÃmÃnÃm avit­ptakam 12,169.018c vyÃghra÷ paÓum ivÃdÃya m­tyur ÃdÃya gacchati 12,169.019a idaæ k­tam idaæ kÃryam idam anyat k­tÃk­tam 12,169.019c evam ÅhÃsukhÃsaktaæ k­tÃnta÷ kurute vaÓe 12,169.020a k­tÃnÃæ phalam aprÃptaæ karmaïÃæ phalasaÇginam 12,169.020c k«etrÃpaïag­hÃsaktaæ m­tyur ÃdÃya gacchati 12,169.020d*0469_01 durbalaæ balavantaæ ca ÓÆraæ bhÅruæ ja¬aæ kavim 12,169.020d*0469_02 aprÃptasarvakÃmÃrthaæ m­tyur ÃdÃya gacchati 12,169.020d*0470_01 idaæ me syÃd idaæ me syÃd ity evaæmanaso narÃn 12,169.020d*0470_02 anavÃpte«u kÃme«u k­tÃnta÷ kurute vaÓe 12,169.021a m­tyur jarà ca vyÃdhiÓ ca du÷khaæ cÃnekakÃraïam 12,169.021c anu«aktaæ yadà dehe kiæ svastha iva ti«Âhasi 12,169.022a jÃtam evÃntako 'ntÃya jarà cÃnveti dehinam 12,169.022c anu«aktà dvayenaite bhÃvÃ÷ sthÃvarajaÇgamÃ÷ 12,169.023a m­tyor và g­ham evaitad yà grÃme vasato rati÷ 12,169.023c devÃnÃm e«a vai go«Âho yad araïyam iti Óruti÷ 12,169.024a nibandhanÅ rajjur e«Ã yà grÃme vasato rati÷ 12,169.024c chittvainÃæ suk­to yÃnti nainÃæ chindanti du«k­ta÷ 12,169.025a na hiæsayati ya÷ prÃïÃn manovÃkkÃyahetubhi÷ 12,169.025c jÅvitÃrthÃpanayanai÷ karmabhir na sa badhyate 12,169.026a na m­tyusenÃm ÃyÃntÅæ jÃtu kaÓ cit prabÃdhate 12,169.026c ­te satyam asaætyÃjyaæ satye hy am­tam ÃÓritam 12,169.027a tasmÃt satyavratÃcÃra÷ satyayogaparÃyaïa÷ 12,169.027c satyÃrÃma÷ samo dÃnta÷ satyenaivÃntakaæ jayet 12,169.028a am­taæ caiva m­tyuÓ ca dvayaæ dehe prati«Âhitam 12,169.028c m­tyum Ãpadyate mohÃt satyenÃpadyate 'm­tam 12,169.029a so 'haæ hy ahiæsra÷ satyÃrthÅ kÃmakrodhabahi«k­ta÷ 12,169.029c samadu÷khasukha÷ k«emÅ m­tyuæ hÃsyÃmy amartyavat 12,169.030a ÓÃntiyaj¤arato dÃnto brahmayaj¤e sthito muni÷ 12,169.030c vÃÇmana÷karmayaj¤aÓ ca bhavi«yÃmy udagÃyane 12,169.031a paÓuyaj¤ai÷ kathaæ hiæsrair mÃd­Óo ya«Âum arhati 12,169.031c antavadbhir uta prÃj¤a÷ k«atrayaj¤ai÷ piÓÃcavat 12,169.032a yasya vÃÇmanasÅ syÃtÃæ samyak praïihite sadà 12,169.032c tapas tyÃgaÓ ca yogaÓ ca sa vai sarvam avÃpnuyÃt 12,169.033a nÃsti vidyÃsamaæ cak«ur nÃsti vidyÃsamaæ balam 12,169.033c nÃsti rÃgasamaæ du÷khaæ nÃsti tyÃgasamaæ sukham 12,169.034a Ãtmany evÃtmanà jÃta Ãtmani«Âho 'prajo 'pi và 12,169.034c Ãtmany eva bhavi«yÃmi na mÃæ tÃrayati prajà 12,169.035a naitÃd­Óaæ brÃhmaïasyÃsti vittaæ; yathaikatà samatà satyatà ca 12,169.035c ÓÅle sthitir daï¬anidhÃnam Ãrjavaæ; tatas tataÓ coparama÷ kriyÃbhya÷ 12,169.036a kiæ te dhanair bÃndhavair vÃpi kiæ te; kiæ te dÃrair brÃhmaïa yo mari«yasi 12,169.036c ÃtmÃnam anviccha guhÃæ pravi«Âaæ; pitÃmahas te kva gata÷ pità ca 12,169.037 bhÅ«ma uvÃca 12,169.037a putrasyaitad vaca÷ Órutvà tathÃkÃr«Åt pità n­pa 12,169.037c tathà tvam api vartasva satyadharmaparÃyaïa÷ 12,170.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,170.001a dhanino vÃdhanà ye ca vartayanti svatantriïa÷ 12,170.001c sukhadu÷khÃgamas te«Ãæ ka÷ kathaæ và pitÃmaha 12,170.002 bhÅ«ma uvÃca 12,170.002a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,170.002c ÓamyÃkena vimuktena gÅtaæ ÓÃntigatena ha 12,170.003a abravÅn mÃæ purà kaÓ cid brÃhmaïas tyÃgam Ãsthita÷ 12,170.003c kliÓyamÃna÷ kudÃreïa kucailena bubhuk«ayà 12,170.004a utpannam iha loke vai janmaprabh­ti mÃnavam 12,170.004c vividhÃny upavartante du÷khÃni ca sukhÃni ca 12,170.005a tayor ekatare mÃrge yady enam abhisaænayet 12,170.005c na sukhaæ prÃpya saæh­«yen na du÷khaæ prÃpya saæjvaret 12,170.006a na vai carasi yac chreya Ãtmano và yad Åhase 12,170.006c akÃmÃtmÃpi hi sadà dhuram udyamya caiva hi 12,170.007a akiæcana÷ paripatan sukham ÃsvÃdayi«yasi 12,170.007c akiæcana÷ sukhaæ Óete samutti«Âhati caiva hi 12,170.008a Ãkiæcanyaæ sukhaæ loke pathyaæ Óivam anÃmayam 12,170.008c anamitram atho hy etad durlabhaæ sulabhaæ satÃm 12,170.009a akiæcanasya Óuddhasya upapannasya sarvaÓa÷ 12,170.009c avek«amÃïas trÅæl lokÃn na tulyam upalak«aye 12,170.010a Ãkiæcanyaæ ca rÃjyaæ ca tulayà samatolayam 12,170.010c atyaricyata dÃridryaæ rÃjyÃd api guïÃdhikam 12,170.011a Ãkiæcanye ca rÃjye ca viÓe«a÷ sumahÃn ayam 12,170.011c nityodvigno hi dhanavÃn m­tyor Ãsyagato yathà 12,170.012a naivÃsyÃgnir na cÃdityo na m­tyur na ca dasyava÷ 12,170.012c prabhavanti dhanajyÃninirmuktasya nirÃÓi«a÷ 12,170.013a taæ vai sadà kÃmacaram anupastÅrïaÓÃyinam 12,170.013c bÃhÆpadhÃnaæ ÓÃmyantaæ praÓaæsanti divaukasa÷ 12,170.014a dhanavÃn krodhalobhÃbhyÃm Ãvi«Âo na«Âacetana÷ 12,170.014c tiryagÅk«a÷ Óu«kamukha÷ pÃpako bhrukuÂÅmukha÷ 12,170.015a nirdaÓaæÓ cÃdharo«Âhaæ ca kruddho dÃruïabhëità 12,170.015c kas tam icchet paridra«Âuæ dÃtum icchati cen mahÅm 12,170.016a Óriyà hy abhÅk«ïaæ saævÃso mohayaty avicak«aïam 12,170.016c sà tasya cittaæ harati ÓÃradÃbhram ivÃnila÷ 12,170.017a athainaæ rÆpamÃnaÓ ca dhanamÃnaÓ ca vindati 12,170.017c abhijÃto 'smi siddho 'smi nÃsmi kevalamÃnu«a÷ 12,170.017e ity ebhi÷ kÃraïais tasya tribhiÓ cittaæ prasicyate 12,170.018a sa prasiktamanà bhogÃn vis­jya pit­saæcitÃn 12,170.018c parik«Åïa÷ parasvÃnÃm ÃdÃnaæ sÃdhu manyate 12,170.019a tam atikrÃntamaryÃdam ÃdadÃnaæ tatas tata÷ 12,170.019c prati«edhanti rÃjÃno lubdhà m­gam ive«ubhi÷ 12,170.020a evam etÃni du÷khÃni tÃni tÃnÅha mÃnavam 12,170.020c vividhÃny upavartante gÃtrasaæsparÓajÃni ca 12,170.021a te«Ãæ paramadu÷khÃnÃæ buddhyà bhai«ajyam Ãcaret 12,170.021c lokadharmaæ samÃj¤Ãya dhruvÃïÃm adhruvai÷ saha 12,170.022a nÃtyaktvà sukham Ãpnoti nÃtyaktvà vindate param 12,170.022c nÃtyaktvà cÃbhaya÷ Óete tyaktvà sarvaæ sukhÅ bhava 12,170.023a ity etad dhÃstinapure brÃhmaïenopavarïitam 12,170.023c ÓamyÃkena purà mahyaæ tasmÃt tyÃga÷ paro mata÷ 12,171.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,171.001a ÅhamÃna÷ samÃrambhÃn yadi nÃsÃdayed dhanam 12,171.001c dhanat­«ïÃbhibhÆtaÓ ca kiæ kurvan sukham ÃpnuyÃt 12,171.002 bhÅ«ma uvÃca 12,171.002a sarvasÃmyam anÃyÃsa÷ satyavÃkyaæ ca bhÃrata 12,171.002c nirvedaÓ cÃvivitsà ca yasya syÃt sa sukhÅ nara÷ 12,171.003a etÃny eva padÃny Ãhu÷ pa¤ca v­ddhÃ÷ praÓÃntaye 12,171.003c e«a svargaÓ ca dharmaÓ ca sukhaæ cÃnuttamaæ satÃm 12,171.004a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,171.004c nirvedÃn maÇkinà gÅtaæ tan nibodha yudhi«Âhira 12,171.005a ÅhamÃno dhanaæ maÇkir bhagnehaÓ ca puna÷ puna÷ 12,171.005c kena cid dhanaÓe«eïa krÅtavÃn damyagoyugam 12,171.006a susaæbaddhau tu tau damyau damanÃyÃbhini÷s­tau 12,171.006c ÃsÅnam u«Âraæ madhyena sahasaivÃbhyadhÃvatÃm 12,171.007a tayo÷ saæprÃptayor u«Âra÷ skandhadeÓam amar«aïa÷ 12,171.007c utthÃyotk«ipya tau damyau prasasÃra mahÃjava÷ 12,171.008a hriyamÃïau tu tau damyau teno«Âreïa pramÃthinà 12,171.008c mriyamÃïau ca saæprek«ya maÇkis tatrÃbravÅd idam 12,171.009a na caivÃvihitaæ Óakyaæ dak«eïÃpÅhituæ dhanam 12,171.009c yuktena Óraddhayà samyag ÅhÃæ samanuti«Âhatà 12,171.010a k­tasya pÆrvaæ cÃnarthair yuktasyÃpy anuti«Âhata÷ 12,171.010c imaæ paÓyata saægatyà mama daivam upaplavam 12,171.011a udyamyodyamya me damyau vi«ameïeva gacchati 12,171.011c utk«ipya kÃkatÃlÅyam unmÃtheneva jambuka÷ 12,171.011d*0471_01 utpathenaiva dhÃvantam utpathenaiva dhÃvata÷ 12,171.012a maïÅ vo«Ârasya lambete priyau vatsatarau mama 12,171.012c Óuddhaæ hi daivam evedam ato naivÃsti pauru«am 12,171.013a yadi vÃpy upapadyeta pauru«aæ nÃma karhi cit 12,171.013c anvi«yamÃïaæ tad api daivam evÃvati«Âhate 12,171.014a tasmÃn nirveda eveha gantavya÷ sukham Åpsatà 12,171.014c sukhaæ svapiti nirviïïo nirÃÓaÓ cÃrthasÃdhane 12,171.015a aho samyak Óukenoktaæ sarvata÷ parimucyatà 12,171.015c prati«Âhatà mahÃraïyaæ janakasya niveÓanÃt 12,171.016a ya÷ kÃmÃn prÃpnuyÃt sarvÃn yaÓ cainÃn kevalÃæs tyajet 12,171.016c prÃpaïÃt sarvakÃmÃnÃæ parityÃgo viÓi«yate 12,171.017a nÃntaæ sarvavivitsÃnÃæ gatapÆrvo 'sti kaÓ cana 12,171.017c ÓarÅre jÅvite caiva t­«ïà mandasya vardhate 12,171.018a nivartasva vivitsÃbhya÷ ÓÃmya nirvidya mÃmaka 12,171.018c asak­c cÃsi nik­to na ca nirvidyase tano 12,171.019a yadi nÃhaæ vinÃÓyas te yady evaæ ramase mayà 12,171.019c mà mÃæ yojaya lobhena v­thà tvaæ vittakÃmuka 12,171.020a saæcitaæ saæcitaæ dravyaæ na«Âaæ tava puna÷ puna÷ 12,171.020c kadà vimok«yase mƬha dhanehÃæ dhanakÃmuka 12,171.020d*0472_01 paripanthika sarvasya Óreyasa÷ pÃpasaæÓraya 12,171.021a aho nu mama bÃliÓyaæ yo 'haæ krŬanakas tava 12,171.021b*0473_01 kleÓair nÃnÃvidhair nityaæ saæyojayasi nirgh­ïa 12,171.021c kiæ naiva jÃtu puru«a÷ pare«Ãæ pre«yatÃm iyÃt 12,171.022a na pÆrve nÃpare jÃtu kÃmÃnÃm antam Ãpnuvan 12,171.022c tyaktvà sarvasamÃrambhÃn pratibuddho 'smi jÃg­mi 12,171.023a nÆnaæ te h­dayaæ kÃma vajrasÃramayaæ d­dham 12,171.023c yad anarthaÓatÃvi«Âaæ Óatadhà na vidÅryate 12,171.024a tyajÃmi kÃma tvÃæ caiva yac ca kiæ cit priyaæ tava 12,171.024c tavÃhaæ sukham anvicchann Ãtmany upalabhe sukham 12,171.025a kÃma jÃnÃmi te mÆlaæ saækalpÃt kila jÃyase 12,171.025c na tvÃæ saækalpayi«yÃmi samÆlo na bhavi«yasi 12,171.026a Åhà dhanasya na sukhà labdhvà cintà ca bhÆyasÅ 12,171.026c labdhanÃÓo yathà m­tyur labdhaæ bhavati và na và 12,171.027a paretya yo na labhate tato du÷khataraæ nu kim 12,171.027c na ca tu«yati labdhena bhÆya eva ca mÃrgati 12,171.028a anutar«ula evÃrtha÷ svÃdu gÃÇgam ivodakam 12,171.028c madvilÃpanam etat tu pratibuddho 'smi saætyaja 12,171.029a ya imaæ mÃmakaæ dehaæ bhÆtagrÃma÷ samÃÓrita÷ 12,171.029c sa yÃtv ito yathÃkÃmaæ vasatÃæ và yathÃsukham 12,171.030a na yu«mÃsv iha me prÅti÷ kÃmalobhÃnusÃri«u 12,171.030c tasmÃd uts­jya sarvÃn va÷ satyam evÃÓrayÃmy aham 12,171.031a sarvabhÆtÃny ahaæ dehe paÓyan manasi cÃtmana÷ 12,171.031c yoge buddhiæ Órute sattvaæ mano brahmaïi dhÃrayan 12,171.032a vihari«yÃmy anÃsakta÷ sukhÅ lokÃn nirÃmaya÷ 12,171.032c yathà mà tvaæ punar naivaæ du÷khe«u praïidhÃsyasi 12,171.033a tvayà hi me praïunnasya gatir anyà na vidyate 12,171.033c t­«ïÃÓokaÓramÃïÃæ hi tvaæ kÃma prabhava÷ sadà 12,171.034a dhananÃÓo 'dhikaæ du÷khaæ manye sarvamahattaram 12,171.034c j¤Ãtayo hy avamanyante mitrÃïi ca dhanacyutam 12,171.035a avaj¤Ãnasahasrais tu do«Ã÷ ka«ÂatarÃdhane 12,171.035c dhane sukhakalà yà ca sÃpi du÷khair vidhÅyate 12,171.036a dhanam asyeti puru«aæ purà nighnanti dasyava÷ 12,171.036c kliÓyanti vividhair daï¬air nityam udvejayanti ca 12,171.037a mandalolupatà du÷kham iti buddhaæ cirÃn mayà 12,171.037c yad yad Ãlambase kÃma tat tad evÃnurudhyase 12,171.038a atattvaj¤o 'si bÃlaÓ ca dusto«o 'pÆraïo 'nala÷ 12,171.038c naiva tvaæ vettha sulabhaæ naiva tvaæ vettha durlabham 12,171.039a pÃtÃlam iva du«pÆro mÃæ du÷khair yoktum icchasi 12,171.039c nÃham adya samÃve«Âuæ Óakya÷ kÃma punas tvayà 12,171.040a nirvedam aham ÃsÃdya dravyanÃÓÃd yad­cchayà 12,171.040c nirv­tiæ paramÃæ prÃpya nÃdya kÃmÃn vicintaye 12,171.041a atikleÓÃn sahÃmÅha nÃhaæ budhyÃmy abuddhimÃn 12,171.041c nik­to dhananÃÓena Óaye sarvÃÇgavijvara÷ 12,171.042a parityajÃmi kÃma tvÃæ hitvà sarvamanogatÅ÷ 12,171.042c na tvaæ mayà puna÷ kÃma nasyoteneva raæsyase 12,171.043a k«ami«ye 'k«amamÃïÃnÃæ na hiæsi«ye ca hiæsita÷ 12,171.043c dve«yamukta÷ priyaæ vak«yÃmy anÃd­tya tad apriyam 12,171.044a t­pta÷ svasthendriyo nityaæ yathÃlabdhena vartayan 12,171.044c na sakÃmaæ kari«yÃmi tvÃm ahaæ Óatrum Ãtmana÷ 12,171.045a nirvedaæ nirv­tiæ t­ptiæ ÓÃntiæ satyaæ damaæ k«amÃm 12,171.045c sarvabhÆtadayÃæ caiva viddhi mÃæ ÓaraïÃgatam 12,171.046a tasmÃt kÃmaÓ ca lobhaÓ ca t­«ïà kÃrpaïyam eva ca 12,171.046c tyajantu mÃæ prati«Âhantaæ sattvastho hy asmi sÃæpratam 12,171.047a prahÃya kÃmaæ lobhaæ ca krodhaæ pÃru«yam eva ca 12,171.047c nÃdya lobhavaÓaæ prÃpto du÷khaæ prÃpsyÃmy anÃtmavÃn 12,171.048a yad yat tyajati kÃmÃnÃæ tat sukhasyÃbhipÆryate 12,171.048c kÃmasya vaÓago nityaæ du÷kham eva prapadyate 12,171.049a kÃmÃn vyudasya dhunute yat kiæ cit puru«o raja÷ 12,171.049c kÃmakrodhodbhavaæ du÷kham ahrÅr aratir eva ca 12,171.050a e«a brahmapravi«Âo 'haæ grÅ«me ÓÅtam iva hradam 12,171.050c ÓÃmyÃmi parinirvÃmi sukham Ãse ca kevalam 12,171.051a yac ca kÃmasukhaæ loke yac ca divyaæ mahat sukham 12,171.051c t­«ïÃk«ayasukhasyaite nÃrhata÷ «o¬aÓÅæ kalÃm 12,171.052a Ãtmanà saptamaæ kÃmaæ hatvà Óatrum ivottamam 12,171.052c prÃpyÃvadhyaæ brahmapuraæ rÃjeva syÃm ahaæ sukhÅ 12,171.053a etÃæ buddhiæ samÃsthÃya maÇkir nirvedam Ãgata÷ 12,171.053c sarvÃn kÃmÃn parityajya prÃpya brahma mahat sukham 12,171.054a damyanÃÓak­te maÇkir amaratvaæ kilÃgamat 12,171.054c acchinat kÃmamÆlaæ sa tena prÃpa mahat sukham 12,171.055a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,171.055b*0474_01 asminn arthe purà gÅtaæ Ó­ïu rÃjan mahÃtmanà 12,171.055c gÅtaæ videharÃjena janakena praÓÃmyatà 12,171.056a anantaæ bata me vittaæ yasya me nÃsti kiæ cana 12,171.056c mithilÃyÃæ pradÅptÃyÃæ na me dahyati kiæ cana 12,171.057a atraivodÃharantÅmaæ bodhyasya padasaæcayam 12,171.057c nirvedaæ prati vinyastaæ pratibodha yudhi«Âhira 12,171.058a bodhyaæ dÃntam ­«iæ rÃjà nahu«a÷ paryap­cchata 12,171.058c nirvedÃc chÃntim Ãpannaæ ÓÃntaæ praj¤Ãnatarpitam 12,171.059a upadeÓaæ mahÃprÃj¤a ÓamasyopadiÓasva me 12,171.059c kÃæ buddhiæ samanudhyÃya ÓÃntaÓ carasi nirv­ta÷ 12,171.060 bodhya uvÃca 12,171.060a upadeÓena vartÃmi nÃnuÓÃsmÅha kaæ cana 12,171.060c lak«aïaæ tasya vak«ye 'haæ tat svayaæ pravim­ÓyatÃm 12,171.061a piÇgalà kurara÷ sarpa÷ sÃraÇgÃnve«aïaæ vane 12,171.061c i«ukÃra÷ kumÃrÅ ca «a¬ ete guravo mama 12,171.061d*0475_00 bhÅ«ma uvÃca 12,171.061d*0475_01 ÃÓà balavatÅ ka«Âà nairÃÓyaæ paramaæ sukham 12,171.061d*0475_02 ÃÓÃæ nirÃÓÃæ k­tvà tu sukhaæ svapiti piÇgalà 12,171.061d*0475_03 sÃmi«aæ kuraraæ d­«Âvà vadhyamÃnaæ nirÃmi«ai÷ 12,171.061d*0475_04 Ãmi«asya parityÃgÃt kurara÷ sukham edhate 12,171.061d*0475_05 g­hÃrambho hi du÷khÃya na sukhÃya kadà cana 12,171.061d*0475_06 sarpa÷ parak­taæ veÓma praviÓya sukham edhate 12,171.061d*0475_07 sukhaæ jÅvanti munayo bhaik«yav­ttiæ samÃÓritÃ÷ 12,171.061d*0475_08 adroheïaiva bhÆtÃnÃæ sÃraÇgà iva pak«iïa÷ 12,171.061d*0475_09 i«ukÃro nara÷ kaÓ cid i«Ãv ÃhitamÃnasa÷ 12,171.061d*0475_10 samÅpenÃpi gacchantaæ rÃjÃnaæ nÃvabuddhavÃn 12,171.061d*0475_11 bahÆnÃæ kalaho nityaæ dvayo÷ saæghar«aïaæ dhruvam 12,171.061d*0475_12 ekÃkÅ vicari«yÃmi kumÃrÅÓaÇkhako yathà 12,172.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,172.001a kena v­ttena v­ttaj¤a vÅtaÓokaÓ caren mahÅm 12,172.001c kiæ ca kurvan naro loke prÃpnoti paramÃæ gatim 12,172.002 bhÅ«ma uvÃca 12,172.002a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,172.002c prahrÃdasya ca saævÃdaæ muner Ãjagarasya ca 12,172.003a carantaæ brÃhmaïaæ kaæ cit kalyacittam anÃmayam 12,172.003c papraccha rÃjan prahrÃdo buddhimÃn prÃj¤asaæmata÷ 12,172.004a svastha÷ Óakto m­dur dÃnto nirvivitso 'nasÆyaka÷ 12,172.004c suvÃg bahumato loke prÃj¤aÓ carasi bÃlavat 12,172.005a naiva prÃrthayase lÃbhaæ nÃlÃbhe«v anuÓocasi 12,172.005c nityat­pta iva brahman na kiæ cid avamanyase 12,172.006a srotasà hriyamÃïÃsu prajÃsv avimanà iva 12,172.006c dharmakÃmÃrthakÃrye«u kÆÂastha iva lak«yase 12,172.007a nÃnuti«Âhasi dharmÃrthau na kÃme cÃpi vartase 12,172.007c indriyÃrthÃn anÃd­tya muktaÓ carasi sÃk«ivat 12,172.008a kà nu praj¤Ã Órutaæ và kiæ v­ttir và kà nu te mune 12,172.008c k«ipram Ãcak«va me brahma¤ Óreyo yad iha manyase 12,172.009a anuyukta÷ sa medhÃvÅ lokadharmavidhÃnavit 12,172.009c uvÃca Ólak«ïayà vÃcà prahrÃdam anapÃrthayà 12,172.010a paÓyan prahrÃda bhÆtÃnÃm utpattim animittata÷ 12,172.010c hrÃsaæ v­ddhiæ vinÃÓaæ ca na prah­«ye na ca vyathe 12,172.011a svabhÃvÃd eva saæd­Óya vartamÃnÃ÷ prav­ttaya÷ 12,172.011c svabhÃvaniratÃ÷ sarvÃ÷ paritapye na kena cit 12,172.012a paÓyan prahrÃda saæyogÃn viprayogaparÃyaïÃn 12,172.012c saæcayÃæÓ ca vinÃÓÃntÃn na kva cid vidadhe mana÷ 12,172.013a antavanti ca bhÆtÃni guïayuktÃni paÓyata÷ 12,172.013c utpattinidhanaj¤asya kiæ kÃryam avaÓi«yate 12,172.014a jalajÃnÃm api hy antaæ paryÃyeïopalak«aye 12,172.014c mahatÃm api kÃyÃnÃæ sÆk«mÃïÃæ ca mahodadhau 12,172.015a jaÇgamasthÃvarÃïÃæ ca bhÆtÃnÃm asurÃdhipa 12,172.015c pÃrthivÃnÃm api vyaktaæ m­tyuæ paÓyÃmi sarvaÓa÷ 12,172.016a antarik«acarÃïÃæ ca dÃnavottama pak«iïÃm 12,172.016c utti«Âhati yathÃkÃlaæ m­tyur balavatÃm api 12,172.017a divi saæcaramÃïÃni hrasvÃni ca mahÃnti ca 12,172.017c jyotÅæ«i ca yathÃkÃlaæ patamÃnÃni lak«aye 12,172.018a iti bhÆtÃni saæpaÓyann anu«aktÃni m­tyunà 12,172.018c sarvasÃmÃnyato vidvÃn k­tak­tya÷ sukhaæ svape 12,172.019a sumahÃntam api grÃsaæ grase labdhaæ yad­cchayà 12,172.019c Óaye punar abhu¤jÃno divasÃni bahÆny api 12,172.020a Ãsravaty api mÃm annaæ punar bahuguïaæ bahu 12,172.020c punar alpaguïaæ stokaæ punar naivopapadyate 12,172.021a kaïÃn kadà cit khÃdÃmi piïyÃkam api ca grase 12,172.021c bhak«aye ÓÃlimÃæsÃni bhak«ÃæÓ coccÃvacÃn puna÷ 12,172.022a Óaye kadà cit paryaÇke bhÆmÃv api puna÷ Óaye 12,172.022c prÃsÃde 'pi ca me Óayyà kadà cid upapadyate 12,172.023a dhÃrayÃmi ca cÅrÃïi ÓÃïÅæ k«aumÃjinÃni ca 12,172.023c mahÃrhÃïi ca vÃsÃæsi dhÃrayÃmy aham ekadà 12,172.024a na saænipatitaæ dharmyam upabhogaæ yad­cchayà 12,172.024c pratyÃcak«e na cÃpy enam anurudhye sudurlabham 12,172.025a acalam anidhanaæ Óivaæ viÓokaæ; Óucim atulaæ vidu«Ãæ mate nivi«Âam 12,172.025c anabhimatam asevitaæ ca mƬhair; vratam idam Ãjagaraæ ÓuciÓ carÃmi 12,172.026a acalitamatir acyuta÷ svadharmÃt; parimitasaæsaraïa÷ parÃvaraj¤a÷ 12,172.026c vigatabhayaka«Ãyalobhamoho; vratam idam Ãjagaraæ ÓuciÓ carÃmi 12,172.027a aniyataphalabhak«yabhojyapeyaæ; vidhipariïÃmavibhaktadeÓakÃlam 12,172.027c h­dayasukham asevitaæ kadaryair; vratam idam Ãjagaraæ ÓuciÓ carÃmi 12,172.028a idam idam iti t­«ïayÃbhibhÆtaæ; janam anavÃptadhanaæ vi«ÅdamÃnam 12,172.028c nipuïam anuniÓÃmya tattvabuddhyÃ; vratam idam Ãjagaraæ ÓuciÓ carÃmi 12,172.029a bahuvidham anud­Óya cÃrthaheto÷; k­païam ihÃryam anÃryam ÃÓrayantam 12,172.029c upaÓamarucir ÃtmavÃn praÓÃnto; vratam idam Ãjagaraæ ÓuciÓ carÃmi 12,172.030a sukham asukham anartham arthalÃbhaæ; ratim aratiæ maraïaæ ca jÅvitaæ ca 12,172.030c vidhiniyatam avek«ya tattvato 'haæ; vratam idam Ãjagaraæ ÓuciÓ carÃmi 12,172.031a apagatabhayarÃgamohadarpo; dh­timatibuddhisamanvita÷ praÓÃnta÷ 12,172.031c upagataphalabhogino niÓÃmya; vratam idam Ãjagaraæ ÓuciÓ carÃmi 12,172.032a aniyataÓayanÃsana÷ prak­tyÃ; damaniyamavratasatyaÓaucayukta÷ 12,172.032c apagataphalasaæcaya÷ prah­«Âo; vratam idam Ãjagaraæ ÓuciÓ carÃmi 12,172.033a abhigatam asukhÃrtham ÅhanÃrthair; upagatabuddhir avek«ya cÃtmasaæstha÷ 12,172.033c t­«itam aniyataæ mano niyantuæ; vratam idam Ãjagaraæ ÓuciÓ carÃmi 12,172.034a na h­dayam anurudhyate mano vÃ; priyasukhadurlabhatÃm anityatÃæ ca 12,172.034c tad ubhayam upalak«ayann ivÃhaæ; vratam idam Ãjagaraæ ÓuciÓ carÃmi 12,172.034d*0476_01 asulabham upalabhya cÃrthalÃbhaæ 12,172.034d*0476_02 dh­timatibuddhiparÃkramair upetam 12,172.034d*0476_03 budhamanujani«evitaæ samarthair 12,172.034d*0476_04 vratam idam Ãjagaraæ ÓuciÓ carÃmi 12,172.035a bahu kathitam idaæ hi buddhimadbhi÷; kavibhir abhiprathayadbhir ÃtmakÅrtim 12,172.035c idam idam iti tatra tatra tat tat; svaparamatair gahanaæ pratarkayadbhi÷ 12,172.036a tad aham anuniÓÃmya viprayÃtaæ; p­thag abhipannam ihÃbudhair manu«yai÷ 12,172.036c anavasitam anantado«apÃraæ; n­«u viharÃmi vinÅtaro«at­«ïa÷ 12,172.037 bhÅ«ma uvÃca 12,172.037a ajagaracaritaæ vrataæ mahÃtmÃ; ya iha naro 'nucared vinÅtarÃga÷ 12,172.037c apagatabhayamanyulobhamoha÷; sa khalu sukhÅ vihared imaæ vihÃram 12,173.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,173.001a bÃndhavÃ÷ karma vittaæ và praj¤Ã veha pitÃmaha 12,173.001c narasya kà prati«Âhà syÃd etat p­«Âo vadasva me 12,173.002 bhÅ«ma uvÃca 12,173.002a praj¤Ã prati«Âhà bhÆtÃnÃæ praj¤Ã lÃbha÷ paro mata÷ 12,173.002c praj¤Ã nai÷ÓreyasÅ loke praj¤Ã svargo mata÷ satÃm 12,173.003a praj¤ayà prÃpitÃrtho hi balir aiÓvaryasaæk«aye 12,173.003c prahrÃdo namucir maÇkis tasyÃ÷ kiæ vidyate param 12,173.004a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,173.004c indrakÃÓyapasaævÃdaæ tan nibodha yudhi«Âhira 12,173.005a vaiÓya÷ kaÓ cid ­«iæ tÃta kÃÓyapaæ saæÓitavratam 12,173.005c rathena pÃtayÃm Ãsa ÓrÅmÃn d­ptas tapasvinam 12,173.006a Ãrta÷ sa patita÷ kruddhas tyaktvÃtmÃnam athÃbravÅt 12,173.006c mari«yÃmy adhanasyeha jÅvitÃrtho na vidyate 12,173.007a tathà mumÆr«um ÃsÅnam akÆjantam acetasam 12,173.007c indra÷ s­gÃlarÆpeïa babhëe kruddhamÃnasam 12,173.008a manu«yayonim icchanti sarvabhÆtÃni sarvaÓa÷ 12,173.008c manu«yatve ca vipratvaæ sarva evÃbhinandati 12,173.009a manu«yo brÃhmaïaÓ cÃsi ÓrotriyaÓ cÃsi kÃÓyapa 12,173.009c sudurlabham avÃpyaitad ado«Ãn martum icchasi 12,173.010a sarve lÃbhÃ÷ sÃbhimÃnà iti satyà bata Óruti÷ 12,173.010c saæto«aïÅyarÆpo 'si lobhÃd yad abhimanyase 12,173.011a aho siddhÃrthatà te«Ãæ ye«Ãæ santÅha pÃïaya÷ 12,173.011c pÃïimadbhya÷ sp­hÃsmÃkaæ yathà tava dhanasya vai 12,173.012a na pÃïilÃbhÃd adhiko lÃbha÷ kaÓ cana vidyate 12,173.012c apÃïitvÃd vayaæ brahman kaïÂakÃn noddharÃmahe 12,173.012d*0477_01 jantÆn uccÃvacÃn aÇge daÓato na ka«Ãma ca 12,173.013a atha ye«Ãæ puna÷ pÃïÅ devadattau daÓÃÇgulÅ 12,173.013c uddharanti k­mÅn aÇgÃd daÓamÃnÃn ka«anti ca 12,173.014a himavar«ÃtapÃnÃæ ca paritrÃïÃni kurvate 12,173.014c celam annaæ sukhaæ ÓayyÃæ nivÃtaæ copabhu¤jate 12,173.015a adhi«ÂhÃya ca gÃæ loke bhu¤jate vÃhayanti ca 12,173.015c upÃyair bahubhiÓ caiva vaÓyÃn Ãtmani kurvate 12,173.016a ye khalv ajihvÃ÷ k­païà alpaprÃïà apÃïaya÷ 12,173.016c sahante tÃni du÷khÃni di«Âyà tvaæ na tathà mune 12,173.017a di«Âyà tvaæ na s­gÃlo vai na k­mir na ca mÆ«aka÷ 12,173.017c na sarpo na ca maï¬Æko na cÃnya÷ pÃpayonija÷ 12,173.018a etÃvatÃpi lÃbhena to«Âum arhasi kÃÓyapa 12,173.018c kiæ punar yo 'si sattvÃnÃæ sarve«Ãæ brÃhmaïottama÷ 12,173.019a ime mÃæ k­mayo 'danti te«Ãm uddharaïÃya me 12,173.019c nÃsti Óaktir apÃïitvÃt paÓyÃvasthÃm imÃæ mama 12,173.020a akÃryam iti caivemaæ nÃtmÃnaæ saætyajÃmy aham 12,173.020c neta÷ pÃpÅyasÅæ yoniæ pateyam aparÃm iti 12,173.021a madhye vai pÃpayonÅnÃæ sÃrgÃlÅ yÃm ahaæ gata÷ 12,173.021c pÃpÅyasyo bahutarà ito 'nyÃ÷ pÃpayonaya÷ 12,173.022a jÃtyaivaike sukhatarÃ÷ santy anye bh­Óadu÷khitÃ÷ 12,173.022c naikÃntasukham eveha kva cit paÓyÃmi kasya cit 12,173.023a manu«yà hy ìhyatÃæ prÃpya rÃjyam icchanty anantaram 12,173.023c rÃjyÃd devatvam icchanti devatvÃd indratÃm api 12,173.024a bhaves tvaæ yady api tv ìhyo na rÃjà na ca daivatam 12,173.024c devatvaæ prÃpya cendratvaæ naiva tu«yes tathà sati 12,173.025a na t­pti÷ priyalÃbhe 'sti t­«ïà nÃdbhi÷ praÓÃmyati 12,173.025c saæprajvalati sà bhÆya÷ samidbhir iva pÃvaka÷ 12,173.026a asty eva tvayi Óoko vai har«aÓ cÃsti tathà tvayi 12,173.026c sukhadu÷khe tathà cobhe tatra kà paridevanà 12,173.027a paricchidyaiva kÃmÃnÃæ sarve«Ãæ caiva karmaïÃm 12,173.027c mÆlaæ rundhÅndriyagrÃmaæ ÓakuntÃn iva pa¤jare 12,173.027d*0478_01 na dvitÅyasya ÓirasaÓ chedanaæ vidyate kva cit 12,173.027d*0478_02 na ca pÃïes t­tÅyasya yan nÃsti na tato bhayam 12,173.028a na khalv apy arasaj¤asya kÃma÷ kva cana jÃyate 12,173.028c saæsparÓÃd darÓanÃd vÃpi ÓravaïÃd vÃpi jÃyate 12,173.029a na tvaæ smarasi vÃruïyà laÂvÃkÃnÃæ ca pak«iïÃm 12,173.029c tÃbhyÃæ cÃbhyadhiko bhak«yo na kaÓ cid vidyate kva cit 12,173.030a yÃni cÃnyÃni dÆre«u bhak«yabhojyÃni kÃÓyapa 12,173.030c ye«Ãm abhuktapÆrvaæ te te«Ãm asm­tir eva ca 12,173.031a aprÃÓanam asaæsparÓam asaædarÓanam eva ca 12,173.031c puru«asyai«a niyamo manye Óreyo na saæÓaya÷ 12,173.032a pÃïimanto dhanair yuktà balavanto na saæÓaya÷ 12,173.032c manu«yà mÃnu«air eva dÃsatvam upapÃditÃ÷ 12,173.033a vadhabandhaparikleÓai÷ kliÓyante ca puna÷ puna÷ 12,173.033c te khalv api ramante ca modante ca hasanti ca 12,173.034a apare bÃhubalina÷ k­tavidyà manasvina÷ 12,173.034c jugupsitÃæ suk­païÃæ pÃpÃæ v­ttim upÃsate 12,173.035a utsahante ca te v­ttim anyÃm apy upasevitum 12,173.035c svakarmaïà tu niyataæ bhavitavyaæ tu tat tathà 12,173.036a na pulkaso na caï¬Ãla ÃtmÃnaæ tyaktum icchati 12,173.036c asaætu«Âa÷ svayà yonyà mÃyÃæ paÓyasva yÃd­ÓÅm 12,173.037a d­«Âvà kuïÅn pak«ahatÃn manu«yÃn ÃmayÃvina÷ 12,173.037c susaæpÆrïa÷ svayà yonyà labdhalÃbho 'si kÃÓyapa 12,173.038a yadi brÃhmaïa dehas te nirÃtaÇko nirÃmaya÷ 12,173.038c aÇgÃni ca samagrÃïi na ca loke«u dhikk­ta÷ 12,173.039a na kena cit pravÃdena satyenaivÃpahÃriïà 12,173.039c dharmÃyotti«Âha viprar«e nÃtmÃnaæ tyaktum arhasi 12,173.040a yadi brahma¤ Ó­ïo«y etac chraddadhÃsi ca me vaca÷ 12,173.040c vedoktasya ca dharmasya phalaæ mukhyam avÃpsyasi 12,173.041a svÃdhyÃyam agnisaæskÃram apramatto 'nupÃlaya 12,173.041c satyaæ damaæ ca dÃnaæ ca spardhi«Âhà mà ca kena cit 12,173.042a ye ke cana svadhyayanÃ÷ prÃptà yajanayÃjanam 12,173.042c kathaæ te jÃtu Óoceyur dhyÃyeyur vÃpy aÓobhanam 12,173.043a icchantas te vihÃrÃya sukhaæ mahad avÃpnuyu÷ 12,173.043c uta jÃtÃ÷ sunak«atre sutÅrthÃ÷ sumuhÆrtajÃ÷ 12,173.043d*0479_01 yaj¤adÃnaprajehÃyÃæ yatante ÓaktipÆrvakam 12,173.044a nak«atre«v Ãsure«v anye dustÅrthà durmuhÆrtajÃ÷ 12,173.044c saæpatanty ÃsurÅæ yoniæ yaj¤aprasavavarjitÃm 12,173.045a aham Ãsaæ paï¬itako haituko vedanindaka÷ 12,173.045c ÃnvÅk«ikÅæ tarkavidyÃm anurakto nirarthikÃm 12,173.046a hetuvÃdÃn pravadità vaktà saæsatsu hetumat 12,173.046c Ãkro«Âà cÃbhivaktà ca brahmayaj¤e«u vai dvijÃn 12,173.047a nÃstika÷ sarvaÓaÇkÅ ca mÆrkha÷ paï¬itamÃnika÷ 12,173.047c tasyeyaæ phalanirv­tti÷ s­gÃlatvaæ mama dvija 12,173.048a api jÃtu tathà tat syÃd ahorÃtraÓatair api 12,173.048c yad ahaæ mÃnu«Åæ yoniæ s­gÃla÷ prÃpnuyÃæ puna÷ 12,173.049a saætu«ÂaÓ cÃpramattaÓ ca yaj¤adÃnataporati÷ 12,173.049c j¤eyaj¤Ãtà bhaveyaæ vai varjyavarjayità tathà 12,173.050a tata÷ sa munir utthÃya kÃÓyapas tam uvÃca ha 12,173.050c aho batÃsi kuÓalo buddhimÃn iti vismita÷ 12,173.051a samavaik«ata taæ vipro j¤ÃnadÅrgheïa cak«u«Ã 12,173.051c dadarÓa cainaæ devÃnÃm indraæ devaæ ÓacÅpatim 12,173.052a tata÷ saæpÆjayÃm Ãsa kÃÓyapo harivÃhanam 12,173.052c anuj¤ÃtaÓ ca tenÃtha praviveÓa svam ÃÓramam 12,174.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,174.001a yady asti dattam i«Âaæ và tapas taptaæ tathaiva ca 12,174.001c gurÆïÃæ cÃpi ÓuÓrƫà tan me brÆhi pitÃmaha 12,174.001d*0480_01 yathÃsmiæÓ ca tathà tatra jÃnÅyÃæ n­pasattama 12,174.001d*0480_02 du«kartÃro yathà loke yat kurvanti tathà ӭïu 12,174.002 bhÅ«ma uvÃca 12,174.002a ÃtmanÃnarthayuktena pÃpe niviÓate mana÷ 12,174.002c sa karma kalu«aæ k­tvà kleÓe mahati dhÅyate 12,174.003a durbhik«Ãd eva durbhik«aæ kleÓÃt kleÓaæ bhayÃd bhayam 12,174.003c m­tebhya÷ pram­taæ yÃnti daridrÃ÷ pÃpakÃriïa÷ 12,174.004a utsavÃd utsavaæ yÃnti svargÃt svargaæ sukhÃt sukham 12,174.004c ÓraddadhÃnÃÓ ca dÃntÃÓ ca dhanìhyÃ÷ ÓubhakÃriïa÷ 12,174.005a vyÃlaku¤jaradurge«u sarpacorabhaye«u ca 12,174.005c hastÃvÃpena gacchanti nÃstikÃ÷ kim ata÷ param 12,174.006a priyadevÃtitheyÃÓ ca vadÃnyÃ÷ priyasÃdhava÷ 12,174.006c k«emyam ÃtmavatÃæ mÃrgam Ãsthità hastadak«iïam 12,174.007a pulÃkà iva dhÃnye«u puttikà iva pak«i«u 12,174.007c tadvidhÃs te manu«ye«u ye«Ãæ dharmo na kÃraïam 12,174.008a suÓÅghram api dhÃvantaæ vidhÃnam anudhÃvati 12,174.008c Óete saha ÓayÃnena yena yena yathà k­tam 12,174.009a upati«Âhati ti«Âhantaæ gacchantam anugacchati 12,174.009c karoti kurvata÷ karma chÃyevÃnuvidhÅyate 12,174.010a yena yena yathà yad yat purà karma samÃcitam 12,174.010c tat tad eva naro bhuÇkte nityaæ vihitam Ãtmanà 12,174.011a svakarmaphalavik«iptaæ vidhÃnaparirak«itam 12,174.011c bhÆtagrÃmam imaæ kÃla÷ samantÃt parikar«ati 12,174.012a acodyamÃnÃni yathà pu«pÃïi ca phalÃni ca 12,174.012c svakÃlaæ nÃtivartante tathà karma purÃk­tam 12,174.013a saæmÃnaÓ cÃvamÃnaÓ ca lÃbhÃlÃbhau k«ayodayau 12,174.013c prav­ttà vinivartante vidhÃnÃnte puna÷ puna÷ 12,174.014a Ãtmanà vihitaæ du÷kham Ãtmanà vihitaæ sukham 12,174.014c garbhaÓayyÃm upÃdÃya bhujyate paurvadehikam 12,174.015a bÃlo yuvà ca v­ddhaÓ ca yat karoti ÓubhÃÓubham 12,174.015c tasyÃæ tasyÃm avasthÃyÃæ bhuÇkte janmani janmani 12,174.016a yathà dhenusahasre«u vatso vindati mÃtaram 12,174.016c tathà pÆrvak­taæ karma kartÃram anugacchati 12,174.017a samunnam agrato vastraæ paÓcÃc chudhyati karmaïà 12,174.017b*0481_01 du«karmÃpi tathà paÓcÃt pÆyate puïyakarmaïà 12,174.017b*0481_02 tapasà tapyate dehas tapasà vindate mahat 12,174.017c upavÃsai÷ prataptÃnÃæ dÅrghaæ sukham anantakam 12,174.018a dÅrghakÃlena tapasà sevitena tapovane 12,174.018c dharmanirdhÆtapÃpÃnÃæ saæsidhyante manorathÃ÷ 12,174.019a ÓakunÅnÃm ivÃkÃÓe matsyÃnÃm iva codake 12,174.019c padaæ yathà na d­Óyeta tathà j¤ÃnavidÃæ gati÷ 12,174.020a alam anyair upÃlambhai÷ kÅrtitaiÓ ca vyatikramai÷ 12,174.020c peÓalaæ cÃnurÆpaæ ca kartavyaæ hitam Ãtmana÷ 12,175.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,175.001a kuta÷ s­«Âam idaæ viÓvaæ jagat sthÃvarajaÇgamam 12,175.001c pralaye ca kam abhyeti tan me brÆhi pitÃmaha 12,175.002a sasÃgara÷ sagagana÷ saÓaila÷ sabalÃhaka÷ 12,175.002c sabhÆmi÷ sÃgnipavano loko 'yaæ kena nirmita÷ 12,175.003a kathaæ s­«ÂÃni bhÆtÃni kathaæ varïavibhaktaya÷ 12,175.003c ÓaucÃÓaucaæ kathaæ te«Ãæ dharmÃdharmÃv atho katham 12,175.004a kÅd­Óo jÅvatÃæ jÅva÷ kva và gacchanti ye m­tÃ÷ 12,175.004c asmÃl lokÃd amuæ lokaæ sarvaæ Óaæsatu no bhavÃn 12,175.005 bhÅ«ma uvÃca 12,175.005a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,175.005c bh­guïÃbhihitaæ Óre«Âhaæ bharadvÃjÃya p­cchate 12,175.006a kailÃsaÓikhare d­«Âvà dÅpyamÃnam ivaujasà 12,175.006c bh­guæ mahar«im ÃsÅnaæ bharadvÃjo 'nvap­cchata 12,175.007a sasÃgara÷ sagagana÷ saÓaila÷ sabalÃhaka÷ 12,175.007c sabhÆmi÷ sÃgnipavano loko 'yaæ kena nirmita÷ 12,175.008a kathaæ s­«ÂÃni bhÆtÃni kathaæ varïavibhaktaya÷ 12,175.008c ÓaucÃÓaucaæ kathaæ te«Ãæ dharmÃdharmÃv atho katham 12,175.009a kÅd­Óo jÅvatÃæ jÅva÷ kva và gacchanti ye m­tÃ÷ 12,175.009c paralokam imaæ cÃpi sarvaæ Óaæsatu no bhavÃn 12,175.010a evaæ sa bhagavÃn p­«Âo bharadvÃjena saæÓayam 12,175.010c mahar«ir brahmasaækÃÓa÷ sarvaæ tasmai tato 'bravÅt 12,175.010d*0482_00 bh­gur uvÃca 12,175.010d*0482_01 nÃrÃyaïÃbhidhÃnasya kÆÂasthasyÃk«arÃtmana÷ 12,175.010d*0482_02 avyaktasyÃprameyasya prak­toparatasya ca 12,175.010d*0482_03 evaæbhÆta÷ sa vai deva÷ puru«aæ cÃs­jad dvidhà 12,175.010d*0483_00 bh­gur uvÃca 12,175.010d*0483_01 nÃrÃyaïo jaganmÆrtir antarÃtmà sanÃtana÷ 12,175.010d*0483_02 kÆÂastho 'k«ara avyakto nirlepo vyÃpaka÷ prabhu÷ 12,175.010d*0483_03 prak­te÷ parato nityam indriyair apy agocara÷ 12,175.010d*0483_04 sa sis­k«u÷ sahasrÃæÓÃd as­jat puru«aæ prabhu÷ 12,175.011a mÃnaso nÃma vikhyÃta÷ ÓrutapÆrvo mahar«ibhi÷ 12,175.011c anÃdinidhano devas tathÃbhedyo 'jarÃmara÷ 12,175.012a avyakta iti vikhyÃta÷ ÓÃÓvato 'thÃk«aro 'vyaya÷ 12,175.012c yata÷ s­«ÂÃni bhÆtÃni jÃyante ca mriyanti ca 12,175.013a so 's­jat prathamaæ devo mahÃntaæ nÃma nÃmata÷ 12,175.013b*0484_01 mahÃn sasarjÃhaækÃraæ sa cÃpi bhagavÃn atha 12,175.013c ÃkÃÓam iti vikhyÃtaæ sarvabhÆtadhara÷ prabhu÷ 12,175.014a ÃkÃÓÃd abhavad vÃri salilÃd agnimÃrutau 12,175.014c agnimÃrutasaæyogÃt tata÷ samabhavan mahÅ 12,175.015a tatas tejomayaæ divyaæ padmaæ s­«Âaæ svayaæbhuvà 12,175.015c tasmÃt padmÃt samabhavad brahmà vedamayo nidhi÷ 12,175.016a ahaækÃra iti khyÃta÷ sarvabhÆtÃtmabhÆtak­t 12,175.016c brahmà vai sumahÃtejà ya ete pa¤ca dhÃtava÷ 12,175.017a ÓailÃs tasyÃsthisaæj¤Ãs tu medo mÃæsaæ ca medinÅ 12,175.017c samudrÃs tasya rudhiram ÃkÃÓam udaraæ tathà 12,175.018a pavanaÓ caiva ni÷ÓvÃsas tejo 'gnir nimnagÃ÷ sirÃ÷ 12,175.018c agnÅ«omau tu candrÃrkau nayane tasya viÓrute 12,175.019a nabhaÓ cordhvaæ Óiras tasya k«iti÷ pÃdau diÓo bhujau 12,175.019c durvij¤eyo hy anantatvÃt siddhair api na saæÓaya÷ 12,175.020a sa eva bhagavÃn vi«ïur ananta iti viÓruta÷ 12,175.020c sarvabhÆtÃtmabhÆtastho durvij¤eyo 'k­tÃtmabhi÷ 12,175.021a ahaækÃrasya ya÷ sra«Âà sarvabhÆtabhavÃya vai 12,175.021c yata÷ samabhavad viÓvaæ p­«Âo 'haæ yad iha tvayà 12,175.022 bharadvÃja uvÃca 12,175.022a gaganasya diÓÃæ caiva bhÆtalasyÃnilasya ca 12,175.022c kÃny atra parimÃïÃni saæÓayaæ chindhi me 'rthata÷ 12,175.023 bh­gur uvÃca 12,175.023a anantam etad ÃkÃÓaæ siddhacÃraïasevitam 12,175.023c ramyaæ nÃnÃÓrayÃkÅrïaæ yasyÃnto nÃdhigamyate 12,175.024a Ærdhvaæ gater adhastÃt tu candrÃdityau na d­Óyata÷ 12,175.024c tatra devÃ÷ svayaæ dÅptà bhÃsvarÃÓ cÃgnivarcasa÷ 12,175.025a te cÃpy antaæ na paÓyanti nabhasa÷ prathitaujasa÷ 12,175.025c durgamatvÃd anantatvÃd iti me viddhi mÃnada 12,175.026a upari«Âopari«ÂÃt tu prajvaladbhi÷ svayaæprabhai÷ 12,175.026c niruddham etad ÃkÃÓam aprameyaæ surair api 12,175.027a p­thivyante samudrÃs tu samudrÃnte tama÷ sm­tam 12,175.027c tamaso 'nte jalaæ prÃhur jalasyÃnte 'gnir eva ca 12,175.028a rasÃtalÃnte salilaæ jalÃnte pannagÃdhipa÷ 12,175.028c tadante punar ÃkÃÓam ÃkÃÓÃnte punar jalam 12,175.029a evam antaæ bhagavata÷ pramÃïaæ salilasya ca 12,175.029c agnimÃrutatoyebhyo durj¤eyaæ daivatair api 12,175.030a agnimÃrutatoyÃnÃæ varïÃ÷ k«ititalasya ca 12,175.030c ÃkÃÓasad­Óà hy ete bhidyante tattvadarÓanÃt 12,175.031a paÂhanti caiva munaya÷ ÓÃstre«u vividhe«u ca 12,175.031c trailokye sÃgare caiva pramÃïaæ vihitaæ yathà 12,175.031e ad­ÓyÃya tv agamyÃya ka÷ pramÃïam udÃharet 12,175.032a siddhÃnÃæ devatÃnÃæ ca yadà parimità gati÷ 12,175.032c tadà gauïam anantasya nÃmÃnanteti viÓrutam 12,175.032e nÃmadheyÃnurÆpasya mÃnasasya mahÃtmana÷ 12,175.033a yadà tu divyaæ tadrÆpaæ hrasate vardhate puna÷ 12,175.033c ko 'nyas tad vedituæ Óakto yo 'pi syÃt tadvidho 'para÷ 12,175.034a tata÷ pu«karata÷ s­«Âa÷ sarvaj¤o mÆrtimÃn prabhu÷ 12,175.034c brahmà dharmamaya÷ pÆrva÷ prajÃpatir anuttama÷ 12,175.035 bharadvÃja uvÃca 12,175.035a pu«karÃd yadi saæbhÆto jye«Âhaæ bhavati pu«karam 12,175.035c brahmÃïaæ pÆrvajaæ cÃha bhavÃn saædeha eva me 12,175.036 bh­gur uvÃca 12,175.036a mÃnasasyeha yà mÆrtir brahmatvaæ samupÃgatà 12,175.036c tasyÃsanavidhÃnÃrthaæ p­thivÅ padmam ucyate 12,175.037a karïikà tasya padmasya merur gaganam ucchrita÷ 12,175.037c tasya madhye sthito lokÃn s­jate jagata÷ prabhu÷ 12,176.001 bharadvÃja uvÃca 12,176.001a prajÃvisargaæ vividhaæ kathaæ sa s­jate prabhu÷ 12,176.001c merumadhye sthito brahmà tad brÆhi dvijasattama 12,176.001d*0485_01 merumadhye sthito brahmà kathaæ sa sas­je prajÃ÷ 12,176.001d*0485_02 etan me sarvam Ãcak«va yÃthÃtathyena p­cchata÷ 12,176.002 bh­gur uvÃca 12,176.002a prajÃvisargaæ vividhaæ mÃnaso manasÃs­jat 12,176.002c saædhuk«aïÃrthaæ bhÆtÃnÃæ s­«Âaæ prathamato jalam 12,176.003a yat prÃïÃ÷ sarvabhÆtÃnÃæ vardhante yena ca prajÃ÷ 12,176.003c parityaktÃÓ ca naÓyanti tenedaæ sarvam Ãv­tam 12,176.004a p­thivÅ parvatà meghà mÆrtimantaÓ ca ye pare 12,176.004c sarvaæ tad vÃruïaæ j¤eyam Ãpas tastambhire puna÷ 12,176.005 bharadvÃja uvÃca 12,176.005a kathaæ salilam utpannaæ kathaæ caivÃgnimÃrutau 12,176.005c kathaæ ca medinÅ s­«Âety atra me saæÓayo mahÃn 12,176.006 bh­gur uvÃca 12,176.006a brahmakalpe purà brahman brahmar«ÅïÃæ samÃgame 12,176.006c lokasaæbhavasaædeha÷ samutpanno mahÃtmanÃm 12,176.007a te 'ti«Âhan dhyÃnam Ãlambya maunam ÃsthÃya niÓcalÃ÷ 12,176.007c tyaktÃhÃrÃ÷ pavanapà divyaæ var«aÓataæ dvijÃ÷ 12,176.008a te«Ãæ dharmamayÅ vÃïÅ sarve«Ãæ Órotram Ãgamat 12,176.008c divyà sarasvatÅ tatra saæbabhÆva nabhastalÃt 12,176.009a purà stimitani÷Óabdam ÃkÃÓam acalopamam 12,176.009c na«ÂacandrÃrkapavanaæ prasuptam iva saæbabhau 12,176.010a tata÷ salilam utpannaæ tamasÅvÃparaæ tama÷ 12,176.010c tasmÃc ca salilotpŬÃd udati«Âhata mÃruta÷ 12,176.011a yathà bhÃjanam acchidraæ ni÷Óabdam iva lak«yate 12,176.011c tac cÃmbhasà pÆryamÃïaæ saÓabdaæ kurute 'nila÷ 12,176.012a tathà salilasaæruddhe nabhaso 'nte nirantare 12,176.012c bhittvÃrïavatalaæ vÃyu÷ samutpatati gho«avÃn 12,176.013a sa e«a carate vÃyur arïavotpŬasaæbhava÷ 12,176.013c ÃkÃÓasthÃnam ÃsÃdya praÓÃntiæ nÃdhigacchati 12,176.014a tasmin vÃyvambusaæghar«e dÅptatejà mahÃbala÷ 12,176.014c prÃdurbhavaty ÆrdhvaÓikha÷ k­tvà vitimiraæ nabha÷ 12,176.015a agni÷ pavanasaæyukta÷ khÃt samutpatate jalam 12,176.015c so 'gnir mÃrutasaæyogÃd ghanatvam upapadyate 12,176.016a tasyÃkÃÓe nipatita÷ snehas ti«Âhati yo 'para÷ 12,176.016c sa saæghÃtatvam Ãpanno bhÆmitvam upagacchati 12,176.017a rasÃnÃæ sarvagandhÃnÃæ snehÃnÃæ prÃïinÃæ tathà 12,176.017c bhÆmir yonir iha j¤eyà yasyÃæ sarvaæ prasÆyate 12,177.001 bharadvÃja uvÃca 12,177.001a ete te dhÃtava÷ pa¤ca brahmà yÃn as­jat purà 12,177.001c Ãv­tà yair ime lokà mahÃbhÆtÃbhisaæj¤itai÷ 12,177.002a yad Ãs­jat sahasrÃïi bhÆtÃnÃæ sa mahÃmati÷ 12,177.002c pa¤cÃnÃm eva bhÆtatvaæ kathaæ samupapadyate 12,177.003 bh­gur uvÃca 12,177.003a amitÃnÃæ mahÃÓabdo yÃnti bhÆtÃni saæbhavam 12,177.003c tatas te«Ãæ mahÃbhÆtaÓabdo 'yam upapadyate 12,177.004a ce«Âà vayÆ÷ kham ÃkÃÓam Æ«mÃgni÷ salilaæ drava÷ 12,177.004c p­thivÅ cÃtra saæghÃta÷ ÓarÅraæ päcabhautikam 12,177.005a ity etai÷ pa¤cabhir bhÆtair yuktaæ sthÃvarajaÇgamam 12,177.005c Órotraæ ghrÃïaæ rasa÷ sparÓo d­«ÂiÓ cendriyasaæj¤itÃ÷ 12,177.006 bharadvÃja uvÃca 12,177.006a pa¤cabhir yadi bhÆtais tu yuktÃ÷ sthÃvarajaÇgamÃ÷ 12,177.006c sthÃvarÃïÃæ na d­Óyante ÓarÅre pa¤ca dhÃtava÷ 12,177.007a anÆ«maïÃm ace«ÂÃnÃæ ghanÃnÃæ caiva tattvata÷ 12,177.007c v­k«ÃïÃæ nopalabhyante ÓarÅre pa¤ca dhÃtava÷ 12,177.008a na Ó­ïvanti na paÓyanti na gandharasavedina÷ 12,177.008c na ca sparÓaæ vijÃnanti te kathaæ päcabhautikÃ÷ 12,177.009a adravatvÃd anagnitvÃd abhaumatvÃd avÃyuta÷ 12,177.009c ÃkÃÓasyÃprameyatvÃd v­k«ÃïÃæ nÃsti bhautikam 12,177.010 bh­gur uvÃca 12,177.010a ghanÃnÃm api v­k«ÃïÃm ÃkÃÓo 'sti na saæÓaya÷ 12,177.010c te«Ãæ pu«paphale vyaktir nityaæ samupalabhyate 12,177.011a Æ«mato glÃnaparïÃnÃæ tvak phalaæ pu«pam eva ca 12,177.011c mlÃyate caiva ÓÅte na sparÓas tenÃtra vidyate 12,177.012a vÃyvagnyaÓanini«pe«ai÷ phalapu«paæ viÓÅryate 12,177.012c Órotreïa g­hyate Óabdas tasmÃc ch­ïvanti pÃdapÃ÷ 12,177.013a vallÅ ve«Âayate v­k«aæ sarvataÓ caiva gacchati 12,177.013c na hy ad­«ÂeÓ ca mÃrgo 'sti tasmÃt paÓyanti pÃdapÃ÷ 12,177.014a puïyÃpuïyais tathà gandhair dhÆpaiÓ ca vividhair api 12,177.014c arogÃ÷ pu«pitÃ÷ santi tasmÃj jighranti pÃdapÃ÷ 12,177.015a pÃdai÷ salilapÃnaæ ca vyÃdhÅnÃm api darÓanam 12,177.015c vyÃdhipratikriyatvÃc ca vidyate rasanaæ drume 12,177.016a vaktreïotpalanÃlena yathordhvaæ jalam Ãdadet 12,177.016c tathà pavanasaæyukta÷ pÃdai÷ pibati pÃdapa÷ 12,177.017a grahaïÃt sukhadu÷khasya chinnasya ca virohaïÃt 12,177.017c jÅvaæ paÓyÃmi v­k«ÃïÃm acaitanyaæ na vidyate 12,177.018a tena taj jalam Ãdattaæ jarayaty agnimÃrutau 12,177.018c ÃhÃrapariïÃmÃc ca sneho v­ddhiÓ ca jÃyate 12,177.019a jaÇgamÃnÃæ ca sarve«Ãæ ÓarÅre pa¤ca dhÃtava÷ 12,177.019c pratyekaÓa÷ prabhidyante yai÷ ÓarÅraæ vice«Âate 12,177.020a tvak ca mÃæsaæ tathÃsthÅni majjà snÃyu ca pa¤camam 12,177.020c ity etad iha saækhyÃtaæ ÓarÅre p­thivÅmayam 12,177.021a tejo 'gniÓ ca tathà krodhaÓ cak«ur Æ«mà tathaiva ca 12,177.021c agnir jarayate cÃpi pa¤cÃgneyÃ÷ ÓarÅriïa÷ 12,177.022a Órotraæ ghrÃïam athÃsyaæ ca h­dayaæ ko«Âham eva ca 12,177.022c ÃkÃÓÃt prÃïinÃm ete ÓarÅre pa¤ca dhÃtava÷ 12,177.023a Óle«mà pittam atha svedo vasà Óoïitam eva ca 12,177.023c ity Ãpa÷ pa¤cadhà dehe bhavanti prÃïinÃæ sadà 12,177.024a prÃïÃt praïÅyate prÃïÅ vyÃnÃd vyÃyacchate tathà 12,177.024c gacchaty apÃno 'vÃk caiva samÃno h­dy avasthita÷ 12,177.025a udÃnÃd ucchvasiti ca pratibhedÃc ca bhëate 12,177.025c ity ete vÃyava÷ pa¤ca ce«ÂayantÅha dehinam 12,177.026a bhÆmer gandhaguïÃn vetti rasaæ cÃdbhya÷ ÓarÅravÃn 12,177.026c jyoti÷ paÓyati cak«urbhyÃæ sparÓaæ vetti ca vÃyunà 12,177.026d*0486_01 gandha÷ sparÓo raso rÆpaæ ÓabdaÓ cÃtra guïÃ÷ sm­tÃ÷ 12,177.026d*0487_01 Óabdaæ Ó­ïoti ca tathà ÃkÃÓÃt tu ÓarÅravÃn 12,177.026d*0487_02 Óabda÷ sparÓaÓ ca rÆpaæ ca raso gandhaÓ ca bhÆguïa÷ 12,177.027a tasya gandhasya vak«yÃmi vistarÃbhihitÃn guïÃn 12,177.027c i«ÂaÓ cÃni«ÂagandhaÓ ca madhura÷ kaÂur eva ca 12,177.028a nirhÃrÅ saæhata÷ snigdho rÆk«o viÓada eva ca 12,177.028c evaæ navavidho j¤eya÷ pÃrthivo gandhavistara÷ 12,177.029a Óabda÷ sparÓaÓ ca rÆpaæ ca rasaÓ cÃpÃæ guïÃ÷ sm­tÃ÷ 12,177.029c rasaj¤Ãnaæ tu vak«yÃmi tan me nigadata÷ Ó­ïu 12,177.030a raso bahuvidha÷ prokta÷ sÆribhi÷ prathitÃtmabhi÷ 12,177.030c madhuro lavaïas tikta÷ ka«Ãyo 'mla÷ kaÂus tathà 12,177.030e e«a «a¬vidhavistÃro raso vÃrimaya÷ sm­ta÷ 12,177.031a Óabda÷ sparÓaÓ ca rÆpaæ ca triguïaæ jyotir ucyate 12,177.031c jyoti÷ paÓyati rÆpÃïi rÆpaæ ca bahudhà sm­tam 12,177.032a hrasvo dÅrghas tathà sthÆlaÓ caturasro 'ïu v­ttavÃn 12,177.032c Óukla÷ k­«ïas tathà rakto nÅla÷ pÅto 'ruïas tathà 12,177.032e evaæ dvÃdaÓavistÃro jyotÅrÆpaguïa÷ sm­ta÷ 12,177.033a ÓabdasparÓau tu vij¤eyau dviguïo vÃyur ucyate 12,177.033c vÃyavyas tu guïa÷ sparÓa÷ sparÓaÓ ca bahudhà sm­ta÷ 12,177.034a kaÂhinaÓ cikkaïa÷ Ólak«ïa÷ picchalo m­dudÃruïa÷ 12,177.034c u«ïa÷ ÓÅta÷ sukho du÷kha÷ snigdho viÓada eva ca 12,177.034d*0488_01 tathà kharo m­du÷ Ólak«ïo laghur gurutaro 'pi ca 12,177.034e evaæ dvÃdaÓavistÃro vÃyavyo guïa ucyate 12,177.035a tatraikaguïam ÃkÃÓaæ Óabda ity eva tat sm­tam 12,177.035c tasya Óabdasya vak«yÃmi vistaraæ vividhÃtmakam 12,177.035d*0489_01 ÓÃnto ghoraÓ ca mƬhaÓ ca tÃn asaæghar«ajas tathà 12,177.036a «a¬ja ­«abhagÃndhÃrau madhyama÷ pa¤camas tathà 12,177.036c dhaivataÓ cÃpi vij¤eyas tathà cÃpi ni«Ãdaka÷ 12,177.037a e«a saptavidha÷ prokto guïa ÃkÃÓalak«aïa÷ 12,177.037c traisvaryeïa tu sarvatra sthito 'pi paÂahÃdi«u 12,177.037d*0490_01 m­daÇgabherÅÓaÇkhÃnÃæ stanayitno rathasya ca 12,177.037d*0490_02 ya÷ kaÓ cic chrÆyate Óabda÷ prÃïino 'prÃïino 'pi và 12,177.037d*0490_03 ete«Ãm eva sarve«Ãæ vi«aye saæprakÅrtita÷ 12,177.037d*0490_04 evaæ bahuvidhÃkÃra÷ Óabda ÃkÃÓasaæbhava÷ 12,177.038a ÃkÃÓajaæ Óabdam Ãhur ebhir vÃyuguïai÷ saha 12,177.038c avyÃhataiÓ cetayate na vetti vi«amÃgatai÷ 12,177.039a ÃpyÃyante ca te nityaæ dhÃtavas tais tu dhÃtubhi÷ 12,177.039c Ãpo 'gnir mÃrutaÓ caiva nityaæ jÃgrati dehi«u 12,177.039d*0491_01 mÆlam ete ÓarÅrasya vyÃpya prÃïÃn iha sthitÃ÷ 12,178.001 bharadvÃja uvÃca 12,178.001a pÃrthivaæ dhÃtum ÃÓritya ÓÃrÅro 'gni÷ kathaæ bhavet 12,178.001c avakÃÓaviÓe«eïa kathaæ vartayate 'nila÷ 12,178.002 bh­gur uvÃca 12,178.002a vÃyor gatim ahaæ brahman kÅrtayi«yÃmi te 'nagha 12,178.002c prÃïinÃm anilo dehÃn yathà ce«Âayate balÅ 12,178.003a Órito mÆrdhÃnam agnis tu ÓarÅraæ paripÃlayan 12,178.003c prÃïo mÆrdhani cÃgnau ca vartamÃno vice«Âate 12,178.004a sa jantu÷ sarvabhÆtÃtmà puru«a÷ sa sanÃtana÷ 12,178.004c mano buddhir ahaækÃro bhÆtÃni vi«ayÃÓ ca sa÷ 12,178.005a evaæ tv iha sa sarvatra prÃïena paripÃlyate 12,178.005c p­«ÂhataÓ ca samÃnena svÃæ svÃæ gatim upÃÓrita÷ 12,178.006a vastimÆlaæ gudaæ caiva pÃvakaæ ca samÃÓrita÷ 12,178.006c vahan mÆtraæ purÅ«aæ cÃpy apÃna÷ parivartate 12,178.007a prayatne karmaïi bale ya ekas tri«u vartate 12,178.007c udÃna iti taæ prÃhur adhyÃtmavidu«o janÃ÷ 12,178.008a saædhi«v api ca sarve«u saænivi«Âas tathÃnila÷ 12,178.008c ÓarÅre«u manu«yÃïÃæ vyÃna ity upadiÓyate 12,178.009a dhÃtu«v agnis tu vitata÷ samÃnena samÅrita÷ 12,178.009c rasÃn dhÃtÆæÓ ca do«ÃæÓ ca vartayann avati«Âhati 12,178.010a apÃnaprÃïayor madhye prÃïÃpÃnasamÃhita÷ 12,178.010c samanvita÷ svadhi«ÂhÃna÷ samyak pacati pÃvaka÷ 12,178.011a Ãsyaæ hi pÃyusaæyuktam ante syÃd gudasaæj¤itam 12,178.011c srotas tasmÃt prajÃyante sarvasrotÃæsi dehinÃm 12,178.012a prÃïÃnÃæ saænipÃtÃc ca saænipÃta÷ prajÃyate 12,178.012c Æ«mà cÃgnir iti j¤eyo yo 'nnaæ pacati dehinÃm 12,178.013a agnivegavaha÷ prÃïo gudÃnte pratihanyate 12,178.013c sa Ærdhvam Ãgamya puna÷ samutk«ipati pÃvakam 12,178.014a pakvÃÓayas tv adho nÃbher Ærdhvam ÃmÃÓaya÷ sthita÷ 12,178.014c nÃbhimadhye ÓarÅrasya sarve prÃïÃ÷ samÃhitÃ÷ 12,178.015a pras­tà h­dayÃt sarve tiryag Ærdhvam adhas tathà 12,178.015c vahanty annarasÃn nìyo daÓa prÃïapracoditÃ÷ 12,178.016a e«a mÃrgo 'tha yogÃnÃæ yena gacchanti tat padam 12,178.016c jitaklamÃsanà dhÅrà mÆrdhany ÃtmÃnam Ãdadhu÷ 12,178.017a evaæ sarve«u vihita÷ prÃïÃpÃne«u dehinÃm 12,178.017c tasmin sthito nityam agni÷ sthÃlyÃm iva samÃhita÷ 12,179.001 bharadvÃja uvÃca 12,179.001a yadi prÃïÃyate vÃyur vÃyur eva vice«Âate 12,179.001c Óvasity Ãbhëate caiva tasmÃj jÅvo nirarthaka÷ 12,179.002a yady Æ«mabhÃva Ãgneyo vahninà pacyate yadi 12,179.002c agnir jarayate caiva tasmÃj jÅvo nirarthaka÷ 12,179.003a janto÷ pramÅyamÃïasya jÅvo naivopalabhyate 12,179.003c vÃyur eva jahÃty enam Æ«mabhÃvaÓ ca naÓyati 12,179.004a yadi vÃtopamo jÅva÷ saæÓle«o yadi vÃyunà 12,179.004c vÃyumaï¬alavad d­Óyo gacchet saha marudgaïai÷ 12,179.005a Óle«o yadi ca vÃtena yadi tasmÃt praïaÓyati 12,179.005c mahÃrïavavimuktatvÃd anyat salilabhÃjanam 12,179.006a kÆpe và salilaæ dadyÃt pradÅpaæ và hutÃÓane 12,179.006c prak«iptaæ naÓyati k«ipraæ yathà naÓyaty asau tathà 12,179.006d*0492_01 tan naÓyaty ubhayaæ tadvaj jÅvo vÃtÃnalÃtmaka÷ 12,179.007a pa¤casÃdhÃraïe hy asmi¤ ÓarÅre jÅvitaæ kuta÷ 12,179.007c ye«Ãm anyataratyÃgÃc caturïÃæ nÃsti saægraha÷ 12,179.008a naÓyanty Ãpo hy anÃhÃrÃd vÃyur ucchvÃsanigrahÃt 12,179.008c naÓyate ko«ÂhabhedÃt kham agnir naÓyaty abhojanÃt 12,179.009a vyÃdhivraïaparikleÓair medinÅ caiva ÓÅryate 12,179.009c pŬite 'nyatare hy e«Ãæ saæghÃto yÃti pa¤cadhà 12,179.010a tasmin pa¤catvam Ãpanne jÅva÷ kim anudhÃvati 12,179.010c kiæ vedayati và jÅva÷ kiæ Ó­ïoti bravÅti và 12,179.011a e«Ã gau÷ paralokasthaæ tÃrayi«yati mÃm iti 12,179.011c yo dattvà mriyate jantu÷ sà gau÷ kaæ tÃrayi«yati 12,179.012a gauÓ ca pratigrahÅtà ca dÃtà caiva samaæ yadà 12,179.012c ihaiva vilayaæ yÃnti kutas te«Ãæ samÃgama÷ 12,179.013a vihagair upayuktasya ÓailÃgrÃt patitasya và 12,179.013c agninà copayuktasya kuta÷ saæjÅvanaæ puna÷ 12,179.014a chinnasya yadi v­k«asya na mÆlaæ pratirohati 12,179.014c bÅjÃny asya pravartante m­ta÷ kva punar e«yati 12,179.015a bÅjamÃtraæ purà s­«Âaæ yad etat parivartate 12,179.015c m­tà m­tÃ÷ praïaÓyanti bÅjÃd bÅjaæ pravartate 12,180.001 bh­gur uvÃca 12,180.001a na praïÃÓo 'sti jÅvÃnÃæ dattasya ca k­tasya ca 12,180.001c yÃti dehÃntaraæ prÃïÅ ÓarÅraæ tu viÓÅryate 12,180.002a na ÓarÅrÃÓrito jÅvas tasmin na«Âe praïaÓyati 12,180.002c yathà samitsu dagdhÃsu na praïaÓyati pÃvaka÷ 12,180.003 bharadvÃja uvÃca 12,180.003a agner yathà tathà tasya yadi nÃÓo na vidyate 12,180.003c indhanasyopayogÃnte sa cÃgnir nopalabhyate 12,180.004a naÓyatÅty eva jÃnÃmi ÓÃntam agnim anindhanam 12,180.004c gatir yasya pramÃïaæ và saæsthÃnaæ và na d­Óyate 12,180.005 bh­gur uvÃca 12,180.005*0493_01 jÅvasya cendhanÃgneÓ ca sadà nÃÓo na vidyate 12,180.005a samidhÃm upayogÃnte sann evÃgnir na d­Óyate 12,180.005c ÃkÃÓÃnugatatvÃd dhi durgraha÷ sa nirÃÓraya÷ 12,180.006a tathà ÓarÅrasaætyÃge jÅvo hy ÃkÃÓavat sthita÷ 12,180.006c na g­hyate susÆk«matvÃd yathà jyotir na saæÓaya÷ 12,180.007a prÃïÃn dhÃrayate hy agni÷ sa jÅva upadhÃryatÃm 12,180.007c vÃyusaædhÃraïo hy agnir naÓyaty ucchvÃsanigrahÃt 12,180.008a tasmin na«Âe ÓarÅrÃgnau ÓarÅraæ tad acetanam 12,180.008c patitaæ yÃti bhÆmitvam ayanaæ tasya hi k«iti÷ 12,180.009a jaÇgamÃnÃæ hi sarve«Ãæ sthÃvarÃïÃæ tathaiva ca 12,180.009c ÃkÃÓaæ pavano 'bhyeti jyotis tam anugacchati 12,180.009e tatra trayÃïÃm ekatvaæ dvayaæ bhÆmau prati«Âhitam 12,180.010a yatra khaæ tatra pavanas tatrÃgnir yatra mÃruta÷ 12,180.010c amÆrtayas te vij¤eyà Ãpo mÆrtÃs tathà k«iti÷ 12,180.011 bharadvÃja uvÃca 12,180.011a yady agnimÃrutau bhÆmi÷ kham ÃpaÓ ca ÓarÅri«u 12,180.011c jÅva÷ kiælak«aïas tatrety etad Ãcak«va me 'nagha 12,180.012a pa¤cÃtmake pa¤caratau pa¤cavij¤Ãnasaæyute 12,180.012c ÓarÅre prÃïinÃæ jÅvaæ j¤Ãtum icchÃmi yÃd­Óam 12,180.013a mÃæsaÓoïitasaæghÃte meda÷snÃyvasthisaæcaye 12,180.013c bhidyamÃne ÓarÅre tu jÅvo naivopalabhyate 12,180.014a yady ajÅvaæ ÓarÅraæ tu pa¤cabhÆtasamanvitam 12,180.014c ÓÃrÅre mÃnase du÷khe kas tÃæ vedayate rujam 12,180.015a Ó­ïoti kathitaæ jÅva÷ karïÃbhyÃæ na Ó­ïoti tat 12,180.015c mahar«e manasi vyagre tasmÃj jÅvo nirarthaka÷ 12,180.016a sarvaæ paÓyati yad d­Óyaæ manoyuktena cak«u«Ã 12,180.016c manasi vyÃkule tad dhi paÓyann api na paÓyati 12,180.017a na paÓyati na ca brÆte na Ó­ïoti na jighrati 12,180.017c na ca sparÓarasau vetti nidrÃvaÓagata÷ puna÷ 12,180.018a h­«yati krudhyati ca ka÷ Óocaty udvijate ca ka÷ 12,180.018c icchati dhyÃyati dve«Âi vÃcam Årayate ca ka÷ 12,180.019 bh­gur uvÃca 12,180.019a na pa¤casÃdhÃraïam atra kiæ cic; charÅram eko vahate 'ntarÃtmà 12,180.019c sa vetti gandhÃæÓ ca rasä Órutiæ ca; sparÓaæ ca rÆpaæ ca guïÃÓ ca ye 'nye 12,180.020a pa¤cÃtmake pa¤caguïapradarÓÅ; sa sarvagÃtrÃnugato 'ntarÃtmà 12,180.020c sa vetti du÷khÃni sukhÃni cÃtra; tadviprayogÃt tu na vetti deha÷ 12,180.021a yadà na rÆpaæ na sparÓo no«mabhÃvaÓ ca pÃvake 12,180.021c tadà ÓÃnte ÓarÅrÃgnau dehaæ tyaktvà sa naÓyati 12,180.022a ammayaæ sarvam evedam Ãpo mÆrti÷ ÓarÅriïÃm 12,180.022c tatrÃtmà mÃnaso brahmà sarvabhÆte«u lokak­t 12,180.022d*0494_01 Ãtmà k«etraj¤a ity ukta÷ saæyukta÷ prÃk­tair guïai÷ 12,180.022d*0494_02 tair eva tu vinirmukta÷ paramÃtmety udÃh­ta÷ 12,180.023a ÃtmÃnaæ taæ vijÃnÅhi sarvalokahitÃtmakam 12,180.023c tasmin ya÷ saæÓrito dehe hy abbindur iva pu«kare 12,180.024a k«etraj¤aæ taæ vijÃnÅhi nityaæ lokahitÃtmakam 12,180.024c tamo rajaÓ ca sattvaæ ca viddhi jÅvaguïÃn imÃn 12,180.024d*0495_01 jÅvam Ãtmaguïaæ vindyÃd ÃtmÃnaæ paramÃtmana÷ 12,180.025a sacetanaæ jÅvaguïaæ vadanti; sa ce«Âate ce«Âayate ca sarvam 12,180.025c tata÷ paraæ k«etravidaæ vadanti; prÃvartayad yo bhuvanÃni sapta 12,180.026a na jÅvanÃÓo 'sti hi dehabhede; mithyaitad Ãhur m­ta ity abuddhÃ÷ 12,180.026c jÅvas tu dehÃntarita÷ prayÃti; daÓÃrdhataivÃsya ÓarÅrabheda÷ 12,180.027a evaæ sarve«u bhÆte«u gƬhaÓ carati saæv­ta÷ 12,180.027c d­Óyate tv agryayà buddhyà sÆk«mayà tattvadarÓibhi÷ 12,180.028a taæ pÆrvÃpararÃtre«u yu¤jÃna÷ satataæ budha÷ 12,180.028c laghvÃhÃro viÓuddhÃtmà paÓyaty ÃtmÃnam Ãtmani 12,180.029a cittasya hi prasÃdena hitvà karma ÓubhÃÓubham 12,180.029c prasannÃtmÃtmani sthitvà sukham ak«ayam aÓnute 12,180.030a mÃnaso 'gni÷ ÓarÅre«u jÅva ity abhidhÅyate 12,180.030c s­«Âi÷ prajÃpater e«Ã bhÆtÃdhyÃtmaviniÓcaye 12,181.001 bh­gur uvÃca 12,181.001a as­jad brÃhmaïÃn eva pÆrvaæ brahmà prajÃpati÷ 12,181.001c Ãtmatejobhinirv­ttÃn bhÃskarÃgnisamaprabhÃn 12,181.002a tata÷ satyaæ ca dharmaæ ca tapo brahma ca ÓÃÓvatam 12,181.002c ÃcÃraæ caiva Óaucaæ ca svargÃya vidadhe prabhu÷ 12,181.003a devadÃnavagandharvadaityÃsuramahoragÃ÷ 12,181.003c yak«arÃk«asanÃgÃÓ ca piÓÃcà manujÃs tathà 12,181.004a brÃhmaïÃ÷ k«atriyà vaiÓyÃ÷ ÓÆdrÃÓ ca dvijasattama 12,181.004c ye cÃnye bhÆtasaæghÃnÃæ saæghÃs tÃæÓ cÃpi nirmame 12,181.005a brÃhmaïÃnÃæ sito varïa÷ k«atriyÃïÃæ tu lohita÷ 12,181.005c vaiÓyÃnÃæ pÅtako varïa÷ ÓÆdrÃïÃm asitas tathà 12,181.006 bharadvÃja uvÃca 12,181.006a cÃturvarïyasya varïena yadi varïo vibhajyate 12,181.006c sarve«Ãæ khalu varïÃnÃæ d­Óyate varïasaækara÷ 12,181.007a kÃma÷ krodho bhayaæ lobha÷ ÓokaÓ cintà k«udhà Órama÷ 12,181.007c sarve«Ãæ na÷ prabhavati kasmÃd varïo vibhajyate 12,181.008a svedamÆtrapurÅ«Ãïi Óle«mà pittaæ saÓoïitam 12,181.008c tanu÷ k«arati sarve«Ãæ kasmÃd varïo vibhajyate 12,181.009a jaÇgamÃnÃm asaækhyeyÃ÷ sthÃvarÃïÃæ ca jÃtaya÷ 12,181.009c te«Ãæ vividhavarïÃnÃæ kuto varïaviniÓcaya÷ 12,181.010 bh­gur uvÃca 12,181.010a na viÓe«o 'sti varïÃnÃæ sarvaæ brÃhmam idaæ jagat 12,181.010c brahmaïà pÆrvas­«Âaæ hi karmabhir varïatÃæ gatam 12,181.011a kÃmabhogapriyÃs tÅk«ïÃ÷ krodhanÃ÷ priyasÃhasÃ÷ 12,181.011c tyaktasvadharmà raktÃÇgÃs te dvijÃ÷ k«atratÃæ gatÃ÷ 12,181.012a go«u v­ttiæ samÃdhÃya pÅtÃ÷ k­«yupajÅvina÷ 12,181.012c svadharmaæ nÃnuti«Âhanti te dvijà vaiÓyatÃæ gatÃ÷ 12,181.013a hiæsÃn­tapriyà lubdhÃ÷ sarvakarmopajÅvina÷ 12,181.013c k­«ïÃ÷ Óaucaparibhra«ÂÃs te dvijÃ÷ ÓÆdratÃæ gatÃ÷ 12,181.014a ity etai÷ karmabhir vyastà dvijà varïÃntaraæ gatÃ÷ 12,181.014c dharmo yaj¤akriyà cai«Ãæ nityaæ na prati«idhyate 12,181.015a varïÃÓ catvÃra ete hi ye«Ãæ brÃhmÅ sarasvatÅ 12,181.015c vihità brahmaïà pÆrvaæ lobhÃt tv aj¤ÃnatÃæ gatÃ÷ 12,181.016a brÃhmaïà dharmatantrasthÃs tapas te«Ãæ na naÓyati 12,181.016c brahma dhÃrayatÃæ nityaæ vratÃni niyamÃæs tathà 12,181.017a brahma caitat purà s­«Âaæ ye na jÃnanty atadvida÷ 12,181.017c te«Ãæ bahuvidhÃs tv anyÃs tatra tatra hi jÃtaya÷ 12,181.018a piÓÃcà rÃk«asÃ÷ pretà bahudhà mlecchajÃtaya÷ 12,181.018c prana«Âaj¤Ãnavij¤ÃnÃ÷ svacchandÃcÃrace«ÂitÃ÷ 12,181.019a prajà brÃhmaïasaæskÃrÃ÷ svadharmak­taniÓcayÃ÷ 12,181.019c ­«ibhi÷ svena tapasà s­jyante cÃpare parai÷ 12,181.020a ÃdidevasamudbhÆtà brahmamÆlÃk«ayÃvyayà 12,181.020c sà s­«Âir mÃnasÅ nÃma dharmatantraparÃyaïà 12,182.001 bharadvÃja uvÃca 12,182.001a brÃhmaïa÷ kena bhavati k«atriyo và dvijottama 12,182.001c vaiÓya÷ ÓÆdraÓ ca viprar«e tad brÆhi vadatÃæ vara 12,182.002 bh­gur uvÃca 12,182.002a jÃtakarmÃdibhir yas tu saæskÃrai÷ saæsk­ta÷ Óuci÷ 12,182.002c vedÃdhyayanasaæpanna÷ «aÂsu karmasv avasthita÷ 12,182.003a ÓaucÃcÃrasthita÷ samyag vighasÃÓÅ gurupriya÷ 12,182.003c nityavratÅ satyapara÷ sa vai brÃhmaïa ucyate 12,182.004a satyaæ dÃnaæ damo 'droha Ãn­Óaæsyaæ k«amà gh­ïà 12,182.004c tapaÓ ca d­Óyate yatra sa brÃhmaïa iti sm­ta÷ 12,182.005a k«atrajaæ sevate karma vedÃdhyayanasaæmata÷ 12,182.005c dÃnÃdÃnaratir yaÓ ca sa vai k«atriya ucyate 12,182.006a k­«igorak«yavÃïijyaæ yo viÓaty aniÓaæ Óuci÷ 12,182.006c vedÃdhyayanasaæpanna÷ sa vaiÓya iti saæj¤ita÷ 12,182.007a sarvabhak«aratir nityaæ sarvakarmakaro 'Óuci÷ 12,182.007c tyaktavedas tv anÃcÃra÷ sa vai ÓÆdra iti sm­ta÷ 12,182.008a ÓÆdre caitad bhavel lak«yaæ dvije caitan na vidyate 12,182.008c na vai ÓÆdro bhavec chÆdro brÃhmaïo na ca brÃhmaïa÷ 12,182.009a sarvopÃyais tu lobhasya krodhasya ca vinigraha÷ 12,182.009c etat pavitraæ j¤Ãtavyaæ tathà caivÃtmasaæyama÷ 12,182.009d*0496_01 vÃryau sarvÃtmanà tau hi ÓreyoghÃtÃrtham utthitau 12,182.010a nityaæ krodhÃt tapo rak«ec chriyaæ rak«eta matsarÃt 12,182.010c vidyÃæ mÃnÃvamÃnÃbhyÃm ÃtmÃnaæ tu pramÃdata÷ 12,182.011a yasya sarve samÃrambhà nirÃÓÅrbandhanÃs tv iha 12,182.011c tyÃge yasya hutaæ sarvaæ sa tyÃgÅ sa ca buddhimÃn 12,182.012a ahiæsra÷ sarvabhÆtÃnÃæ maitrÃyaïagataÓ caret 12,182.012c avisrambhe na gantavyaæ visrambhe dhÃrayen mana÷ 12,182.013a parigrahÃn parityajya bhaved buddhyà jitendriya÷ 12,182.013c aÓokaæ sthÃnam Ãti«Âhed iha cÃmutra cÃbhayam 12,182.014a taponityena dÃntena muninà saæyatÃtmanà 12,182.014c ajitaæ jetukÃmena bhÃvyaæ saÇge«v asaÇginà 12,182.015a indriyair g­hyate yad yat tat tad vyaktam iti sthiti÷ 12,182.015c avyaktam iti vij¤eyaæ liÇgagrÃhyam atÅndriyam 12,182.016a mana÷ prÃïe nig­hïÅyÃt prÃïaæ brahmaïi dhÃrayet 12,182.016c nirvÃïÃd eva nirvÃïo na ca kiæ cid vicintayet 12,182.016e sukhaæ vai brÃhmaïo brahma sa vai tenÃdhigacchati 12,182.017a Óaucena satataæ yuktas tathÃcÃrasamanvita÷ 12,182.017c sÃnukroÓaÓ ca bhÆte«u tad dvijÃti«u lak«aïam 12,183.001 bh­gur uvÃca 12,183.001a satyaæ brahma tapa÷ satyaæ satyaæ s­jati ca prajÃ÷ 12,183.001c satyena dhÃryate loka÷ svargaæ satyena gacchati 12,183.002a an­taæ tamaso rÆpaæ tamasà nÅyate hy adha÷ 12,183.002c tamograstà na paÓyanti prakÃÓaæ tamasÃv­tam 12,183.003a svarga÷ prakÃÓa ity Ãhur narakaæ tama eva ca 12,183.003c satyÃn­tÃt tad ubhayaæ prÃpyate jagatÅcarai÷ 12,183.004a tatra tv evaævidhà v­ttir loke satyÃn­tà bhavet 12,183.004c dharmÃdharmau prakÃÓaÓ ca tamo du÷khaæ sukhaæ tathà 12,183.005A tatra yat satyaæ sa dharmo yo dharma÷ sa prakÃÓo ya÷ prakÃÓas tat sukham iti 12,183.005B tatra yad an­taæ so 'dharmo yo 'dharmas tat tamo yat tamas tad du÷kham iti 12,183.006a ÓÃrÅrair mÃnasair du÷khai÷ sukhaiÓ cÃpy asukhodayai÷ 12,183.006A atrocyate 12,183.006c lokas­«Âiæ prapaÓyanto na muhyanti vicak«aïÃ÷ 12,183.007a tatra du÷khavimok«Ãrthaæ prayateta vicak«aïa÷ 12,183.007c sukhaæ hy anityaæ bhÆtÃnÃm iha loke paratra ca 12,183.008a rÃhugrastasya somasya yathà jyotsnà na bhÃsate 12,183.008c tathà tamobhibhÆtÃnÃæ bhÆtÃnÃæ bhraÓyate sukham 12,183.009A tat khalu dvividhaæ sukham ucyate ÓÃrÅraæ mÃnasaæ ca 12,183.009B iha khalv amu«miæÓ ca loke sarvÃrambhaprav­ttaya÷ sukhÃrthà abhidhÅyante 12,183.009C na hy atas trivargaphalaæ viÓi«Âataram asti 12,183.009D sa e«a kÃmyo guïaviÓe«o dharmÃrthayor Ãrambhas taddhetur asyotpatti÷ sukhaprayojanà 12,183.010 bharadvÃja uvÃca 12,183.010A yad etad bhavatÃbhihitaæ sukhÃnÃæ paramÃ÷ striya iti tan na g­hïÅma÷ 12,183.010B na hy e«Ãm ­«ÅïÃæ mahati sthitÃnÃm aprÃpya e«a guïaviÓe«o na cainam abhila«anti 12,183.010C ÓrÆyate ca bhagavÃæs trilokak­d brahmà prabhur ekÃkÅ ti«Âhati 12,183.010D brahmacÃrÅ na kÃmasukhe«v ÃtmÃnam avadadhÃti 12,183.010E api ca bhagavÃn viÓveÓvara umÃpati÷ kÃmam abhivartamÃnam anaÇgatvena Óamam anayat 12,183.010F tasmÃd brÆmo na mahÃtmabhir ayaæ pratig­hÅto na tv e«a tÃvad viÓi«Âo guïa iti naitad bhagavata÷ pratyemi 12,183.010G bhagavatà tÆktaæ sukhÃnÃæ paramÃ÷ striya iti 12,183.010H lokapravÃdo 'pi ca bhavati dvividha÷ phalodaya÷ suk­tÃt sukham avÃpyate du«k­tÃd du÷kham iti 12,183.010I atrocyatÃm 12,183.011 bh­gur uvÃca 12,183.011A an­tÃt khalu tama÷ prÃdurbhÆtaæ tamograstà adharmam evÃnuvartante na dharmam 12,183.011B krodhalobhamohamÃnÃn­tÃdibhir avacchannà na khalv asmiæl loke na cÃmutra sukham Ãpnuvanti 12,183.011C vividhavyÃdhigaïopatÃpair avakÅryante 12,183.011D vadhabandharogaparikleÓÃdibhiÓ ca k«utpipÃsÃÓramak­tair upatÃpair upatapyante 12,183.011E caï¬avÃtÃtyu«ïÃtiÓÅtak­taiÓ ca pratibhayai÷ ÓÃrÅrair du÷khair upatapyante 12,183.011F bandhudhanavinÃÓaviprayogak­taiÓ ca mÃnasai÷ Óokair abhibhÆyante jarÃm­tyuk­taiÓ cÃnyair iti 12,183.012A yas tv etai÷ ÓÃrÅrair mÃnasair du÷khair na sp­Óyate sa sukhaæ veda 12,183.012B na caite do«Ã÷ svarge prÃdurbhavanti 12,183.012C tatra bhavati khalu 12,183.013a susukha÷ pavana÷ svarge gandhaÓ ca surabhis tathà 12,183.013c k«utpipÃsÃÓramo nÃsti na jarà na ca pÃpakam 12,183.014a nityam eva sukhaæ svarge sukhaæ du÷kham ihobhayam 12,183.014c narake du÷kham evÃhu÷ samaæ tu paramaæ padam 12,183.015a p­thivÅ sarvabhÆtÃnÃæ janitrÅ tadvidhÃ÷ striya÷ 12,183.015c pumÃn prajÃpatis tatra Óukraæ tejomayaæ vidu÷ 12,183.016a ity etal lokanirmÃïaæ brahmaïà vihitaæ purà 12,183.016c prajà viparivartante svai÷ svai÷ karmabhir Ãv­tÃ÷ 12,184.001 bharadvÃja uvÃca 12,184.001a dÃnasya kiæ phalaæ prÃhur dharmasya caritasya ca 12,184.001c tapasaÓ ca sutaptasya svÃdhyÃyasya hutasya ca 12,184.002 bh­gur uvÃca 12,184.002a hutena ÓÃmyate pÃpaæ svÃdhyÃye ÓÃntir uttamà 12,184.002c dÃnena bhoga ity Ãhus tapasà sarvam ÃpnuyÃt 12,184.003a dÃnaæ tu dvividhaæ prÃhu÷ paratrÃrtham ihaiva ca 12,184.003c sadbhyo yad dÅyate kiæ cit tat paratropati«Âhati 12,184.004a asatsu dÅyate yat tu tad dÃnam iha bhujyate 12,184.004c yÃd­Óaæ dÅyate dÃnaæ tÃd­Óaæ phalam Ãpyate 12,184.005 bharadvÃja uvÃca 12,184.005a kiæ kasya dharmacaraïaæ kiæ và dharmasya lak«aïam 12,184.005c dharma÷ katividho vÃpi tad bhavÃn vaktum arhati 12,184.006 bh­gur uvÃca 12,184.006a svadharmacaraïe yuktà ye bhavanti manÅ«iïa÷ 12,184.006c te«Ãæ dharmaphalÃvÃptir yo 'nyathà sa vimuhyati 12,184.007 bharadvÃja uvÃca 12,184.007a yad etac cÃturÃÓramyaæ brahmar«ivihitaæ purà 12,184.007c te«Ãæ sve sve ya ÃcÃrÃs tÃn me vaktum ihÃrhasi 12,184.008 bh­gur uvÃca 12,184.008A pÆrvam eva bhagavatà lokahitam anuti«Âhatà dharmasaærak«aïÃrtham ÃÓramÃÓ catvÃro 'bhinirdi«ÂÃ÷ 12,184.008B tatra gurukulavÃsam eva tÃvat prathamam ÃÓramam udÃharanti 12,184.008C samyag atra ÓaucasaæskÃravinayaniyamapraïÅto vinÅtÃtmà ubhe saædhye bhÃskarÃgnidaivatÃny upasthÃya vihÃya tandrÃlasye guror abhivÃdanavedÃbhyÃsaÓravaïapavitrÅk­tÃntarÃtmà tri«avaïam upasp­Óya brahmacaryÃgniparicaraïaguruÓuÓrÆ«Ãnityo bhaik«ÃdisarvaniveditÃntarÃtmà guruvacananirdeÓÃnu«ÂhÃnÃpratikÆlo guruprasÃdalabdhasvÃdhyÃyatatpara÷ syÃt 12,184.009a guruæ yas tu samÃrÃdhya dvijo vedam avÃpnuyÃt 12,184.009A bhavati cÃtra Óloka÷ 12,184.009c tasya svargaphalÃvÃpti÷ sidhyate cÃsya mÃnasam 12,184.010A gÃrhasthyaæ khalu dvitÅyam ÃÓramaæ vadanti 12,184.010B tasya samudÃcÃralak«aïaæ sarvam anuvyÃkhyÃsyÃma÷ 12,184.010C samÃv­ttÃnÃæ sadÃrÃïÃæ sahadharmacaryÃphalÃrthinÃæ g­hÃÓramo vidhÅyate 12,184.010D dharmÃrthakÃmÃvÃptir hy atra trivargasÃdhanam avek«yÃgarhitena karmaïà dhanÃny ÃdÃya svÃdhyÃyaprakar«opalabdhena brahmar«inirmitena và adrisÃragatena và havyaniyamÃbhyÃsadaivataprasÃdopalabdhena và dhanena g­hastho gÃrhasthyaæ pravartayet 12,184.010E tad dhi sarvÃÓramÃïÃæ mÆlam udÃharanti 12,184.010F gurukulavÃsina÷ parivrÃjakà ye cÃnye saækalpitavrataniyamadharmÃnu«ÂhÃyinas te«Ãm apy ata eva bhik«ÃbalisaævibhÃgÃ÷ pravartante 12,184.011A vÃnaprasthÃnÃæ dravyopaskÃra iti prÃyaÓa÷ khalv ete sÃdhava÷ sÃdhupathyadarÓanÃ÷ svÃdhyÃyaprasaÇginas tÅrthÃbhigamanadeÓadarÓanÃrthaæ p­thivÅæ paryaÂanti 12,184.011B te«Ãæ pratyutthÃnÃbhivÃdanÃnasÆyÃvÃkpradÃnasaumukhyaÓaktyÃsanaÓayanÃbhyavahÃrasatkriyÃÓ ceti 12,184.012a atithir yasya bhagnÃÓo g­hÃt pratinivartate 12,184.012A bhavati cÃtra Óloka÷ 12,184.012c sa dattvà du«k­taæ tasmai puïyam ÃdÃya gacchati 12,184.013A api cÃtra yaj¤akriyÃbhir devatÃ÷ prÅyante nivÃpena pitaro vedÃbhyÃsaÓravaïadhÃraïena ­«aya÷ 12,184.013B apatyotpÃdanena prajÃpatir iti 12,184.014a vatsalÃ÷ sarvabhÆtÃnÃæ vÃcyÃ÷ Órotrasukhà gira÷ 12,184.014A Ólokau cÃtra bhavata÷ 12,184.014c parivÃdopaghÃtau ca pÃru«yaæ cÃtra garhitam 12,184.015a avaj¤Ãnam ahaækÃro dambhaÓ caiva vigarhita÷ 12,184.015c ahiæsà satyam akrodha÷ sarvÃÓramagataæ tapa÷ 12,184.016A api cÃtra mÃlyÃbharaïavastrÃbhyaÇgagandhopabhogan­ttagÅtavÃditraÓrutisukhanayanÃbhirÃmasaædarÓanÃnÃæ prÃptir bhak«yabhojyapeyalehyaco«yÃïÃm abhyavahÃryÃïÃæ vividhÃnÃm upabhoga÷ svadÃravihÃrasaæto«a÷ kÃmasukhÃvÃptir iti 12,184.017a trivargaguïanirv­ttir yasya nityaæ g­hÃÓrame 12,184.017c sa sukhÃny anubhÆyeha Ói«ÂÃnÃæ gatim ÃpnuyÃt 12,184.018a u¤chav­ttir g­hastho ya÷ svadharmacaraïe rata÷ 12,184.018c tyaktakÃmasukhÃrambhas tasya svargo na durlabha÷ 12,185.001 bh­gur uvÃca 12,185.001A vÃnaprasthÃ÷ khalu ­«idharmam anusaranta÷ puïyÃni tÅrthÃni nadÅprasravaïÃni suvivikte«v araïye«u m­gamahi«avarÃhas­maragajÃkÅrïe«u tapasyanto 'nusaæcaranti 12,185.001B tyaktagrÃmyavastrÃhÃropabhogà vanyau«adhimÆlaphalaparïaparimitavicitraniyatÃhÃrÃ÷ sthÃnÃsanino bhÆmipëÃïasikatÃÓarkarÃvÃlukÃbhasmaÓÃyina÷ kÃÓakuÓacarmavalkalasaæv­tÃÇgÃ÷ keÓaÓmaÓrunakharomadhÃriïo niyatakÃlopasparÓanà askannahomabalikÃlÃnu«ÂhÃyina÷ samitkuÓakusumopahÃrahomÃrjanalabdhaviÓrÃmÃ÷ ÓÅto«ïapavanani«Âaptavibhinnasarvatvaco vividhaniyamayogacaryÃvihitadharmÃnu«ÂhÃnah­tamÃæsaÓoïitÃs tvagasthibhÆtà dh­tiparÃ÷ sattvayogÃc charÅrÃïy udvahanti 12,185.002a yas tv etÃæ niyataÓ caryÃæ brahmar«ivihitÃæ caret 12,185.002c sa dahed agnivad do«Ã¤ jayel lokÃæÓ ca durjayÃn 12,185.003A parivrÃjakÃnÃæ punar ÃcÃras tad yathà 12,185.003B vimucyÃgnidhanakalatraparibarhasaÇgÃn Ãtmana÷ snehapÃÓÃn avadhÆya parivrajanti samalo«ÂÃÓmakäcanÃs trivargaprav­tte«v Ãrambhe«v asaktabuddhayo 'rimitrodÃsÅne«u tulyav­ttaya÷ sthÃvarajarÃyujÃï¬ajasvedajodbhijjÃnÃæ bhÆtÃnÃæ vÃÇmana÷karmabhir anabhidrohiïo 'niketÃ÷ parvatapulinav­k«amÆladevatÃyatanÃny anucaranto vÃsÃrtham upeyur nagaraæ grÃmaæ và nagare pa¤carÃtrikà grÃmaikarÃtrikÃ÷ 12,185.003C praviÓya ca prÃïadhÃraïamÃtrÃrthaæ dvijÃtÅnÃæ bhavanÃny asaækÅrïakarmaïÃm upati«Âheyu÷ pÃtrapatitÃyÃcitabhaik«Ã÷ kÃmakrodhadarpamohalobhakÃrpaïyadambhaparivÃdÃbhimÃnahiæsÃniv­ttà iti 12,185.004a abhayaæ sarvabhÆtebhyo dattvà carati yo muni÷ 12,185.004A bhavati cÃtra Óloka÷ 12,185.004c na tasya sarvabhÆtebhyo bhayam utpadyate kva cit 12,185.005a k­tvÃgnihotraæ svaÓarÅrasaæsthaæ; ÓÃrÅram agniæ svamukhe juhoti 12,185.005c yo bhaik«acaryopagatair havirbhiÓ; citÃgninÃæ sa vyatiyÃti lokÃn 12,185.006a mok«ÃÓramaæ ya÷ kurute yathoktaæ; Óuci÷ susaækalpitabuddhiyukta÷ 12,185.006c anindhanaæ jyotir iva praÓÃntaæ; sa brahmalokaæ Órayate dvijÃti÷ 12,185.007 bharadvÃja uvÃca 12,185.007a asmÃl lokÃt paro loka÷ ÓrÆyate nopalabhyate 12,185.007c tam ahaæ j¤Ãtum icchÃmi tad bhavÃn vaktum arhati 12,185.008 bh­gur uvÃca 12,185.008a uttare himavatpÃrÓve puïye sarvaguïÃnvite 12,185.008c puïya÷ k«emyaÓ ca kÃmyaÓ ca sa varo loka ucyate 12,185.009a tatra hy apÃpakarmÃïa÷ Óucayo 'tyantanirmalÃ÷ 12,185.009c lobhamohaparityaktà mÃnavà nirupadravÃ÷ 12,185.010a sa svargasad­Óo deÓas tatra hy uktÃ÷ Óubhà guïÃ÷ 12,185.010c kÃle m­tyu÷ prabhavati sp­Óanti vyÃdhayo na ca 12,185.011a na lobha÷ paradÃre«u svadÃranirato jana÷ 12,185.011c na cÃnyonyavadhas tatra dravye«u na ca vismaya÷ 12,185.011e parok«adharmo naivÃsti saædeho nÃpi jÃyate 12,185.012a k­tasya tu phalaæ tatra pratyak«am upalabhyate 12,185.012c ÓayyÃyÃnÃsanopetÃ÷ prÃsÃdabhavanÃÓrayÃ÷ 12,185.012e sarvakÃmair v­tÃ÷ ke cid dhemÃbharaïabhÆ«itÃ÷ 12,185.013a prÃïadhÃraïamÃtraæ tu ke«Ãæ cid upapadyate 12,185.013c Órameïa mahatà ke cit kurvanti prÃïadhÃraïam 12,185.014a iha dharmaparÃ÷ ke cit ke cin naik­tikà narÃ÷ 12,185.014c sukhità du÷khitÃ÷ ke cin nirdhanà dhanino 'pare 12,185.015a iha Óramo bhayaæ moha÷ k«udhà tÅvrà ca jÃyate 12,185.015c lobhaÓ cÃrthak­to nÌïÃæ yena muhyanti paï¬itÃ÷ 12,185.016a iha cintà bahuvidhà dharmÃdharmasya karmaïa÷ 12,185.016c yas tad vedobhayaæ prÃj¤a÷ pÃpmanà na sa lipyate 12,185.017a sopadhaæ nik­ti÷ steyaæ parivÃdo 'bhyasÆyatà 12,185.017c paropaghÃto hiæsà ca paiÓunyam an­taæ tathà 12,185.018a etÃn Ãsevate yas tu tapas tasya prahÅyate 12,185.018c yas tv etÃn nÃcared vidvÃæs tapas tasyÃbhivardhate 12,185.019a karmabhÆmir iyaæ loka iha k­tvà ÓubhÃÓubham 12,185.019c Óubhai÷ Óubham avÃpnoti k­tvÃÓubham ato 'nyathà 12,185.020a iha prajÃpati÷ pÆrvaæ devÃ÷ sar«igaïÃs tathà 12,185.020c i«Âve«Âatapasa÷ pÆtà brahmalokam upÃÓritÃ÷ 12,185.021a uttara÷ p­thivÅbhÃga÷ sarvapuïyatama÷ Óubha÷ 12,185.021c ihatyÃs tatra jÃyante ye vai puïyak­to janÃ÷ 12,185.022a asatkarmÃïi kurvantas tiryagyoni«u cÃpare 12,185.022c k«ÅïÃyu«as tathaivÃnye naÓyanti p­thivÅtale 12,185.023a anyonyabhak«aïe saktà lobhamohasamanvitÃ÷ 12,185.023c ihaiva parivartante na te yÃnty uttarÃæ diÓam 12,185.024a ye gurÆn upasevante niyatà brahmacÃriïa÷ 12,185.024c panthÃnaæ sarvalokÃnÃæ te jÃnanti manÅ«iïa÷ 12,185.025a ity ukto 'yaæ mayà dharma÷ saæk«epÃd brahmanirmita÷ 12,185.025c dharmÃdharmau hi lokasya yo vai vetti sa buddhimÃn 12,185.026 bhÅ«ma uvÃca 12,185.026a ity ukto bh­guïà rÃjan bharadvÃja÷ pratÃpavÃn 12,185.026c bh­guæ paramadharmÃtmà vismita÷ pratyapÆjayat 12,185.027a e«a te prabhavo rÃja¤ jagata÷ saæprakÅrtita÷ 12,185.027c nikhilena mahÃprÃj¤a kiæ bhÆya÷ Órotum icchasi 12,186.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,186.001a ÃcÃrasya vidhiæ tÃta procyamÃnaæ tvayÃnagha 12,186.001c Órotum icchÃmi dharmaj¤a sarvaj¤o hy asi me mata÷ 12,186.002 bhÅ«ma uvÃca 12,186.002a durÃcÃrà durvice«Âà du«praj¤Ã÷ priyasÃhasÃ÷ 12,186.002c asanto hy abhivikhyÃtÃ÷ santaÓ cÃcÃralak«aïÃ÷ 12,186.003a purÅ«aæ yadi và mÆtraæ ye na kurvanti mÃnavÃ÷ 12,186.003c rÃjamÃrge gavÃæ madhye dhÃnyamadhye ca te ÓubhÃ÷ 12,186.003d*0497_01 agnyÃgÃre tathà tÅre ye na kurvanti te ÓubhÃ÷ 12,186.004a Óaucam ÃvaÓyakaæ k­tvà devatÃnÃæ ca tarpaïam 12,186.004c dharmam Ãhur manu«yÃïÃm upasp­Óya nadÅæ taret 12,186.005a sÆryaæ sadopati«Âheta na svapyÃd bhÃskarodaye 12,186.005c sÃyaæ prÃtar japan saædhyÃæ ti«Âhet pÆrvÃæ tathÃparÃm 12,186.006a pa¤cÃrdro bhojanaæ kuryÃt prÃÇmukho maunam Ãsthita÷ 12,186.006c na ninded annabhak«yÃæÓ ca svÃdv asvÃdu ca bhak«ayet 12,186.007a nÃrdrapÃïi÷ samutti«Âhen nÃrdrapÃda÷ svapen niÓi 12,186.007c devar«inÃradaproktam etad ÃcÃralak«aïam 12,186.008a ÓucikÃmam ana¬vÃhaæ devago«Âhaæ catu«patham 12,186.008c brÃhmaïaæ dhÃrmikaæ caiva nityaæ kuryÃt pradak«iïam 12,186.009a atithÅnÃæ ca sarve«Ãæ pre«yÃïÃæ svajanasya ca 12,186.009c sÃmÃnyaæ bhojanaæ bh­tyai÷ puru«asya praÓasyate 12,186.010a sÃyaæ prÃtar manu«yÃïÃm aÓanaæ devanirmitam 12,186.010c nÃntarà bhojanaæ d­«Âam upavÃsÅ tathà bhavet 12,186.011a homakÃle tathà juhvann ­tukÃle tathà vrajan 12,186.011c ananyastrÅjana÷ prÃj¤o brahmacÃrÅ tathà bhavet 12,186.012a am­taæ brÃhmaïocchi«Âaæ jananyà h­dayaæ k­tam 12,186.012c upÃsÅta jana÷ satyaæ satyaæ santa upÃsate 12,186.012d*0498_01 lo«ÂhamardÅ t­ïacchedÅ nakhakhÃdÅ tu yo nara÷ 12,186.012d*0498_02 nityocchi«Âa÷ ÓaÇkuÓuko nehÃyur vindate mahat 12,186.013a yaju«Ã saæsk­taæ mÃæsaæ niv­tto mÃæsabhak«aïÃt 12,186.013c na bhak«ayed v­thÃmÃæsaæ p­«ÂhamÃæsaæ ca varjayet 12,186.014a svadeÓe paradeÓe và atithiæ nopavÃsayet 12,186.014c kÃmyaæ karmaphalaæ labdhvà gurÆïÃm upapÃdayet 12,186.015a gurubhya Ãsanaæ deyaæ kartavyaæ cÃbhivÃdanam 12,186.015c gurÆn abhyarcya yujyante Ãyu«Ã yaÓasà Óriyà 12,186.016a nek«etÃdityam udyantaæ na ca nagnÃæ parastriyam 12,186.016c maithunaæ samaye dharmyaæ guhyaæ caiva samÃcaret 12,186.017a tÅrthÃnÃæ h­dayaæ tÅrthaæ ÓucÅnÃæ h­dayaæ Óuci÷ 12,186.017c sarvam Ãryak­taæ Óaucaæ vÃlasaæsparÓanÃni ca 12,186.018a darÓane darÓane nityaæ sukhapraÓnam udÃharet 12,186.018c sÃyaæ prÃtaÓ ca viprÃïÃæ pradi«Âam abhivÃdanam 12,186.019a devago«Âhe gavÃæ madhye brÃhmaïÃnÃæ kriyÃpathe 12,186.019c svÃdhyÃye bhojane caiva dak«iïaæ pÃïim uddharet 12,186.019d*0499_01 sÃyaæprÃtaÓ ca viprÃïÃæ pÆjanaæ ca yathÃvidhi 12,186.020a païyÃnÃæ Óobhanaæ païyaæ k­«ÅïÃæ bÃdyate k­«i÷ 12,186.020c bahukÃraæ ca sasyÃnÃæ vÃhye vÃhyaæ tathà gavÃm 12,186.021a saæpannaæ bhojane nityaæ pÃnÅye tarpaïaæ tathà 12,186.021c suÓ­taæ pÃyase brÆyÃd yavÃgvÃæ k­sare tathà 12,186.022a ÓmaÓrukarmaïi saæprÃpte k«ute snÃne 'tha bhojane 12,186.022c vyÃdhitÃnÃæ ca sarve«Ãm Ãyu«yam abhinandanam 12,186.023a pratyÃdityaæ na meheta na paÓyed Ãtmana÷ Óak­t 12,186.023c sutastriyà ca Óayanaæ sahabhojyaæ ca varjayet 12,186.024a tvaækÃraæ nÃmadheyaæ ca jye«ÂhÃnÃæ parivarjayet 12,186.024c avarÃïÃæ samÃnÃnÃm ubhaye«Ãæ na du«yati 12,186.025a h­dayaæ pÃpav­ttÃnÃæ pÃpam ÃkhyÃti vaik­tam 12,186.025c j¤ÃnapÆrvaæ vinaÓyanti gÆhamÃnà mahÃjane 12,186.026a j¤ÃnapÆrvaæ k­taæ pÃpaæ chÃdayanty abahuÓrutÃ÷ 12,186.026c nainaæ manu«yÃ÷ paÓyanti paÓyanti tridivaukasa÷ 12,186.027a pÃpena hi k­taæ pÃpaæ pÃpam evÃnuvartate 12,186.027b*0500_01 dharmeïÃpihito dharmo dharmam evÃnuvartate 12,186.027c dhÃrmikeïa k­to dharma÷ kartÃram anuvartate 12,186.027d*0501_01 pÃpaæ k­taæ na sphurate yathÃghair 12,186.027d*0501_02 vipÃcyamÃnaæ punar eti kartu÷ 12,186.028a pÃpaæ k­taæ na smaratÅha mƬho; vivartamÃnasya tad eti kartu÷ 12,186.028c rÃhur yathà candram upaiti cÃpi; tathÃbudhaæ pÃpam upaiti karma 12,186.029a ÃÓayà saæcitaæ dravyaæ yat kÃle neha bhujyate 12,186.029c tad budhà na praÓaæsanti maraïaæ na pratÅk«ate 12,186.030a mÃnasaæ sarvabhÆtÃnÃæ dharmam Ãhur manÅ«iïa÷ 12,186.030c tasmÃt sarve«u bhÆte«u manasà Óivam Ãcaret 12,186.031a eka eva cared dharmaæ nÃsti dharme sahÃyatà 12,186.031c kevalaæ vidhim ÃsÃdya sahÃya÷ kiæ kari«yati 12,186.032a devà yonir manu«yÃïÃæ devÃnÃm am­taæ divi 12,186.032c pretyabhÃve sukhaæ dharmÃc chaÓvat tair upabhujyate 12,187.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,187.001a adhyÃtmaæ nÃma yad idaæ puru«asyeha cintyate 12,187.001c yad adhyÃtmaæ yataÓ caitat tan me brÆhi pitÃmaha 12,187.001d*0502_01 kuta÷ s­«Âam idaæ viÓvaæ jagat sthÃvarajaÇgamam 12,187.001d*0502_02 pralaye ca kam abhyeti tan me vaktum ihÃrhasi 12,187.002 bhÅ«ma uvÃca 12,187.002a adhyÃtmam iti mÃæ pÃrtha yad etad anup­cchasi 12,187.002c tad vyÃkhyÃsyÃmi te tÃta Óreyaskarataraæ sukham 12,187.002d*0503_01 s­«Âipralayasaæyuktam ÃcÃryai÷ paridarÓitam 12,187.003a yaj j¤Ãtvà puru«o loke prÅtiæ saukhyaæ ca vindati 12,187.003c phalalÃbhaÓ ca sadya÷ syÃt sarvabhÆtahitaæ ca tat 12,187.003d*0504_01 ÃtmÃnam amalaæ rÃjann Ãv­tyaivaæ vyavasthitam 12,187.003d*0504_02 tasmin prakÃÓate nityaæ tama÷ somo yathaiva tat 12,187.003d*0504_03 tad vidvÃn na«ÂapÃpmai«a brahmabhÆyÃya kalpate 12,187.003d*0504_04 aï¬ÃvaraïabhÆtÃnÃæ paryantaæ hi yathà tama÷ 12,187.004a p­thivÅ vÃyur ÃkÃÓam Ãpo jyotiÓ ca pa¤camam 12,187.004c mahÃbhÆtÃni bhÆtÃnÃæ sarve«Ãæ prabhavÃpyayau 12,187.005a tata÷ s­«ÂÃni tatraiva tÃni yÃnti puna÷ puna÷ 12,187.005c mahÃbhÆtÃni bhÆte«u sÃgarasyormayo yathà 12,187.006a prasÃrya ca yathÃÇgÃni kÆrma÷ saæharate puna÷ 12,187.006c tadvad bhÆtÃni bhÆtÃtmà s­«Âvà saæharate puna÷ 12,187.006d*0505_01 sa te«Ãæ guïasaæghÃta÷ ÓarÅre bharatar«abha 12,187.006d*0505_02 satataæ pravilÅyante guïÃs te prabhavanti ca 12,187.006d*0505_03 yad vinà naiva Ó­ïute na paÓyati na dÅpyate 12,187.006d*0505_04 yad adhÅnaæ yatas tasmÃd adhyÃtmam iti kathyate 12,187.006d*0505_05 j¤Ãnaæ tad ekarÆpÃkhyaæ nÃnÃpraj¤Ãnvitaæ tadà 12,187.006d*0505_06 na te vÃcÃnurÆpaæ syÃd yayÃ[thÃ] rÃ[ra]savivarjitam 12,187.006d*0505_07 ÃkÃÓÃt khalu yÃjye«u bhavanti sumahÃguïÃ÷ 12,187.006d*0505_08 iti tanmayam evaitat sarvaæ sthÃvarajaÇgamam 12,187.006d*0505_09 pralaye ca tam abhyeti tasmÃd uts­jyate puna÷ 12,187.006d*0505_10 mahÃbhÆte«u bhÆtÃtmà s­«Âvà saæharate puna÷ 12,187.007a mahÃbhÆtÃni pa¤caiva sarvabhÆte«u bhÆtak­t 12,187.007c akarot te«u vai«amyaæ tat tu jÅvo 'nu paÓyati 12,187.008a Óabda÷ Órotraæ tathà khÃni trayam ÃkÃÓayonijam 12,187.008c vÃyos tvaksparÓace«ÂÃÓ ca vÃg ity etac catu«Âayam 12,187.009a rÆpaæ cak«us tathà paktis trividhaæ teja ucyate 12,187.009c rasa÷ kledaÓ ca jihvà ca trayo jalaguïÃ÷ sm­tÃ÷ 12,187.010a ghreyaæ ghrÃïaæ ÓarÅraæ ca te tu bhÆmiguïÃs traya÷ 12,187.010c mahÃbhÆtÃni pa¤caiva «a«Âhaæ tu mana ucyate 12,187.011a indriyÃïi manaÓ caiva vij¤ÃnÃny asya bhÃrata 12,187.011c saptamÅ buddhir ity Ãhu÷ k«etraj¤a÷ punar a«Âama÷ 12,187.012a cak«ur ÃlokanÃyaiva saæÓayaæ kurute mana÷ 12,187.012c buddhir adhyavasÃyÃya k«etraj¤a÷ sÃk«ivat sthita÷ 12,187.012d*0506_01 cicchaktyÃdhi«Âhità buddhiÓ cetanety abhiviÓrutà 12,187.012d*0506_02 cetanÃnantaro jÅvas tad Ãvetti ca lak«yate 12,187.012d*0506_03 nots­jan vis­jaæÓ caiva ÓarÅraæ d­Óyate yadà 12,187.012d*0506_04 tasmiæÓ cetopalabdhi÷ syÃt tamo vÃcchÃdayaty uta 12,187.013a Ærdhvaæ pÃdatalÃbhyÃæ yad arvÃg Ærdhvaæ ca paÓyati 12,187.013c etena sarvam evedaæ viddhy abhivyÃptam antaram 12,187.014a puru«e cendriyÃïÅha veditavyÃni k­tsnaÓa÷ 12,187.014c tamo rajaÓ ca sattvaæ ca viddhi bhÃvÃæs tadÃÓrayÃn 12,187.015a etÃæ buddhvà naro buddhyà bhÆtÃnÃm Ãgatiæ gatim 12,187.015c samavek«ya ÓanaiÓ caiva labhate Óamam uttamam 12,187.016a guïÃn nenÅyate buddhir buddhir evendriyÃïy api 12,187.016c mana÷«a«ÂhÃni sarvÃïi buddhyabhÃve kuto guïÃ÷ 12,187.016d*0507_01 yena saækalpayaty arthaæ kiæ cid bhavati tanmana÷ 12,187.017a iti tanmayam evaitat sarvaæ sthÃvarajaÇgamam 12,187.017c pralÅyate codbhavati tasmÃn nirdiÓyate tathà 12,187.018a yena paÓyati tac cak«u÷ Ó­ïoti Órotram ucyate 12,187.018c jighrati ghrÃïam ity ÃhÆ rasaæ jÃnÃti jihvayà 12,187.019a tvacà sp­Óati ca sparÓÃn buddhir vikriyate 'sak­t 12,187.019c yena saækalpayaty arthaæ kiæ cid bhavati tan mana÷ 12,187.020a adhi«ÂhÃnÃni buddher hi p­thag arthÃni pa¤cadhà 12,187.020c pa¤cendriyÃïi yÃny Ãhus tÃny ad­Óyo 'dhiti«Âhati 12,187.021a puru«Ãdhi«Âhità buddhis tri«u bhÃve«u vartate 12,187.021c kadà cil labhate prÅtiæ kadà cid anuÓocati 12,187.022a na sukhena na du÷khena kadà cid api vartate 12,187.022c evaæ narÃïÃæ manasi tri«u bhÃve«v avasthità 12,187.023a seyaæ bhÃvÃtmikà bhÃvÃæs trÅn etÃn nÃtivartate 12,187.023c saritÃæ sÃgaro bhartà mahÃvelÃm ivormimÃn 12,187.024a atibhÃvagatà buddhir bhÃve manasi vartate 12,187.024c pravartamÃnaæ hi rajas tadbhÃvam anuvartate 12,187.025a indriyÃïi hi sarvÃïi pradarÓayati sà sadà 12,187.025c prÅti÷ sattvaæ raja÷ Óokas tamo mohaÓ ca te traya÷ 12,187.026a ye ye ca bhÃvà loke 'smin sarve«v ete«u te tri«u 12,187.026b*0508_01 sattvaæ buddhis tamobhÃva÷ prÅtiyogÃt pravartate 12,187.026c iti buddhigati÷ sarvà vyÃkhyÃtà tava bhÃrata 12,187.027a indriyÃïi ca sarvÃïi vijetavyÃni dhÅmatà 12,187.027c sattvaæ rajas tamaÓ caiva prÃïinÃæ saæÓritÃ÷ sadà 12,187.028a trividhà vedanà caiva sarvasattve«u d­Óyate 12,187.028c sÃttvikÅ rÃjasÅ caiva tÃmasÅ ceti bhÃrata 12,187.029a sukhasparÓa÷ sattvaguïo du÷khasparÓo rajoguïa÷ 12,187.029c tamoguïena saæyuktau bhavato 'vyÃvahÃrikau 12,187.030a tatra yat prÅtisaæyuktaæ kÃye manasi và bhavet 12,187.030c vartate sÃttviko bhÃva ity avek«eta tat tadà 12,187.031a atha yad du÷khasaæyuktam atu«Âikaram Ãtmana÷ 12,187.031c prav­ttaæ raja ity eva tann asaærabhya cintayet 12,187.032a atha yan mohasaæyuktam avyaktam iva yad bhavet 12,187.032c apratarkyam avij¤eyaæ tamas tad upadhÃrayet 12,187.033a prahar«a÷ prÅtir Ãnanda÷ sukhaæ saæÓÃntacittatà 12,187.033c kathaæ cid abhivartanta ity ete sÃttvikà guïÃ÷ 12,187.034a atu«Âi÷ paritÃpaÓ ca Óoko lobhas tathÃk«amà 12,187.034c liÇgÃni rajasas tÃni d­Óyante hetvahetubhi÷ 12,187.035a abhimÃnas tathà moha÷ pramÃda÷ svapnatandrità 12,187.035c kathaæ cid abhivartante vividhÃs tÃmasà guïÃ÷ 12,187.036a dÆragaæ bahudhÃgÃmi prÃrthanÃsaæÓayÃtmakam 12,187.036c mana÷ suniyataæ yasya sa sukhÅ pretya ceha ca 12,187.037a sattvak«etraj¤ayor etad antaraæ paÓya sÆk«mayo÷ 12,187.037c s­jate tu guïÃn eka eko na s­jate guïÃn 12,187.038a maÓakodumbarau cÃpi saæprayuktau yathà sadà 12,187.038c anyonyam anyau ca yathà saæprayogas tathà tayo÷ 12,187.039a p­thagbhÆtau prak­tyà tau saæprayuktau ca sarvadà 12,187.039c yathà matsyo jalaæ caiva saæprayuktau tathaiva tau 12,187.040a na guïà vidur ÃtmÃnaæ sa guïÃn vetti sarvaÓa÷ 12,187.040c paridra«Âà guïÃnÃæ ca saæsra«Âà manyate sadà 12,187.041a indriyais tu pradÅpÃrthaæ kurute buddhisaptamai÷ 12,187.041c nirvice«Âair ajÃnadbhi÷ paramÃtmà pradÅpavat 12,187.042a s­jate hi guïÃn sattvaæ k«etraj¤a÷ paripaÓyati 12,187.042c saæprayogas tayor e«a sattvak«etraj¤ayor dhruva÷ 12,187.043a ÃÓrayo nÃsti sattvasya k«etraj¤asya ca kaÓ cana 12,187.043c sattvaæ mana÷ saæs­jati na guïÃn vai kadà cana 12,187.044a raÓmÅæs te«Ãæ sa manasà yadà samyaÇ niyacchati 12,187.044c tadà prakÃÓate 'syÃtmà ghaÂe dÅpo jvalann iva 12,187.045a tyaktvà ya÷ prÃk­taæ karma nityam Ãtmaratir muni÷ 12,187.045c sarvabhÆtÃtmabhÆta÷ syÃt sa gacchet paramÃæ gatim 12,187.046a yathà vÃricara÷ pak«Å lipyamÃno na lipyate 12,187.046c evam eva k­tapraj¤o bhÆte«u parivartate 12,187.047a evaæsvabhÃvam evaitat svabuddhyà viharen nara÷ 12,187.047c aÓocann aprah­«yaæÓ ca cared vigatamatsara÷ 12,187.048a svabhÃvasiddhyà saæsiddhÃn sa nityaæ s­jate guïÃn 12,187.048c ÆrïanÃbhir yathà sra«Âà vij¤eyÃs tantuvad guïÃ÷ 12,187.049a pradhvastà na nivartante niv­ttir nopalabhyate 12,187.049c pratyak«eïa parok«aæ tad anumÃnena sidhyati 12,187.050a evam eke vyavasyanti niv­ttir iti cÃpare 12,187.050c ubhayaæ saæpradhÃryaitad adhyavasyed yathÃmati 12,187.051a itÅmaæ h­dayagranthiæ buddhibhedamayaæ d­¬ham 12,187.051c vimucya sukham ÃsÅta na Óocec chinnasaæÓaya÷ 12,187.052a malinÃ÷ prÃpnuyu÷ Óuddhiæ yathà pÆrïÃæ nadÅæ narÃ÷ 12,187.052c avagÃhya suvidvaæso viddhi j¤Ãnam idaæ tathà 12,187.053a mahÃnadÅæ hi pÃraj¤as tapyate na taran yathà 12,187.053b*0509_01 na tu tapyati tattvaj¤a÷ phale j¤Ãte taraty uta 12,187.053c evaæ ye vidur adhyÃtmaæ kaivalyaæ j¤Ãnam uttamam 12,187.054a etÃæ buddhvà nara÷ sarvÃæ bhÆtÃnÃm Ãgatiæ gatim 12,187.054c avek«ya ca Óanair buddhyà labhate Óaæ paraæ tata÷ 12,187.055a trivargo yasya vidita÷ prÃgjyoti÷ sa vimucyate 12,187.055c anvi«ya manasà yuktas tattvadarÓÅ nirutsuka÷ 12,187.056a na cÃtmà Óakyate dra«Âum indriye«u vibhÃgaÓa÷ 12,187.056c tatra tatra vis­«Âe«u durjaye«v ak­tÃtmabhi÷ 12,187.057a etad buddhvà bhaved buddha÷ kim anyad buddhalak«aïam 12,187.057b*0510_01 pratig­hya ca nihnoti hy anyathà ca prad­Óyate 12,187.057b*0510_02 na sarpati ca yaæ prÃhu÷ sarvatra pratihanyate 12,187.057b*0510_03 dhÆmena cÃprasanno 'gnir yathÃrkaæ na pravartayet 12,187.057b*0510_04 dhi«ïyÃdhipe prasanne tu sthitim etÃæ nirÅk«ate 12,187.057b*0510_05 atidÆrÃc ca sÆk«matvÃt prasthÃnaæ na prakÃÓate 12,187.057b*0510_06 prapadya tac chrutÃhvÃni cinmayaæ svÅk­taæ vinà 12,187.057c vij¤Ãya tad dhi manyante k­tak­tyà manÅ«iïa÷ 12,187.058a na bhavati vidu«Ãæ tato bhayaæ; yad avidu«Ãæ sumahad bhayaæ bhavet 12,187.058c na hi gatir adhikÃsti kasya cit; sati hi guïe pravadanty atulyatÃm 12,187.059a yat karoty anabhisaædhipÆrvakaæ; tac ca nirïudati yat purà k­tam 12,187.059c nÃpriyaæ tad ubhayaæ kuta÷ priyaæ; tasya taj janayatÅha kurvata÷ 12,187.059d*0511_01 lokam Ãturam asÆyate janas 12,187.059d*0511_02 tasya taj janayatÅha sarvata÷ 12,187.060a loka ÃturajanÃn virÃviïas; tat tad eva bahu paÓya Óocata÷ 12,187.060c tatra paÓya kuÓalÃn aÓocato; ye vidus tad ubhayaæ padaæ sadà 12,188.001 bhÅ«ma uvÃca 12,188.001a hanta vak«yÃmi te pÃrtha dhyÃnayogaæ caturvidham 12,188.001c yaæ j¤Ãtvà ÓÃÓvatÅæ siddhiæ gacchanti paramar«aya÷ 12,188.002a yathà svanu«Âhitaæ dhyÃnaæ tathà kurvanti yogina÷ 12,188.002c mahar«ayo j¤Ãnat­ptà nirvÃïagatamÃnasÃ÷ 12,188.003a nÃvartante puna÷ pÃrtha muktÃ÷ saæsÃrado«ata÷ 12,188.003c janmado«aparik«ÅïÃ÷ svabhÃve paryavasthitÃ÷ 12,188.004a nirdvaædvà nityasattvasthà vimuktà nityam ÃÓritÃ÷ 12,188.004c asaÇgÅny avivÃdÅni mana÷ÓÃntikarÃïi ca 12,188.005a tatra svÃdhyÃyasaæÓli«Âam ekÃgraæ dhÃrayen mana÷ 12,188.005c piï¬Åk­tyendriyagrÃmam ÃsÅna÷ këÂhavan muni÷ 12,188.006a Óabdaæ na vindec chrotreïa sparÓaæ tvacà na vedayet 12,188.006c rÆpaæ na cak«u«Ã vidyÃj jihvayà na rasÃæs tathà 12,188.007a ghreyÃïy api ca sarvÃïi jahyÃd dhyÃnena yogavit 12,188.007c pa¤cavargapramÃthÅni necchec caitÃni vÅryavÃn 12,188.008a tato manasi saæsajya pa¤cavargaæ vicak«aïa÷ 12,188.008c samÃdadhyÃn mano bhrÃntam indriyai÷ saha pa¤cabhi÷ 12,188.009a visaæcÃri nirÃlambaæ pa¤cadvÃraæ calÃcalam 12,188.009c pÆrve dhyÃnapathe dhÅra÷ samÃdadhyÃn mano 'ntaram 12,188.010a indriyÃïi manaÓ caiva yadà piï¬Åkaroty ayam 12,188.010c e«a dhyÃnapatha÷ pÆrvo mayà samanuvarïita÷ 12,188.011a tasya tat pÆrvasaæruddhaæ mana÷«a«Âham anantaram 12,188.011c sphuri«yati samudbhrÃntaæ vidyud ambudhare yathà 12,188.012a jalabindur yathà lola÷ parïastha÷ sarvataÓ cala÷ 12,188.012c evam evÃsya tac cittaæ bhavati dhyÃnavartmani 12,188.013a samÃhitaæ k«aïaæ kiæ cid dhyÃnavartmani ti«Âhati 12,188.013c punar vÃyupathaæ bhrÃntaæ mano bhavati vÃyuvat 12,188.014a anirvedo gatakleÓo gatatandrÅr amatsara÷ 12,188.014c samÃdadhyÃt punaÓ ceto dhyÃnena dhyÃnayogavit 12,188.015a vicÃraÓ ca vitarkaÓ ca vivekaÓ copajÃyate 12,188.015c mune÷ samÃdadhÃnasya prathamaæ dhyÃnam Ãdita÷ 12,188.016a manasà kliÓyamÃnas tu samÃdhÃnaæ ca kÃrayet 12,188.016c na nirvedaæ munir gacchet kuryÃd evÃtmano hitam 12,188.017a pÃæsubhasmakarÅ«ÃïÃæ yathà vai rÃÓayaÓ citÃ÷ 12,188.017c sahasà vÃriïà siktà na yÃnti paribhÃvanÃm 12,188.018a kiæ cit snigdhaæ yathà ca syÃc chu«kacÆrïam abhÃvitam 12,188.018c kramaÓas tu Óanair gacchet sarvaæ tat paribhÃvanam 12,188.019a evam evendriyagrÃmaæ Óanai÷ saæparibhÃvayet 12,188.019c saæharet kramaÓaÓ caiva sa samyak praÓami«yati 12,188.020a svayam eva manaÓ caiva pa¤cavargaÓ ca bhÃrata 12,188.020c pÆrvaæ dhyÃnapathaæ prÃpya nityayogena ÓÃmyati 12,188.021a na tat puru«akÃreïa na ca daivena kena cit 12,188.021c sukham e«yati tat tasya yad evaæ saæyatÃtmana÷ 12,188.022a sukhena tena saæyukto raæsyate dhyÃnakarmaïi 12,188.022c gacchanti yogino hy evaæ nirvÃïaæ tan nirÃmayam 12,189.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,189.001a cÃturÃÓramyam uktaæ te rÃjadharmÃs tathaiva ca 12,189.001c nÃnÃÓrayÃÓ ca bahava itihÃsÃ÷ p­thagvidhÃ÷ 12,189.002a ÓrutÃs tvatta÷ kathÃÓ caiva dharmayuktà mahÃmate 12,189.002c saædeho 'sti tu kaÓ cin me tad bhavÃn vaktum arhati 12,189.003a jÃpakÃnÃæ phalÃvÃptiæ Órotum icchÃmi bhÃrata 12,189.003c kiæ phalaæ japatÃm uktaæ kva và ti«Âhanti jÃpakÃ÷ 12,189.004a japasya ca vidhiæ k­tsnaæ vaktum arhasi me 'nagha 12,189.004c jÃpakà iti kiæ caitat sÃækhyayogakriyÃvidhi÷ 12,189.005a kiæ yaj¤avidhir evai«a kim etaj japyam ucyate 12,189.005c etan me sarvam Ãcak«va sarvaj¤o hy asi me mata÷ 12,189.006 bhÅ«ma uvÃca 12,189.006a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,189.006c yamasya yat purà v­ttaæ kÃlasya brÃhmaïasya ca 12,189.006d*0511_01 sÃækhyayogau tu yÃv uktau munibhir mok«adarÓibhi÷ 12,189.006d*0512_01 ik«vÃkoÓ caiva m­tyoÓ ca vivÃdo dharmakÃraïÃt 12,189.007a saænyÃsa eva vedÃnte vartate japanaæ prati 12,189.007c vedavÃdÃbhinirv­ttà ÓÃntir brahmaïy avasthitau 12,189.007e mÃrgau tÃv apy ubhÃv etau saæÓritau na ca saæÓritau 12,189.008a yathà saæÓrÆyate rÃjan kÃraïaæ cÃtra vak«yate 12,189.008b*0513_01 krameïa cai«a vihito japayaj¤avidhir n­pa 12,189.008b*0513_02 sÃlambanam iti j¤eyaæ japayaj¤Ãtmakaæ Óubham 12,189.008c mana÷samÃdhir atrÃpi tathendriyajaya÷ sm­ta÷ 12,189.009a satyam agniparÅcÃro viviktÃnÃæ ca sevanam 12,189.009c dhyÃnaæ tapo dama÷ k«Ãntir anasÆyà mitÃÓanam 12,189.010a vi«ayapratisaæhÃro mitajalpas tathà Óama÷ 12,189.010c e«a prav­ttako dharmo niv­ttakam atho Ó­ïu 12,189.011a yathà nivartate karma japato brahmacÃriïa÷ 12,189.011b*0514_01 na japo na ca vai dhyÃnaæ necchà na dve«ahar«aïau 12,189.011b*0514_02 yujyate n­paÓÃrdÆla susaævedyaæ hi tat kila 12,189.011b*0514_03 japam Ãvartayan nityaæ japan vai brahmacÃrikam 12,189.011b*0514_04 tadarthabuddhyà saæyÃti manasà jÃpaka÷ param 12,189.011b*0514_05 yathà saæÓrÆyate jÃpo yena vai jÃpako bhavet 12,189.011b*0514_06 saæhitÃpraïavenaiva sÃvitrÅ ca parà matà 12,189.011b*0514_07 yad anyad ucitaæ Óuddhaæ vedasm­ty upapÃditam 12,189.011c etat sarvam aÓe«eïa yathoktaæ parivarjayet 12,189.011e trividhaæ mÃrgam ÃsÃdya vyaktÃvyaktam anÃÓrayam 12,189.012a kuÓoccayani«aïïa÷ san kuÓahasta÷ kuÓai÷ ÓikhÅ 12,189.012c cÅrai÷ pariv­tas tasmin madhye channa÷ kuÓais tathà 12,189.013a vi«ayebhyo namaskuryÃd vi«ayÃn na ca bhÃvayet 12,189.013c sÃmyam utpÃdya manaso manasy eva mano dadhat 12,189.014a tad dhiyà dhyÃyati brahma japan vai saæhitÃæ hitÃm 12,189.014c saænyasyaty atha và tÃæ vai samÃdhau paryavasthita÷ 12,189.015a dhyÃnam utpÃdayaty atra saæhitÃbalasaæÓrayÃt 12,189.015c ÓuddhÃtmà tapasà dÃnto niv­ttadve«akÃmavÃn 12,189.015d*0515_01 athÃbhimatamantreïa praïavÃdyaæ japet k­tÅ 12,189.015d*0515_02 yasminn evÃbhipatitaæ manas tatra niveÓayet 12,189.015d*0515_03 samÃdhau sa hi mantre tu saæhitÃæ và yathÃvidhi 12,189.016a arÃgamoho nirdvaædvo na Óocati na sajjate 12,189.016c na kartÃkaraïÅyÃnÃæ na kÃryÃïÃm iti sthiti÷ 12,189.017a na cÃhaækÃrayogena mana÷ prasthÃpayet kva cit 12,189.017c na cÃtmagrahaïe yukto nÃvamÃnÅ na cÃkriya÷ 12,189.018a dhyÃnakriyÃparo yukto dhyÃnavÃn dhyÃnaniÓcaya÷ 12,189.018c dhyÃne samÃdhim utpÃdya tad api tyajati kramÃt 12,189.019a sa vai tasyÃm avasthÃyÃæ sarvatyÃgak­ta÷ sukhÅ 12,189.019c nirÅhas tyajati prÃïÃn brÃhmÅæ saæÓrayate tanum 12,189.019d*0516_01 nirÃlambo bhavet sm­tvà maraïÃya samÃdhimÃn 12,189.019d*0516_02 sarvÃæl lokÃn samÃkramya kramÃt prÃpnoti vai param 12,189.020a atha và necchate tatra brahmakÃyani«evaïam 12,189.020c utkrÃmati ca mÃrgastho naiva kva cana jÃyate 12,189.021a Ãtmabuddhiæ samÃsthÃya ÓÃntÅbhÆto nirÃmaya÷ 12,189.021c am­taæ viraja÷Óuddham ÃtmÃnaæ pratipadyate 12,190.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,190.001a gatÅnÃm uttamà prÃpti÷ kathità jÃpake«v iha 12,190.001c ekaivai«Ã gatis te«Ãm uta yÃnty aparÃm api 12,190.002 bhÅ«ma uvÃca 12,190.002a Ó­ïu«vÃvahito rÃja¤ jÃpakÃnÃæ gatiæ vibho 12,190.002c yathà gacchanti nirayam anekaæ puru«ar«abha 12,190.003a yathoktam etat pÆrvaæ yo nÃnuti«Âhati jÃpaka÷ 12,190.003c ekadeÓakriyaÓ cÃtra nirayaæ sa nigacchati 12,190.004a avaj¤Ãnena kurute na tu«yati na Óocati 12,190.004c Åd­Óo jÃpako yÃti nirayaæ nÃtra saæÓaya÷ 12,190.005a ahaækÃrak­taÓ caiva sarve nirayagÃmina÷ 12,190.005c parÃvamÃnÅ puru«o bhavità nirayopaga÷ 12,190.006a abhidhyÃpÆrvakaæ japyaæ kurute yaÓ ca mohita÷ 12,190.006c yatrÃbhidhyÃæ sa kurute taæ vai nirayam ­cchati 12,190.007a athaiÓvaryaprav­tta÷ sa¤ jÃpakas tatra rajyate 12,190.007c sa eva nirayas tasya nÃsau tasmÃt pramucyate 12,190.008a rÃgeïa jÃpako japyaæ kurute tatra mohita÷ 12,190.008c yatrÃsya rÃga÷ patati tatra tatropajÃyate 12,190.009a durbuddhir ak­tapraj¤aÓ cale manasi ti«Âhati 12,190.009c calÃm eva gatiæ yÃti nirayaæ vÃdhigacchati 12,190.010a ak­tapraj¤ako bÃlo mohaæ gacchati jÃpaka÷ 12,190.010c sa mohÃn nirayaæ yÃti tatra gatvÃnuÓocati 12,190.011a d­¬hagrÃhÅ karomÅti japyaæ japati jÃpaka÷ 12,190.011c na saæpÆrïo na và yukto nirayaæ so 'dhigacchati 12,190.012 yudhi«Âhira uvÃca 12,190.012a animittaæ paraæ yat tad avyaktaæ brahmaïi sthitam 12,190.012c sadbhÆto jÃpaka÷ kasmÃt sa ÓarÅram athÃviÓet 12,190.013 bhÅ«ma uvÃca 12,190.013a du«praj¤Ãnena nirayà bahava÷ samudÃh­tÃ÷ 12,190.013c praÓastaæ jÃpakatvaæ ca do«ÃÓ caite tadÃtmakÃ÷ 12,191.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,191.001a kÅd­Óo jÃpako yÃti nirayaæ varïayasva me 12,191.001c kautÆhalaæ hi me jÃtaæ tad bhavÃn vaktum arhati 12,191.002 bhÅ«ma uvÃca 12,191.002a dharmasyÃæÓa÷ prasÆto 'si dharmi«Âho 'si svabhÃvata÷ 12,191.002c dharmamÆlÃÓrayaæ vÃkyaæ Ó­ïu«vÃvahito 'nagha 12,191.003a amÆni yÃni sthÃnÃni devÃnÃæ paramÃtmanÃm 12,191.003c nÃnÃsaæsthÃnavarïÃni nÃnÃrÆpaphalÃni ca 12,191.004a divyÃni kÃmacÃrÅïi vimÃnÃni sabhÃs tathà 12,191.004c ÃkrŬà vividhà rÃjan padminyaÓ cÃmalodakÃ÷ 12,191.005a caturïÃæ lokapÃlÃnÃæ ÓukrasyÃtha b­haspate÷ 12,191.005c marutÃæ viÓvadevÃnÃæ sÃdhyÃnÃm aÓvinor api 12,191.006a rudrÃdityavasÆnÃæ ca tathÃnye«Ãæ divaukasÃm 12,191.006c ete vai nirayÃs tÃta sthÃnasya paramÃtmana÷ 12,191.007a abhayaæ cÃnimittaæ ca na ca kleÓabhayÃv­tam 12,191.007c dvÃbhyÃæ muktaæ tribhir muktam a«ÂÃbhis tribhir eva ca 12,191.008a caturlak«aïavarjaæ tu catu«kÃraïavarjitam 12,191.008c aprahar«am anÃnandam aÓokaæ vigataklamam 12,191.009a kÃla÷ saæpacyate tatra na kÃlas tatra vai prabhu÷ 12,191.009c sa kÃlasya prabhÆ rÃjan svargasyÃpi tatheÓvara÷ 12,191.009d*0517_01 etad vai brahmaïa÷ sthÃnaæ jÃpakasya mahÃtmana÷ 12,191.009d*0517_02 tatrasthaæ paramÃtmÃnaæ dhyÃyan vai susamÃhita÷ 12,191.009d*0517_03 hiraïyagarbhasÃyujyaæ prÃpnuyÃd và n­pottama 12,191.010a ÃtmakevalatÃæ prÃptas tatra gatvà na Óocati 12,191.010c Åd­Óaæ paramaæ sthÃnaæ nirayÃs te ca tÃd­ÓÃ÷ 12,191.011a ete te nirayÃ÷ proktÃ÷ sarva eva yathÃtatham 12,191.011c tasya sthÃnavarasyeha sarve nirayasaæj¤itÃ÷ 12,192.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,192.001a kÃlam­tyuyamÃnÃæ ca brÃhmaïasya ca sattama 12,192.001c vivÃdo vyÃh­ta÷ pÆrvaæ tad bhavÃn vaktum arhati 12,192.002 bhÅ«ma uvÃca 12,192.002a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,192.002c ik«vÃko÷ sÆryaputrasya yad v­ttaæ brÃhmaïasya ca 12,192.003a kÃlasya m­tyoÓ ca tathà yad v­ttaæ tan nibodha me 12,192.003c yathà sa te«Ãæ saævÃdo yasmin sthÃne 'pi cÃbhavat 12,192.003d*0518_01 yenaiva kÃraïenÃtra dharmavÃdasamanvita÷ 12,192.004a brÃhmaïo jÃpaka÷ kaÓ cid dharmav­tto mahÃyaÓÃ÷ 12,192.004c «a¬aÇgavin mahÃprÃj¤a÷ paippalÃdi÷ sa kauÓika÷ 12,192.005a tasyÃparok«aæ vij¤Ãnaæ «a¬aÇge«u tathaiva ca 12,192.005c vede«u caiva ni«ïÃto himavatpÃdasaæÓraya÷ 12,192.006a so 'ntyaæ brÃhmaæ tapas tepe saæhitÃæ saæyato japan 12,192.006c tasya var«asahasraæ tu niyamena tathà gatam 12,192.007a sa devyà darÓita÷ sÃk«Ãt prÅtÃsmÅti tadà kila 12,192.007c japyam Ãvartayaæs tÆ«ïÅæ na ca tÃæ kiæ cid abravÅt 12,192.008a tasyÃnukampayà devÅ prÅtà samabhavat tadà 12,192.008c vedamÃtà tatas tasya taj japyaæ samapÆjayat 12,192.008d*0519_01 caturbhir ak«arair yuktà somapÃne 'k«arëÂakà 12,192.008d*0519_02 jagadbÅjasamÃyuktà caturviæÓÃk«arÃtmikà 12,192.009a samÃptajapyas tÆtthÃya Óirasà pÃdayos tathà 12,192.009c papÃta devyà dharmÃtmà vacanaæ cedam abravÅt 12,192.010a di«Âyà devi prasannà tvaæ darÓanaæ cÃgatà mama 12,192.010c yadi vÃpi prasannÃsi japye me ramatÃæ mana÷ 12,192.011 sÃvitry uvÃca 12,192.011a kiæ prÃrthayasi viprar«e kiæ ce«Âaæ karavÃïi te 12,192.011c prabrÆhi japatÃæ Óre«Âha sarvaæ tat te bhavi«yati 12,192.012 bhÅ«ma uvÃca 12,192.012a ity ukta÷ sa tadà devyà vipra÷ provÃca dharmavit 12,192.012c japyaæ prati mameccheyaæ vardhatv iti puna÷ puna÷ 12,192.013a manasaÓ ca samÃdhir me vardhetÃhar aha÷ Óubhe 12,192.013c tat tatheti tato devÅ madhuraæ pratyabhëata 12,192.014a idaæ caivÃparaæ prÃha devÅ tatpriyakÃmyayà 12,192.014c nirayaæ naiva yÃtÃsi yatra yÃtà dvijar«abhÃ÷ 12,192.015a yÃsyasi brahmaïa÷ sthÃnam animittam aninditam 12,192.015c sÃdhaye bhavità caitad yat tvayÃham ihÃrthità 12,192.016a niyato japa caikÃgro dharmas tvÃæ samupai«yati 12,192.016c kÃlo m­tyur yamaÓ caiva samÃyÃsyanti te 'ntikam 12,192.016e bhavità ca vivÃdo 'tra tava te«Ãæ ca dharmata÷ 12,192.017a evam uktvà bhagavatÅ jagÃma bhavanaæ svakam 12,192.017c brÃhmaïo 'pi japann Ãste divyaæ var«aÓataæ tadà 12,192.017d*0520_01 sadà dÃnto jitakrodha÷ satyasaædho 'nasÆyaka÷ 12,192.018a samÃpte niyame tasminn atha viprasya dhÅmata÷ 12,192.018c sÃk«Ãt prÅtas tadà dharmo darÓayÃm Ãsa taæ dvijam 12,192.019 dharma uvÃca 12,192.019a dvijÃte paÓya mÃæ dharmam ahaæ tvÃæ dra«Âum Ãgata÷ 12,192.019c japyasya ca phalaæ yat te saæprÃptaæ tac ca me Ó­ïu 12,192.020a jità lokÃs tvayà sarve ye divyà ye ca mÃnu«Ã÷ 12,192.020c devÃnÃæ nirayÃn sÃdho sarvÃn utkramya yÃsyasi 12,192.021a prÃïatyÃgaæ kuru mune gaccha lokÃn yathepsitÃn 12,192.021c tyaktvÃtmana÷ ÓarÅraæ ca tato lokÃn avÃpsyasi 12,192.022 brÃhmaïa uvÃca 12,192.022a k­taæ lokair hi me dharma gaccha ca tvaæ yathÃsukham 12,192.022c bahudu÷khasukhaæ dehaæ nots­jeyam ahaæ vibho 12,192.022d*0521_01 acalaæ te mana÷ k­tvà tyaja dehaæ mahÃmate 12,192.022d*0521_02 anena kiæ te saæyoga÷ kathaæ mohaæ gami«yasi 12,192.023 dharma uvÃca 12,192.023a avaÓyaæ bho÷ ÓarÅraæ te tyaktavyaæ munipuægava 12,192.023c svarga ÃrohyatÃæ vipra kiæ và te rocate 'nagha 12,192.024 brÃhmaïa uvÃca 12,192.024a na rocaye svargavÃsaæ vinà dehÃd ahaæ vibho 12,192.024c gaccha dharma na me Óraddhà svargaæ gantuæ vinÃtmanà 12,192.025 dharma uvÃca 12,192.025a alaæ dehe mana÷ k­tvà tyaktvà dehaæ sukhÅ bhava 12,192.025c gaccha lokÃn arajaso yatra gatvà na Óocasi 12,192.026 brÃhmaïa uvÃca 12,192.026a rame japan mahÃbhÃga k­taæ lokai÷ sanÃtanai÷ 12,192.026c saÓarÅreïa gantavyo mayà svargo na và vibho 12,192.026d*0522_01 evaæ te kÃryasaæprÅtir vartate munisattama 12,192.027 dharma uvÃca 12,192.027a yadi tvaæ necchasi tyaktuæ ÓarÅraæ paÓya vai dvija 12,192.027c e«a kÃlas tathà m­tyur yamaÓ ca tvÃm upÃgatÃ÷ 12,192.028 bhÅ«ma uvÃca 12,192.028a atha vaivasvata÷ kÃlo m­tyuÓ ca tritayaæ vibho 12,192.028c brÃhmaïaæ taæ mahÃbhÃgam upÃgamyedam abruvan 12,192.029a tapaso 'sya sutaptasya tathà sucaritasya ca 12,192.029c phalaprÃptis tava Óre«Âhà yamo 'haæ tvÃm upabruve 12,192.030a yathÃvad asya japyasya phalaæ prÃptas tvam uttamam 12,192.030c kÃlas te svargam Ãro¬huæ kÃlo 'haæ tvÃm upÃgata÷ 12,192.031a m­tyuæ mà viddhi dharmaj¤a rÆpiïaæ svayam Ãgatam 12,192.031c kÃlena coditaæ vipra tvÃm ito netum adya vai 12,192.032 brÃhmaïa uvÃca 12,192.032a svÃgataæ sÆryaputrÃya kÃlÃya ca mahÃtmane 12,192.032c m­tyave cÃtha dharmÃya kiæ kÃryaæ karavÃïi va÷ 12,192.033 bhÅ«ma uvÃca 12,192.033a arghyaæ pÃdyaæ ca dattvà sa tebhyas tatra samÃgame 12,192.033c abravÅt paramaprÅta÷ svaÓaktyà kiæ karomi va÷ 12,192.033d*0523_01 svakÃryanirbharà yÆyaæ paropadravahetava÷ 12,192.033d*0523_02 bhavanto lokasÃmÃnyÃ÷ kimarthaæ brÆta sattamÃ÷ 12,192.033d*0523_02 dharma uvÃca 12,192.033d*0523_03 vayam apy evam avyagrair dhÃtur Ãj¤Ãpura÷sarai÷ 12,192.033d*0523_04 bhÅ«ma uvÃca 12,192.033d*0523_04 codità dhÃvamÃnà vai karmabhÃgam anuvratÃ÷ 12,192.034a tasminn evÃtha kÃle tu tÅrthayÃtrÃm upÃgata÷ 12,192.034c ik«vÃkur agamat tatra sametà yatra te vibho 12,192.035a sarvÃn eva tu rÃjar«i÷ saæpÆjyÃbhipraïamya ca 12,192.035c kuÓalapraÓnam akarot sarve«Ãæ rÃjasattama÷ 12,192.036a tasmai so 'thÃsanaæ dattvà pÃdyam arghyaæ tathaiva ca 12,192.036c abravÅd brÃhmaïo vÃkyaæ k­tvà kuÓalasaævidam 12,192.037a svÃgataæ te mahÃrÃja brÆhi yad yad ihecchasi 12,192.037c svaÓaktyà kiæ karomÅha tad bhavÃn prabravÅtu me 12,192.038 rÃjovÃca 12,192.038a rÃjÃhaæ brÃhmaïaÓ ca tvaæ yadi «aÂkarmasaæsthita÷ 12,192.038c dadÃmi vasu kiæ cit te prÃrthitaæ tad vadasva me 12,192.039 brÃhmaïa uvÃca 12,192.039a dvividhà brÃhmaïà rÃjan dharmaÓ ca dvividha÷ sm­ta÷ 12,192.039c prav­ttaÓ ca niv­ttaÓ ca niv­tto 'smi pratigrahÃt 12,192.040a tebhya÷ prayaccha dÃnÃni ye prav­ttà narÃdhipa 12,192.040c ahaæ na pratig­hïÃmi kim i«Âaæ kiæ dadÃni te 12,192.040e brÆhi tvaæ n­patiÓre«Âha tapasà sÃdhayÃmi kim 12,192.041 rÃjovÃca 12,192.041a k«atriyo 'haæ na jÃnÃmi dehÅti vacanaæ kva cit 12,192.041c prayaccha yuddham ity evaæ vÃdina÷ smo dvijottama 12,192.042 brÃhmaïa uvÃca 12,192.042a tu«yasi tvaæ svadharmeïa tathà tu«Âà vayaæ n­pa 12,192.042c anyonyasyottaraæ nÃsti yad i«Âaæ tat samÃcara 12,192.043 rÃjovÃca 12,192.043a svaÓaktyÃhaæ dadÃnÅti tvayà pÆrvaæ prabhëitam 12,192.043c yÃce tvÃæ dÅyatÃæ mahyaæ japyasyÃsya phalaæ dvija 12,192.044 brÃhmaïa uvÃca 12,192.044a yuddhaæ mama sadà vÃïÅ yÃcatÅti vikatthase 12,192.044c na ca yuddhaæ mayà sÃrdhaæ kimarthaæ yÃcase puna÷ 12,192.045 rÃjovÃca 12,192.045a vÃgvajrà brÃhmaïÃ÷ proktÃ÷ k«atriyà bÃhujÅvina÷ 12,192.045c vÃgyuddhaæ tad idaæ tÅvraæ mama vipra tvayà saha 12,192.046 brÃhmaïa uvÃca 12,192.046a saivÃdyÃpi pratij¤Ã me svaÓaktyà kiæ pradÅyatÃm 12,192.046c brÆhi dÃsyÃmi rÃjendra vibhave sati mÃciram 12,192.047 rÃjovÃca 12,192.047a yat tad var«aÓataæ pÆrïaæ japyaæ vai japatà tvayà 12,192.047c phalaæ prÃptaæ tat prayaccha mama ditsur bhavÃn yadi 12,192.048 brÃhmaïa uvÃca 12,192.048a paramaæ g­hyatÃæ tasya phalaæ yaj japitaæ mayà 12,192.048c ardhaæ tvam avicÃreïa phalaæ tasya samÃpnuhi 12,192.049a atha và sarvam eveha japyakaæ mÃmakaæ phalam 12,192.049c rÃjan prÃpnuhi kÃmaæ tvaæ yadi sarvam ihecchasi 12,192.050 rÃjovÃca 12,192.050a k­taæ sarveïa bhadraæ te japyaæ yad yÃcitaæ mayà 12,192.050c svasti te 'stu gami«yÃmi kiæ ca tasya phalaæ vada 12,192.051 brÃhmaïa uvÃca 12,192.051a phalaprÃptiæ na jÃnÃmi dattaæ yaj japitaæ mayà 12,192.051c ayaæ dharmaÓ ca kÃlaÓ ca yamo m­tyuÓ ca sÃk«iïa÷ 12,192.052 rÃjovÃca 12,192.052a aj¤Ãtam asya dharmasya phalaæ me kiæ kari«yati 12,192.052b*0524_01 phalaæ bravÅ«i dharmasya na cej japyak­tasya mÃm 12,192.052c prÃpnotu tat phalaæ vipro nÃham icche sasaæÓayam 12,192.053 brÃhmaïa uvÃca 12,192.053a nÃdade 'paravaktavyaæ dattaæ vÃcà phalaæ mayà 12,192.053c vÃkyaæ pramÃïaæ rÃjar«e mamÃpi tava caiva hi 12,192.053d*0525_01 sak­d aæÓo nipatati sak­t kanyà pradÅyate 12,192.053d*0525_02 sak­d eva dadÃnÅti trÅïy etÃni sak­t sak­t 12,192.054a nÃbhisaædhir mayà japye k­tapÆrva÷ kathaæ cana 12,192.054c japyasya rÃjaÓÃrdÆla kathaæ j¤ÃsyÃmy ahaæ phalam 12,192.055a dadasveti tvayà coktaæ dadÃmÅti tathà mayà 12,192.055c na vÃcaæ dÆ«ayi«yÃmi satyaæ rak«a sthiro bhava 12,192.056a athaivaæ vadato me 'dya vacanaæ na kari«yasi 12,192.056c mahÃn adharmo bhavità tava rÃjan m­«Ãk­ta÷ 12,192.057a na yuktaæ tu m­«Ã vÃïÅ tvayà vaktum ariædama 12,192.057c tathà mayÃpy abhyadhikaæ m­«Ã vaktuæ na Óakyate 12,192.058a saæÓrutaæ ca mayà pÆrvaæ dadÃnÅty avicÃritam 12,192.058c tad g­hïÅ«vÃvicÃreïa yadi satye sthito bhavÃn 12,192.059a ihÃgamya hi mÃæ rÃja¤ jÃpyaæ phalam ayÃcithÃ÷ 12,192.059c tan mannis­«Âaæ g­hïÅ«va bhava satye sthiro 'pi ca 12,192.060a nÃyaæ loko 'sti na paro na ca pÆrvÃn sa tÃrayet 12,192.060c kuta evÃvarÃn rÃjan m­«ÃvÃdaparÃyaïa÷ 12,192.061a na yaj¤Ãdhyayane dÃnaæ niyamÃs tÃrayanti hi 12,192.061c tathà satyaæ pare loke yathà vai puru«ar«abha 12,192.062a tapÃæsi yÃni cÅrïÃni cari«yasi ca yat tapa÷ 12,192.062c samÃ÷ Óatai÷ sahasraiÓ ca tat satyÃn na viÓi«yate 12,192.063a satyam ekÃk«araæ brahma satyam ekÃk«araæ tapa÷ 12,192.063c satyam ekÃk«aro yaj¤a÷ satyam ekÃk«araæ Órutam 12,192.064a satyaæ vede«u jÃgarti phalaæ satye paraæ sm­tam 12,192.064c satyÃd dharmo damaÓ caiva sarvaæ satye prati«Âhitam 12,192.065a satyaæ vedÃs tathÃÇgÃni satyaæ yaj¤as tathà vidhi÷ 12,192.065c vratacaryÃs tathà satyam oækÃra÷ satyam eva ca 12,192.066a prÃïinÃæ jananaæ satyaæ satyaæ saætatir eva ca 12,192.066c satyena vÃyur abhyeti satyena tapate ravi÷ 12,192.067a satyena cÃgnir dahati svarga÷ satye prati«Âhita÷ 12,192.067c satyaæ yaj¤as tapo vedÃ÷ stobhà mantrÃ÷ sarasvatÅ 12,192.068a tulÃm Ãropito dharma÷ satyaæ caiveti na÷ Órutam 12,192.068c samÃæ kak«Ãæ dhÃrayato yata÷ satyaæ tato 'dhikam 12,192.069a yato dharmas tata÷ satyaæ sarvaæ satyena vardhate 12,192.069c kimartham an­taæ karma kartuæ rÃjaæs tvam icchasi 12,192.070a satye kuru sthiraæ bhÃvaæ mà rÃjann an­taæ k­thÃ÷ 12,192.070c kasmÃt tvam an­taæ vÃkyaæ dehÅti kuru«e 'Óubham 12,192.071a yadi japyaphalaæ dattaæ mayà ne«i«yase n­pa 12,192.071c svadharmebhya÷ paribhra«Âo lokÃn anucari«yasi 12,192.072a saæÓrutya yo na ditseta yÃcitvà yaÓ ca necchati 12,192.072c ubhÃv Ãn­tikÃv etau na m­«Ã kartum arhasi 12,192.073 rÃjovÃca 12,192.073a yoddhavyaæ rak«itavyaæ ca k«atradharma÷ kila dvija 12,192.073c dÃtÃra÷ k«atriyÃ÷ proktà g­hïÅyÃæ bhavata÷ katham 12,192.074 brÃhmaïa uvÃca 12,192.074a na chandayÃmi te rÃjan nÃpi te g­ham Ãvrajam 12,192.074c ihÃgamya tu yÃcitvà na g­hïÅ«e puna÷ katham 12,192.075 dharma uvÃca 12,192.075a avivÃdo 'stu yuvayor vittaæ mÃæ dharmam Ãgatam 12,192.075c dvijo dÃnaphalair yukto rÃjà satyaphalena ca 12,192.076 svarga uvÃca 12,192.076a svargaæ mÃæ viddhi rÃjendra rÆpiïaæ svayam Ãgatam 12,192.076c avivÃdo 'stu yuvayor ubhau tulyaphalau yuvÃm 12,192.077 rÃjovÃca 12,192.077a k­taæ svargeïa me kÃryaæ gaccha svarga yathÃsukham 12,192.077c vipro yadÅcchate dÃtuæ pratÅcchatu ca me dhanam 12,192.078 brÃhmaïa uvÃca 12,192.078a bÃlye yadi syÃd aj¤ÃnÃn mayà hasta÷ prasÃrita÷ 12,192.078c niv­ttilak«aïaæ dharmam upÃse saæhitÃæ japan 12,192.079a niv­ttaæ mÃæ ciraæ rÃjan vipraæ lobhayase katham 12,192.079c svena kÃryaæ kari«yÃmi tvatto necche phalaæ n­pa 12,192.079e tapa÷svÃdhyÃyaÓÅlo 'haæ niv­ttaÓ ca pratigrahÃt 12,192.080 rÃjovÃca 12,192.080a yadi vipra nis­«Âaæ te japyasya phalam uttamam 12,192.080c Ãvayor yat phalaæ kiæ cit sahitaæ nau tad astv iha 12,192.081a dvijÃ÷ pratigrahe yuktà dÃtÃro rÃjavaæÓajÃ÷ 12,192.081c yadi dharma÷ Óruto vipra sahaiva phalam astu nau 12,192.082a mà và bhÆt sahabhojyaæ nau madÅyaæ phalam Ãpnuhi 12,192.082c pratÅccha matk­taæ dharmaæ yadi te mayy anugraha÷ 12,192.083 bhÅ«ma uvÃca 12,192.083a tato vik­tace«Âau dvau puru«au samupasthitau 12,192.083c g­hÅtvÃnyonyam Ãve«Âya kucelÃv Æcatur vaca÷ 12,192.084a na me dhÃrayasÅty eko dhÃrayÃmÅti cÃpara÷ 12,192.084c ihÃsti nau vivÃdo 'yam ayaæ rÃjÃnuÓÃsaka÷ 12,192.085a satyaæ bravÅmy aham idaæ na me dhÃrayate bhavÃn 12,192.085c an­taæ vadasÅha tvam ­ïaæ te dhÃrayÃmy aham 12,192.086a tÃv ubhau bh­Óasaætaptau rÃjÃnam idam Æcatu÷ 12,192.086c parÅk«yatÃæ yathà syÃva nÃvÃm iha vigarhitau 12,192.087 virÆpa uvÃca 12,192.087a dhÃrayÃmi naravyÃghra vik­tasyeha go÷ phalam 12,192.087c dadataÓ ca na g­hïÃti vik­to me mahÅpate 12,192.088 vik­ta uvÃca 12,192.088a na me dhÃrayate kiæ cid virÆpo 'yaæ narÃdhipa 12,192.088c mithyà bravÅty ayaæ hi tvà mithyÃbhÃsaæ narÃdhipa 12,192.089 rÃjovÃca 12,192.089a virÆpa kiæ dhÃrayate bhavÃn asya vadasva me 12,192.089c Órutvà tathà kari«yÃmÅty evaæ me dhÅyate mati÷ 12,192.090 virÆpa uvÃca 12,192.090a Ó­ïu«vÃvahito rÃjan yathaitad dhÃrayÃmy aham 12,192.090c vik­tasyÃsya rÃjar«e nikhilena narar«abha 12,192.091a anena dharmaprÃptyarthaæ Óubhà dattà purÃnagha 12,192.091c dhenur viprÃya rÃjar«e tapa÷svÃdhyÃyaÓÅline 12,192.092a tasyÃÓ cÃyaæ mayà rÃjan phalam abhyetya yÃcita÷ 12,192.092c vik­tena ca me dattaæ viÓÆddhenÃntarÃtmanà 12,192.093a tato me suk­taæ karma k­tam ÃtmaviÓuddhaye 12,192.093c gÃvau hi kapile krÅtvà vatsale bahudohane 12,192.094a te co¤chav­ttaye rÃjan mayà samapavarjite 12,192.094c yathÃvidhi yathÃÓraddhaæ tad asyÃhaæ puna÷ prabho 12,192.095a ihÃdya vai g­hÅtvà tat prayacche dviguïaæ phalam 12,192.095c ekasyÃ÷ puru«avyÃghra ka÷ Óuddha÷ ko 'tra do«avÃn 12,192.096a evaæ vivadamÃnau svas tvÃm ihÃbhyÃgatau n­pa 12,192.096c kuru dharmam adharmaæ và vinaye nau samÃdhaya 12,192.097a yadi necchati me dÃnaæ yathà dattam anena vai 12,192.097c bhavÃn atra sthiro bhÆtvà mÃrge sthÃpayatu prabhu÷ 12,192.098 rÃjovÃca 12,192.098a dÅyamÃnaæ na g­hïÃsi ­ïaæ kasmÃt tvam adya vai 12,192.098c yathaiva te 'bhyanuj¤Ãtaæ tathà g­hïÅ«va mÃciram 12,192.099 vik­ta uvÃca 12,192.099a dÅyatÃm ity anenoktaæ dadÃnÅti tathà mayà 12,192.099c nÃyaæ me dhÃrayaty atra gamyatÃæ yatra vächati 12,192.100 rÃjovÃca 12,192.100a dadato 'sya na g­hïÃsi vi«amaæ pratibhÃti me 12,192.100c daï¬yo hi tvaæ mama mato nÃsty atra khalu saæÓaya÷ 12,192.101 vik­ta uvÃca 12,192.101a mayÃsya dattaæ rÃjar«e g­hïÅyÃæ tat kathaæ puna÷ 12,192.101c kÃmam atrÃparÃdho me daï¬yam Ãj¤Ãpaya prabho 12,192.102 virÆpa uvÃca 12,192.102a dÅyamÃnaæ yadi mayà ne«i«yasi kathaæ cana 12,192.102c niyaæsyati tvà n­patir ayaæ dharmÃnuÓÃsaka÷ 12,192.103 vik­ta uvÃca 12,192.103a svaæ mayà yÃciteneha dattaæ katham ihÃdya tat 12,192.103c g­hïÅyÃæ gacchatu bhavÃn abhyanuj¤Ãæ dadÃni te 12,192.104 brÃhmaïa uvÃca 12,192.104a Órutam etat tvayà rÃjann anayo÷ kathitaæ dvayo÷ 12,192.104c pratij¤Ãtaæ mayà yat te tad g­hÃïÃvicÃritam 12,192.105 rÃjovÃca 12,192.105a prastutaæ sumahat kÃryam Ãvayor gahvaraæ yathà 12,192.105c jÃpakasya d­¬hÅkÃra÷ katham etad bhavi«yati 12,192.106a yadi tÃvan na g­hïÃmi brÃhmaïenÃpavarjitam 12,192.106c kathaæ na lipyeyam ahaæ do«eïa mahatÃdya vai 12,192.107 bhÅ«ma uvÃca 12,192.107a tau covÃca sa rÃjar«i÷ k­takÃryau gami«yatha÷ 12,192.107c nedÃnÅæ mÃm ihÃsÃdya rÃjadharmo bhaven m­«Ã 12,192.108a svadharma÷ paripÃlyaÓ ca rÃj¤Ãm e«a viniÓcaya÷ 12,192.108c vipradharmaÓ ca sugurur mÃm anÃtmÃnam ÃviÓat 12,192.109 brÃhmaïa uvÃca 12,192.109a g­hÃïa dhÃraye 'haæ te yÃcitaæ te Órutaæ mayà 12,192.109c na ced grahÅ«yase rÃja¤ Óapi«ye tvÃæ na saæÓaya÷ 12,192.110 rÃjovÃca 12,192.110a dhig rÃjadharmaæ yasyÃyaæ kÃryasyeha viniÓcaya÷ 12,192.110c ityarthaæ me grahÅtavyaæ kathaæ tulyaæ bhaved iti 12,192.111a e«a pÃïir apÆrvaæ bho nik«epÃrthaæ prasÃrita÷ 12,192.111c yan me dhÃrayase vipra tad idÃnÅæ pradÅyatÃm 12,192.112 brÃhmaïa uvÃca 12,192.112a saæhitÃæ japatà yÃvÃn mayà kaÓ cid guïa÷ k­ta÷ 12,192.112c tat sarvaæ pratig­hïÅ«va yadi kiæ cid ihÃsti me 12,192.113 rÃjovÃca 12,192.113a jalam etan nipatitaæ mama pÃïau dvijottama 12,192.113c samam astu sahaivÃstu pratig­hïÃtu vai bhavÃn 12,192.114 virÆpa uvÃca 12,192.114a kÃmakrodhau viddhi nau tvam ÃvÃbhyÃæ kÃrito bhavÃn 12,192.114b*0526_01 jij¤ÃsamÃnau yuvayor manotthaæ tu dvijottama 12,192.114c sameti ca yad uktaæ te samà lokÃs tavÃsya ca 12,192.115a nÃyaæ dhÃrayate kiæ cij jij¤Ãsà tvatk­te k­tà 12,192.115c kÃlo dharmas tathà m­tyu÷ kÃmakrodhau tathà yuvÃm 12,192.116a sarvam anyonyanika«e nigh­«Âaæ paÓyatas tava 12,192.116b*0527_01 sarve«Ãm upari sthÃnaæ brahmaïo 'vyaktajanmana÷ 12,192.116b*0527_02 yuvayo÷ sthÃnam atulaæ nirdvaædvam amalÃtmakam 12,192.116b*0527_03 sarve gacchÃma yatra svÃn svÃæl lokÃæÓ ca tathà vayam 12,192.116c gaccha lokä jitÃn svena karmaïà yatra vächasi 12,192.116d*0528_01 tato dharmayamÃdyÃs te vÃkyam Æcur n­padvijau 12,192.116d*0528_02 asmÃkaæ ya÷ sm­to mÆrdhà brahmalokam iti sm­tam 12,192.116d*0528_03 tatrasthau hi bhavantau hi yuvÃbhyÃæ nirjità vayam 12,192.116d*0528_04 yuvayo÷ kÃma Ãpannas tat kÃmyam aviÓaÇkayà 12,192.117 bhÅ«ma uvÃca 12,192.117a jÃpakÃnÃæ phalÃvÃptir mayà te saæprakÅrtità 12,192.117c gati÷ sthÃnaæ ca lokÃÓ ca jÃpakena yathà jitÃ÷ 12,192.118a prayÃti saæhitÃdhyÃyÅ brahmÃïaæ parame«Âhinam 12,192.118c atha vÃgniæ samÃyÃti sÆryam ÃviÓate 'pi và 12,192.119a sa taijasena bhÃvena yadi tatrÃÓnute ratim 12,192.119c guïÃæs te«Ãæ samÃdatte rÃgeïa pratimohita÷ 12,192.120a evaæ some tathà vÃyau bhÆmyÃkÃÓaÓarÅraga÷ 12,192.120c sarÃgas tatra vasati guïÃæs te«Ãæ samÃcaran 12,192.121a atha tatra virÃgÅ sa gacchati tv atha saæÓayam 12,192.121c param avyayam icchan sa tam evÃviÓate puna÷ 12,192.122a am­tÃc cÃm­taæ prÃpta÷ ÓÅtÅbhÆto nirÃtmavÃn 12,192.122c brahmabhÆta÷ sa nirdvaædva÷ sukhÅ ÓÃnto nirÃmaya÷ 12,192.123a brahmasthÃnam anÃvartam ekam ak«arasaæj¤akam 12,192.123c adu÷kham ajaraæ ÓÃntaæ sthÃnaæ tat pratipadyate 12,192.124a caturbhir lak«aïair hÅnaæ tathà «a¬bhi÷ sa«o¬aÓai÷ 12,192.124c puru«aæ samatikramya ÃkÃÓaæ pratipadyate 12,192.125a atha vecchati rÃgÃtmà sarvaæ tad adhiti«Âhati 12,192.125c yac ca prÃrthayate tac ca manasà pratipadyate 12,192.126a atha và vÅk«ate lokÃn sarvÃn nirayasaæsthitÃn 12,192.126c ni÷sp­ha÷ sarvato muktas tatraiva ramate sukhÅ 12,192.127a evam e«Ã mahÃrÃja jÃpakasya gatir yathà 12,192.127c etat te sarvam ÃkhyÃtaæ kiæ bhÆya÷ Órotum icchasi 12,193.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,193.001a kim uttaraæ tadà tau sma cakratus tena bhëite 12,193.001c brÃhmaïo vÃtha và rÃjà tan me brÆhi pitÃmaha 12,193.002a atha và tau gatau tatra yad etat kÅrtitaæ tvayà 12,193.002c saævÃdo và tayo÷ ko 'bhÆt kiæ và tau tatra cakratu÷ 12,193.003 bhÅ«ma uvÃca 12,193.003a tathety evaæ pratiÓrutya dharmaæ saæpÆjya cÃbhibho 12,193.003c yamaæ kÃlaæ ca m­tyuæ ca svargaæ saæpÆjya cÃrhata÷ 12,193.004a pÆrvaæ ye cÃpare tatra sametà brÃhmaïar«abhÃ÷ 12,193.004c sarvÃn saæpÆjya Óirasà rÃjÃnaæ so 'bravÅd vaca÷ 12,193.005a phalenÃnena saæyukto rÃjar«e gaccha puïyatÃm 12,193.005c bhavatà cÃbhyanuj¤Ãto japeyaæ bhÆya eva hi 12,193.006a varaÓ ca mama pÆrvaæ hi devyà datto mahÃbala 12,193.006c Óraddhà te japato nityaæ bhaviteti viÓÃæ pate 12,193.007 rÃjovÃca 12,193.007a yady evam aphalà siddhi÷ Óraddhà ca japituæ tava 12,193.007c gaccha vipra mayà sÃrdhaæ jÃpakaæ phalam Ãpnuhi 12,193.008 brÃhmaïa uvÃca 12,193.008a k­ta÷ prayatna÷ sumahÃn sarve«Ãæ saænidhÃv iha 12,193.008c saha tulyaphalau cÃvÃæ gacchÃvo yatra nau gati÷ 12,193.009 bhÅ«ma uvÃca 12,193.009a vyavasÃyaæ tayos tatra viditvà tridaÓeÓvara÷ 12,193.009c saha devair upayayau lokapÃlais tathaiva ca 12,193.010a sÃdhyà viÓve 'tha maruto jyotÅæ«i sumahÃnti ca 12,193.010c nadya÷ ÓailÃ÷ samudrÃÓ ca tÅrthÃni vividhÃni ca 12,193.011a tapÃæsi saæyogavidhir vedÃ÷ stobhÃ÷ sarasvatÅ 12,193.011c nÃrada÷ parvataÓ caiva viÓvÃvasur hahà huhÆ÷ 12,193.011d*0529_01 tumburupramukhÃÓ caiva hÃhà hÆhÆs tathaiva ca 12,193.012a gandharvaÓ citrasenaÓ ca parivÃragaïair yuta÷ 12,193.012c nÃgÃ÷ siddhÃÓ ca munayo devadeva÷ prajÃpati÷ 12,193.012d*0530_01 ÃjagÃma ca deveÓo brahmà vedamayo 'vyaya÷ 12,193.012e vi«ïu÷ sahasraÓÅr«aÓ ca devo 'cintya÷ samÃgamat 12,193.013a avÃdyantÃntarik«e ca bheryas tÆryÃïi cÃbhibho 12,193.013c pu«pavar«Ãïi divyÃni tatra te«Ãæ mahÃtmanÃm 12,193.013e nan­tuÓ cÃpsara÷saæghÃs tatra tatra samantata÷ 12,193.014a atha svargas tathà rÆpÅ brÃhmaïaæ vÃkyam abravÅt 12,193.014c saæsiddhas tvaæ mahÃbhÃga tvaæ ca siddhas tathà n­pa 12,193.015a atha tau sahitau rÃjann anyonyena vidhÃnata÷ 12,193.015c vi«ayapratisaæhÃram ubhÃv eva pracakratu÷ 12,193.016a prÃïÃpÃnau tathodÃnaæ samÃnaæ vyÃnam eva ca 12,193.016c evaæ tÃn manasi sthÃpya dadhatu÷ prÃïayor mana÷ 12,193.017a upasthitak­tau tatra nÃsikÃgram adho bhruvau 12,193.017c kuÇkuïyÃæ caiva manasà Óanair dhÃrayata÷ sma tau 12,193.018a niÓce«ÂÃbhyÃæ ÓarÅrÃbhyÃæ sthirad­«ÂÅ samÃhitau 12,193.018c jitÃsanau tathÃdhÃya mÆrdhany ÃtmÃnam eva ca 12,193.019a tÃludeÓam athoddÃlya brÃhmaïasya mahÃtmana÷ 12,193.019c jyotirjvÃlà sumahatÅ jagÃma tridivaæ tadà 12,193.020a hÃhÃkÃras tato dik«u sarvÃsu sumahÃn abhÆt 12,193.020c taj jyoti÷ stÆyamÃnaæ sma brahmÃïaæ prÃviÓat tadà 12,193.021a tata÷ svÃgatam ity Ãha tat teja÷ sa pitÃmaha÷ 12,193.021c prÃdeÓamÃtraæ puru«aæ pratyudgamya viÓÃæ pate 12,193.022a bhÆyaÓ caivÃparaæ prÃha vacanaæ madhuraæ sma sa÷ 12,193.022c jÃpakais tulyaphalatà yogÃnÃæ nÃtra saæÓaya÷ 12,193.023a yogasya tÃvad etebhya÷ phalaæ pratyak«adarÓanam 12,193.023c jÃpakÃnÃæ viÓi«Âaæ tu pratyutthÃnaæ samÃdhikam 12,193.024a u«yatÃæ mayi cety uktvÃcetayat sa tata÷ puna÷ 12,193.024c athÃsya praviveÓÃsyaæ brÃhmaïo vigatajvara÷ 12,193.025a rÃjÃpy etena vidhinà bhagavantaæ pitÃmaham 12,193.025c yathaiva dvijaÓÃrdÆlas tathaiva prÃviÓat tadà 12,193.026a svayaæbhuvam atho devà abhivÃdya tato 'bruvan 12,193.026c jÃpakÃrtham ayaæ yatnas tadarthaæ vayam ÃgatÃ÷ 12,193.027a k­tapÆjÃv imau tulyaæ tvayà tulyaphalÃv imau 12,193.027c yogajÃpakayor d­«Âaæ phalaæ sumahad adya vai 12,193.027e sarvÃæl lokÃn atÅtyaitau gacchetÃæ yatra vächitam 12,193.028 brahmovÃca 12,193.028a mahÃsm­tiæ paÂhed yas tu tathaivÃnusm­tiæ ÓubhÃm 12,193.028c tÃv apy etena vidhinà gacchetÃæ matsalokatÃm 12,193.029a yaÓ ca yoge bhaved bhakta÷ so 'pi nÃsty atra saæÓaya÷ 12,193.029c vidhinÃnena dehÃnte mama lokÃn avÃpnuyÃt 12,193.029e gamyatÃæ sÃdhayi«yÃmi yathÃsthÃnÃni siddhaye 12,193.030 bhÅ«ma uvÃca 12,193.030a ity uktvà sa tadà devas tatraivÃntaradhÅyata 12,193.030c Ãmantrya taæ tato devà yayu÷ svaæ svaæ niveÓanam 12,193.031a te ca sarve mahÃtmÃno dharmaæ satk­tya tatra vai 12,193.031c p­«Âhato 'nuyayÆ rÃjan sarve suprÅtamÃnasÃ÷ 12,193.032a etat phalaæ jÃpakÃnÃæ gatiÓ caiva prakÅrtità 12,193.032c yathÃÓrutaæ mahÃrÃja kiæ bhÆya÷ Órotum icchasi 12,194.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,194.001a kiæ phalaæ j¤Ãnayogasya vedÃnÃæ niyamasya ca 12,194.001c bhÆtÃtmà và kathaæ j¤eyas tan me brÆhi pitÃmaha 12,194.002 bhÅ«ma uvÃca 12,194.002a atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,194.002c mano÷ prajÃpater vÃdaæ mahar«eÓ ca b­haspate÷ 12,194.003a prajÃpatiæ Óre«Âhatamaæ p­thivyÃæ; devar«isaæghapravaro mahar«i÷ 12,194.003c b­haspati÷ praÓnam imaæ purÃïaæ; papraccha Ói«yo 'tha guruæ praïamya 12,194.004a yatkÃraïaæ mantravidhi÷ prav­tto; j¤Ãne phalaæ yat pravadanti viprÃ÷ 12,194.004c yan mantraÓabdair ak­taprakÃÓaæ; tad ucyatÃæ me bhagavan yathÃvat 12,194.005a yad arthaÓÃstrÃgamamantravidbhir; yaj¤air anekair varagopradÃnai÷ 12,194.005c phalaæ mahadbhir yad upÃsyate ca; tat kiæ kathaæ và bhavità kva và tat 12,194.006a mahÅ mahÅjÃ÷ pavano 'ntarik«aæ; jalaukasaÓ caiva jalaæ divaæ ca 12,194.006c divaukasaÓ caiva yata÷ prasÆtÃs; tad ucyatÃæ me bhagavan purÃïam 12,194.007a j¤Ãnaæ yata÷ prÃrthayate naro vai; tatas tadarthà bhavati prav­tti÷ 12,194.007c na cÃpy ahaæ veda paraæ purÃïaæ; mithyÃprav­ttiæ ca kathaæ nu kuryÃm 12,194.008a ­k sÃmasaæghÃæÓ ca yajÆæ«i cÃhaæ; chandÃæsi nak«atragatiæ niruktam 12,194.008c adhÅtya ca vyÃkaraïaæ sakalpaæ; Óik«Ãæ ca bhÆtaprak­tiæ na vedmi 12,194.009a sa me bhavä Óaæsatu sarvam etaj; j¤Ãne phalaæ karmaïi và yad asti 12,194.009a*0531_01 sÃmÃnyaÓabdaiÓ ca viÓe«aïaiÓ ca 12,194.009a*0531_02 sa me bhavä Óaæsatu tÃvad etat 12,194.009c yathà ca dehÃc cyavate ÓarÅrÅ; puna÷ ÓarÅraæ ca yathÃbhyupaiti 12,194.010 manur uvÃca 12,194.010a yad yat priyaæ yasya sukhaæ tad Ãhus; tad eva du÷khaæ pravadanty ani«Âam 12,194.010c i«Âaæ ca me syÃd itarac ca na syÃd; etatk­te karmavidhi÷ prav­tta÷ 12,194.010e i«Âaæ tv ani«Âaæ ca na mÃæ bhajetety; etatk­te j¤Ãnavidhi÷ prav­tta÷ 12,194.011a kÃmÃtmakÃÓ chandasi karmayogÃ; ebhir vimukta÷ param aÓnuvÅta 12,194.011c nÃnÃvidhe karmapathe sukhÃrthÅ; nara÷ prav­tto na paraæ prayÃti 12,194.011d*0532_00 b­haspatir uvÃca 12,194.011d*0532_01 i«Âaæ tv ani«Âaæ ca sukhÃsukhe ca 12,194.011d*0532_02 manur uvÃca 12,194.011d*0532_02 sÃÓÅs tv avacchandati karmabhiÓ ca 12,194.011d*0532_03 ebhir viyukta÷ param ÃviveÓa 12,194.011d*0532_04 etatk­te karmavidhi÷ prav­tta÷ 12,194.011d*0532_05 ÃtmÃdibhi÷ karmabhir idhyamÃno 12,194.011d*0532_06 dharme prav­tto dyutimÃn sukhÃrthÅ 12,194.011e paraæ hi tat karmapathÃd apetaæ; nirÃÓi«aæ brahmaparaæ hy avaÓyam 12,194.012a prajÃ÷ s­«Âà manasà karmaïà ca; dvÃv apy etau satpathau lokaju«Âau 12,194.012c d­«Âvà karma ÓÃÓvataæ cÃntavac ca; manastyÃga÷ kÃraïaæ nÃnyad asti 12,194.013a svenÃtmanà cak«ur iva praïetÃ; niÓÃtyaye tamasà saæv­tÃtmà 12,194.013c j¤Ãnaæ tu vij¤Ãnaguïena yuktaæ; karmÃÓubhaæ paÓyati varjanÅyam 12,194.014a sarpÃn kuÓÃgrÃïi tathodapÃnaæ; j¤Ãtvà manu«yÃ÷ parivarjayanti 12,194.014c aj¤Ãnatas tatra patanti mƬhÃ; j¤Ãne phalaæ paÓya yathà viÓi«Âam 12,194.015a k­tsnas tu mantro vidhivat prayukto; yaj¤Ã yathoktÃs tv atha dak«iïÃÓ ca 12,194.015c annapradÃnaæ manasa÷ samÃdhi÷; pa¤cÃtmakaæ karmaphalaæ vadanti 12,194.016a guïÃtmakaæ karma vadanti vedÃs; tasmÃn mantrà mantramÆlaæ hi karma 12,194.016c vidhir vidheyaæ manasopapatti÷; phalasya bhoktà tu yathà ÓarÅrÅ 12,194.017a ÓabdÃÓ ca rÆpÃïi rasÃÓ ca puïyÃ÷; sparÓÃÓ ca gandhÃÓ ca ÓubhÃs tathaiva 12,194.017c naro nasaæsthÃnagata÷ prabhu÷ syÃd; etat phalaæ sidhyati karmaloke 12,194.018a yad yac charÅreïa karoti karma; ÓarÅrayukta÷ samupÃÓnute tat 12,194.018c ÓarÅram evÃyatanaæ sukhasya; du÷khasya cÃpy Ãyatanaæ ÓarÅram 12,194.019a vÃcà tu yat karma karoti kiæ cid; vÃcaiva sarvaæ samupÃÓnute tat 12,194.019c manas tu yat karma karoti kiæ cin; mana÷stha evÃyam upÃÓnute tat 12,194.020a yathÃguïaæ karmagaïaæ phalÃrthÅ; karoty ayaæ karmaphale nivi«Âa÷ 12,194.020c tathà tathÃyaæ guïasaæprayukta÷; ÓubhÃÓubhaæ karmaphalaæ bhunakti 12,194.021a matsyo yathà srota ivÃbhipÃtÅ; tathà k­taæ pÆrvam upaiti karma 12,194.021c Óubhe tv asau tu«yati du«k­te tu; na tu«yate vai parama÷ ÓarÅrÅ 12,194.022a yato jagat sarvam idaæ prasÆtaæ; j¤ÃtvÃtmavanto vyatiyÃnti yat tat 12,194.022c yan mantraÓabdair ak­taprakÃÓaæ; tad ucyamÃnaæ Ó­ïu me paraæ yat 12,194.023a rasair viyuktaæ vividhaiÓ ca gandhair; aÓabdam asparÓam arÆpavac ca 12,194.023c agrÃhyam avyaktam avarïam ekaæ; pa¤caprakÃraæ sas­je prajÃnÃm 12,194.024a na strÅ pumÃn vÃpi napuæsakaæ ca; na san na cÃsat sad asac ca tan na 12,194.024c paÓyanti yad brahmavido manu«yÃs; tad ak«araæ na k«aratÅti viddhi 12,195.001 manur uvÃca 12,195.001a ak«arÃt khaæ tato vÃyur vÃyor jyotis tato jalam 12,195.001c jalÃt prasÆtà jagatÅ jagatyÃæ jÃyate jagat 12,195.002a ime ÓarÅrair jalam eva gatvÃ; jalÃc ca teja÷ pavano 'ntarik«am 12,195.002c khÃd vai nivartanti nabhÃvinas te; ye bhÃvinas te param Ãpnuvanti 12,195.003a no«ïaæ na ÓÅtaæ m­du nÃpi tÅk«ïaæ; nÃmlaæ ka«Ãyaæ madhuraæ na tiktam 12,195.003c na Óabdavan nÃpi ca gandhavat tan; na rÆpavat tat paramasvabhÃvam 12,195.004a sparÓaæ tanur veda rasaæ tu jihvÃ; ghrÃïaæ ca gandhä Óravaïe ca ÓabdÃn 12,195.004c rÆpÃïi cak«ur na ca tatparaæ yad; g­hïanty anadhyÃtmavido manu«yÃ÷ 12,195.005a nivartayitvà rasanaæ rasebhyo; ghrÃïaæ ca gandhÃc chravaïe ca ÓabdÃt 12,195.005c sparÓÃt tanuæ rÆpaguïÃt tu cak«us; tata÷ paraæ paÓyati svaæ svabhÃvam 12,195.006a yato g­hÅtvà hi karoti yac ca; yasmiæÓ ca tÃm Ãrabhate prav­ttim 12,195.006c yasmiæÓ ca yad yena ca yaÓ ca kartÃ; tatkÃraïaæ taæ samupÃyam Ãhu÷ 12,195.007a yac cÃbhibhÆ÷ sÃdhakaæ vyÃpakaæ ca; yan mantravac chaæsyate caiva loke 12,195.007c ya÷ sarvahetu÷ paramÃrthakÃrÅ; tat kÃraïaæ kÃryam ato yad anyat 12,195.008a yathà ca kaÓ cit suk­tair manu«ya÷; ÓubhÃÓubhaæ prÃpnute 'thÃvirodhÃt 12,195.008c evaæ ÓarÅre«u ÓubhÃÓubhe«u; svakarmajair j¤Ãnam idaæ nibaddham 12,195.009a yathà pradÅpa÷ purata÷ pradÅpta÷; prakÃÓam anyasya karoti dÅpyan 12,195.009c tatheha pa¤cendriyadÅpav­k«Ã; j¤ÃnapradÅptÃ÷ paravanta eva 12,195.010a yathà hi rÃj¤o bahavo hy amÃtyÃ÷; p­thak pramÃnaæ pravadanti yuktÃ÷ 12,195.010c tadvac charÅre«u bhavanti pa¤ca; j¤ÃnaikadeÓa÷ parama÷ sa tebhya÷ 12,195.011a yathÃrci«o 'gne÷ pavanasya vegÃ; marÅcayo 'rkasya nadÅ«u cÃpa÷ 12,195.011c gacchanti cÃyÃnti ca tanyamÃnÃs; tadvac charÅrÃïi ÓarÅriïÃæ tu 12,195.012a yathà ca kaÓ cit paraÓuæ g­hÅtvÃ; dhÆmaæ na paÓyej jvalanaæ ca këÂhe 12,195.012c tadvac charÅrodarapÃïipÃdaæ; chittvà na paÓyanti tato yad anyat 12,195.013a tÃny eva këÂhÃni yathà vimathya; dhÆmaæ ca paÓyej jvalanaæ ca yogÃt 12,195.013c tadvat subuddhi÷ samam indriyatvÃd; budha÷ paraæ paÓyati svaæ svabhÃvam 12,195.014a yathÃtmano 'Çgaæ patitaæ p­thivyÃæ; svapnÃntare paÓyati cÃtmano 'nyat 12,195.014c ÓrotrÃdiyukta÷ sumanÃ÷ subuddhir; liÇgÃt tathà gacchati liÇgam anyat 12,195.015a utpattiv­ddhik«ayasaænipÃtair; na yujyate 'sau parama÷ ÓarÅrÅ 12,195.015c anena liÇgena tu liÇgam anyad; gacchaty ad­«Âa÷ pratisaædhiyogÃt 12,195.016a na cak«u«Ã paÓyati rÆpam Ãtmano; na cÃpi saæsparÓam upaiti kiæ cit 12,195.016c na cÃpi tai÷ sÃdhayate 'tha kÃryaæ; te taæ na paÓyanti sa paÓyate tÃn 12,195.017a yathà pradÅpe jvalato 'nalasya; saætÃpajaæ rÆpam upaiti kiæ cit 12,195.017c na cÃntaraæ rÆpaguïaæ bibharti; tathaiva tad d­Óyate rÆpam asya 12,195.018a yathà manu«ya÷ parimucya kÃyam; ad­Óyam anyad viÓate ÓarÅram 12,195.018c vis­jya bhÆte«u mahatsu dehaæ; tadÃÓrayaæ caiva bibharti rÆpam 12,195.019a khaæ vÃyum agniæ salilaæ tathorvÅæ; samantato 'bhyÃviÓate ÓarÅrÅ 12,195.019c nÃnÃÓrayÃ÷ karmasu vartamÃnÃ÷; ÓrotrÃdaya÷ pa¤ca guïä Órayante 12,195.020a Órotraæ khato ghrÃïam atho p­thivyÃs; tejomayaæ rÆpam atho vipÃka÷ 12,195.020c jalÃÓraya÷ sveda ukto rasaÓ ca; vÃyvÃtmaka÷ sparÓak­to guïaÓ ca 12,195.021a mahatsu bhÆte«u vasanti pa¤ca; pa¤cendriyÃrthÃÓ ca tathendriye«u 12,195.021c sarvÃïi caitÃni manonugÃni; buddhiæ mano 'nveti mana÷ svabhÃvam 12,195.022a ÓubhÃÓubhaæ karma k­taæ yad asya; tad eva pratyÃdadate svadehe 12,195.022c mano 'nuvartanti parÃvarÃïi; jalaukasa÷ srota ivÃnukÆlam 12,195.023a calaæ yathà d­«Âipathaæ paraiti; sÆk«maæ mahad rÆpam ivÃbhipÃti 12,195.023c svarÆpam Ãlocayate ca rÆpaæ; paraæ tathà buddhipathaæ paraiti 12,196.001 manur uvÃca 12,196.001a yad indriyais tÆpak­tÃn purastÃt; prÃptÃn guïÃn saæsmarate cirÃya 12,196.001c te«v indriye«Æpahate«u paÓcÃt; sa buddhirÆpa÷ parama÷ svabhÃva÷ 12,196.002a yathendriyÃrthÃn yugapat samastÃn; nÃvek«ate k­tsnam atulyakÃlam 12,196.002c yathÃbalaæ saæcarate sa vidvÃæs; tasmÃt sa eka÷ parama÷ ÓarÅrÅ 12,196.003a rajas tama÷ sattvam atho t­tÅyaæ; gacchaty asau j¤ÃnaguïÃn virÆpÃn 12,196.003b*0533_01 na tair nibaddha÷ sa tu badhnÃti viÓvaæ 12,196.003b*0533_02 na cÃnuyÃtÅha guïÃn parÃtmà 12,196.003c tathendriyÃïy ÃviÓate ÓarÅrÅ; hutÃÓanaæ vÃyur ivendhanastham 12,196.004a na cak«u«Ã paÓyati rÆpam Ãtmano; na paÓyati sparÓam indriyendriyam 12,196.004c na ÓrotraliÇgaæ Óravaïe nidarÓanaæ; tathÃgataæ paÓyati tad vinaÓyati 12,196.005a ÓrotrÃdÅni na paÓyanti svaæ svam ÃtmÃnam Ãtmanà 12,196.005c sarvaj¤a÷ sarvadarÓÅ ca k«etraj¤as tÃni paÓyati 12,196.006a yathà himavata÷ pÃrÓvaæ p­«Âhaæ candramaso yathà 12,196.006c na d­«ÂapÆrvaæ manujair na ca tan nÃsti tÃvatà 12,196.007a tadvad bhÆte«u bhÆtÃtmà sÆk«mo j¤ÃnÃtmavÃn asau 12,196.007c ad­«ÂapÆrvaÓ cak«urbhyÃæ na cÃsau nÃsti tÃvatà 12,196.008a paÓyann api yathà lak«ma jagat some na vindati 12,196.008c evam asti na vety etan na ca tan na parÃyaïam 12,196.009a rÆpavantam arÆpatvÃd udayÃstamaye budhÃ÷ 12,196.009c dhiyà samanupaÓyanti tadgatÃ÷ savitur gatim 12,196.010a tathà buddhipradÅpena dÆrasthaæ suvipaÓcita÷ 12,196.010c pratyÃsannaæ ninÅ«anti j¤eyaæ j¤ÃnÃbhisaæhitam 12,196.011a na hi khalv anupÃyena kaÓ cid artho 'bhisidhyati 12,196.011c sÆtrajÃlair yathà matsyÃn badhnanti jalajÅvina÷ 12,196.012a m­gair m­gÃïÃæ grahaïaæ pak«iïÃæ pak«ibhir yathà 12,196.012c gajÃnÃæ ca gajair evaæ j¤eyaæ j¤Ãnena g­hyate 12,196.013a ahir eva hy ahe÷ pÃdÃn paÓyatÅti nidarÓanam 12,196.013c tadvan mÆrti«u mÆrti«Âhaæ j¤eyaæ j¤Ãnena paÓyati 12,196.014a notsahante yathà vettum indriyair indriyÃïy api 12,196.014c tathaiveha parà buddhi÷ paraæ buddhyà na paÓyati 12,196.015a yathà candro hy amÃvÃsyÃm aliÇgatvÃn na d­Óyate 12,196.015c na ca nÃÓo 'sya bhavati tathà viddhi ÓarÅriïam 12,196.016a k«ÅïakoÓo hy amÃvÃsyÃæ candramà na prakÃÓate 12,196.016c tadvan mÆrtiviyukta÷ sa¤ ÓarÅrÅ nopalabhyate 12,196.017a yathà koÓÃntaraæ prÃpya candramà bhrÃjate puna÷ 12,196.017c tadval liÇgÃntaraæ prÃpya ÓarÅrÅ bhrÃjate puna÷ 12,196.018a janmav­ddhik«ayaÓ cÃsya pratyak«eïopalabhyate 12,196.018c sà tu candramaso vyaktir na tu tasya ÓarÅriïa÷ 12,196.019a utpattiv­ddhivyayato yathà sa iti g­hyate 12,196.019c candra eva tv amÃvÃsyÃæ tathà bhavati mÆrtimÃn 12,196.020a nÃbhisarpad vimu¤cad và ÓaÓinaæ d­Óyate tama÷ 12,196.020c vis­jaæÓ copasarpaæÓ ca tadvat paÓya ÓarÅriïam 12,196.021a yathà candrÃrkasaæyuktaæ tamas tad upalabhyate 12,196.021c tadvac charÅrasaæyukta÷ ÓarÅrÅty upalabhyate 12,196.022a yathà candrÃrkanirmukta÷ sa rÃhur nopalabhyate 12,196.022c tadvac charÅranirmukta÷ ÓarÅrÅ nopalabhyate 12,196.023a yathà candro hy amÃvÃsyÃæ nak«atrair yujyate gata÷ 12,196.023c tadvac charÅranirmukta÷ phalair yujyati karmaïa÷ 12,197.001 manur uvÃca 12,197.001a yathà vyaktam idaæ Óete svapne carati cetanam 12,197.001c j¤Ãnam indriyasaæyuktaæ tadvat pretya bhavÃbhavau 12,197.002a yathÃmbhasi prasanne tu rÆpaæ paÓyati cak«u«Ã 12,197.002c tadvat prasannendriyavä j¤eyaæ j¤Ãnena paÓyati 12,197.003a sa eva lulite tasmin yathà rÆpaæ na paÓyati 12,197.003c tathendriyÃkulÅbhÃve j¤eyaæ j¤Ãne na paÓyati 12,197.004a abuddhir aj¤Ãnak­tà abuddhyà du«yate mana÷ 12,197.004c du«Âasya manasa÷ pa¤ca saæpradu«yanti mÃnasÃ÷ 12,197.005a aj¤Ãnat­pto vi«aye«v avagìho na d­Óyate 12,197.005c ad­«Âvaiva tu pÆtÃtmà vi«ayebhyo nivartate 12,197.006a tar«acchedo na bhavati puru«asyeha kalma«Ãt 12,197.006c nivartate tathà tar«a÷ pÃpam antaæ gataæ yathà 12,197.006d*0534_01 antargatena pÃpena dahyamÃnena cetasà 12,197.006d*0534_02 ÓubhÃÓubhavikÃreïa na sa bhÆyo 'bhijÃyate 12,197.007a vi«aye«u ca saæsargÃc chÃÓvatasya nasaæÓrayÃt 12,197.007c manasà cÃnyad ÃkÃÇk«an paraæ na pratipadyate 12,197.008a j¤Ãnam utpadyate puæsÃæ k«ayÃt pÃpasya karmaïa÷ 12,197.008c athÃdarÓatalaprakhye paÓyaty ÃtmÃnam Ãtmani 12,197.009a pras­tair indriyair du÷khÅ tair eva niyatai÷ sukhÅ 12,197.009c tasmÃd indriyarÆpebhyo yacched ÃtmÃnam Ãtmanà 12,197.010a indriyebhyo mana÷ pÆrvaæ buddhi÷ paratarà tata÷ 12,197.010c buddhe÷ parataraæ j¤Ãnaæ j¤ÃnÃt parataraæ param 12,197.011a avyaktÃt pras­taæ j¤Ãnaæ tato buddhis tato mana÷ 12,197.011c mana÷ ÓrotrÃdibhir yuktaæ ÓabdÃdÅn sÃdhu paÓyati 12,197.012a yas tÃæs tyajati ÓabdÃdÅn sarvÃÓ ca vyaktayas tathà 12,197.012b*0535_01 pras­tÃnÅndriyÃïy eva pratisaæharati kÆrmavat 12,197.012c vimu¤caty Ãk­tigrÃmÃæs tÃn muktvÃm­tam aÓnute 12,197.013a udyan hi savità yadvat s­jate raÓmimaï¬alam 12,197.013b*0536_01 d­Óyate maï¬alaæ tasya na ca d­Óyeta maï¬alÅ 12,197.013b*0536_02 tadvad dehas tu saæd­Óya ÃtmÃd­Óya÷ para÷ sadà 12,197.013b*0536_03 grastaæ hy udgirate nityam udgÅthaæ vetti nityaÓa÷ 12,197.013b*0536_04 bÃlye rathÃbhyÃæ yogena tattvaj¤Ãnaæ tu saæmatam 12,197.013c sa evÃstam upÃgacchaæs tad evÃtmani yacchati 12,197.013d*0537_01 Ãdatte sarvabhÆtÃnÃæ rasabhÆtaæ vikÃsavÃn 12,197.014a antarÃtmà tathà deham ÃviÓyendriyaraÓmibhi÷ 12,197.014c prÃpyendriyaguïÃn pa¤ca so 'stam Ãv­tya gacchati 12,197.014d*0538_01 raÓmimaï¬alahÅnas tu na cÃsau nÃsti tÃvatà 12,197.015a praïÅtaæ karmaïà mÃrgaæ nÅyamÃna÷ puna÷ puna÷ 12,197.015c prÃpnoty ayaæ karmaphalaæ prav­ddhaæ dharmam ÃtmavÃn 12,197.016a vi«ayà vinivartante nirÃhÃrasya dehina÷ 12,197.016c rasavarjaæ raso 'py asya paraæ d­«Âvà nivartate 12,197.017a buddhi÷ karmaguïair hÅnà yadà manasi vartate 12,197.017c tadà saæpadyate brahma tatraiva pralayaæ gatam 12,197.018a asparÓanam aÓ­ïvÃnam anÃsvÃdam adarÓanam 12,197.018c aghrÃïam avitarkaæ ca sattvaæ praviÓate param 12,197.018d*0539_01 avyaktÃt pras­taæ j¤Ãnaæ tato buddhis tato mana÷ 12,197.018d*0539_02 Ãtmana÷ pras­tà buddhir avyaktaæ j¤Ãnam ucyate 12,197.018d*0539_03 tasmÃd buddhi÷ sm­tà tajj¤air manas tasmÃt tata÷ sm­tam 12,197.018d*0539_04 tasmÃd Ãk­taya÷ pa¤ca mana÷ paramam ucyate 12,197.018d*0539_05 tasmÃt paratarà buddhir j¤Ãnaæ tasmÃt paraæ sm­tam 12,197.018d*0539_06 tata÷ sÆk«mas tato hy Ãtmà tasmÃt parataraæ na ca 12,197.018d*0539_07 indriyÃïi nirÅk«ante manasaitÃni sarvaÓa÷ 12,197.019a manasy Ãk­tayo magnà manas tv atigataæ matim 12,197.019c matis tv atigatà j¤Ãnaæ j¤Ãnaæ tv abhigataæ param 12,197.020a indriyair manasa÷ siddhir na buddhiæ budhyate mana÷ 12,197.020c na buddhir budhyate 'vyaktaæ sÆk«mas tv etÃni paÓyati 12,198.001 manur uvÃca 12,198.001*0540_01 du÷khopaghÃte ÓÃrÅre mÃnase cÃpy upasthite 12,198.001*0540_02 yasmin na Óakyate kartuæ yatnas taæ nÃnucintayet 12,198.001*0540_03 bhai«ajyam etad du÷khasya yad etan nÃnucintayet 12,198.001*0540_04 cintyamÃnaæ hi cÃbhyeti bhÆyaÓ cÃpi pravartate 12,198.001*0540_05 praj¤ayà mÃnasaæ du÷khaæ hanyÃc chÃrÅram au«adhai÷ 12,198.001*0540_06 etad vij¤ÃnasÃmarthyaæ na bÃlai÷ samatÃm iyÃt 12,198.001*0540_07 anityaæ yauvanaæ rÆpaæ jÅvitaæ dravyasaæcaya÷ 12,198.001*0540_08 Ãrogyaæ priyasaævÃso g­dhyet tatra na paï¬ita÷ 12,198.001*0540_09 na jÃnapadikaæ du÷kham eka÷ Óocitum arhati 12,198.001*0540_10 aÓocan pratikurvÅta yadi paÓyed upakramam 12,198.001*0540_11 sukhÃd bahutaraæ du÷khaæ jÅvite nÃsti saæÓaya÷ 12,198.001*0540_12 snigdhasya cendriyÃrthe«u mohÃn maraïam apriyam 12,198.001*0540_13 parityajati yo du÷khaæ sukhaæ vÃpy ubhayaæ nara÷ 12,198.001*0540_14 abhyeti brahma so 'tyantaæ na te Óocanti paï¬itÃ÷ 12,198.001*0540_15 du÷kham arthà hi yujyante pÃlane na ca te sukham 12,198.001*0540_16 du÷khena cÃdhigamyante nÃÓam e«Ãæ na cintayet 12,198.001a j¤Ãnaæ j¤eyÃbhinirv­ttaæ viddhi j¤Ãnaguïaæ mana÷ 12,198.001c praj¤Ãkaraïasaæyuktaæ tato buddhi÷ pravartate 12,198.002a yadà karmaguïopetà buddhir manasi vartate 12,198.002c tadà praj¤Ãyate brahma dhyÃnayogasamÃdhinà 12,198.003a seyaæ guïavatÅ buddhir guïe«v evÃbhivartate 12,198.003c avatÃrÃbhini÷srotaæ gire÷ Ó­ÇgÃd ivodakam 12,198.004a yadà nirguïam Ãpnoti dhyÃnaæ manasi pÆrvajam 12,198.004c tadà praj¤Ãyate brahma nika«yaæ nika«e yathà 12,198.005a manas tv apah­taæ buddhim indriyÃrthanidarÓanam 12,198.005c na samak«aæ guïÃvek«i nirguïasya nidarÓanam 12,198.006a sarvÃïy etÃni saævÃrya dvÃrÃïi manasi sthita÷ 12,198.006c manasy ekÃgratÃæ k­tvà tat paraæ pratipadyate 12,198.007a yathà mahÃnti bhÆtÃni nivartante guïak«aye 12,198.007c tathendriyÃïy upÃdÃya buddhir manasi vartate 12,198.008a yadà manasi sà buddhir vartate 'ntaracÃriïÅ 12,198.008c vyavasÃyaguïopetà tadà saæpadyate mana÷ 12,198.009a guïavadbhir guïopetaæ yadà dhyÃnaguïaæ mana÷ 12,198.009c tadà sarvaguïÃn hitvà nirguïaæ pratipadyate 12,198.010a avyaktasyeha vij¤Ãne nÃsti tulyaæ nidarÓanam 12,198.010c yatra nÃsti padanyÃsa÷ kas taæ vi«ayam ÃpnuyÃt 12,198.011a tapasà cÃnumÃnena guïair jÃtyà Órutena ca 12,198.011c ninÅ«et tat paraæ brahma viÓuddhenÃntarÃtmanà 12,198.012a guïahÅno hi taæ mÃrgaæ bahi÷ samanuvartate 12,198.012c guïÃbhÃvÃt prak­tyà ca nistarkyaæ j¤eyasaæmitam 12,198.013a nairguïyÃd brahma cÃpnoti saguïatvÃn nivartate 12,198.013c guïaprasÃriïÅ buddhir hutÃÓana ivendhane 12,198.014a yathà pa¤ca vimuktÃni indriyÃïi svakarmabhi÷ 12,198.014c tathà tat paramaæ brahma vimuktaæ prak­te÷ param 12,198.015a evaæ prak­tita÷ sarve prabhavanti ÓarÅriïa÷ 12,198.015c nivartante niv­ttau ca sargaæ naivopayÃnti ca 12,198.016a puru«a÷ prak­tir buddhir viÓe«ÃÓ cendriyÃïi ca 12,198.016c ahaækÃro 'bhimÃnaÓ ca saæbhÆto bhÆtasaæj¤aka÷ 12,198.017a ekasyÃdyà prav­ttis tu pradhÃnÃt saæpravartate 12,198.017c dvitÅyà mithunavyaktim aviÓe«Ãn niyacchati 12,198.018a dharmÃd utk­«yate Óreyas tathÃÓreyo 'py adharmata÷ 12,198.018c rÃgavÃn prak­tiæ hy eti virakto j¤ÃnavÃn bhavet 12,199.001 manur uvÃca 12,199.001@014_0001 tad eva satataæ manye na Óakyam anuvarïitum 12,199.001@014_0002 yathÃnidarÓanaæ vastu na Óakyam anubodhitum 12,199.001@014_0003 yathà hi sÃraæ jÃnÃti na kathaæ cana saæsthitam 12,199.001@014_0004 parakÃyacchavis tadvad dehe 'yaæ cetanas tathà 12,199.001@014_0005 vinà kÃyaæ na sà chÃyà tÃæ vinà kÃyam asty uta 12,199.001@014_0006 tadvad eva vinà nÃsti prak­ter iha vartanam 12,199.001@014_0007 idaæ vinà paraæ nÃsti nedam asti paraæ vinà 12,199.001@014_0008 jÅvÃtmanà tv asau chinnas tv e«a caiva parÃtmanà 12,199.001@014_0009 tat tatheti vidu÷ ke cid atathyam iti cÃpare 12,199.001@014_0010 ubhayaæ me mataæ vidvan muktihetau samÃhitam 12,199.001@014_0011 vimuktaiÓ ca m­ga÷ so 'pi d­Óyate saæyatendriya÷ 12,199.001@014_0012 sarve«Ãæ na hi d­Óyo hi ta¬idvat sphurati hy asau 12,199.001@014_0013 brÃhmaïasya samÃd­Óyo vartate so 'pi kiæ puna÷ 12,199.001@014_0014 vidyate parama÷ Óuddha÷ sÃk«ibhÆto vibhÃvasu÷ 12,199.001@014_0015 Órutir e«Ã tato nityà tasmÃd eka÷ paro mata÷ 12,199.001@014_0016 na prayojanam uddiÓya ce«Âà tasya mahÃtmana÷ 12,199.001@014_0017 tÃd­Óo 'stv iti mantavyas tathà satyaæ mahÃtmanà 12,199.001@014_0018 nÃnÃsaæsthena bhedena sadà gativibhedavat 12,199.001@014_0019 tasya bheda÷ samÃkhyÃto bhedo hy asti tathÃvidha÷ 12,199.001@014_0020 evaæ vidvan vijÃnÅhi paramÃtmÃnam avyayam 12,199.001@014_0021 tattadguïaviÓe«eïa saæj¤ÃnÃm anusaæyutam 12,199.001@014_0022 sarveÓvara÷ sarvamaya÷ sa ca sarvapravartaka÷ 12,199.001@014_0023 sarvÃtmaka÷ sarvaÓakti÷ sarvakÃraïakÃraïam 12,199.001@014_0024 sarvasÃdhÃraïa÷ sarvair upÃsyaÓ ca mahÃtmabhi÷ 12,199.001@014_0025 vÃsudeveti vikhyÃtas taæ viditvÃÓnute 'm­tam 12,199.001a yadà te pa¤cabhi÷ pa¤ca vimuktà manasà saha 12,199.001c atha tad drak«yase brahma maïau sÆtram ivÃrpitam 12,199.002a tad eva ca yathà sÆtraæ suvarïe vartate puna÷ 12,199.002c muktÃsv atha pravÃle«u m­nmaye rÃjate tathà 12,199.003a tadvad go«u manu«ye«u tadvad dhastim­gÃdi«u 12,199.003c tadvat kÅÂapataæge«u prasaktÃtmà svakarmabhi÷ 12,199.004a yena yena ÓarÅreïa yad yat karma karoty ayam 12,199.004c tena tena ÓarÅreïa tat tat phalam upÃÓnute 12,199.005a yathà hy ekarasà bhÆmir o«adhyÃtmÃnusÃriïÅ 12,199.005c tathà karmÃnugà buddhir antarÃtmÃnudarÓinÅ 12,199.006a j¤ÃnapÆrvodbhavà lipsà lipsÃpÆrvÃbhisaædhità 12,199.006c abhisaædhipÆrvakaæ karma karmamÆlaæ tata÷ phalam 12,199.007a phalaæ karmÃtmakaæ vidyÃt karma j¤eyÃtmakaæ tathà 12,199.007c j¤eyaæ j¤ÃnÃtmakaæ vidyÃj j¤Ãnaæ sadasadÃtmakam 12,199.007d*0541_01 tad evam i«yate brahma saækhyÃnÃd vinibhidyate 12,199.008a j¤ÃnÃnÃæ ca phalÃnÃæ ca j¤eyÃnÃæ karmaïÃæ tathà 12,199.008c k«ayÃnte tat phalaæ divyaæ j¤Ãnaæ j¤eyaprati«Âhitam 12,199.009a mahad dhi paramaæ bhÆtaæ yuktÃ÷ paÓyanti yogina÷ 12,199.009c abudhÃs taæ na paÓyanti hy Ãtmasthà guïabuddhaya÷ 12,199.010a p­thivÅrÆpato rÆpam apÃm iha mahattaram 12,199.010c adbhyo mahattaraæ tejas tejasa÷ pavano mahÃn 12,199.011a pavanÃc ca mahad vyoma tasmÃt parataraæ mana÷ 12,199.011c manaso mahatÅ buddhir buddhe÷ kÃlo mahÃn sm­ta÷ 12,199.012a kÃlÃt sa bhagavÃn vi«ïur yasya sarvam idaæ jagat 12,199.012c nÃdir na madhyaæ naivÃntas tasya devasya vidyate 12,199.013a anÃditvÃd amadhyatvÃd anantatvÃc ca so 'vyaya÷ 12,199.013c atyeti sarvadu÷khÃni du÷khaæ hy antavad ucyate 12,199.014a tad brahma paramaæ proktaæ tad dhÃma paramaæ sm­tam 12,199.014c tad gatvà kÃlavi«ayÃd vimuktà mok«am ÃÓritÃ÷ 12,199.015a guïais tv etai÷ prakÃÓante nirguïatvÃt tata÷ param 12,199.015c niv­ttilak«aïo dharmas tathÃnantyÃya kalpate 12,199.016a ­co yajÆæ«i sÃmÃni ÓarÅrÃïi vyapÃÓritÃ÷ 12,199.016c jihvÃgre«u pravartante yatnasÃdhyà vinÃÓina÷ 12,199.017a na caivam i«yate brahma ÓarÅrÃÓrayasaæbhavam 12,199.017c na yatnasÃdhyaæ tad brahma nÃdimadhyaæ na cÃntavat 12,199.018a ­cÃm Ãdis tathà sÃmnÃæ yaju«Ãm Ãdir ucyate 12,199.018c antaÓ cÃdimatÃæ d­«Âo na cÃdir brahmaïa÷ sm­ta÷ 12,199.019a anÃditvÃd anantatvÃt tad anantam athÃvyayam 12,199.019c avyayatvÃc ca nirdvaædvaæ dvaædvÃbhÃvÃt tata÷ param 12,199.020a ad­«Âato 'nupÃyÃc ca apy abhisaædheÓ ca karmaïa÷ 12,199.020c na tena martyÃ÷ paÓyanti yena gacchanti tat param 12,199.021a vi«aye«u ca saæsargÃc chÃÓvatasya ca darÓanÃt 12,199.021c manasà cÃnyad ÃkÃÇk«an paraæ na pratipadyate 12,199.022a guïÃn yad iha paÓyanti tad icchanty apare janÃ÷ 12,199.022c paraæ naivÃbhikÃÇk«anti nirguïatvÃd guïÃrthina÷ 12,199.023a guïair yas tv avarair yukta÷ kathaæ vidyÃd guïÃn imÃn 12,199.023c anumÃnÃd dhi gantavyaæ guïair avayavai÷ saha 12,199.024a sÆk«meïa manasà vidmo vÃcà vaktuæ na Óaknuma÷ 12,199.024c mano hi manasà grÃhyaæ darÓanena ca darÓanam 12,199.025a j¤Ãnena nirmalÅk­tya buddhiæ buddhyà tathà mana÷ 12,199.025c manasà cendriyagrÃmam anantaæ pratipadyate 12,199.026a buddhiprahÅïo manasÃsam­ddhas; tathà nirÃÓÅr guïatÃm upaiti 12,199.026c paraæ tyajantÅha vilobhyamÃnÃ; hutÃÓanaæ vÃyur ivendhanastham 12,199.027a guïÃdÃne viprayoge ca te«Ãæ; mana÷ sadà buddhiparÃvarÃbhyÃm 12,199.027c anenaiva vidhinà saæprav­tto; guïÃdÃne brahmaÓarÅram eti 12,199.028a avyaktÃtmà puru«o 'vyaktakarmÃ; so 'vyaktatvaæ gacchati hy antakÃle 12,199.028c tair evÃyaæ cendriyair vardhamÃnair; glÃyadbhir và vartate karmarÆpa÷ 12,199.029a sarvair ayaæ cendriyai÷ saæprayukto; deha÷ prÃpta÷ pa¤cabhÆtÃÓraya÷ syÃt 12,199.029c nÃsÃmarthyÃd gacchati karmaïeha; hÅnas tena parameïÃvyayena 12,199.030a p­thvyà nara÷ paÓyati nÃntam asyÃ; hy antaÓ cÃsyà bhavità ceti viddhi 12,199.030c paraæ nayantÅha vilobhyamÃnaæ; yathà plavaæ vÃyur ivÃrïavastham 12,199.031a divÃkaro guïam upalabhya nirguïo; yathà bhaved vyapagataraÓmimaï¬ala÷ 12,199.031c tathà hy asau munir iha nirviÓe«avÃn; sa nirguïaæ praviÓati brahma cÃvyayam 12,199.032a anÃgatiæ suk­timatÃæ parÃæ gatiæ; svayaæbhuvaæ prabhavanidhÃnam avyayam 12,199.032c sanÃtanaæ yad am­tam avyayaæ padaæ; vicÃrya taæ Óamam am­tatvam aÓnute 12,199.032d@015_0000 yudhi«Âhira uvÃca 12,199.032d@015_0001 pitÃmaha mahÃprÃj¤a du÷khaÓokasamÃkule 12,199.032d@015_0002 saæsÃracakre lokÃnÃæ nirvedo nÃsti kiæ nv idam 12,199.032d@015_0002 bhÅ«ma uvÃca 12,199.032d@015_0003 atrÃpy udÃharantÅmam itihÃsaæ purÃtanam 12,199.032d@015_0004 nibandhanasya saævÃdaæ bhogavatyà n­pottama 12,199.032d@015_0005 muniæ nibandhanaæ Óu«kaæ dhamanÅyÃk­tiæ tathà 12,199.032d@015_0006 nirÃrambhaæ nirÃlambam asajjantaæ ca karmaïi 12,199.032d@015_0007 putraæ d­«ÂvÃpy uvÃcÃrtaæ mÃtà bhogavatÅ tadà 12,199.032d@015_0008 utti«Âha mƬha kiæ Óe«e nirapek«a÷ suh­jjanai÷ 12,199.032d@015_0009 nirÃlambo dhanopÃye pait­kaæ tava kiæ dhanam 12,199.032d@015_0009 nibandhana uvÃca 12,199.032d@015_0010 pait­kaæ me mahan mÃta÷ sarvadu÷khÃlayaæ tv iha 12,199.032d@015_0011 asty etat tadvighÃtÃya yati«ye tatra mà Óuca÷ 12,199.032d@015_0012 idaæ ÓarÅram atyugraæ pitrà dattam asaæÓayam 12,199.032d@015_0013 tam eva pitaraæ gatvà dhanaæ ti«Âhati ÓÃÓvatam 12,199.032d@015_0014 kaÓ cin mahati saæsÃre vartamÃno dhanecchayà 12,199.032d@015_0015 vanadurgam abhiprÃpto mahat kravyÃdasaækulam 12,199.032d@015_0016 siæhavyÃghragajÃkÃrair atighorair mahÃÓanai÷ 12,199.032d@015_0017 samantÃt suparik«iptaæ sa d­«Âvà vyathate pumÃn 12,199.032d@015_0018 sa tad vanaæ hy anucaran vipradhÃvann itas tata÷ 12,199.032d@015_0019 vÅk«amÃïo diÓa÷ sarvÃ÷ ÓaraïÃrthaæ pradhÃvati 12,199.032d@015_0020 athÃpaÓyad vanaæ rƬhaæ samantÃd vÃgurÃv­tam 12,199.032d@015_0021 vanamadhye ca tatrÃsÅd udapÃna÷ samÃv­ta÷ 12,199.032d@015_0022 vallibhis t­ïasaæchinnair gƬhÃbhir abhisaæv­ta÷ 12,199.032d@015_0023 sa papÃta dvijas tatra vijane salilÃÓaye 12,199.032d@015_0024 vilagnaÓ cÃbhavat tasmiæl latÃsaætÃnasaækule 12,199.032d@015_0025 bÃhubhyÃæ saæpari«vaktas tayà paramasattvayà 12,199.032d@015_0026 sa tathà lambate tatra ÆrdhvapÃdo hy adha÷ÓirÃ÷ 12,199.032d@015_0027 adhas tatraiva jÃtaÓ ca jambÆv­k«a÷ sudustara÷ 12,199.032d@015_0028 kÆpasya tasya velÃyà apaÓyat sumahÃphalam 12,199.032d@015_0029 v­k«aæ bahuvidhaæ vyomavallÅpu«pasamÃkulam 12,199.032d@015_0030 nÃnÃrÆpà madhukarÃs tasmin v­k«e 'bhavan kila 12,199.032d@015_0031 te«Ãæ madhÆnÃæ bahudhà dhÃrà pravav­te tadà 12,199.032d@015_0032 vilambamÃna÷ sa pumÃn dhÃrÃæ pibati sarvadà 12,199.032d@015_0033 na tasya t­«ïà viratà pÅyamÃnasya saækaÂe 12,199.032d@015_0034 parÅpsati ca tÃæ nityam at­pta÷ sa puna÷ puna÷ 12,199.032d@015_0035 evaæ sa vasate tatra du÷khidu÷khÅ puna÷ puna÷ 12,199.032d@015_0036 mayà tu tad dhanaæ deyaæ tava dÃsyÃmi cecchasi 12,199.032d@015_0037 tasya ca prÃrthita÷ so 'tha dattvà muktim avÃpa sa÷ 12,199.032d@015_0038 sà ca tyaktvÃrthasaækalpaæ jagÃma paramÃæ gatim 12,199.032d@015_0039 evaæ saæsÃracakrasya svarÆpaj¤Ã n­pottama 12,199.032d@015_0040 yudhi«Âhira uvÃca 12,199.032d@015_0040 paraæ vairÃgyam Ãgamya gacchanti paramaæ padam 12,199.032d@015_0041 evaæ saæsÃracakrasya svarÆpaæ viditaæ na me 12,199.032d@015_0042 pait­kaæ tu dhanaæ proktaæ kiæ tad vidvan mahÃtmanà 12,199.032d@015_0043 kÃntÃram iti kiæ proktaæ ko hastÅ sa tu kÆpaka÷ 12,199.032d@015_0044 kiæsaæj¤iko mahÃv­k«o madhu vÃpi pitÃmaha 12,199.032d@015_0045 etaæ me saæÓayaæ viddhi dhanaÓabdaæ kim ucyate 12,199.032d@015_0046 bhÅ«ma uvÃca 12,199.032d@015_0046 kathaæ labdhaæ dhanaæ tena tathà ca kim idaæ tv iha 12,199.032d@015_0047 upÃkhyÃnam idaæ sarvaæ mok«avidbhir udÃh­tam 12,199.032d@015_0048 sumatiæ vindate yena bandhanÃÓaÓ ca bhÃrata 12,199.032d@015_0049 etad uktaæ hi kÃntÃraæ mahÃn saæsÃra eva sa÷ 12,199.032d@015_0050 ye te prati«Âhità vyÃlà vyÃdhayas te prakÅrtitÃ÷ 12,199.032d@015_0051 yà sà nÃrÅ mahÃghorà varïarÆpavinÃÓinÅ 12,199.032d@015_0052 tÃm ÃhuÓ ca jarÃæ prÃj¤Ã÷ pari«vaktaæ yayà jagat 12,199.032d@015_0053 yas tatra kÆpe vasate mahÃhi÷ kÃla eva sa÷ 12,199.032d@015_0054 yo v­k«a÷ sa ca m­tyur hi svak­taæ tasya tat phalam 12,199.032d@015_0055 ye tu k­«ïÃ÷ sità rÃjan mÆ«ikà rÃtryahÃni vai 12,199.032d@015_0056 dvi«aÂkapadasaæyukto yo hastÅ «aïmukhÃk­ti÷ 12,199.032d@015_0057 sa ca saævatsara÷ prokta÷ pÃdamÃsartavo mukhÃ÷ 12,199.032d@015_0058 etat saæsÃracakrasya svarÆpaæ vyÃh­taæ mayà 12,199.032d@015_0059 evaæ labdhadhanaæ rÃjaæs tat svarÆpaæ vinÃÓaya 12,199.032d@015_0060 etaj j¤Ãtvà tu sà rÃjan paraæ vairÃgyam Ãsthità 12,199.032d@015_0061 yathoktavidhinà bhÆya÷ paraæ padam avÃpa sa÷ 12,199.032d@015_0062 dhatte dhÃrayate caiva etasmÃt kÃraïÃd dhanam 12,199.032d@015_0063 tad gaccha cÃm­taæ Óuddhaæ hiraïyam am­taæ tapa÷ 12,199.032d@015_0064 tatsvarÆpo mahÃdeva÷ k­«ïo devakinandana÷ 12,199.032d@015_0065 tasya prasÃdÃd du÷khasya nÃÓaæ prÃpsyasi mÃnada 12,199.032d@015_0066 eka÷ kartà sa k­«ïaÓ ca j¤ÃninÃæ paramà gati÷ 12,199.032d@015_0067 idam ÃÓritya devendro devà rudrÃs tathÃÓvinau 12,199.032d@015_0068 sve sve pade viviÓire bhuktimuktivido janÃ÷ 12,199.032d@015_0069 bhÆtÃnÃm antarÃtmÃsau sa nityapadasaæv­ta÷ 12,199.032d@015_0070 ÓrÆyatÃm asya sadbhÃva÷ samyag j¤Ãnaæ yathà tava 12,199.032d@015_0071 bhaved etan nibodha tvaæ nÃradÃya purà hari÷ 12,199.032d@015_0072 darÓayitvÃtmano rÆpaæ yad avocat svayaæ vibhu÷ 12,199.032d@015_0073 purà deva ­«i÷ ÓrÅmÃn nÃrada÷ paramÃrthavÃn 12,199.032d@015_0074 cacÃra p­thivÅæ k­tsnÃæ tÅrthÃny anucaran prabhu÷ 12,199.032d@015_0075 himavatpÃdam ÃÓritya vicÃrya ca puna÷ puna÷ 12,199.032d@015_0076 sa dadarÓa hradaæ tatra padmotpalasamÃkulam 12,199.032d@015_0077 dadarÓa kanyÃæ tattÅre sarvÃbharaïabhÆ«itÃm 12,199.032d@015_0078 ÓobhamÃnÃæ Óriyà rÃjan krŬantÅm utpalais tathà 12,199.032d@015_0079 sà mahÃtmÃnam Ãlokya nÃradety Ãha bhÃminÅ 12,199.032d@015_0080 tasyÃ÷ samÅpam ÃsÃdya tasthau vismitamÃnasa÷ 12,199.032d@015_0081 vÅk«amÃïaæ tam Ãj¤Ãya sà kanyà cÃruhÃsinÅ 12,199.032d@015_0082 vijaj­mbhe mahÃbhÃgà smayamÃnà puna÷ puna÷ 12,199.032d@015_0083 tasmÃt samabhavad vaktrÃt puru«Ãk­tisaæyuta÷ 12,199.032d@015_0084 ratnabinducitÃÇgas tu sarvÃbharaïabhÆ«ita÷ 12,199.032d@015_0085 Ãdityasad­ÓÃkÃra÷ Óirasà dhÃrayan maïim 12,199.032d@015_0086 punar eva tadÃkÃrasad­Óa÷ samajÃyata 12,199.032d@015_0087 t­tÅyas tu mahÃrÃja vividhÃbharaïair yuta÷ 12,199.032d@015_0088 pradak«iïaæ tu tÃæ k­tvà vividhadhvanayas tu tÃm 12,199.032d@015_0089 tata÷ sarveïa viprar«i÷ kanyÃæ papraccha tÃæ ÓubhÃm 12,199.032d@015_0090 kà tvaæ paramakalyÃïi padmendusad­ÓÃnane 12,199.032d@015_0091 kanyovÃca 12,199.032d@015_0091 na jÃne tvÃæ mahÃdevi brÆhi satyam anindite 12,199.032d@015_0092 sÃvitrÅ nÃma viprar«e Ó­ïu bhadraæ tavÃstu vai 12,199.032d@015_0093 kiæ kari«yÃmi tad brÆhi tava yac cetasi sthitam 12,199.032d@015_0093 nÃrada uvÃca 12,199.032d@015_0094 abhivÃdaye tvÃæ sÃvitri k­tÃrtho 'ham anindite 12,199.032d@015_0095 etaæ me saæÓayaæ devi vaktum arhasi Óobhane 12,199.032d@015_0096 yas tu vai prathamotpanna÷ ko 'sau sa puru«Ãk­ti÷ 12,199.032d@015_0097 kanyovÃca 12,199.032d@015_0097 bindavas tu mahÃdevi mÆrdhni jyotirmayÃk­ti÷ 12,199.032d@015_0098 agraja÷ prathamotpanno yajurvedas tathÃpara÷ 12,199.032d@015_0099 t­tÅya÷ sÃmavedas tu saæÓayo vyetu te mune 12,199.032d@015_0100 vedÃÓ ca bindusaæyuktà yaj¤asya phalasaæÓritÃ÷ 12,199.032d@015_0101 yat tad d­«Âaæ mahaj jyotir jyotir ity ucyate budhai÷ 12,199.032d@015_0102 ­«e j¤eyaæ mayà cÃpÅty uktvà cÃntaradhÅyata 12,199.032d@015_0103 tata÷ sa vismayÃvi«Âo nÃrada÷ puru«ar«abha 12,199.032d@015_0104 dhyÃnayukta÷ sa tu ciraæ na bubodha mahÃmati÷ 12,199.032d@015_0105 tata÷ snÃtvà mahÃtejà vÃgyato niyatendriya÷ 12,199.032d@015_0106 tu«ÂÃva puru«avyÃghro jij¤ÃsuÓ ca tad adbhutam 12,199.032d@015_0107 tato var«aÓate pÆrïe bhagavÃæl lokabhÃvana÷ 12,199.032d@015_0108 prÃduÓ cakÃra viÓvÃtmà ­«e÷ paramasauh­dÃt 12,199.032d@015_0109 tam Ãgataæ jagannÃthaæ sarvakÃraïakÃraïam 12,199.032d@015_0110 akhilÃmaramaulyaÇgarukmÃruïapadadvayam 12,199.032d@015_0111 vainateyapadasparÓakaïaÓobhitajÃnukam 12,199.032d@015_0112 pÅtÃmbaralasatkäcÅdÃmabaddhakaÂÅtaÂam 12,199.032d@015_0113 ÓrÅvatsavak«asaæ cÃrumaïikaustubhakaædharam 12,199.032d@015_0114 mandasmitamukhÃmbhojaæ caladÃyatalocanam 12,199.032d@015_0115 namracÃpÃnukaraïanamrabhrÆyugaÓobhitam 12,199.032d@015_0116 nÃnÃratnamaïÅvajrasphuranmakarakuï¬alam 12,199.032d@015_0117 indranÅlanibhÃbhaæ taæ keyÆramakuÂojjvalam 12,199.032d@015_0118 devair indrapurogaiÓ ca ­«isaæghair abhi«Âutam 12,199.032d@015_0119 nÃrado jayaÓabdena vavande Óirasà harim 12,199.032d@015_0120 tata÷ sa bhagavä ÓrÅmÃn meghagambhÅrayà girà 12,199.032d@015_0121 prÃheÓa÷ sarvabhÆtÃnÃæ nÃradaæ patitaæ k«itau 12,199.032d@015_0122 bhadram astu ­«e tubhyaæ varaæ varaya suvrata 12,199.032d@015_0123 yat te manasi suvyaktam asti ca pradadÃmi tat 12,199.032d@015_0124 sa cemaæ jayaÓabdena prasÅdety Ãturo muni÷ 12,199.032d@015_0125 provÃca h­di saærƬhaæ ÓaÇkhacakragadÃdharam 12,199.032d@015_0126 vivak«itaæ jagannÃtha mayà j¤Ãtaæ tvayÃcyuta 12,199.032d@015_0127 tat prasÅda h­«ÅkeÓa Órotum icchÃmi tad dhare 12,199.032d@015_0128 tata÷ smayan mahÃvi«ïur abhyabhëata nÃradam 12,199.032d@015_0129 yad d­«Âaæ mama rÆpaæ tu vedÃnÃæ Óirasi tvayà 12,199.032d@015_0130 nirdvaædvà nirahaækÃrÃ÷ Óucaya÷ ÓuddhalocanÃ÷ 12,199.032d@015_0131 taæ mÃæ paÓyanti satataæ tÃn p­ccha yad ihecchasi 12,199.032d@015_0132 ye yogino mahÃprÃj¤Ã madaæÓà ye vyavasthitÃ÷ 12,199.032d@015_0133 bhÅ«ma uvÃca 12,199.032d@015_0133 te«Ãæ prasÃdaæ devar«e matprasÃdam avaihi tat 12,199.032d@015_0134 ity uktvà sa jagÃmÃtha bhagavÃn bhÆtabhÃvana÷ 12,199.032d@015_0135 tasmÃd vraja h­«ÅkeÓaæ k­«ïaæ devakinandanam 12,199.032d@015_0136 etam ÃrÃdhya govindaæ gatà muktiæ mahar«aya÷ 12,199.032d@015_0137 e«a kartà vikartà ca sarvakÃraïakÃraïam 12,199.032d@015_0138 mayÃpy etac chrutaæ rÃjan nÃradÃt tu nibodha tat 12,199.032d@015_0139 svayam eva samÃca«Âa nÃrado bhagavÃn muni÷ 12,199.032d@015_0140 samastasaæsÃravighÃtakÃraïaæ 12,199.032d@015_0141 bhajanti ye vi«ïum ananyamÃnasÃ÷ 12,199.032d@015_0142 te yÃnti sÃyujyam atÅvadurlabham 12,199.032d@015_0143 itÅva nityaæ h­di varïayanti 12,200.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,200.001a pitÃmaha mahÃprÃj¤a puï¬arÅkÃk«am acyutam 12,200.001c kartÃram ak­taæ vi«ïuæ bhÆtÃnÃæ prabhavÃpyayam 12,200.002a nÃrÃyaïaæ h­«ÅkeÓaæ govindam aparÃjitam 12,200.002c tattvena bharataÓre«Âha Órotum icchÃmi keÓavam 12,200.003 bhÅ«ma uvÃca 12,200.003a Óruto 'yam artho rÃmasya jÃmadagnyasya jalpata÷ 12,200.003c nÃradasya ca devar«e÷ k­«ïadvaipÃyanasya ca 12,200.004a asito devalas tÃta vÃlmÅkiÓ ca mahÃtapÃ÷ 12,200.004c mÃrkaï¬eyaÓ ca govinde kathayaty adbhutaæ mahat 12,200.004d*0542_01 keÓavasya mayà rÃjan na Óakyà varïituæ guïÃ÷ 12,200.004d*0542_02 Åd­Óo 'sau h­«ÅkeÓo vÃsudeva÷ parÃt para÷ 12,200.005a keÓavo bharataÓre«Âha bhagavÃn ÅÓvara÷ prabhu÷ 12,200.005c puru«a÷ sarvam ity eva ÓrÆyate bahudhà vibhu÷ 12,200.006a kiæ tu yÃni vidur loke brÃhmaïÃ÷ ÓÃrÇgadhanvana÷ 12,200.006c mÃhÃtmyÃni mahÃbÃho Ó­ïu tÃni yudhi«Âhira 12,200.007a yÃni cÃhur manu«yendra ye purÃïavido janÃ÷ 12,200.007c aÓe«eïa hi govinde kÅrtayi«yÃmi tÃny aham 12,200.008a mahÃbhÆtÃni bhÆtÃtmà mahÃtmà puru«ottama÷ 12,200.008c vÃyur jyotis tathà cÃpa÷ khaæ gÃæ caivÃnvakalpayat 12,200.009a sa d­«Âvà p­thivÅæ caiva sarvabhÆteÓvara÷ prabhu÷ 12,200.009c apsv eva Óayanaæ cakre mahÃtmà puru«ottama÷ 12,200.010a sarvatejomayas tasmi¤ ÓayÃna÷ Óayane Óubhe 12,200.010c so 'grajaæ sarvabhÆtÃnÃæ saækar«aïam acintayat 12,200.011a ÃÓrayaæ sarvabhÆtÃnÃæ manaseti viÓuÓruma 12,200.011c sa dhÃrayati bhÆtÃtmà ubhe bhÆtabhavi«yatÅ 12,200.011d*0543_01 pradyumnam as­jat tasmÃt sarvateja÷prakÃÓakam 12,200.011d*0543_02 aniruddhas tato jaj¤e sarvaÓaktir mahÃdyuti÷ 12,200.011d*0543_03 apsu vyomagama÷ ÓrÅmÃn yoganidrÃm upeyivÃn 12,200.011d*0543_04 tasmÃt saæjaj¤ire devà brahmavi«ïumaheÓvarÃ÷ 12,200.011d*0543_05 layasthityantakarmÃïas trayas te sumahaujasa÷ 12,200.012a tatas tasmin mahÃbÃho prÃdurbhÆte mahÃtmani 12,200.012c bhÃskarapratimaæ divyaæ nÃbhyÃæ padmam ajÃyata 12,200.013a sa tatra bhagavÃn deva÷ pu«kare bhÃsayan diÓa÷ 12,200.013c brahmà samabhavat tÃta sarvabhÆtapitÃmaha÷ 12,200.014a tasminn api mahÃbÃho prÃdurbhÆte mahÃtmani 12,200.014c tamasa÷ pÆrvajo jaj¤e madhur nÃma mahÃsura÷ 12,200.015a tam ugram ugrakarmÃïam ugrÃæ buddhiæ samÃsthitam 12,200.015c brahmaïopacitiæ kurva¤ jaghÃna puru«ottama÷ 12,200.016a tasya tÃta vadhÃt sarve devadÃnavamÃnavÃ÷ 12,200.016c madhusÆdanam ity Ãhur v­«abhaæ sarvasÃtvatÃm 12,200.017a brahmà tu sas­je putrÃn mÃnasÃn dak«asaptamÃn 12,200.017c marÅcim atryaÇgirasau pulastyaæ pulahaæ kratum 12,200.018a marÅci÷ kaÓyapaæ tÃta putraæ cÃs­jad agrajam 12,200.018c mÃnasaæ janayÃm Ãsa taijasaæ brahmasattamam 12,200.019a aÇgu«ÂhÃd as­jad brahmà marÅcer api pÆrvajam 12,200.019c so 'bhavad bharataÓre«Âha dak«o nÃma prajÃpati÷ 12,200.020a tasya pÆrvam ajÃyanta daÓa tisraÓ ca bhÃrata 12,200.020c prajÃpater duhitaras tÃsÃæ jye«ÂhÃbhavad diti÷ 12,200.021a sarvadharmaviÓe«aj¤a÷ puïyakÅrtir mahÃyaÓÃ÷ 12,200.021c mÃrÅca÷ kaÓyapas tÃta sarvÃsÃm abhavat pati÷ 12,200.022a utpÃdya tu mahÃbhÃgas tÃsÃm avarajà daÓa 12,200.022c dadau dharmÃya dharmaj¤o dak«a eva prajÃpati÷ 12,200.023a dharmasya vasava÷ putrà rudrÃÓ cÃmitatejasa÷ 12,200.023c viÓvedevÃÓ ca sÃdhyÃÓ ca marutvantaÓ ca bhÃrata 12,200.024a aparÃs tu yavÅyasyas tÃbhyo 'nyÃ÷ saptaviæÓati÷ 12,200.024c somas tÃsÃæ mahÃbhÃga÷ sarvÃsÃm abhavat pati÷ 12,200.025a itarÃs tu vyajÃyanta gandharvÃæs turagÃn dvijÃn 12,200.025c gÃÓ ca kiæpuru«Ãn matsyÃn audbhidÃæÓ ca vanaspatÅn 12,200.026a ÃdityÃn aditir jaj¤e devaÓre«ÂhÃn mahÃbalÃn 12,200.026c te«Ãæ vi«ïur vÃmano 'bhÆd govindaÓ cÃbhavat prabhu÷ 12,200.027a tasya vikramaïÃd eva devÃnÃæ ÓrÅr vyavardhata 12,200.027c dÃnavÃÓ ca parÃbhÆtà daiteyÅ cÃsurÅ prajà 12,200.028a vipracittipradhÃnÃæÓ ca dÃnavÃn as­jad danu÷ 12,200.028c ditis tu sarvÃn asurÃn mahÃsattvÃn vyajÃyata 12,200.028d*0544_01 tata÷ sasarja bhagavÃn m­tyuæ lokabhayaækaram 12,200.028d*0544_02 hartÃraæ sarvabhÆtÃnÃæ sasarja ca janÃrdana÷ 12,200.029a ahorÃtraæ ca kÃlaæ ca yathartu madhusÆdana÷ 12,200.029c pÆrvÃhïaæ cÃparÃhïaæ ca sarvam evÃnvakalpayat 12,200.030a buddyÃpa÷ so 's­jan meghÃæs tathà sthÃvarajaÇgamÃn 12,200.030c p­thivÅæ so 's­jad viÓvÃæ sahitÃæ bhÆritejasà 12,200.031a tata÷ k­«ïo mahÃbÃhu÷ punar eva yudhi«Âhira 12,200.031c brÃhmaïÃnÃæ Óataæ Óre«Âhaæ mukhÃd as­jata prabhu÷ 12,200.032a bÃhubhyÃæ k«atriyaÓataæ vaiÓyÃnÃm Æruta÷ Óatam 12,200.032c padbhyÃæ ÓÆdraÓataæ caiva keÓavo bharatar«abha 12,200.033a sa evaæ caturo varïÃn samutpÃdya mahÃyaÓÃ÷ 12,200.033c adhyak«aæ sarvabhÆtÃnÃæ dhÃtÃram akarot prabhu÷ 12,200.033d*0545_01 vedavidyÃvidhÃtÃraæ brahmÃïam amitadyutim 12,200.033d*0545_02 bhÆtamÃt­gaïÃdhyak«aæ virÆpÃk«aæ ca so 's­jat 12,200.033d*0545_03 ÓÃsitÃraæ ca pÃpÃnÃæ pitÌïÃæ samavartinam 12,200.033d*0545_04 as­jat sarvabhÆtÃtmà nidhipaæ ca dhaneÓvaram 12,200.033d*0545_05 yÃdasÃm as­jan nÃthaæ varuïaæ ca jaleÓvaram 12,200.033d*0545_06 vÃsavaæ sarvadevÃnÃm adhyak«am akarot prabhu÷ 12,200.034a yÃvad yÃvad abhÆc chraddhà dehaæ dhÃrayituæ n­ïÃm 12,200.034c tÃvat tÃvad ajÅvaæs te nÃsÅd yamak­taæ bhayam 12,200.035a na cai«Ãæ maithuno dharmo babhÆva bharatar«abha 12,200.035c saækalpÃd eva caite«Ãm apatyam udapadyata 12,200.036a tatra tretÃyuge kÃle saækalpÃj jÃyate prajà 12,200.036c na hy abhÆn maithuno dharmas te«Ãm api janÃdhipa 12,200.037a dvÃpare maithuno dharma÷ prajÃnÃm abhavan n­pa 12,200.037c tathà kaliyuge rÃjan dvaædvam Ãpedire janÃ÷ 12,200.038a e«a bhÆtapatis tÃta svadhyak«aÓ ca prakÅrtita÷ 12,200.038c niradhyak«Ãæs tu kaunteya kÅrtayi«yÃmi tÃn api 12,200.039a dak«iïÃpathajanmÃna÷ sarve talavarÃndhrakÃ÷ 12,200.039c utsÃ÷ pulindÃ÷ ÓabarÃÓ cÆcupà maï¬apai÷ saha 12,200.040a uttarÃpathajanmÃna÷ kÅrtayi«yÃmi tÃn api 12,200.040c yaunakÃmbojagÃndhÃrÃ÷ kirÃtà barbarai÷ saha 12,200.041a ete pÃpak­tas tÃta caranti p­thivÅm imÃm 12,200.041c ÓvakÃkabalag­dhrÃïÃæ sadharmÃïo narÃdhipa 12,200.042a naite k­tayuge tÃta caranti p­thivÅm imÃm 12,200.042c tretÃprabh­ti vartante te janà bharatar«abha 12,200.043a tatas tasmin mahÃghore saædhyÃkÃle yugÃntike 12,200.043c rÃjÃna÷ samasajjanta samÃsÃdyetaretaram 12,200.043d@016_0001 aindraæ rÆpaæ samÃsthÃya hy asurebhyaÓ caran mahÅm 12,200.043d@016_0002 sa eva bhagavÃn devo veditvaæ ca gatà mahÅ 12,200.043d@016_0003 evaæbhÆte bhÆtas­«Âir nÃrasiæhÃdaya÷ kramÃt 12,200.043d@016_0004 prÃdurbhÃvÃ÷ sm­tà vi«ïor jagatÅrak«aïÃya vai 12,200.043d@016_0005 e«a k­«ïo mahÃyogÅ tattatkÃryÃnurÆpaïam 12,200.043d@016_0006 hiraïyakaÓipuæ daityaæ hiraïyÃk«aæ tathaiva ca 12,200.043d@016_0007 rÃvaïaæ ca mahÃdaityaæ hatvÃsau puru«ottama÷ 12,200.043d@016_0008 bhÆmer du÷khopanÃÓÃrthaæ brahmaÓakrÃdibhi÷ stuta÷ 12,200.043d@016_0009 Ãtmano 'ÇgÃn mahÃtejà udbabarha janÃrdana÷ 12,200.043d@016_0010 sitak­«ïau mahÃrÃja keÓau harir udÃradhÅ÷ 12,200.043d@016_0011 vasudevasya devakyÃm e«a jÃta ihottama÷ 12,200.043d@016_0012 dehavÃn iha viÓvÃtmà saæbandhÅ te janÃrdana÷ 12,200.043d@016_0013 ÃvirbabhÆva yogÅndro manotÅto jagatpati÷ 12,200.043d@016_0014 acintya÷ puru«avyÃghra naiva kevalamÃnu«a÷ 12,200.043d@016_0015 avyaktÃdiviÓe«Ãntaæ parÅmÃïÃrthasaæyutam 12,200.043d@016_0016 krŬà harer idaæ sarvaæ k«aram ity eva dhÃryatÃm 12,200.043d@016_0017 ak«araæ tatparaæ nityaæ vairÆpyaæ jagato hare÷ 12,200.043d@016_0018 tad viddhi rÆpam atulam am­tatvaæ bhavajjitam 12,200.043d@016_0019 tad eva k­«ïo dÃÓÃrha÷ ÓrÅmä ÓrÅvatsalak«aïa÷ 12,200.043d@016_0020 na bhÆtas­«ÂisaæsthÃnaæ deho 'sya paramÃtmana÷ 12,200.043d@016_0021 dehavÃn iha yo vi«ïur asau mÃyÃmayo hari÷ 12,200.043d@016_0022 Ãtmano lokarak«Ãrthaæ dhyÃhi nityaæ sanÃtanam 12,200.043d@016_0023 aÇgÃni caturo vedà mÅmÃæsà nyÃyavistara÷ 12,200.043d@016_0024 itihÃsapurÃïÃni dharmÃ÷ svÃyaæbhuvÃdaya÷ 12,200.043d@016_0025 ya enaæ prativartante vedÃntÃni ca sarvaÓa÷ 12,200.043d@016_0026 bhaktihÅnà na tair yÃnti nityam enaæ kathaæ cana 12,200.043d@016_0027 sarvabhÆte«u bhÆtÃtmà tattadbuddhiæ samÃsthita÷ 12,200.043d@016_0028 tasmÃd buddhas tvam evainaæ dhyÃhi nityam atandrita÷ 12,200.044a evam e«a kuruÓre«Âha prÃdurbhÃvo mahÃtmana÷ 12,200.044c devadevar«ir Ãca«Âa nÃrada÷ sarvalokad­k 12,200.045a nÃrado 'py atha k­«ïasya paraæ mene narÃdhipa 12,200.045c ÓÃÓvatatvaæ mahÃbÃho yathÃvad bharatar«abha 12,200.046a evam e«a mahÃbÃhu÷ keÓava÷ satyavikrama÷ 12,200.046c acintya÷ puï¬arÅkÃk«o nai«a kevalamÃnu«a÷ 12,200.046d*0546_01 evaævidho 'sau puru«a÷ ko vainaæ vetti sarvadà 12,200.046d*0546_02 etat te kathitaæ rÃjan bhÆya÷ Órotuæ kim icchasi 12,201.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,201.001a ke pÆrvam Ãsan pataya÷ prajÃnÃæ bharatar«abha 12,201.001c ke car«ayo mahÃbhÃgà dik«u pratyekaÓa÷ sm­tÃ÷ 12,201.002 bhÅ«ma uvÃca 12,201.002a ÓrÆyatÃæ bharataÓre«Âha yan mà tvaæ parip­cchasi 12,201.002c prajÃnÃæ patayo ye sma dik«u pratyekaÓa÷ sm­tÃ÷ 12,201.003a eka÷ svayaæbhÆr bhagavÃn Ãdyo brahmà sanÃtana÷ 12,201.003c brahmaïa÷ sapta putrà vai mahÃtmÃna÷ svayaæbhuva÷ 12,201.004a marÅcir atryaÇgirasau pulastya÷ pulaha÷ kratu÷ 12,201.004c vasi«ÂhaÓ ca mahÃbhÃga÷ sad­Óà vai svayaæbhuvà 12,201.005a sapta brahmÃïa ity e«a purÃïe niÓcayo gata÷ 12,201.005c ata Ærdhvaæ pravak«yÃmi sarvÃn eva prajÃpatÅn 12,201.006a atrivaæÓasamutpanno brahmayoni÷ sanÃtana÷ 12,201.006c prÃcÅnabarhir bhagavÃæs tasmÃt prÃcetaso daÓa 12,201.007a daÓÃnÃæ tanayas tv eko dak«o nÃma prajÃpati÷ 12,201.007c tasya dve nÃmanÅ loke dak«a÷ ka iti cocyate 12,201.008a marÅce÷ kaÓyapa÷ putras tasya dve nÃmanÅ Órute 12,201.008c ari«Âanemir ity ekaæ kaÓyapety aparaæ vidu÷ 12,201.009a aÇgaÓ caivaurasa÷ ÓrÅmÃn rÃjà bhaumaÓ ca vÅryavÃn 12,201.009c sahasraæ yaÓ ca divyÃnÃæ yugÃnÃæ paryupÃsità 12,201.010a aryamà caiva bhagavÃn ye cÃnye tanayà vibho 12,201.010c ete pradeÓÃ÷ kathità bhuvanÃnÃæ prabhÃvanÃ÷ 12,201.011a ÓaÓabindoÓ ca bhÃryÃïÃæ sahasrÃïi daÓÃcyuta 12,201.011c ekaikasyÃæ sahasraæ tu tanayÃnÃm abhÆt tadà 12,201.012a evaæ ÓatasahasrÃïÃæ Óataæ tasya mahÃtmana÷ 12,201.012c putrÃïÃæ na ca te kaæ cid icchanty anyaæ prajÃpatim 12,201.013a prajÃm Ãcak«ate viprÃ÷ paurÃïÅæ ÓÃÓabindavÅm 12,201.013c sa v­«ïivaæÓaprabhavo mahÃn vaæÓa÷ prajÃpate÷ 12,201.014a ete prajÃnÃæ pataya÷ samuddi«Âà yaÓasvina÷ 12,201.014b*0547_01 ÓaÓabindus tu rÃjar«ir mahÃyogÅ mahÃmanÃ÷ 12,201.014b*0547_02 adhyÃtmavit sahasrÃïÃæ bhÃryÃïÃæ daÓamadhyaga÷ 12,201.014b*0547_03 sa yogÅ yogam Ãpannas tata÷ sÃyujyatÃæ gata÷ 12,201.014c ata÷ paraæ pravak«yÃmi devÃæs tribhuvaneÓvarÃn 12,201.015a bhago 'æÓaÓ cÃryamà caiva mitro 'tha varuïas tathà 12,201.015c savità caiva dhÃtà ca vivasvÃæÓ ca mahÃbala÷ 12,201.016a pƫà tva«Âà tathaivendro dvÃdaÓo vi«ïur ucyate 12,201.016c ta ete dvÃdaÓÃdityÃ÷ kaÓyapasyÃtmasaæbhavÃ÷ 12,201.017a nÃsatyaÓ caiva dasraÓ ca sm­tau dvÃv aÓvinÃv api 12,201.017c mÃrtÃï¬asyÃtmajÃv etÃv a«Âamasya prajÃpate÷ 12,201.018a tva«ÂuÓ caivÃtmaja÷ ÓrÅmÃn viÓvarÆpo mahÃyaÓÃ÷ 12,201.018c ajaikapÃd ahirbudhnyo virÆpÃk«o 'tha raivata÷ 12,201.019a haraÓ ca bahurÆpaÓ ca tryambakaÓ ca sureÓvara÷ 12,201.019c sÃvitraÓ ca jayantaÓ ca pinÃkÅ cÃparÃjita÷ 12,201.019d*0548_01 ekÃdaÓaite kathità rudrÃs tribhuvaneÓvarÃ÷ 12,201.019d*0549_01 dharo dhruvaÓ ca somaÓ ca ÃpaÓ caivÃnilo 'nala÷ 12,201.019d*0549_02 pratyÆ«aÓ ca mahÃbhÃga÷ sÃvitraÓ cëÂama÷ sm­ta÷ 12,201.019e pÆrvam eva mahÃbhÃgà vasavo '«Âau prakÅrtitÃ÷ 12,201.020a eta evaævidhà devà manor eva prajÃpate÷ 12,201.020c te ca pÆrve surÃÓ ceti dvividhÃ÷ pitara÷ sm­tÃ÷ 12,201.021a ÓÅlarÆparatÃs tv anye tathÃnye siddhasÃdhyayo÷ 12,201.021c ­bhavo marutaÓ caiva devÃnÃæ codità gaïÃ÷ 12,201.022a evam ete samÃmnÃtà viÓvedevÃs tathÃÓvinau 12,201.022c ÃdityÃ÷ k«atriyÃs te«Ãæ viÓas tu marutas tathà 12,201.023a aÓvinau tu matau ÓÆdrau tapasy ugre samÃhitau 12,201.023c sm­tÃs tv aÇgiraso devà brÃhmaïà iti niÓcaya÷ 12,201.023e ity etat sarvadevÃnÃæ cÃturvarïyaæ prakÅrtitam 12,201.024a etÃn vai prÃtar utthÃya devÃn yas tu prakÅrtayet 12,201.024c svajÃd anyak­tÃc caiva sarvapÃpÃt pramucyate 12,201.025a yavakrÅto 'tha raibhyaÓ ca arvÃvasuparÃvasÆ 12,201.025c auÓijaÓ caiva kak«ÅvÃn nalaÓ cÃÇgirasa÷ sutÃ÷ 12,201.026a ­«er medhÃtithe÷ putra÷ kaïvo barhi«adas tathà 12,201.026c trailokyabhÃvanÃs tÃta prÃcyÃæ saptar«ayas tathà 12,201.027a unmuco vimucaÓ caiva svastyÃtreyaÓ ca vÅryavÃn 12,201.027c pramucaÓ cedhmavÃhaÓ ca bhagavÃæÓ ca d­¬havrata÷ 12,201.028a mitrÃvaruïayo÷ putras tathÃgastya÷ pratÃpavÃn 12,201.028c ete brahmar«ayo nityam ÃÓrità dak«iïÃæ diÓam 12,201.029a ru«adgu÷ kava«o dhaumya÷ parivyÃdhaÓ ca vÅryavÃn 12,201.029c ekataÓ ca dvitaÓ caiva tritaÓ caiva mahar«aya÷ 12,201.030a atre÷ putraÓ ca bhagavÃæs tathà sÃrasvata÷ prabhu÷ 12,201.030c ete nava mahÃtmÃna÷ paÓcimÃm ÃÓrità diÓam 12,201.031a ÃtreyaÓ ca vasi«ÂhaÓ ca kaÓyapaÓ ca mahÃn ­«i÷ 12,201.031c gautama÷ sabharadvÃjo viÓvÃmitro 'tha kauÓika÷ 12,201.032a tathaiva putro bhagavÃn ­cÅkasya mahÃtmana÷ 12,201.032c jamadagniÓ ca saptaite udÅcÅæ diÓam ÃÓritÃ÷ 12,201.033a ete pratidiÓaæ sarve kÅrtitÃs tigmatejasa÷ 12,201.033c sÃk«ibhÆtà mahÃtmÃno bhuvanÃnÃæ prabhÃvanÃ÷ 12,201.034a evam ete mahÃtmÃna÷ sthitÃ÷ pratyekaÓo diÓa÷ 12,201.034c ete«Ãæ kÅrtanaæ k­tvà sarvapÃpai÷ pramucyate 12,201.035a yasyÃæ yasyÃæ diÓi hy ete tÃæ diÓaæ Óaraïaæ gata÷ 12,201.035c mucyate sarvapÃpebhya÷ svastimÃæÓ ca g­hÃn vrajet 12,202.001 yudhi«Âhira uvÃca 12,202.001a pitÃmaha mahÃprÃj¤a yudhi satyaparÃkrama 12,202.001c Órotum icchÃmi kÃrtsnyena k­«ïam avyayam ÅÓvaram 12,202.002a yac cÃsya teja÷ sumahad yac ca karma purÃtanam 12,202.002c tan me sarvaæ yathÃtattvaæ prabrÆhi bharatar«abha 12,202.003a tiryagyonigataæ rÆpaæ kathaæ dhÃritavÃn hari÷ 12,202.003c kena kÃryavisargeïa tan me brÆhi pitÃmaha 12,202.004 bhÅ«ma uvÃca 12,202.004a purÃhaæ m­gayÃæ yÃto mÃrkaï¬eyÃÓrame sthita÷ 12,202.004c tatrÃpaÓyaæ munigaïÃn samÃsÅnÃn sahasraÓa÷ 12,202.005a tatas te madhuparkeïa pÆjÃæ cakrur atho mayi 12,202.005c pratig­hya ca tÃæ pÆjÃæ pratyanandam ­«Ån aham 12,202.006a kathai«Ã kathità tatra kaÓyapena mahar«iïà 12,202.006c mana÷prahlÃdinÅæ divyÃæ tÃm ihaikamanÃ÷ Ó­ïu 12,202.006d*0550_01 dharmo hi bhagavÃn vi«ïur varÃho yaj¤arÆpadh­k 12,202.006d*0550_02 tanmayaæ ca jagat sarvam Ãtmà sarvasya cÃtmavÃn 12,202.007a purà dÃnavamukhyà hi krodhalobhasamanvitÃ÷ 12,202.007c balena mattÃ÷ ÓataÓo narakÃdyà mahÃsurÃ÷ 12,202.008a tathaiva cÃnye bahavo dÃnavà yuddhadurmadÃ÷ 12,202.008c na sahante sma devÃnÃæ sam­ddhiæ tÃm anuttamÃm 12,202.008d*0551_01 narakÃdyà mahÃghorà hiraïyÃk«am upÃÓritÃ÷ 12,202.008d*0551_02 udyogaæ paramaæ cakrur devÃnÃæ nigrahe tadà 12,202.008d*0551_03 niyutaæ vatsarÃïÃæ tu vÃyubhak«o 'bhavat tadà 12,202.008d*0551_04 hiraïyÃk«o mahÃraudro lebhe devÃt pitÃmahÃt 12,202.008d*0551_05 varÃn acintyÃn atulä ÓataÓo 'tha sahasraÓa÷ 12,202.009a dÃnavair ardyamÃnÃs tu devà devar«ayas tathà 12,202.009c na Óarma lebhire rÃjan viÓamÃnÃs tatas tata÷ 12,202.010a p­thivÅæ cÃrtarÆpÃæ te samapaÓyan divaukasa÷ 12,202.010c dÃnavair abhisaækÅrïÃæ ghorarÆpair mahÃbalai÷ 12,202.010e bhÃrÃrtÃm apak­«ÂÃæ ca du÷khitÃæ saænimajjatÅm 12,202.010f*0552_01 g­hÅtvà p­thivÅ devÅ pÃtÃle nyavasat tadà 12,202.010f*0552_02 tatas trailokyam akhilaæ niro«adhigaïÃnvitam 12,202.010f*0552_03 ni÷svÃdhyÃyava«aÂkÃram abhÆt sarvaæ samantata÷ 12,202.011a athÃditeyÃ÷ saætrastà brahmÃïam idam abruvan 12,202.011c kathaæ ÓakyÃmahe brahman dÃnavair upamardanam 12,202.011d*0553_01 hiraïyÃk«eïa bhagavan g­hÅteyaæ vasuædharà 12,202.011d*0553_02 na Óak«yÃmo vayaæ tatra prave«Âuæ jaladurgamam 12,202.011d*0553_03 tÃn Ãha bhagavÃn brahmà munir eva prasÃdyatÃm 12,202.011d*0553_04 agastyo 'sau mahÃtejÃ÷ pÃtu taj jalam a¤jasà 12,202.011d*0553_05 tatheti coktvà te devà munim Æcur mudÃnvitÃ÷ 12,202.011d*0553_06 trÃyasva lokÃn viprar«e jalam etat k«ayaæ naya 12,202.011d*0553_07 tatheti coktvà bhagavÃn kÃlÃnalasamadyuti÷ 12,202.011d*0553_08 dhyÃya¤ jalÃdanivahaæ sa k«aïena papau jalam 12,202.011d*0553_09 Óo«ite tu samudre ca devÃ÷ sar«ipurogamÃ÷ 12,202.011d*0553_10 brahmÃïaæ praïipatyocur muninà Óo«itaæ jalam 12,202.011d*0553_11 iti bhÆya÷ samÃcak«va kiæ kari«yÃmahe vibho 12,202.012a svayaæbhÆs tÃn uvÃcedaæ nis­«Âo 'tra vidhir mayà 12,202.012c te vareïÃbhisaæmattà balena ca madena ca 12,202.013a nÃvabhotsyanti saæmƬhà vi«ïum avyaktadarÓanam 12,202.013c varÃharÆpiïaæ devam adh­«yam amarair api 12,202.014a e«a vegena gatvà hi yatra te dÃnavÃdhamÃ÷ 12,202.014c antarbhÆmigatà ghorà nivasanti sahasraÓa÷ 12,202.014e Óamayi«yati Órutvà te jah­«u÷ surasattamÃ÷ 12,202.015a tato vi«ïur mahÃtejà vÃrÃhaæ rÆpam ÃÓrita÷ 12,202.015c antarbhÆmiæ saæpraviÓya jagÃma ditijÃn prati 12,202.016a d­«Âvà ca sahitÃ÷ sarve daityÃ÷ sattvam amÃnu«am 12,202.016c prasahya sahasà sarve saætasthu÷ kÃlamohitÃ÷ 12,202.017a sarve ca samabhidrutya varÃhaæ jag­hu÷ samam 12,202.017c saækruddhÃÓ ca varÃhaæ taæ vyakar«anta samantata÷ 12,202.018a dÃnavendrà mahÃkÃyà mahÃvÅryà balocchritÃ÷ 12,202.018c nÃÓaknuvaæÓ ca kiæ cit te tasya kartuæ tadà vibho 12,202.019a tato 'gaman vismayaæ te dÃnavendrà bhayÃt tadà 12,202.019c saæÓayaæ gatam ÃtmÃnaæ menire ca sahasraÓa÷ 12,202.020a tato devÃdideva÷ sa yogÃtmà yogasÃrathi÷ 12,202.020c yogam ÃsthÃya bhagavÃæs tadà bharatasattama 12,202.021a vinanÃda mahÃnÃdaæ k«obhayan daityadÃnavÃn 12,202.021c saænÃdità yena lokÃ÷ sarvÃÓ caiva diÓo daÓa 12,202.022a tena saænÃdaÓabdena lokÃ÷ saæk«obham Ãgaman 12,202.022c saæbhrÃntÃÓ ca diÓa÷ sarvà devÃ÷ ÓakrapurogamÃ÷ 12,202.023a nirvice«Âaæ jagac cÃpi babhÆvÃtibh­Óaæ tadà 12,202.023c sthÃvaraæ jaÇgamaæ caiva tena nÃdena mohitam 12,202.024a tatas te dÃnavÃ÷ sarve tena Óabdena bhÅ«itÃ÷ 12,202.024c petur gatÃsavaÓ caiva vi«ïutejovimohitÃ÷ 12,202.024d*0554_01 trastÃæÓ ca devÃn Ãlokya brahmà prÃha pitÃmaha÷ 12,202.024d*0554_02 yogeÓvaro 'yaæ bhagavÃn vÃrÃhaæ rÆpam Ãsthita÷ 12,202.024d*0554_03 nardamÃno 'tra saæyÃti mà bhai«Âa surasattamÃ÷ 12,202.024d*0554_04 evam uktvà tato brahmà namaÓcakre pitÃmaha÷ 12,202.024d*0554_05 devatà munayaÓ caiva vi«ïuæ vai muktihetave 12,202.024d*0554_06 tato harir mahÃtejà brahmÃïam abhinandya ca 12,202.025a rasÃtalagatÃæÓ caiva varÃhas tridaÓadvi«a÷ 12,202.025c khurai÷ saædÃrayÃm Ãsa mÃæsamedosthisaæcayam 12,202.026a nÃdena tena mahatà sanÃtana iti sm­ta÷ 12,202.026c padmanÃbho mahÃyogÅ bhÆtÃcÃrya÷ sa bhÆtarà12,202.027a tato devagaïÃ÷ sarve pitÃmaham upÃbruvan 12,202.027b*0555_01 tatra gatvà mahÃtmÃnam ÆcuÓ caiva jagatpatim 12,202.027c nÃdo 'yaæ kÅd­Óo deva nainaæ vidma vayaæ vibho 12,202.027e ko 'sau hi kasya và nÃdo yena vihvalitaæ jagat 12,202.027f*0556_01 devÃÓ ca dÃnavÃÓ caiva mohitÃs tasya tejasà 12,202.028a etasminn antare vi«ïur vÃrÃhaæ rÆpam Ãsthita÷ 12,202.028c udati«Âhan mahÃdeva÷ stÆyamÃno mahar«ibhi÷ 12,202.028d*0557_00 pitÃmaha uvÃca 12,202.028d*0557_01 divyaæ * * * * * * yuddham ÃsÅn mahÃtmano÷ 12,202.028d*0557_02 hiraïyÃk«asya vi«ïoÓ ca sarvasaæk«obhakÃraïam 12,202.028d*0557_03 jaghÃna ca hiraïyÃk«am antarbhÆmigataæ hari÷ 12,202.028d*0557_04 tad Ãkarïya mahÃtejà brahmà madhuram abravÅt 12,202.029 pitÃmaha uvÃca 12,202.029a nihatya dÃnavapatÅn mahÃvar«mà mahÃbala÷ 12,202.029c e«a devo mahÃyogÅ bhÆtÃtmà bhÆtabhÃvana÷ 12,202.030a sarvabhÆteÓvaro yogÅ yonir Ãtmà tathÃtmana÷ 12,202.030c sthirÅbhavata k­«ïo 'yaæ sarvapÃpapraïÃÓana÷ 12,202.031a k­tvà karmÃtisÃdhv etad aÓakyam amitaprabha÷ 12,202.031c samÃyÃta÷ svam ÃtmÃnaæ mahÃbhÃgo mahÃdyuti÷ 12,202.031e padmanÃbho mahÃyogÅ bhÆtÃtmà bhÆtabhÃvana÷ 12,202.032a na saætÃpo na bhÅ÷ kÃryà Óoko và surasattamÃ÷ 12,202.032c vidhir e«a prabhÃvaÓ ca kÃla÷ saæk«ayakÃraka÷ 12,202.032e lokÃn dhÃrayatÃnena nÃdo mukto mahÃtmanà 12,202.033a sa eva hi mahÃbhÃga÷ sarvalokanamask­ta÷ 12,202.033c acyuta÷ puï¬arÅkÃk«a÷ sarvabhÆtasamudbhava÷ 12,202.033d@017A_0000 yudhi«Âhira uvÃca 12,202.033d@017A_0001 pitÃmaha mahÃprÃj¤a keÓavasya mahÃtmana÷ 12,202.033d@017A_0002 vaktum arhasi tattvena mÃhÃtmyaæ punar eva tu 12,202.033d@017A_0003 na t­pyÃmy aham apy enaæ paÓya¤ Ó­ïvaæÓ ca bhÃrata 12,202.033d@017A_0004 bhÅ«ma uvÃca 12,202.033d@017A_0004 evaæ k­«ïaæ mahÃbÃho tasmÃd etad bravÅhi me 12,202.033d@017A_0005 Ó­ïu rÃjan kathÃm etÃæ vai«ïavÅæ pÃpanÃÓanÅm 12,202.033d@017A_0006 nÃrado mÃæ purà prÃha yÃm ahaæ te vadÃmi tÃm 12,202.033d@017A_0007 devar«ir nÃrada÷ pÆrvaæ tattvaæ vetsyÃmi vai hare÷ 12,202.033d@017A_0008 iti saæcintya manasà dadhyau brahma sanÃtanam 12,202.033d@017A_0009 himÃlaye Óubhe divye divyaæ var«aÓataæ kila 12,202.033d@017A_0010 anucchvasan nirÃhÃra÷ saæyatÃtmà jitendriya÷ 12,202.033d@017A_0011 tato 'ntarik«e vÃg ÃsÅt taæ munipravaraæ prati 12,202.033d@017A_0012 meghagambhÅranirgho«Ã divyà bÃhyÃÓarÅriïÅ 12,202.033d@017A_0013 kimarthaæ tvaæ samÃpanno dhyÃnaæ munivarottama 12,202.033d@017A_0014 ahaæ dadÃmi te j¤Ãnaæ dharmÃdyaæ và v­ïÅ«va mÃm 12,202.033d@017A_0015 tac chrutvà munir Ãlocya saæbhramÃvi«ÂamÃnasa÷ 12,202.033d@017A_0016 kiæ nu syÃd iti saæcintya vÃkyam ÃhÃparaæ prati 12,202.033d@017A_0017 kasmÃd bhavÃn adya bibheda yÃnaæ 12,202.033d@017A_0018 samÃsthito vÃkyam udÅrayan mÃm 12,202.033d@017A_0019 na rÆpam anyat tava d­Óyate vai 12,202.033d@017A_0020 Åd­gvidhas tvaæ samadhi«Âhito 'si 12,202.033d@017A_0021 punas tam Ãha sa munim ananto 'haæ b­hattara÷ 12,202.033d@017A_0022 na mÃæ mƬhà vijÃnanti j¤Ãnino mÃæ vidanty uta 12,202.033d@017A_0023 taæ pratyÃha muni÷ ÓrÅmÃn praïato vinayÃnvita÷ 12,202.033d@017A_0024 bhavantaæ j¤Ãtum icchÃmi tava tattvaæ bravÅhi me 12,202.033d@017A_0025 tasya tad vacanaæ Órutvà nÃradaæ prÃha lokapa÷ 12,202.033d@017A_0026 j¤Ãnena mÃæ vijÃnÅhi nÃnyathà Óaktir asti te 12,202.033d@017A_0026 nÃrada uvÃca 12,202.033d@017A_0027 kÅd­gvidhaæ tu taj j¤Ãnaæ yena jÃnÃmi te tanum 12,202.033d@017A_0028 lokapÃla uvÃca 12,202.033d@017A_0028 ananta tan me brÆhi tvaæ yady anugrahavÃn aham 12,202.033d@017A_0029 vikalpahÅnaæ vipulaæ tasya cÆ[?dÆ]raæ Óivaæ param 12,202.033d@017A_0030 j¤Ãnaæ tat tena jÃnÃsi sÃdhanaæ prati te mune 12,202.033d@017A_0031 atrÃv­tya sthitaæ hy etat tac chuddham itaran m­«Ã 12,202.033d@017A_0032 etat te sarvam ÃkhyÃtaæ saæk«epÃn munisattama 12,202.033d@017A_0032 nÃrada uvÃca 12,202.033d@017A_0033 tvam eva tava tat tattvaæ brÆhi lokaguro mama 12,202.033d@017A_0034 bhavantaæ j¤Ãtum icchÃmi kÅd­gbhÆtas tvam avyaya 12,202.033d@017A_0035 tata÷ prahasya bhagavÃn meghagambhÅrayà girà 12,202.033d@017A_0036 prÃheÓa÷ sarvabhÆtÃnÃæ na me cÃsyaæ Órutir na ca 12,202.033d@017A_0037 na ghrÃïajihve d­k caiva tvacà nÃsti tathà mune 12,202.033d@017A_0038 kathaæ vak«yÃmi cÃtmÃnam aÓarÅras tathÃpy aham 12,202.033d@017A_0039 taj j¤Ãtvà vismayÃvi«Âo munir Ãha praïamya tam 12,202.033d@017A_0040 yena tvaæ pÆrvam ÃtmÃnam ananto 'haæ b­hattara÷ 12,202.033d@017A_0041 Óakto 'ham iti mÃæ prÅta÷ proktavÃn asi tat katham 12,202.033d@017A_0042 punas tam Ãha bhagavÃæs tavÃpy ak«Ãïi santi vai 12,202.033d@017A_0043 tvam enaæ brÆhi cÃtmÃnaæ yadi Óakno«i nÃrada 12,202.033d@017A_0044 Ãtmà yathà tava mune viditas tu bhavi«yati 12,202.033d@017A_0045 mÃæ ca jÃnÃsi tena tvam ekaæ sÃdhanam Ãvayo÷ 12,202.033d@017A_0046 ity uktvà bhagavÃn devas tato novÃca kiæ cana 12,202.033d@017A_0047 nÃrado 'py utsmayan khinna÷ kva gato 'sÃv iti prabhu÷ 12,202.033d@017A_0048 sthitvà sa dÅrghakÃlaæ ca munir vyÃmƬhamÃnasa÷ 12,202.033d@017A_0049 Ãha mÃæ bhagavÃn devas tv ananto 'haæ b­hattara÷ 12,202.033d@017A_0050 tenÃham iti sarvasya ko vÃnanto b­hattara÷ 12,202.033d@017A_0051 keyam urvÅ hy anantÃkhyà b­hatÅ nÆnam eva sà 12,202.033d@017A_0052 yasyÃæ jÃnanti bhÆtÃni vilÅnÃni tatas tata÷ 12,202.033d@017A_0053 enÃæ p­cchÃmi taruïÅæ sai«Ã nÆnam uvÃca mÃm 12,202.033d@017A_0054 ity evaæ sa muni÷ ÓrÅmÃn k­tvà niÓcayam Ãtmana÷ 12,202.033d@017A_0055 sa bhÆtalaæ samÃviÓya praïipatyedam abravÅt 12,202.033d@017A_0056 ÃÓcaryÃsi ca dhanyÃsi b­hatÅ tvaæ vasuædhare 12,202.033d@017A_0057 tvÃm atra vettum icchÃmi yÃd­gbhÆtÃsi Óobhane 12,202.033d@017A_0058 tac chrutvà dharaïÅ devÅ smayamÃnÃbravÅd idam 12,202.033d@017A_0059 nÃhaæ hi b­hatÅ vipra na cÃnantà ca sattama 12,202.033d@017A_0060 kÃraïaæ mama yo gandho gandhÃtmÃnaæ bravÅhi tam 12,202.033d@017A_0061 tato munis tad dhi tattvaæ praïipatyedam abravÅt 12,202.033d@017A_0062 ÃÓcaryo 'si ca dhanyo 'si hy ananto 'si b­hattara÷ 12,202.033d@017A_0063 bhavantaæ vettum icchÃ